III Ca 1518/20
Common courts2021-12-20
Case number
III Ca 1518/20
Judgment date
2021-12-20
Type
REASONS
Legal basis
Judgment text
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III Ca 1518/20</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2020 r. w sprawie o sygn. akt II C 2305/19 z powództwa Miasto <span class="anon-block">Ł.</span> – Zarząd Lokali Miejskich w <span class="anon-block">Ł.</span> przeciwko <span class="anon-block">M. T.</span>, <span class="anon-block">M. W.</span>, <span class="anon-block">M. J.</span> o opróżnienie lokalu mieszkalnego Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia:</p>
<p>1.
nakazał <span class="anon-block">M. T.</span>, <span class="anon-block">M. W.</span>, <span class="anon-block">M. J.</span> opróżnienie <span class="anon-block">lokalu mieszkalnego numer (...)</span> położonego w <span class="anon-block">Ł.</span> przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> wraz z należącym do nich mieniem;</p>
<p>2.
uznał, że <span class="anon-block">M. T.</span>, <span class="anon-block">M. W.</span>, <span class="anon-block">M. J.</span> nie przysługuje prawo do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu;</p>
<p>3.
zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 240 (dwieście czterdzieści złotych) kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>W rozpoznawanej sprawie Sąd Rejonowy poczynił ustalenia faktyczne, w oparciu o które wydał kwestionowany wyrok, a które w całości podziela i przyjmuje za własne Sąd II instancji.</p>
<p>Apelację od powyższego wyroku wniosły pozwane zaskarżając wyrok w całości, zarzucając:</p>
<p>1.
sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału wskutek naruszenia przepisów postępowanie, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:</p>
<p>a)
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> przez dokonanie oceny dowodów:</p>
<dl>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>w sposób niewszechstronny. ponieważ nie nadał należnej wagi tej okoliczności, iż pozwana spłaciła w całości zadłużenie związane z zajmowanym lokalem socjalnym, jak również przez pominięcie tej istotnej okoliczności, iż brak jest podstaw aby twierdzić, że pozwane korzystają z lokalu w sposób niewłaściwy lub uciążliwy dla innych mieszkańców, co powinno prowadzić do wniosku, iż wystąpienie w opisanej sytuacji przez powoda z żądaniem opróżnienia lokalu przez pozwaną stanowi nadużycie prawa pociągające za sobą złamanie zasad współżycia społecznego i jako takie nie zasługuje na ochronę,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>w sposób sprzeczny z doświadczeniem życiowym<span class="underline">
<!-- -->,</span> a to przez dokonanie oceny sytuacji materialnej i możliwości uzyskania innego lokalu przez pozwane, na podstawie sytuacji materialnej <span class="anon-block">M. J.</span>, który w trakcie postępowania pierwszoinstancyjnego pozostawał jedynie w związku nieformalnym z pozwaną <span class="anon-block">M. T.</span> i tworzył z nią wspólne gospodarstwo domowe zaledwie od końca maja 2020r., co nie jest jednoznaczne z tym, jak to dowolnie przyjął Sąd Rejonowy, iż pozwana i jej córka dysponują i będą dysponować majątkiem należącym do <span class="anon-block">M. J.</span>, a tym samym powinno prowadzić do wniosku, że ich sytuacja nie pozwala na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych we własnym zakresie,</p>
</dd>
</dl>
<p>2.
