II SA/Sz 224/20
Administrative courts2020-12-11
Case number
II SA/Sz 224/20
Court
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Judgment date
2020-12-11
Type
Wyrok WSA w Szczecinie
Judges
Jolanta KwiecińskaKatarzyna SokołowskaStefan Kłosowski
Ruling
Oddalono skargę
Judgment text
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu [...] r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Inne z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę.
UZASADNIENIE
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w S. decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r.
nr [...]; [...], działając na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych
ze środków publicznych (Dz. U.2019.1373 ze zm.; dalej "ustawa") w zw. z art. 138
§ 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2018.2096 j.t. ze zm.; dalej: "K.p.a."), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia
[...] czerwca 2019 r. nr [...] [...] oddalającą odwołanie D. S. prowadzącej Zakład Rehabilitacyjny "D. " (dalej: "Skarżąca")
od rozstrzygnięcia postępowania nr [...] prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna w tym: fizjoterapia ambulatoryjna dla osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, na obszarze powiatu: [...].
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
Dyrektor [...] OW NFZ w dniu 15 lutego 2019 r. ogłosił postępowanie nr [...]/ [...] prowadzone w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna w tym: fizjoterapia ambulatoryjna dla osób o znacznym stopniu niepełnosprawności,
na obszarze powiatu: [...]. Wartość zamówienia wynosiła nie więcej
niż [...] PLN na okres rozliczeniowy od 2019-07-01 do 2019-12-31. Okres obowiązywania umowy od 2019-07-01 do 2024-06-30. W wyniku postępowania możliwe było zawarcie dwóch umów. W postępowaniu mogli brać udział oferenci spełniający warunki zawarte w aktach prawnych, podanych w ogłoszeniu
o postępowaniu, tj.: rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada
2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (Dz.U.2018.465 ze zm.); zarządzeniu nr 42/2018/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 23 maja 2018 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzajach rehabilitacja lecznicza oraz programy zdrowotne w zakresie świadczeń - leczenie dzieci i dorosłych ze śpiączką; rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U.2016.1372 ze zm.) i zarządzeniu
nr 18/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 14 marca 2017 r. w sprawie warunków postępowania dotyczącego zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Na ogłoszone postępowanie oferty zostały złożone przez:
1. C. Spółkę z o.o. w S. .
2. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "F. " Spółkę z o.o. w B..
3. D. S. - Zakład Rehabilitacyjny "D. " w B..
Komisja w dniu 4 czerwca 2019 r. wybrała 2 oferty, wśród których nie było oferty Skarżącej.
Od powyższego rozstrzygnięcia postępowania Skarżąca wniosła odwołanie, które Dyrektor decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. oddalił.
W dniu 27 czerwca 2019 r. Skarżąca zwróciła się do organu z wnioskiem
o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając naruszenie art. 134 ust. 1 i 2
ww. ustawy. Podniosła, że oferta C. powinna ulec odrzuceniu,
gdyż podmiot ten nie spełnia wymogów dotyczących świadczeń gwarantowanych
– brak wykonywania biostymulacji laserowej w miejscu udzielania świadczenia,
co potwierdzały oświadczenia pacjentów i nagrania (płyta CD). Nadto wskazała
na brak dokonania oceny kryterium dostępności podnosząc, że żaden z podmiotów, oprócz jej placówki, nie spełniał tego kryterium w zakresie świadczeń fizjoterapii
w warunkach domowych, a zatem powinna dostać znacząco większą ilość punktów. Zaznaczyła także, że pozostali oferenci nie posiadali odpowiedniej ilości sprzętu
do rehabilitacji w warunkach domowych w stosunku do wykazanej ilości zatrudnionych fizjoterapeutów.
Dyrektor decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2019 r., znak:
[...] [...] oddalającą odwołanie D. S.
Zakład Rehabilitacyjny "D." od rozstrzygnięcia ww. postępowania.
W uzasadnieniu decyzji organ uznał, że zarzuty Skarżącej nie zasługiwały
na uwzględnienie. Wyjaśnił, że nie było prawdą, iż w postępowaniu prowadzonym
w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej komisja konkursowa, podczas oceny ofert nie zastosowała kryterium dostępności. Podkreślono, że postępowanie konkursowe prowadzone było zgodnie
z ustawą, albowiem komisja oceniła oferentów według tych samych kryteriów oceny ofert, przy zachowaniu zasad równego traktowania oferentów. Wszystkie złożone oferty zostały sprawdzone pod względem spełniania wymogów formalnych zawartych w ogłoszeniu konkursu ofert, zaś komisja konkursowa po zweryfikowaniu wszystkich ofert, na podstawie udzielonych przez oferentów odpowiedzi, żadnej z ofert
nie przyznała punktacji w kryterium dostępność.
W odniesieniu do zarzutu braku możliwości wykonania zabiegu laseroterapii
w C. wskazano, że oferent wykazał w formularzu ofertowym sprzęt
do wykonywania biostymulacji laserowej w miejscu udzielania świadczeń. Podmiot we wcześniejszej umowie również posiadał ww. sprzęt. W przebiegu poprzedniej umowy zarówno C. Sp. z o.o. jak i NZOZ F. Sp. z o.o. wykonywały zabiegi laserowe, co odzwierciedlały raporty statystyczne przekazywane przez tych świadczeniodawców w latach ubiegłych.
Zdaniem organu Skarżąca błędnie interpretowała warunki konieczne
i rankingujące, które określone zostały odrębnie dla zakresu fizjoterapia ambulatoryjna i dla zakresu fizjoterapia w warunkach domowych. Postępowanie prowadzone było w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna w tym: fizjoterapia ambulatoryjna dla osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. Możliwość udzielenia świadczeń fizjoterapii
w warunkach domowych - w ramach zakresu fizjoterapii ambulatoryjnej jest dopuszczalna i oferenci mogą ją realizować. Z tego też powodu, kryteria oceny ofert dla zakresu "fizjoterapia ambulatoryjna" nie zawierały punktów rankingujących oferenta za udzielanie świadczeń fizjoterapii w warunkach domowych, które nie były dla tego zakresu obligatoryjne. Wyjątkiem był punkt 1.1.4 "Wykonanie w okresie ostatnich 12 miesięcy poprzedzających o 2 miesiące miesiąc, w którym ogłoszono postępowanie, co najmniej 10% świadczeń w warunkach domowych w ramach zakresu fizjoterapia ambulatoryjna", za który Skarżąca w kryterium "kompleksowość" otrzymała 4 punkty.
Organ zaznaczył, że wszyscy oferenci w postępowaniu oceniani byli
na podstawie tych samych kryteriów, a wybór oferentów do zawarcia umowy, dokonany został przy zachowaniu zasady równego traktowania, uczciwej konkurencji i właściwie stosowanej zasady jawności. Nadto komisja konkursowa dokonała prawidłowego porównania złożonych ofert i przeprowadziła postępowanie zgodnie
z obowiązującymi zasadami i z dbałością o interes prawny każdego z oferentów, ubiegających się o zawarcie umowy.
Ustosunkowując się do spełnienia przez Skarżącą kryterium dodatkowego
– rankingującego, które zostało opisane jako "Technik masażysta – równoważnik
co najmniej 1 etatu" wyjaśniano, że wskazany w ofercie Skarżącej pracownik
nie posiadał dyplomu technika masażysty, stąd zdjęto oferentowi niesłusznie przyznane 4 punkty rankingujące. Natomiast zgodzono się ze stanowiskiem Skarżącej, że fizjoterapeutki spełniały wymogi konieczne do realizacji umowy.
