I C 503/24

Common courts2026-01-09

Case number

I C 503/24

Judgment date

2026-01-09

Type

SENTENCE

Judges

Agnieszka Nakwaska-Szczepkowska (PRESIDING_JUDGE)

Legal basis

art. 189 k.p.c.

Judgment text

Sygn. akt I C 503/24 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 9 stycznia 2026 r. Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie: Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Nakwaska-Szczepkowska  po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2026 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa S. S. przeciwko Spółdzielni (...) w W. o stwierdzenie nieistnienia uchwały, ewentualnie stwierdzenie nieważności uchwały I. oddala powództwo w odniesieniu do żądania głównego; II. stwierdza, że uchwała nr (...) Zarządu Spółdzielni (...) w E. z dnia 5 czerwca 2017 r. jest nieważna w całości; III.  zasądza od Spółdzielni (...) w W. na rzecz S. S. 400 (czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów procesu, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Sędzia Agnieszka Nakwaska-Szczepkowska Sygn. akt I C 503/24 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> S. S. w dniu 11 kwietnia 2024 r. wniósł przeciwko Spółdzielni (...) w W. pozew o stwierdzenie nieistnienia uchwały zarządu pozwanej Spółdzielni nr (...) z dnia 5 czerwca 2017 r. w sprawie określenia odrębnej własności lokali w budynku przy ul. (...) w W., ewentualnie o stwierdzenie nieważności przedmiotowej uchwały. W uzasadnieniu powództwa, powód wskazał, że jest on członkiem Spółdzielni (...) (zwanej dalej również: Spółdzielnią) i przysługuje mu spółdzielcze własnościowe prawo do (...) w budynku przy (...) w W.. Dalej powód podał, że w dniu 20 kwietnia 2017 r. Zarząd Spółdzielni podjął uchwałę nr (...), w której stwierdzono, że wobec różnic interpretacyjnych dotyczących treści wcześniejszej uchwały - nr (...), regulującej określenie przedmiotu odrębnej własności lokali w budynku przy ul. (...), należy podjąć w tej sprawie nową uchwałę, przy czym projekt owej nowej uchwały stanowił załącznik do uchwały nr (...). Ów projekt uchwały przesłany został tylko do części spośród uprawnionych. Zgłoszono szereg uwag i w efekcie nowa uchwała określająca przedmiot odrębnej własności lokali, wedle wiedzy powoda, nie została nigdy podjęta. Natomiast Spółdzielnia powiadomiła część osób o podjęciu uchwały nr (...) z dnia 5 czerwca 2017 r. „w sprawie określenia odrębnej własności lokali w budynku przy (...) w W.”. Zdaniem powoda, doszło do naruszenia przepisu art. 43 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, który reguluje tryb podjęcia tego rodzaju uchwały i z tego względu uchwała nr (...) powinna zostać uznana za nieistniejącą. Niezależnie od powyższego, w uchwale tej ujęto postanowienie o pozostawieniu w zasobach Spółdzielni piwnic i pomieszczeń gospodarczych, co było sprzeczne z art. 42 ust. 3 pkt 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, w świetle którego piwnice i pomieszczenia gospodarcze w budynku przy (...) powinny stanowić pomieszczenia przynależne do poszczególnych lokali. (pozew – k. 3-5v) W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na jej rzecz zwrotu kosztów procesu. Pozwana przyznała, że w zaskarżonej uchwale nie uwzględniono pomieszczeń piwnicznych. Stwierdziła jednocześnie, że uchwałę doręczono członkom za pośrednictwem operatora pocztowego, jednak nie jest w stanie ustalić, czy doręczono ją także powodowi. Natomiast, zdaniem pozwanej, nie jest możliwe, aby powód dowiedział się o istnieniu spornej uchwały dopiero po ponad 