naruszenie prawa materialnego, a to:</p>
<p>a)
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> przez jego niezastosowanie i w konsekwencji udzielenie ochrony prawnej działaniu strony powodowej w sytuacji, gdy w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym uznać należało, że działanie powoda stanowi czynienie z przysługującego mu prawa własności lokalu użytku sprzecznego z zasadami współżycia społecznego, a w konsekwencji orzeczenie nakazu eksmisji pozwanych pomimo ich trudnej sytuacji materialnej i osobistej, narodzin kolejnego dziecka i spłacenia w całości zadłużenia przez pozwaną.</p>
<p>b)
jak również naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20010710733" title="Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego - Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 733 (art. 14;art. 14 ust. 3;art. 14 ust. 4)">art. 14 ust. 3 i 4 ustawy o ochronie praw lokatorów</a>, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">Kodeksu cywilnego</a>:</p>
<dl>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>art. 14 ust. 3 przywołanej ustawy, przez zaniechanie przy badaniu z urzędu przesłanek zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego, dotychczasowego sposobu korzystania przez pozwane z lokalu,</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>przez niewłaściwe zastosowanie przywołanych przepisów i w konsekwencji błędne przyjęcie, że w stosunku do pozwanych nie zachodzą przesłanki warunkujące <span class="underline">
<!-- -->obligatoryjne</span> przyznanie prawa do lokalu socjalnego w sytuacji, gdy w prawidłowo i wszechstronnie ustalonym stanie faktycznym przesłanki takie zachodziły.</p>
</dd>
</dl>
<p>W konkluzji pisma procesowego pełnomocnik pozwanych wniósł o:</p>
<p>1.
zmianę wyroku w części zaskarżonej poprzez oddalenie powództwa o opróżnienie <span class="anon-block">lokalu mieszkalnego numer (...)</span> położonego w <span class="anon-block">Ł.</span> przy <span class="anon-block">ulicy (...)</span> w zakresie pozwanych <span class="anon-block">M. T.</span> i jej córki <span class="anon-block">M. W.</span>,</p>
<p>2.
ewentualnie o zmianę wyroku w ten sposób, aby ustalić iż <span class="anon-block">M. T.</span> i <span class="anon-block">M. W.</span> przysługuje prawo do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalnego i nakazanie wstrzymania opróżnienia lokalu do czasu złożenia przez gminę oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego,</p>
<p>3.
zasądzenie od strony powodowej na rzecz pozwanej <span class="anon-block">M. T.</span> kosztów postępowania za pierwszą instancję według norm przepisanych oraz kosztów postępowania apelacyjnego w tym kosztów zastępstwa adwokackiego w tymże postępowaniu według norm przepisanych.</p>
<p>W odpowiedzi na apelację, pełnomocnik powoda wniósł o oddalenie apelacji w całości i zasądzenie solidarnie od pozwanych na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje</strong>
</p>
<p>Apelacja pozwanych okazała się zasadna co skutkowało zmianą zaskarżonego wyroku i oddaleniem powództwa również co do <span class="anon-block">M. J.</span> – w oparciu o dyspozycję <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 378;art. 378 § 2)">art. 378 § 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>W pierwszej kolejności, zasadny jest zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232;art. 232 § 1)">art. 232 § 1 k.p.c.</a> Sąd I instancji poczynił błędne ustalenia faktyczne co do sytuacji osobistej i materialnej pozwanych. Pod uwagę wziął przede wszystkim dochody finansowe <span class="anon-block">M. J.</span>, pomijając de facto sytuację <span class="anon-block">M. T.</span>.</p>