Organ mając na uwadze, że komisja konkursowa dokonuje oceny ofert
na podstawie treści w nich zawartych, na dzień otwarcia ofert przekazanych,
nie uznał przedłożonych przez Skarżącą materiałów w postaci oświadczeń pacjentów z dnia 13 czerwca 2019 r. i z dnia 14 czerwca 2019 r. oraz nagrań (płyta CD)
za dowody w postępowaniu. Jednocześnie poinformował, że materiały te zostały przekazane do odrębnego postępowania w trybie skargowym.
Nadto podkreślił, że zapewniono Skarżącej możliwość czynnego udziału
w postępowaniu, w toku którego to zapoznała się z pełną dokumentacją, a zatem poprawnie zrealizowano obowiązek wynikający z art. 10 § 1 K.p.a.
Skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem organu i we wniesionej skardze zarzuciła naruszenie art. 134 ust. 1 i ust. 2, art. 149 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy
oraz art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 79 § 1 i 2 K.p.a. oraz wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 14 listopada 2019 r., II SA/Sz 779/19 uchylił zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że postępowanie było prowadzone w trybie konkursu ofert, zaś oferta Skarżącej z uwagi na liczbę otrzymanych punktów w rankingu końcowym jako jedyna nie została zakwalifikowana do zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna, w tym fizjoterapią ambulatoryjna dla osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, na obszarze powiatu: [...]. Natomiast spór dotyczył kwestii prawidłowości oceny ofert dokonanej w ramach przedmiotowego postępowania.
Przed rozstrzygnięciem tego sporu, Sąd wyjaśnił, że w postępowaniu
w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami mogą wystąpić dwie fazy.
W pierwszej fazie dochodzi do wyłonienia najkorzystniejszej oferty lub większej liczby ofert i trwa ona od momentu otwarcia ofert do wydania rozstrzygnięcia
w postępowaniu mającym na celu zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. W tej fazie postępowanie konkursowe nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu K.p.a., a rozstrzygnięcie komisji nie jest decyzją administracyjną ani innym aktem o charakterze administracyjnoprawnym. Z drugą fazą mamy do czynienia, gdy którykolwiek z uczestników postępowania skorzysta
z możliwości przewidzianej w art. 154 ustawy, a więc złoży odwołanie
od ogłoszonego rozstrzygnięcia postępowania konkursowego. Wniesienie takiego środka zaskarżenia powoduje, że rozpoczyna się procedura administracyjna. Celem procedury uruchamianej na podstawie art. 154 ustawy jest weryfikacja,
czy we wcześniejszej, nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowały uszczerbek w interesie prawnym odwołującego się. W rezultacie zadaniem organu rozpoznającego odwołanie, jak i wniosek
o ponowne rozpoznanie sprawy jest dokonanie kontroli postępowania konkursowego pod kątem ewentualnego naruszenia obowiązujących przepisów prawa, w tym wyrażonej w art. 134 ustawy zasady równego traktowania oferentów i zachowania uczciwej konkurencji, co niejednokrotnie wiąże się też z koniecznością badania stanu faktycznego sprawy.
Sąd dalej wskazał, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przyjął,
że komisja oceniała oferentów według tych samym kryteriów oceny ofert,
przy zachowywaniu zasad równego traktowania. Jednakże zdaniem Sądu, stanowisko to nie było przekonujące, gdyż organ nie uzasadnił go w należyty sposób. Kryteria wyboru ofert przez komisje zostały określone w art. 148 ww. ustawy i należą do nich: jakość, kompleksowość, dostępność, ciągłość i ceny udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej. Sąd wskazał, że organ w odniesieniu do przedstawionej przez Skarżącą argumentacji tylko lakonicznie stwierdził, że komisja konkursowa
po zweryfikowaniu wszystkich ofert, na podstawie udzielonych przez oferentów odpowiedzi, żadnej z ofert nie przyznała punktacji w kryterium dostępności.
Sąd zauważył, że w przypadku podniesienia przez oferenta zarzutu dotyczącego nieprawidłowości w wyborze ofert, to na organie ciąży obowiązek wyjaśnienia stronie przyczyny takiego stanu rzeczy. Z tego też względu ocena ofert powinna być szczegółowo przedstawiona w uzasadnieniu decyzji rozpatrującej wniosek strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, tak aby można było zbadać,
czy organ równo traktował oferentów w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji.
W ocenie Sądu organ - pomimo przyznania, że komisja przy ocenie ofert zastosowała wymagane kryteria - nie wykazał, aby ocena ta była zgodna z prawem. W szczególności nie wyjaśnił zasadności braku przyznania punktacji ofercie Skarżącej, za kryterium dostępność, podobnie jak i pozostałym ofertom. Nie odniósł się w tej mierze do podniesionych przez Skarżącą okoliczności, jak i przepisów regulujących tę kwestię. Co prawda w odpowiedzi na skargę organ podjął próbę uzasadnienia swojego stanowiska, odwołując się do załączników rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, ale takie działanie jako spóźnione i nienawiązujące
do konkretnych ustaleń faktycznych nie mogło odnieść zamierzonego skutku.
W konsekwencji Sąd uznał, że organ nie dokonał kontroli zastosowania przez komisję kryterium dostępności, o czym świadczył brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawienia przyczyn braku przyznania Skarżącej punktów w ramach tego kryterium. Takie działanie nie zasługiwało na akceptację i uniemożliwiło sądowi zweryfikowanie, czy wybór oferty dokonany został przy zachowaniu zasad równego traktowania i uczciwej konkurencji. Również twierdzenie, że pozostałe oferty
nie uzyskały punktów, nie przesądziło o respektowaniu tych zasad.
Ponadto, w ocenie Sądu, organ nie zbadał należycie zastrzeżeń zgłoszonych przez stronę co do nieprawdziwości danych podanych przez oferenta C. w zakresie możliwości wykonywania zabiegu laseroterapii w miejscu udzielania świadczeń. Sąd wskazał, że weryfikacja prawdziwości tej informacji,
nie mogła sprowadzać się wyłącznie do analizy danych zawartych w formularzu ofertowym czy w raportach statystycznych z lat ubiegłych, lecz powinna zmierzać
do ustalenia rzeczywistego stanu rzeczy za pomocą wszelkich dostępnych środków dowodowych. Okoliczność, że w formularzu ofertowym oferent wykazał sprzęt
do wykonywania biostymulacji laserowej, nie przesądzał o tym, że sprzęt ten faktycznie posiadał. Podobnie powoływanie się na dane wynikające z raportów statystycznych nie dowodziło prawdziwości informacji zawartych w ofercie.
Reasumując Sąd stwierdził, że organ nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy, jak i nie przeanalizował należycie zarzutów podniesionych przez Skarżącą, czym naruszył art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a., w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd wskazał, że organ - przy ponownym rozpoznaniu sprawy, zobowiązany będzie do wnikliwego zbadania istnienia wskazanych przez stronę podstaw
do odrzucenia oferty, jak i właściwego rozważenia, czy przy ocenie ofert nie doszło
do naruszenia zasady równości i uczciwej konkurencji, powodującej uszczerbek
w interesie prawnym Skarżącej, przy uwzględnieniu przedstawionych przez Sąd uwag.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Dyrektor [...]
OW NFZ ww. decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. utrzymał w mocy ww. decyzję Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] czerwca 2019 r.
oddalającą odwołanie Strony od rozstrzygnięcia postępowania nr [...]- [...]
