II GZ 368/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. S.A. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 września 2020 r., sygn. akt III SA/Wr 299/20 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. S.A. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia [...] marca 2020 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 14 września 2020 r., sygn. akt III SA/Wr 299/20, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm., dalej "p.p.s.a."), odrzucił skargę A. S.A. w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia [...] marca 2020 r. w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w przepisach ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona stronie skarżącej 10 marca 2020 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi powinien zatem upłynąć 9 kwietnia 2020 r. Zaznaczył jednak, że zgodnie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm., dalej: "ustawa"), w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Jakkolwiek stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od dnia 14 marca 2020 r. (a od dnia 20 marca 2020 r. stan epidemii) to jednak powołany przepis wszedł w życie dopiero 31 marca 2020 r. Ustawodawca natomiast nie wprowadził regulacji przejściowych nadających normie z art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy charakter retroaktywny. W konsekwencji hipotezą art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy objęte mogą być wyłącznie terminy, które biegły w chwili jego wejścia w życie – skutek zawieszający bieg terminu oraz terminy, których bieg miał się dopiero rozpocząć – skutek wstrzymujący rozpoczęcie biegu terminu (por. postanowienie WSA w Rzeszowie z 1 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/RZ 1151/19, postanowienie WSA we Wrocławiu z 12 maja 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 225/20). W rozpoznawanej sprawie na mocy art. 15zzs ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, nastąpiło zatem zawieszenie biegu procesowego ustawowego terminu do wniesienia skargi. Przepis zawieszający bieg terminu wszedł w życie w dniu 31 marca 2020 r. W konsekwencji trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, który rozpoczął swój bieg z dniem 11 marca 2020 r., został zawieszony z dniem 30 marca 2020 r. – po upływie dwudziestu dni. Na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), art. 15 zzs został uchylony. Zmiana ta weszła w życie w dniu 16 maja 2020 r. Jednakże na mocy art. 68 ust. 7 ustawy z 14 maja 2020 r., terminy biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie ww. ustawy. Oznacza to, że ustanie przyczyny powodującej zawieszenie biegu terminu nastąpiło dnia 23 maja 2020 r. Zawieszony termin do wniesienia skargi kontynuował zatem swój bieg od dnia 24 maja 2020 r. i upłynął 2 czerwca 2020 r. W sprawie strona skarżąca wniosła więc skargę po upływie przewidzianego w ustawie trzydziestodniowego terminu – skarga została nadana w urzędzie pocztowym 18 czerwca 2020 r., natomiast termin do jej wniesienia upłynął z końcem dnia 2 czerwca 2020 r. (wtorek). Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła spółka, zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 pkt 2 i art. 83 p.p.s.a. polegające na niewłaściwym zastosowaniu i odrzuceniu skargi ze względu na rzekome jej wniesienie po terminie, czego nie można skarżącej zarzucić, gdyż nie uchybiła terminowi do złożenia skargi, ponieważ został on zawieszony zgodnie z art. 15zzs ustawy z dnia 2 marca 2020 r. z dniem 13 marca 2020 r., a który to zaczął biec dalej na mocy art. 46 pkt 20 w zw. z art. 68 ust. 7 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustawy w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 od dnia 24 maja 2020 r., wobec czego skarżąca wniosła skargę w terminie. W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia WSA. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji niewłaściwie uwzględnił jednak znaczenie dla biegu terminu do wniesienia skargi regulacji przyjętej w art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374) w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2020 r., poz. 568). Zgodnie z ww. art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 w brzmieniu nadanym ww. ustawą z dnia 31 marca 2020 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis ten został dodany do ww. ustawy przez art. 1 pkt 14 ustawy z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw, zmieniającej wskazaną ustawę z dniem 31 marca 2020 r. Stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 został wprowadzony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez Ministra Zdrowia w rozporządzeniu z 13 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 433) i obowiązywał od 14 marca 2020 r. Odwołano go rozporządzeniem z 20 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 490). Stan epidemii ogłoszono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. (Dz. U. poz. 491). Wprawdzie art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 ustawy o zwalczaniu COVID-19 został wprowadzony do ustawy w dniu 31 marca 2020 r., niemniej uznać należy, że skoro ustawodawca wskazał w nim wprost, że normuje on bieg terminów nie tylko w stanie epidemii, lecz także w stanie zagrożenia epidemicznego, skutki ww. przepisu obejmują również terminy, których bieg przypada na okres od 14 marca 2020 r. do 31 marca 2020 r. Wobec tego przyjąć należy, że od dnia 14 marca 2020 r. z mocy prawa nastąpiło zawieszenie biegu terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych (por. postanowienia NSA z 18 sierpnia 2020 r., II FZ 364/20, II FZ 365/20, II FZ 366/20; z 10 września 2020 r. I GSK 1002/20, z 13 października 2020 r. II OZ 762/20). Ponadto wstrzymanie rozpoczęcia biegu terminów oznacza, że terminy, które nie rozpoczęły swojego biegu przed dniem ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii nie biegną w okresie trwania powyższego stanu. Terminy te rozpoczynają swój bieg dopiero od dnia uchylenia powyższego stanu. Zawieszenie natomiast biegu terminów dotyczy tych terminów, które rozpoczęły swój bieg przed dniem ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Od tego dnia ulegają one zawieszeniu i biegną dalej od dnia ustania przyczyny powodującej ich zawieszenie. Wstrzymanie rozpoczęcia bądź zawieszenie biegu terminów w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie uniemożliwia jednak podejmowania czynności przez sąd administracyjny, jednakże wstrzymuje bądź zawiesza terminy na wykonanie nałożonych przez sąd obowiązków. W rozpoznawanej sprawie, w związku z doręczeniem skarżącej decyzji w dniu 10 marca 2020 r., termin do wniesienia skargi rozpoczął się w dniu 11 marca 2020 r., od 14 marca 2020 r. do 22 maja 2020 r. podlegał zawieszeniu, a od 23 maja 2020 r. biegł dalej (art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 oraz art. 68 ust. 6 i 7 tej ustawy). Zatem ostatnim dniem terminu do wniesienia skargi był dzień 18 czerwca 2020 r. Nadanie więc przez skarżącą w placówce pocztowej skargi w dniu 18 czerwca 2020 r. oznaczało, że została ona wniesiona w terminie. Wobec powyższego odrzucenie skargi przez Sąd I instancji było nieprawidłowe. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.