6 latach od jej podjęcia, dlatego zdaniem pozwanej roszczenie powoda jest przedawnione. (odpowiedź na pozew – k. 63-64) W piśmie z dnia 13 października 2025 r. pozwana stwierdziła, że zaniechania przypisania w spornej uchwale piwnic do poszczególnych lokali jako pomieszczeń przynależnych było sprzeczne z art. 42 ust. 3 pkt 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, zatem istnieją podstawy, aby uwzględnić powództwo. (pismo z dnia 13 października 2025 r. – k. 88) Na rozprawie z dnia 23 października 2025 r. powód podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, a pozwana uznała powództwo w odniesieniu do roszczenia o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały. (protokół rozprawy z dnia 23 października 2025 r. – k. 90-91v /protokół skrócony/) Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: S. S. jest członkiem Spółdzielni (...) od 2014 r. i przysługuje mu spółdzielcze własnościowe prawo do (...) w budynku przy ul. (...) w W.. Nadto, od grudnia 2022 r. S. S. pełni funkcję członka Zarządu pozwanej Spółdzielni. (okoliczności bezsporne, nadto zaświadczenie – k. 27, okoliczności, o których informacja jest powszechnie dostępna – informacja odpowiadająca odpisowi pełnemu z Rejestru Przedsiębiorców KRS dostępna w internecie, zeznania S. S. - protokół rozprawy z dnia 23 października 2025 r. min. 00:13:35 i n. – k. 90v /protokół skrócony/) W dniu 10 lutego 2010 r. Zarząd Spółdzielni podjął uchwałę nr (...) „w sprawie określenia przedmiotu odrębnej własności lokali w budynku przy (...) w W.”. W treści uchwały wskazano, że Spółdzielni przysługuje prawo użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego działkę oznaczoną (...) w obrębie (...), o powierzchni (...) ( 2), położnej w W. przy (...), oraz prawo własności budynku mieszkalnego sześciokondygnacyjnego, dla którego Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa prowadzi księgę wieczystą nr (...). Dalej uchwała stanowiła, że budynek ten ma powierzchnię użytkową 3515,37 m ( 2), kubaturę 27348 m ( 3) oraz że znajduje się w nim 46 lokali mieszkalnych i 11 lokali użytkowych. Zaznaczono w treści uchwały, że rodzaj, położenie i powierzchnię lokali przedstawia załącznik nr 1 do uchwały. Zgodnie z § 4 uchwały, projekt jej miał zostać wyłożony do wglądu w siedzibie Spółdzielni zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, a członkowie Spółdzielni mieli zostać zawiadomieni o ich uprawnieniach zgodnie z art. 43 ust. 2 ww. ustawy. (okoliczności bezsporne, nadto uchwała nr (...) – k. 9) Opisana wyżej uchwała nr (...) została zaskarżona do sądu pozwem o stwierdzenie jej nieważności. Wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2012 r. Sąd Okręgowy w Warszawie odrzucił pozew w części dotyczącej określenia zadłużenia lokalu nr (...) z uwagi na powagę rzeczy osądzone, a w pozostałej części oddalił powództwo z tym uzasadnieniem, że jest to uchwała nieistniejąca, bowiem nie został wyczerpany tryb podjęcia tego rodzaju uchwały unormowany w art. 43 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych – sporządzono jedynie projekt uchwały, aa nie doszło do jej podjęcia (sygn. akt I C 933/11). Wyrok ten jest prawomocny. (okoliczność bezsporna, odpis wyroku Sądu Okręgowego z dnia 18 kwietnia 2012 r. z uzasadnieniem, sygn. akt I C 933/11 – k. 43 i n.) Na podstawie uchwały nr (...) doszło do przekształcenia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w prawo odrębnej własności lokalu co najmniej w odniesieniu do kilku lokali w budynku przy (...) w W.. (okoliczność bezsporna) W