W uzasadnieniu decyzji organ, odniósł się do zarzutu Skarżącej i wskazał,
że kierując się wytycznymi zawartymi w wyroku, zlecił przeprowadzenie wizytacji
u świadczeniodawcy C. Spółka Sp. z o. o. w celu weryfikacji posiadania sprzętu do laseroterapii wykazanego w ofercie. W jej wyniku stwierdzono posiadanie przez wizytowany podmiot sprzętu o następujących danych identyfikacyjnych:
1) zestaw do biostymulacji laserowej, model CTL1106MX, nr seryjny [...], rok produkcji 2007, paszport techniczny ważny do kwietnia 2020 r.
2) zestaw do biostymulacji laserowej, model CTL1202D, nr [...], rok produkcji 1993, paszport techniczny ważny do czerwca 2020 r.
Na potwierdzenie powyższego wykonane zostały również zdjęcia przedstawiające wymieniony sprzęt. Oba ww. zestawy oferent wykazał w ofercie, przeprowadzona wizytacja potwierdziła zgodność sprzętu wykazanego z posiadanym w miejscu udzielania świadczeń. Organ na podstawie art. 10 § 1 K.p.a. pismem z dnia
2 stycznia 2020 r. zawiadomił odwołującą i oferentów, o których mowa w art. 154
ust. 6a ustawy, o przysługującym prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie. Odwołująca, jak również żadna ze stron
nie skorzystała z tego uprawnienia.
Ponadto organ wskazał, że niezależnie od powyższego sprawa nieudzielania świadczeń biostymulacji laserowej przez C. Spółka Sp. z o. o.
i przekazanych przez odwołującą jako dowód na potwierdzenie tego faktu nagrań
z oświadczeniami pacjentów była przedmiotem badania w trybie skargowym. Następnie organ przedstawił poczynione ustalenia i stwierdził, że fakt, iż w miesiącu lipcu świadczeniodawca C. Sp z o. o. nie wykonał żadnego świadczenia w tym rodzaju, mógł mieć związek z przygotowywaniem jednostki
do przejęcia przez inny podmiot, do którego zresztą doszło w dniu 30 lipca 2019 r., kiedy to R. w B. Sp. z o. o. wstąpiło w drodze cesji umowy w miejsce C. Sp. z o. o. Fakt ten jednak nie wykluczał dostępności do świadczeń. Nie było też zgłoszenia ze strony świadczeniodawcy
o przerwie w udzielaniu świadczeń.
Mając na uwadze powyższe, organ stwierdził, że brak było podstaw prawnych do odrzucenia oferty C. sp. z o. o. na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Odnosząc się do zarzutu braku oceny oferty odwołującej i pozostałych ofert
ze względu na kryterium dostępności, organ wskazał, że żaden z oferentów, w tym odwołująca się, nie spełnili ani jednego z warunków dostępności, stąd ocena
bez punktów. Oceny zatem dokonano, lecz żaden z oferentów nie spełnił warunków rankingujących określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej jako dostępność.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu, organ wskazał, że prowadząc postępowanie konkursowe działał w granicach wyznaczonych przez przepisy prawa w zakresie wskazanym w ogłoszeniu postępowania konkursowego i tylko w oparciu
o te normy, jednolite dla wszystkich uczestników postępowania, mogła być dokonywana ocena ofert. Inne elementy oceny, spoza formalnie obowiązujących,
nie były i mogły być brane pod uwagę, albowiem takie postępowanie wypełniłoby znamiona nieuczciwej konkurencji.
Następnie organ nie zgodził się ze stanowiskiem Skarżącej, która twierdziła, że w ramach zakresu fizjoterapii ambulatoryjnej mieści się również fizjoterapia
w warunkach domowych i tylko odwołująca spełniła warunki do jej wykonywania,
za co powinna otrzymać znacząco większą ilość punktów. Organ wyjaśnił,
że w ramach zakresu fizjoterapii ambulatoryjnej istnieje możliwość udzielania świadczeń fizjoterapii w warunkach domowych. Kryteria oceny ofert dla zakresu fizjoterapia ambulatoryjna zawierają w sobie kryteria dla fizjoterapii domowej
co obrazuje ww. załącznik nr 5 rozporządzenia, pkt 2 i 3 w tabeli nr 1 - rehabilitacja lecznicza. Stąd, oferent spełniający kryteria dla fizjoterapii ambulatoryjnej może fakultatywnie realizować fizjoterapię domową. Punkty oceny dla zakresu fizjoterapia ambulatoryjna i fizjoterapia domowa nie podlegały sumowaniu, gdyż ocenie podlegało spełnienie kryteriów zgodnie z zakresem postępowania, czyli tylko fizjoterapia ambulatoryjna, skutkiem czego odwołująca nie mogła ich otrzymać.
Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 148 ustawy poprzez niezaproszenie Skarżącej do negocjacji celem ustalenia planowanej do wykonywania liczby świadczeń, organ wyjaśnił, że nie zaproszono jej na negocjacje, gdy już na tym etapie z rankingu kwalifikacji wynikało, że nawet istotna zmiana ceny przez Skarżącą nie wpłynie decydująco na łączną sumę punktów oceny i w efekcie nie spowoduje zmiany miejsca w rankingu końcowym.
Reasumując, organ stwierdził, że zarówno oferta odwołującej jak i oferty pozostałych oferentów zostały prawidłowo ocenione w toku postępowania konkursowego. W tym zakresie organ podtrzymał ocenę punktową ofert wykazaną
w decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r. Przedstawione ustalenia w przedmiocie stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego, pozwalały stwierdzić, że komisja nie naruszyła zasad prowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w przedmiotowym postępowaniu. Porównanie ofert odbyło się zgodnie z art. 148 ustawy.
Skarżąca zaskarżyła ww. rozstrzygnięcie skargą wniesioną do tutejszego Sądu wnosząc o:
- uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości;
- uchylenie rozstrzygnięcia postępowania w trybie konkursu ofert z dnia
4 czerwca 2019 r. w zakresie fizjoterapia ambulatoryjna, w tym: fizjoterapia ambulatoryjna dla osób o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz podjęcie przez organ I instancji rokowań ze Skarżącą celem zawarcia umowy
na świadczenia opieki zdrowotnej w zakresie fizjoterapii ambulatoryjnej finansowanej ze środków publicznych na podstawie art. 149 ust. pkt 2
w związku z art. 150 ust. 1 pkt 5 ustawy o świadczeniach zdrowotnych,
w razie niepodjęcia przez Dyrektora rokowań w celu zawarcia umowy, wniosła o stosowne zadośćuczynienie za poniesione straty moralne i poniesione straty materialne, w związku z utratą możliwości zarobkowych, powstałych bez winy Skarżącej;
- przeprowadzenie postępowania dowodowego poprzez przesłuchanie świadków wskazanych w materiale dowodowym, znanych z nazwiska
i imienia;
- dołączenie do przedmiotowej sprawy akt sprawy sygn. akt II SA/Sz 779/19;
- zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji, Strona zarzuciła:
- rażące naruszenie przepisu prawa procesowego oraz prawa materialnego,
co w konsekwencji oznacza naruszenie interesu prawnego strony;
- naruszenie art. 7, art. 8 § 1; art. 10 § 1; art. 75 § 1; art. 77 § 1; art. 79 § 1 i 2
w związku z art. 80 oraz art. 89 § 1 i 2 K.p.a.;
- naruszenie przepisu prawa materialnego art. 134 ust. 1 ustawy
poprzez nierówne traktowanie prze organ I instancji wszystkich świadczeniodawców biorących udział w konkursie ofert, w związku
z art. 7 i art. 8 § 1 K.p.a.;
- art. 149 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 150 ust. 1 pkt 5 ustawy ze względu
na nieodrzucenie oferty zawierającej nieprawdziwe informacje, co powinno skutkować unieważnieniem postępowania z powodu istotnej zmiany okoliczności powodującej, że prowadzone postępowanie lub zawarcie umowy nie leżało w interesie ubezpieczonych, czego nie można było wcześniej przewidzieć;
- art. 134 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowane
ze środków publicznych przez świadczeniodawcę C. Sp. z o.o. w miejscu udzielania świadczenia w warunkach ambulatoryjnych polegającej na braku uczciwej konkurencji w postępowaniu konkursowym o zawarcie umowy w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie fizjoterapia ambulatoryjna, poprzez podanie nieprawdziwych informacji dotyczących posiadania i wykonywania zabiegów laseroterapii, w warunkach ambulatoryjnych, stosownie do art. 149 ust. 1 pkt. 2 ustawy, w okresie trwania konkursu ofert, co zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 15 lutego 2017 r.,
I GSK 1586/15 oznacza takie działanie świadczeniodawcy, który aby uzyskać pozytywne dla siebie rozstrzygnięcie podaje informacje, które nie znajdują odzwierciedlenia w rzeczywistości; z podaniem nieprawdziwych informacji mamy do czynienia w sytuacji celowego działania oferenta, który mino świadomości niemożności spełnienia określonych warunków, deklaruje taką możliwość.