<p>Apelujące podniosły słuszny zarzut naruszenia przez Sąd I Instancji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> Odmowa uwzględnienia roszczenia zgodnego z prawem może nastąpić w okolicznościach wyjątkowych, szczegółowo wskazanych przez stronę podnoszącą zarzut nadużycia prawa podmiotowego i wykazanych w razie sporu. Zdaniem Sądu Okręgowego w przedmiotowej sprawie wystąpiły wyjątkowe okoliczności, aby uzasadnionym było oddalenie roszczenia powoda wobec apelujących z powodu jego sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Klauzula generalna ujęta w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> ma na celu zapobieganie stosowaniu prawa w sposób schematyczny, prowadzący do skutków niemoralnych lub rozmijających się z celem, dla którego dane prawo zostało ustanowione. Powołany przepis ma wprawdzie charakter wyjątkowy, niemniej przewidziana w nim możliwość odmowy udzielenia ochrony prawnej musi być uzasadniona istnieniem okoliczności rażących i nieakceptowanych w świetle powszechnie uznawanych w społeczeństwie wartości (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 października 2015 r., sygn. II CSK 831/14, LEX nr 1938674).</p>
<p>Zgodnie ze stanem faktycznym pozwana jest matką samotnie wychowującą małoletnią córkę, pozwaną <span class="anon-block">M. W.</span>. Pozwana <span class="anon-block">M. T.</span> nie ma kontaktu z ojcem <span class="anon-block">M. W.</span>. Zatrudniona jest na pół etatu, otrzymuje wynagrodzenie w wys. 1.300 zł, pobiera świadczenie na córkę z funduszu alimentacyjnego w kwocie 500 zł oraz świadczenie 500 plus. Obecnie, w niedługim czasie po złożeniu apelacji urodziła drugie dziecko. Zgodnie z okolicznościami wymienionymi we wcześniejszej części uzasadnienia otrzymuje pomoc oraz pozostaje w nieformalnym związku z <span class="anon-block">M. J.</span>, ojcem nowonarodzonego dziecka, dopiero od końca maja 2020 r. Z tego względu sytuacja finansowa pozwanej jest trudna. To, że <span class="anon-block">M. J.</span> zamieszkał z pozwanymi w maju 2020r., nie oznacza, że jak to dowolnie przyjął Sąd Rejonowy, iż pozwana i jej córka dysponują i będą dysponować majątkiem należącym do <span class="anon-block">M. J.</span>. Ponadto wskazać należy, że pozwani spłacili przelewem z 12 listopada 2019 r., po wytoczeniu powództwa zadłużenie lokalu mieszkalnego, wynoszące na dzień 30 września 2019 r. 2.822,78 zł. Ponadto, 9 marca 2020 r. wpłacili 9 marca 2020 r. na konto Zarządu Lokali Miejskich. W związku z powyższym Sąd Okręgowy uznał, że istnieją podstawy do oddalenia żądania na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> Sąd Okręgowy z urzędu rozpoznał sprawę także na rzecz <span class="anon-block">M. J.</span> mając na uwadze, że de facto tworzą zalążek rodziny, zwłaszcza po urodzeniu przez pozwaną ich dziecka. Nakazanie w takich okolicznościach lokalu gdzie przebywa na stałe jego dziecko i matka dziecka pozostawałoby w sprzeczności z zasadami współżycia społecznymi, nawet przy uwzględnieniu jego dobrej sytuacji materialnej. Trudno także wymagać, aby pozwane przeprowadzały się do <span class="anon-block">B.</span>, gdzie posiada pozwany własne mieszkanie.</p>
<p>Z pozostawieniem go w tym lokalu przemawia dobro małoletniej i nowo tworzonej rodziny a nie dobro pozwanego.</p>
<p>Podsumowując powyższy wywód stwierdzić należy, iż wywiedziona przez pozwane apelacja zawierała zarzuty, które podważyły rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego, w związku z czym, zaskarżony wyrok został zmieniony w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 378;art. 378 § 2)">art. 378 § 2 k.p.c.</a>
</p>
<p>Wobec uznania apelacji i oddalenia powództwa w całości, strona powodowa, jako strona przegrywająca postępowanie apelacyjne, w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a>, zobowiązana jest zwrócić pozwanym koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym, tj. kwotę 120 zł, której wysokość ustalono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 10;art. 98 § 10 ust. 1;art. 98 § 10 ust. 1 pkt. 1)">§ 10 ust. 1 pkt 1</a> w zw. z § 7 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 z późn. zm.) oraz kwotę 200 zł tytułem opłaty od apelacji na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art. 113 ust. 1 Ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (Dz.U. z 2020 r. poz. 755).</p>
</div>