Do skargi Skarżąca załączyła kserokopię oświadczeń M. Ł.
z dnia 28 lutego 2020 r. i 13 czerwca 2019 r. oraz J. i E. W. z dnia
14 czerwca 2019 r. i 28 lutego 2020 r. oraz kserokopię pism NFZ z dnia 21 sierpnia 2019 r., 6 września 2019 r., 29 lipca 2019 r. oraz kserokopię petycji z dnia
22 sierpnia 2019 r.
W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżąca powołała argumenty celem
ich poparcia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Pismem procesowym z dnia 6 grudnia 2020 r. Skarżąca przedstawiła dodatkowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2019.2167) wykazała, że zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada wymogom prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia
z dnia [...] stycznia 2020 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] [...], którą oddalono odwołanie Skarżącej od rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy
o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej na obszarze powiatu [...] w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna w tym: fizjoterapia ambulatoryjna dla osób o znacznych stopniu niepełnosprawności.
Zaskarżona decyzja została wydana w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, w związku z uchyleniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Szczecinie, prawomocnym wyrokiem z dnia 14 listopada 2019 r., II SA/Sz 779/19, uprzednio wydanej w sprawie decyzji, tj. ww. decyzji Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] lipca 2019 r. Wskazać zatem należy,
iż zarówno Sąd rozpoznając przedmiotowy spór jak i organ, który rozpoznawał sprawę ponownie są związani oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania, wyrażonymi w ww. wyroku. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba
że przepisy prawa uległy zmianie.
Sąd podkreśla, że nie ma racji Skarżąca, która twierdzi, że ww. wyrokiem
Sąd uchylił nie tylko decyzję organu odwoławczego ale i poprzedzającą ją decyzję
organu I instancji, tj. decyzję [...] czerwca 2019 r. nr [...] [...] oddalającą odwołanie Skarżącej od rozstrzygnięcia postępowania
nr [...] Twierdzeniu Skarżącej przeczy jednoznacznie rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym wyroku WSA w Szczecinie
z dnia 14 listopada 2014 r., II SA/SZ 779/19. W związku z powyższym za oczywiście bezzasadne Sąd uznał zarzuty skargi w tym zakresie.
Dokonując zatem kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie wykonania przez organ odwoławczy wskazań zawartych ww. prawomocnym wyroku Sąd uznał, że organ odwoławczy nie uchybił w tym zakresie normie art. 153 P.p.s.a. Zdaniem Sądu komisja konkursowa nie naruszyła również zasad prowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej
w przedmiotowym postępowaniu. Porównanie ofert odbyło się zgodnie
z art. 148 ustawy, który stanowi, iż w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oferty porównywane są według określonych kryteriów, stosownie do danego rodzaju i zakresu świadczeń.
Sąd przypomina, że ww. wyrokiem z dnia 14 listopada 2019 r.,
II SA/Sz 779/19 Sąd wskazał, że organ zobowiązany będzie do wnikliwego zbadania istnienia wskazanych przez stronę podstaw do odrzucenia oferty, jak i właściwego rozważenia, czy przy ocenie ofert nie doszło do naruszenia zasady równości
i uczciwej konkurencji, powodującej uszczerbek w interesie prawnym Skarżącej,
przy uwzględnieniu przedstawionych przez Sąd uwag.
Zasadniczą kwestią sporną pozostaje jednak nadal prawidłowość rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej na obszarze powiatu 3201 białogardzkiego w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna w tym: fizjoterapia ambulatoryjna dla osób o znacznych stopniu niepełnosprawności.
Podstawę materialnoprawną kwestionowanej decyzji stanowiły przepisy
ww. ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Postępowanie w sprawie prowadzone
było ponadto zgodnie z przepisami wskazanymi w ogłoszeniu konkursu
nr [...], tj.: Rozporządzenie Ministra Zdrowia
z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (Dz.U.2018. 465 t.j. ze zm.); Zarządzenie nr 13/2019/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 6 lutego 2019 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzajach rehabilitacja lecznicza oraz programy zdrowotne w zakresie świadczeń - leczenie dzieci i dorosłych
ze śpiączką (ze zm.); Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r.
w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U.2016.1372 ze zm.); Zarządzenie nr 18/2017/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia
14 marca 2017 r. w sprawie warunków postępowania dotyczącego zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (ze zm.).
Jak wskazał Sąd w ww. wyroku, zgodnie z art. 132 ust. 1 i 2 ustawy, podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą, wybranym do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach określonych w Dziale VI ustawy a dyrektorem oddziału wojewódzkiego Funduszu. Zawarcie umowy odbywa się po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań (art. 139 ust. 1).
W rozpoznawanej sprawie, jak wskazał Sąd w ww. wyroku, nie budzi wątpliwości, że postępowanie było prowadzone w trybie konkursu ofert, zaś oferta Skarżącej z uwagi na liczbę otrzymanych punktów w rankingu końcowym jako jedyna nie została zakwalifikowana do zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej. Oferta Skarżącej otrzymała bowiem najniższą ilość punktów za ocenę oferty, tj. 34, zaś oferty podmiotów wybranych, odpowiednio 41 i 40 punktów.
Jak również wskazano w powyższym wyroku postępowaniu w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami mogą wystąpić dwie fazy. W pierwszej fazie dochodzi do wyłonienia najkorzystniejszej oferty lub większej liczby ofert i trwa ona od momentu otwarcia ofert do wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu mającym
na celu zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. W tej fazie postępowanie konkursowe nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu K.p.a., a rozstrzygnięcie komisji nie jest decyzją administracyjną ani innym aktem
o charakterze administracyjnoprawnym. Z kolei z drugą fazą mamy do czynienia,
gdy którykolwiek z uczestników postępowania skorzysta z możliwości przewidzianej w art. 154 ustawy, a więc złoży odwołanie od ogłoszonego rozstrzygnięcia postępowania konkursowego. Wniesienie takiego środka zaskarżenia powoduje,
że rozpoczyna się procedura administracyjna.
Zauważyć ponadto należy, że celem procedury uruchamianej na podstawie art. 154 ustawy jest weryfikacja, czy we wcześniejszej, nie administracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowały uszczerbek
w interesie prawnym odwołującego się. W rezultacie zadaniem organu rozpoznającego odwołanie, jak i wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy
jest dokonanie kontroli postępowania konkursowego pod kątem ewentualnego naruszenia obowiązujących przepisów prawa, w tym wyrażonej w art. 134 ustawy zasady równego traktowania oferentów i zachowania uczciwej konkurencji,
co niejednokrotnie wiąże się też z koniecznością badania stanu faktycznego sprawy. Kryteria wyboru przez komisję ofert zostały określone w art. 148 ustawy i należą
do nich: jakość, kompleksowość, dostępność, ciągłość i ceny udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej.
Skarżąca w pismach kierowanych do organu kwestionując dokonaną przez komisję ocenę składanych ofert akcentowała, że powinna otrzymać większą ilość punktów, w szczególności w zakresie kryterium dostępności i jakości.
W argumentacji podnosiła, że placówka posiada wykwalifikowany personel
oraz sprzęt i aparaturę medyczną, zarówno w zakresie wymaganym przez NFZ,
jak i dodatkowo rankingowym. Nadto podkreśliła, że jej placówka oferuje najszerszą dostępność do świadczeń rehabilitacji tak w warunkach ambulatoryjnych,
jak i domowych ze wszystkich placówek biorących udział w konkursie ofert, zaś czas pracy jej zakładu jest jednym z najdłuższych (od godz. 8.00 do godz. 18.00,
tj. 10 godzin przez pięć dni w tygodniu). W ww. wyroku Sąd uznał, że organ
nie wyjaśnił zasadności braku przyznania punktacji ofercie Skarżącej, za kryterium dostępność, podobnie jak i pozostałym ofertom. Nie odniósł się w tej mierze
do podniesionych przez Skarżącą okoliczności, jak i przepisów regulujących
tę kwestię. Organ nie dokonał zatem kontroli zastosowania przez komisję kryterium dostępności.
Ponadto Skarżąca zarzucała, że jej konkurent C. sp. z o.o. zawarła w swojej ofercie informacje nieprawdziwe w zakresie posiadanego sprzętu do biostymulacji laserowej, które skutkować winny odrzuceniem oferty, a organ
nie dokonał sprawdzenia podanych w ofercie informacji, skutkiem czego doszło
do naruszenia interesu prawnego Skarżącej. W tym zakresie Sąd w ww. wyroku przyznał rację Skarżącej i wskazał, że organ nie zbadał należycie zastrzeżeń zgłoszonych przez stronę co do nieprawdziwości danych podanych przez oferenta C. w ww. zakresie. możliwości wykonywania zabiegu laseroterapii
w miejscu udzielania świadczeń. Sąd nakazał aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zweryfikował powyższe z poszanowaniem reguł postępowania dowodowego zawartych w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a.
Mając na uwadze ww. wskazania Sądu jak i zarzuty Skarżącej, która również na obecnym etapie rozpoznania sprawy kwestionuje prawidłowość powyższych ustaleń, Sąd zauważa, że zgodnie z art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje. Jak już wskazał Sąd w ww. wyroku pojęcie "nieprawdziwe informacje", do którego odwołuje się przepis art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy, oznacza takie działanie świadczeniodawcy, który aby uzyskać pozytywne
dla siebie rozstrzygnięcie, podaje informacje, które nie znajdują odzwierciedlenia
w rzeczywistości. Z podaniem nieprawdziwych informacji mamy do czynienia
w sytuacji celowego działania oferenta, który mimo świadomości niemożliwości spełniania określonych warunków, deklaruje taką możliwość. Nie każda nieprawdziwa informacja stanowi podstawę do odrzucenia oferty,
zaś nieprawdziwość musi dotyczyć okoliczności, które wpływają w jakikolwiek sposób na wynik postępowania, w tym takich, które mogą świadczyć
o nieprawidłowym w przyszłości wykonaniu umowy (wyroki NSA z: 10 kwietnia
2014 r., sygn. akt II GSK 476/13, 10 kwietnia 2014 r., II GSK 476/13, 20 kwietnia 2016 r., II GSK 2623/14).
Przyjąć zatem należy, że oferta zawierająca nieprawdziwe informacje,
to oferta której informacje nie korespondują z rzeczywistym stanem rzeczy mającym (mogącym mieć) istotne i miarodajne znaczenie dla oceny spełnienia przez tę ofertę oczekiwań zamawiającego oraz określonych przez niego warunków jej przyjęcia,
a tym samym na wynik postępowania. Pomimo braku takiego zastrzeżenia w treści przepisu, nieprawdziwość musi dotyczyć okoliczności, które wpływają w jakikolwiek sposób na wynik postępowania. Okolicznościami takimi będą, np. nieprawdziwe informacje dotyczące posiadanego potencjału kadrowego czy sprzętowego
(zob. A. Pietraszewska-Macheta (red.), Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Komentarz, LEX 2015).
Co do zasady weryfikacja prawdziwości danych zwartych w ofercie odbywa się w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 grudnia 2014 r.
w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy
o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania
i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz.U. 2014 r., poz.1980 ze zm.). Przepisy te przewidują możliwość przeprowadzenia
w toku postępowania konkursowego m.in. oględzin, a także okazania stosownych dokumentów, a po zawarciu umowy – kontroli udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Choć przepisy te wskazują na możliwość podjęcia działań w ściśle określonych sytuacjach, to pamiętać należy, że odnoszą się one do postępowania konkursowego i umowy, a więc kwestii o charakterze cywilnoprawnym. Z kolei,
jak już wyżej wskazano, odwołanie składane w trybie art. 154 ust. 1 ustawy powoduje, iż sprawa o zawarcie umowy o udzielenie świadczeń staje się sprawą administracyjną (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006 r., II GSK 186/06
czy z dnia 26 lutego 2019 r., II GSK 4808/16).
Ponadto, jak zasadnie wskazał organ, zgodnie z obowiązującą linią
w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w ramach postępowania odwoławczego organ administracji bada jedynie, czy nie doszło do naruszenia zasad postępowania, które spowodowały uszczerbek w interesie prawnym oferenta, w szczególności
czy postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone prawidłowo, zaś w granicach tego postępowania nie mieści się ponowna ocena złożonych ofert, w tym badanie prawidłowości oceny oferty złożonej przez podmiot konkurujący z podmiotem wnoszącym odwołanie. Organ zasadnie również wskazał, że ocena oferty
w rozpoznawanej sprawie dokonana została zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania
o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej,
jej zadań oraz trybu pracy w oparciu o posiadane przez organ ewidencje i rejestry. Zgodnie z treścią § 17 ust. 2a ww. rozporządzenia Komisja konkursowa nie może żądać od oferenta przekazania dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w toku postępowania przez oferenta, jeżeli potwierdzenie tych danych
i informacji jest możliwe na podstawie:
- posiadanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia ewidencji, rejestrów
lub innych zbiorów danych;
- rejestrów publicznych posiadanych przez inne podmioty publiczne, do których Narodowy Fundusz Zdrowia ma dostęp w drodze elektronicznej na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U. z 2017 r. poz. 570 oraz z 2018 r. poz. 1000, 1544 i 1669).
Sąd wskazuje również, że Komisja konkursowa zgodnie z ust. 2 § 17
ww. rozporządzenia może przeprowadzić weryfikację oferenta w celu potwierdzenia prawdziwości i prawidłowości danych zawartych w ofercie, w szczególności przez oględziny pomieszczeń i urządzeń zakładu leczniczego podmiotu leczniczego,
przy pomocy którego wykonywana ma być umowa, a także zażądać przekazania dokumentów potwierdzających dane i informacje przekazane w toku postępowania przez oferenta, z tym że Komisja konkursowa zgodnie z ust. 3, przeprowadza weryfikację, o której mowa w ust. 2, u oferentów, którzy dotychczas nie mieli zawartej umowy w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania lub z którymi rozwiązano uprzednią umowę w zakresie świadczeń stanowiących przedmiot postępowania w trybie natychmiastowym z przyczyn leżących po stronie oferenta. Ustęp 4 ww. przepisu stanowi, że przepisu ust. 3 nie stosuje się w przypadku stwierdzenia przez komisję konkursową okoliczności, o których mowa w art. 149
ust. 1 ustawy, jednakże- na co zasadnie wskazał organ w rozpoznawanej sprawie komisja konkursowa takich przestanek nie stwierdziła, w świetle posiadanych ewidencji i rejestrów. Ta sama zasada zastosowanie miała do Skarżącej, która realizowała umowę od 2014 r. do czerwca 2019 r. i u której wizytacja również
nie była przeprowadzana.
Pomimo powyższych regulacji prawnych organ zastosował się do wytycznych zawartych www. wyroku II SA/SZ 779/19 i dokonał ustaleń faktycznych w powyższym zakresie.
Jak bowiem wynika z akt sprawy w dniu 10 grudnia 2019 r. w siedzibie R. Sp. z o.o. w B. (następca prawny oferenta C. Sp. z o.o.) przeprowadzona została, przez upoważnionych pracowników NFZ, wizytacja ww. świadczeniodawcy w celu potwierdzania prawidłowości i prawdziwości danych zawartych ofercie w odniesieniu
do zgłaszanych przez Skarżącą zastrzeżeń w przedmiocie posiadania przez oferenta C. Sp. z o.o. zadeklarowanego sprzętu koniecznego do wykonania świadczeń, tj. zestawu do biostymulacji laserowej MODEL CTL 1106 MX nr seryjny [...] rok produkcji 2007 oraz MODEL CTL 1202D nr [...] rok produkcji 1993.
Powyższa weryfikacja sprzętu do biostymulacji laserowej, potwierdziła zgodność sprzętu z wykazanym w postępowaniu konkursowym. Na okoliczność faktycznego posiadania i użytkowania ww. sprzętu sporządzony został protokół,
do którego załączona została dokumentacja fotograficzna. Sąd zauważa również,
że organ zweryfikował fakt posiadania przez oferenta ww. sprzętu nie tylko na dzień wizytacji. Organ wskazał bowiem, że ww. urządzenia wykazane są w systemie NFZ KS- SIKCH przez świadczeniodawcę bez zmian począwszy od 2014 r.
i na te okoliczności załączył do akt sprawy wyciągi z powyższego systemu.
W powyższym zakresie organ zasadnie zwrócił uwagę na fakt,
że ww. wizytacja miała na celu jedynie potwierdzenie posiadania sprzętu zgłoszonego w postępowaniu konkursowym w miejscu udzielania świadczenia
nie stanowiła zaś kontroli oferenta w zakresie wykonywania usług medycznych. Oferent w konkursie składał bowiem oświadczenie o posiadaniu sprzętu
do wykonywania tego typu świadczeń zdrowotnych i w rozpoznawanej sprawie
ten fakt podlegał ocenie.
Niemniej jednak fakt posiadania przez ww. oferenta powyższych urządzeń został również zweryfikowany przez organ w oparciu o dane o wykonanych przez C. Sp. z o. o. w 2019 r. świadczeniach medycznych z jego wykorzystaniem. Organ bowiem weryfikując przedłożone przez Skarżąca dowody,
na okoliczność braku świadczenia przez ww. oferenta zabiegów biostymulacji laserowej, wskazał, że zażądał wyjaśnień od podmiotów, z którymi w wyniku konkursu zawarł umowy na udzielanie świadczeń w tym zakresie na terenie powiatu białogardzkiego. Organ powołał się na przedłożone mu wyjaśnienia i ilość udzielonych przez te podmioty świadczeń zdrowotnych w kwestionowanym przez Skarżącą a wyciągi z raportów z wykonanych i sprawozdanych świadczeń organ załączył do akt sprawy. Organ wskazał również, że zasadności zarzutów Skarżącej nie potwierdza fakt braku wpływu do NFZ jakichkolwiek skarg od świadczeniobiorców na niedostępność ww. świadczeń.
Organ zasadnie wskazał również w odpowiedzi na skargę na brak prawdziwości twierdzenia Skarżącej jakoby C. Sp. z o.o. wykorzystywała "z pełną premedytacją" ww. sprzęt do biostymulacji laserowej zgłaszając go raz w konkursie na świadczenia ambulatoryjne, a raz w konkursie
na świadczenia stacjonarne. Jak bowiem wykazał organ przeczy temu rejestr sprzętu zgłoszonego do umowy na wykonywanie świadczeń w zakresie rehabilitacji ogólnoustrojowej w warunkach stacjonarnych, z którego wynika, że jest to inny sprzęt aniżeli wskazany do wykonywania świadczeń ambulatoryjnych. Tym samym twierdzenia Skarżącej w tym zakresie Sąd uznał za bezzasadne.
W ocenie Sądu powyższe okoliczności wskazują, że organ odwoławczy rozpoznając sprawę ponownie, zgodnie z wytycznymi zawartymi w ww. wyroku
II SA/SZ 779/19, dokonał ustalenia stanu faktycznego w powyższym zakresie
z poszanowaniem reguł postępowania dowodowego zawartych w art. 7, art. 8 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 79 § 1 i § 2 w z. z art. 80 K.p.a. Sąd wskazuje bowiem, że w postępowaniu administracyjnym reguły determinujące czynności ustalania stanu faktycznego, zwane zbiorczo postępowaniem wyjaśniającym, wytyczone są przede wszystkim przez uregulowane w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80
K. p. a. zasadę prawdy obiektywnej, zasadę oficjalności, zasadę ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału. Treścią zasady prawdy obiektywnej jest powinność organu procesowego dokonania ustaleń co do faktów zgodnie z ich rzeczywistym przebiegiem. Tylko takie fakty mogą stanowić podstawę załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z 14.02.2013 r., II GSK 2173/11, LEX
nr 1358369). Natomiast ustanowiona w kodeksie zasada oficjalności obciąża organ administracji publicznej obowiązkiem zebrania, a następnie rozważenia całego materiału dowodowego z urzędu. Koresponduje z nim przyjęta w postępowaniu administracyjnym koncepcja spoczywającego na organach administracji ciężaru dowodu, która nabiera szczególnego znaczenia w postępowaniu, którego przedmiotem jest pozbawienie strony postępowania określonych korzyści. Zgodnie
z kolei z zasadą swobodnej oceny dowodów, wyrażoną w art. 80 K.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całości całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Jak z kolei stanowi
art. 8 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, kierując się zasadą proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Art. 75 § 1 K.p.a. stanowi zaś, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. W myśl art. art. 79 § 1 i § 2 K.p.a. Strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu
ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem (§ 1),
ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia (§ 2).
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że organ odwoławczy uczynił zadość normom zawartym w ww. przepisach oraz nie dokonał ich naruszenia w stopniu uzasadniającym konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji, tj. mogącym mieć istotny wpływ na wynika sprawy.
Zasadnie, na podstawie zupełnego stanu faktycznego i z poszanowaniem zasady swobodnej oceny dowodów (nie naruszając ani zasad wiedzy,
ani doświadczenia życiowego, ani też reguł logicznego myślenia), przyjął organ,
że kwestionowana przez Skarżącą oferta konkurencyjnej spółki nie zawierała nieprawdziwych danych w zakresie posiadania ww. sprzętu. Tym samym zasadnie przyjął organ, że ww. oferta nie podlegała odrzuceniu zgodnie z art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy, jak tego chciała Skarżąca.
Dokonując oceny materiału dowodowego organ odniósł się przy tym
do okoliczności zarzucanych przez Skarżącą, wskazał na zakres dokonanej
w siedzibie oferenta wizytacji (nie weryfikacja udzielanych świadczeń medycznych
i ich ilości a jedynie weryfikacja prawdziwości oświadczenia zawartego w ofercie
o posiadaniu zadeklarowanego sprzętu medycznego). Organ odniósł dokonane ustalenia faktyczne również do danych zawartych w systemie NFZ KS- SIKCH
(w którym ww. urządzenia wykazywane są bez zmian od 2014 r.) oraz do wyjaśnień
ww. oferenta w odniesieniu do świadczenia zabiegów z wykorzystaniem powyższych urządzeń. Organ przywołał również okoliczności, że do NFZ nie wpłynęły jakiekolwiek skargi dotyczące zarzucanego przez Skarżąca braku ww. urządzeń
i braku wykonywania świadczeń medycznych z jego wykorzystaniem. W ocenie Sądu okoliczności podnoszone przez Skarżącą, tj. m.in. wskazywane oświadczenia
o braku możliwości uzyskania świadczeń laseroterapii w C. Sp. z o.o.
w tym nagrania rozmów telefonicznych, fakt braku wykonania świadczeń w lipcu 2019 r., nie przesądzały o nieprawidłowości ww. oceny.
Sąd wskazuje ponadto, że organ w odpowiedzi na skargę zasadnie wskazał, że zarzucane przez Skarżącą ewentualne nienależyte wykonywanie umowy przez C. w okresie 2014 – 2019 nie stanowi przedmiotu postępowania
w rozpoznawanej sprawie. Jednakże organ udzielił informacji, że sprawa nieudzielania świadczeń biostymulacji laserowej przez C. Sp. z o. o.
i przekazanych przez Skarżącą dowodów na potwierdzenie tego faktu była przedmiotem badania w trybie skargowym. W wyniku postępowania skargowego ustalono, że zabiegi, za wyjątkiem lipca 2019 r., były wykonywane przez świadczeniodawcę C. Sp. z o. o. Niewykazanie zaś zabiegów biostymulacji w raporcie z lipca 2019 r. nie jest równoznaczne z braku posiadania przez ww. spółkę wymaganego sprzętu.
Sąd w całości przychyla się jednak do stanowiska Skarżącej, popieranego również przez organ, która postuluje o szerszy dostęp do refundowanych świadczeń rehabilitacji. Jednakże powyższy postulat pozostaje poza granicami rozpoznawanej sprawy a Sąd administracyjny nie jest władny do jego bądź uwzględnienia bądź oddalenia.
Sąd wskazuje również, że Skarżąca i pozostali oferenci, na podstawie
art. 10 § 1 K.p.a. zawiadomieni zostali o przysługującym prawie wypowiedzenia
się co do zebranych dowodów i materiałów w sprawie. Odwołująca, jak również żadna ze stron z uprawnienia tego nie skorzystała.
Odnosząc się w dalszej kolejności do zarzutów skargi w zakresie naruszenia obowiązujących przepisów prawa, w tym wyrażonej w art. 134 ustawy zasady równego traktowania oferentów i zachowania uczciwej konkurencji jak i naruszenia kryteriów wyboru przez komisję ofert wynikających z art. 148 ustawy (jakość, kompleksowość, dostępność, ciągłość i ceny udzielanych świadczeń opieki zdrowotnej) Sąd zarzutów skargi w ww. zakresie nie podzielił.
Sąd przypomina zatem, że Skarżąca zarzuca brak oceny oferty ze względu
na kryterium dostępności. W pismach kierowanych do organu, Skarżąca akcentowała, że powinna otrzymać większą ilość punktów, w szczególności
w zakresie kryterium dostępności i jakości.
Z kolei Sąd w ww. wyroku wskazał, iż organ przyjął, że komisja oceniała oferentów według tych samym kryteriów oceny ofert, przy zachowywaniu zasad równego traktowania. Jednakże zdaniem sądu, stanowisko to nie było przekonujące, gdyż organ nie uzasadnił go w należyty sposób.
Sąd obecnie rozpoznający przedmiotową sprawę zauważa zatem,
że organ zastosował się do wskazań Sądu zawartych w ww. wyroku II SA/Sz 779/19 i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji obszernie przedstawił dokonaną ocenę poszczególnych kryteriów oceny ofert, w tym kryterium dostępności i jakości. Stanowisko organu w tym zakresie Sąd uznał za zasadne.
Sąd wskazuje bowiem, że zasadnie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że zgodnie z obowiązującym w przedmiotowym postępowaniu załącznikiem nr 5 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r.
w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dotyczącym zakresu fizjoterapii ambulatoryjnej oraz rehabilitacji leczniczej, kryterium dostępności oznacza:
- czas pracy zakładu przez co najmniej 5 dni w tygodniu, co najmniej 10 godzin dziennie w tym co najmniej 2 razy w godzinach popołudniowych między godziną 14 a 21 - 5 pkt;
- odrębna aplikacja służąca wykonywaniu obowiązku bieżącej rejestracji świadczeniobiorców drogą elektroniczną, ze zwrotnym automatycznym wskazaniem terminu - 1 pkt.
Zasadnie wskazał organ, że ani Skarżąca, ani pozostali oferenci nie spełnili żadnego z ww. warunków dostępności stąd organ nie przyznał punktów za spełnienie tego kryterium żadnemu z oferentów. Jak słusznie więc wskazał organ, wbrew zarzutom Skarżącej, dokonała została ocena ww. kryterium lecz żaden
z oferentów nie spełnił warunków rankingujących określonych w ww. rozporządzeniu Ministra Zdrowia jako dostępność. W tym zakresie Sąd wskazuje, że sama Skarżąca w toku postępowania wskazywała, że czas pracy jej zakładu obejmuje godziny
od 8.00 do 18.00 przez pięć dni w tygodniu – a zatem w żadnym dniu tygodnia zakład Skarżącej nie wykonywał świadczeń między godziną 14 a 21.
W ocenie Sądu również zasadne jest stanowisko organu, zgodnie z którym organ prowadząc postępowanie konkursowe działa w granicach wyznaczonych przez przepisy prawa w zakresie wskazanym w ogłoszeniu postępowania konkursowego
i tylko w oparciu o te normy, jednolite dla wszystkich uczestników postępowania, może być dokonywana ocena ofert. Inne elementy oceny, spoza formalnie obowiązującymi, nie mogą być zatem brane pod uwagę, albowiem takie postępowanie wypełniłoby znamiona nieuczciwej konkurencji. W świetle powyższego zarzuty/wnioski Skarżącej, która de facto domaga się objęcia oceną ofert również innych elementów aniżeli wynikające z punktacji rankingowej, nie mogło zyskać aprobaty Sądu i doprowadzić do wyeliminowania z obrotu zaskarżonego rozstrzygnięcia z uwagi na naruszenie kryteriów oceny ofert, w tym kryterium jakości czy dostępności. Tym samym nie miała racji Skarżąca, która kwestionując dokonaną przez komisję ocenę składanych ofert akcentowała, że powinna otrzymać większą ilość punktów, w szczególności w zakresie kryterium dostępności i jakości z uwagi
na fakt posiadania wykwalifikowany personelu, sprzętu i aparatury medycznej
w zakresie dodatkowo rankingowym.
Sąd wskazuje również, że organ w sposób obszerny odniósł się także
do zakresu ogłoszonego postępowania ustosunkowując się do zarzutu Skarżącej, która wskazywała, że w ramach zakresu fizjoterapii ambulatoryjnej mieści się również fizjoterapia w warunkach domowych i tylko Skarżąca spełniła warunki
do jej wykonywania, za co powinna otrzymać znacząco większą ilość punktów.
W powyższym zakresie zasadnie wskazano, że w ramach zakresu fizjoterapii ambulatoryjnej istnieje możliwość udzielania świadczeń fizjoterapii w warunkach domowych. Kryteria oceny ofert dla zakresu fizjoterapia ambulatoryjna zawierają
w sobie kryteria dla fizjoterapii domowej, co obrazuje ww. załącznik nr 5 ww. rozporządzenia, pkt 2 i 3 w tabeli nr 1 - rehabilitacja lecznicza. Stąd, oferent spełniający kryteria dla fizjoterapii ambulatoryjnej może fakultatywnie realizować fizjoterapię domową. Punkty oceny dla zakresu fizjoterapia ambulatoryjna
i fizjoterapia domowa nie podlegały w rozpoznawanej sprawie sumowaniu,
gdyż ocenie podlegało spełnienie kryteriów zgodnie z zakresem postępowania,
czyli tylko fizjoterapia ambulatoryjna, skutkiem czego Skarżąca nie mogła
ich otrzymać. Organ poinformował również, że [...] OW NFZ kontraktował fizjoterapię domową w powiecie [...] jako odrębny zakres
i wówczas kryteriami ocenianymi były kryteria dotyczące fizjoterapii domowej (realizację świadczeń w tym zakresie, w wyniku wyboru oferty, powierzono podmiotowi "M. M.").
Organ, w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia odniósł się również
do zarzutów naruszenia art. 148 ustawy, tj. niezaproszenia Skarżącej do negocjacji celem ustalenia planowanej do wykonywania liczby świadczeń.
W powyższy zakresie organ prawidłowo powołał art. 142 ust 6 ustawy wskazując, że komisja może w części niejawnej konkursu ofert przeprowadzić
z oferentami negocjacje w celu ustalenia: liczby planowanych do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej; ceny za udzielane świadczenia opieki zdrowotnej. Obowiązek przeprowadzenia negocjacji co najmniej z dwoma oferentami zachodzi, gdy w postępowaniu udział bierze więcej niż jeden oferent, co wynika
z art. 142 ust. 7 ustawy. Organ potwierdził, że Skarżącej nie zaproszono
do negocjacji, albowiem już na tym etapie z rankingu kwalifikacji wynikało, że nawet istotna zmiana ceny przez Skarżącą nie wypłynie decydująco na łączną sumę punktów oceny i w efekcie nie spowoduje zmiany miejsca w rankingu końcowym skutkującego wyborem oferty Skarżącej. Jak zasadnie uzasadniał organ Skarżąca uzyskała 34 punkty łącznie, w tym 5 punktów za cenę. Po zmianie ceny podczas ewentualnych negocjacji, Skarżąca mogłaby uzyskać maksymalnie 10 punktów,
co oznaczałoby 39 punktów łącznej sumy punktów oceny. Jednak pozostali oferenci uzyskując 40 i 41 punktów oceny jeszcze przed negocjacjami uplasowali
się na miejscu 1 i 2 w rankingu. A zatem zasadne okazało się stanowisko organu, który przyjął, że skoro zgodnie z ogłoszeniem planowane do zawarcia były tylko dwie umowy a zmiana ceny w trakcie negocjacji nie podniosłaby punktacji oferty Skarżącej pozwalającej na zajęcie 1 czy 2 miejsca, zapraszanie Skarżącej do negocjacji było bezprzedmiotowe.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał, że nie są zasadne zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania i prawa materialnego. Organ przeprowadził wyczerpujące postępowanie w związku
z przedstawianymi przez Skarżącą zarzutami i dokonał szczegółowej analizy przeprowadzonego postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w tym zarzutów Skarżącej i szczegółowo się do nich odniósł. Jednocześnie, zgodnie z powyższymi rozważaniami, Sąd uznał, że organ rozpoznając sprawę ponownie w całości uwzględnił wskazania zwarte w ww. wyroku tutejszego Sądu z dnia 14 listopada 2019 r., II SA/SZ 799/19. Organ wnikliwie zbadał prawdziwości danych zawartych w ofercie C. Sp. z o.o. w zakresie posiadania zadeklarowanego sprzętu oraz dokonał rozważenia i prawidłowej oceny faktów w tym zakresie, czemu dał pełny wraz w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ zawarł również wyjaśnienia odnoszące się do prawidłowości oceny kryteriów oceny ofert,
w tym kryterium dostępności i jakości.
Reasumując, w ocenie Sądu zasadnie wskazał organ, że postępowanie prowadzone w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: rehabilitacja lecznicza, w zakresie: fizjoterapia ambulatoryjna w tym: fizjoterapia ambulatoryjna dla osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, na obszarze powiatu: [...], przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy. Ocena ofert została przeprowadzona przez organ
bez naruszenia prawa obowiązującego w przeprowadzonym postępowaniu
i z poszanowaniem zasady równego traktowania, a także w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji.
Sąd wskazuje jednocześnie, że na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 j.t. ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") oddalił wniosek dowodowy Skarżącej
o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków. Jak bowiem wynika z ww. przepisu sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Sąd administracyjny nie ma zatem kompetencji do przeprowadzenia dowodu
z zeznań świadka. W tym zakresie Sąd wskazuje również, że w postępowanie przed sądem administracyjnym regulują przepisy P.p.s.a. nie zaś K.p.a. A zatem wskazany przez Skarżącą art. 89 § 1 i § 2 K.p.a., jako podstawa prawna do przeprowadzenia przez Sąd ww. dowodów, nie mógł mieć zastosowania w rozpoznawanej sprawie.
Odnosząc się z kolei do wniosków Skarżącej (pkt 3. Skargi) o podjęcie przez organ I instancji rokowań ze Skarżącą celem zawarcia umowy na świadczenia opieki zdrowotnej w zakresie fizjoterapii ambulatoryjnej finansowanej ze środków publicznych a w przypadku braku podjęcia ww. rokowań o stosowne zadośćuczynienie za poniesione straty moralne i straty materialne w związku z utratą możliwości zarobkowych, powstałych bez winy Skarżącej Sąd i tych wniosków Skarżącej nie uwzględnił. W ocenie Sądu uszło uwadze Skarżącej, że sąd administracyjny bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzje zostały zaskarżone, odpowiadają prawu (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2007 r., II FSK 72/06, ONSA WSA z 2008 r., nr 2, poz. 31; uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSA WSA z 2010 r.,
nr 1, poz. 1, s. 29 uzasadnienia). Sąd administracyjny jest w zasadzie sądem kasacyjnym, orzekającym o zgodności albo niezgodności z prawem aktu
lub czynności organu administracji. A zatem zgłoszone przez Skarżącą roszczenie
nie jest dopuszczalne w trybie skargi na decyzję organu administracji. Z kolei gdyby zaistniała potrzeba dokonania określonych ustaleń czy czynności służących merytorycznemu rozstrzyganiu, sąd powinien wówczas uchylić zaskarżoną decyzję zaś w rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził podstaw do wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.