uchwale nr (...) z dnia 20 kwietnia 2017 r. Zarząd Spółdzielni stwierdził, że - wobec różnic interpretacyjnych dotyczących treści uchwały nr (...) – podjęta zostanie nowa uchwała w sprawie określenia przedmiotu odrębnej własności lokali w budynku przy (...) w W.. Załącznikiem do tej uchwały był projekt owej nowej uchwały, gdzie wskazano, że Spółdzielni przysługuje prawo użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego działkę oznaczoną (...) w obrębie (...), o powierzchni (...) ( 2), położnej w W. przy ul. (...), oraz prawo własności budynku mieszkalnego sześciokondygnacyjnego, dla którego Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa prowadzi księgę wieczystą nr (...). Dalej projekt stanowił, że budynek ten ma powierzchnię użytkową 3571,37 m ( 2), kubaturę 27348 m ( 3) oraz że znajduje się w nim 49 lokali mieszkalnych i 10 lokali użytkowych, przy czym rodzaj, położenie i powierzchnię lokali przedstawiać miał załącznik do projektowanej uchwały. Również w dniu 20 kwietnia 2017 r. Zarząd Spółdzielni podjął uchwałę nr 10/2017, w treści której wskazano, że Zarząd postanawia wyłożyć od dnia 4 maja 2017 r. w Biurze Spółdzielni projekt uchwały, określającej przedmiot odrębnej własności lokali w budynku przy ul. (...) w W. wraz z załącznikami, do wglądu członkom i właścicielom lokali, zgodnie z art. 43 ust. 1-3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, oraz że osoby te mogą w terminie 14 dni po upływie okresu wyłożenia projektu uchwały do wglądu przedstawić Zarządowi Spółdzielni pisemne wnioski dotyczące zmian tego projektu. Dalej zaznaczono, że Zarząd Spółdzielni zobowiązany jest rozpatrzyć takie wnioski najpóźniej w ciągu 14 dni od upływu terminu ich składania i najdalej w ciągu 14 dni odpowiednio skorygować projekt uchwały i podjąć uchwałę o treści uwzględniającej dokonanie korekty. O wynikach rozpatrzenia wniosków oraz o treści zmian projektu uchwały, do którego wnioski zgłoszono, Zarząd Spółdzielni w ciągu 7 dni od podjęcia uchwały powiadomić miał na piśmie członków i właścicieli lokali, a tym osobom, które zgłaszały wnioski, podać jednocześnie odpowiednie faktyczne i prawne uzasadnienie nieuwzględnienia w całości lub w części wniosków zgłoszonych przez te osoby. W § 5 uchwały zawarto informację, że członkowie i właściciele lokali mogą w terminie 30 dni od dnia doręczenia uchwały zaskarżyć ją do sądu z powodu jej niezgodności z prawem lub jeśli uchwała ta narusza ich interes prawny lub uprawnienia, z zaznaczeniem, że przyczyną stwierdzenia nieważności uchwały nie może być niepodjęcie przez osoby zainteresowane wysłanych przez Zarząd Spółdzielni powiadomień. ( okoliczności bezsporne, nadto uchwała nr 10/2017 – k. 7 i k. 95, uchwała nr (...) – k. 8 i k. 93, załącznik – k. 94) W dniu 5 czerwca 2017 r. Zarząd Spółdzielni podjął uchwałę nr (...) „w sprawie określenia odrębnej własności lokali w budynku przy ul. (...) w W.”. Treść uchwały stanowiła powielenie projektu uchwały stanowiącego załącznik do uchwały nr (...) z tą tylko różnicą, że wskazano jako liczbę lokali mieszkalnych – 48, a jako liczbę lokali użytkowych – 11, a nadto wskazano, że rodzaj, położenie i powierzchnię lokali przedstawiają dwa załączniki do uchwały – nr 1 i nr 2. W Złączniku nr 1 wymieniono 48 lokali mieszkalnych i 11 lokali użytkowych z podaniem numeru każdego z nich, powierzchni, położenia (pietra), udziału w nieruchomości wspólnej raz „osoby uprawnionej do ustanowieni odrębnej własności lokalu”. Analogiczne dane zawierał Załącznik nr 2, z tym że częściowo odmienne określono tam udziały w nieruchomości wspólnej i dodano wartość „powierzchni wspólnej”. Treść uchwały ani załączników nie wymieniała pomieszczeń piwnicznych ani gospodarczych jako pomieszczeń przynależnych do lokali pomimo faktycznego użytkowania przez osoby, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.  (okoliczności bezsporne, nadto uchwała nr (...) – k. 6 i k. 97, załączniki – k.98-107) Uchwała nr (...) została podjęta na posiedzeniu Zarządu w dniu 5 czerwca 2017 r. Uchwałę tę doręczono następnie niektórym członkom Spółdzielni z pominięciem w szczególności S. S.. Nie otrzymał on też informacji o wyłożeniu projektu tej uchwały. Powód dowiedział się o istnieniu przedmiotowej uchwały w wyniku lustracji przeprowadzonej przez Krajową Radę Spółdzielczą w 2023 r., po objęciu przez niego funkcji członka Zarządu. (okoliczności niezaprzeczone, nadto zeznania S. S. - protokół rozprawy z dnia 23 października 2025 r. min. 00:21:27 – k. 90v-91 /protokół skrócony/, zeznania przedstawicielki pozwanej D. V. - protokół rozprawy z dnia 23 października 2025 r. min. 00:34:14 i n. – k.91 /protokół skrócony/) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie przedstawionych w sprawie dokumentów i zeznań stron, a w znacznej mierze także na podstawie samych twierdzeń stron. Należy podkreślić, że okoliczności sprawy były między stronami w istocie bezsporne. Początkowo pozwana kwestionowała twierdzenie powoda o niedoręczeniu mu przedmiotowej w sprawie uchwały. Następnie jednak pozwana przyznała, że nie jest w stanie znaleźć w swoich dokumentach potwierdzenia dokonania tej czynności, ani też wcześniejszej czynności – zawiadomienia o wyłożeniu projektu. Z zeznań powoda wynikało zaś, że dopiero gdy objął funkcję członka Zarządu w pozwanej Spółdzielni i przeprowadzona została jej lustracja dowiedział się on o istnieniu przedmiotowej uchwały. Podkreślenia wymaga, że w dokumentacji Spółdzielni nie ma dowodów powiadomienia członków Spółdzielni o wyłożeniu projektu i doręczenia uchwały, z wyjątkiem tylko pisma skierowanego do D. W. 19 czerwca 2017 r. (k. 96 i n.). Natomiast sam odpis uchwały opatrzonej podpisami 3 członków ówcześnie wchodzących w skład Zarządu Spółdzielni został załączony do pozwu – k. 6, a następnie do pisma z 6 listopada 2025 r. jako załącznik do zawiadomienia z 19 czerwca 2017 r. skierowanego do D. W.. Wprawdzie w obu wypadkach przedłożono tylko nieuwierzytelniony odpis uchwały, jednak jego wiarygodność nie była w sprawie kwestionowana. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Powód dochodził w pierwszej kolejności stwierdzenia nieistnienia uchwały nr (...), zaś w drugiej kolejności stwierdzenia nieważności tej uchwały, konstruując powództwo na zasadzie żądania głównego i ewentualnego. Jest to szczególny rodzaj kumulacji przedmiotowej roszczeń, który – choć nie został wprost uregulowany w przepisach <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">kodeksu postępowania cywilnego</a> – jest powszechnie dopuszczany w orzecznictwie i aprobowany przez przedstawicieli doktryny. Podkreślenia wymaga, że Sąd przystępuje do rozpoznania żądania ewentualnego tylko w razie oddalenia żądania głównego. W pierwszej kolejności należało zatem ocenić zasadność żądania głównego – o ustalenie nieistnienia uchwały nr (...) r. Jest to zresztą roszczenie dalej idące. Pozwana wnosiła o oddalenie tego żądania, uznając jedynie żądanie ewentualne – o stwierdzenie nieważności uchwały nr(...). Sporna w sprawie uchwała nr (...) dotyczyła określenia odrębnej własności lokali w budynku przy ul. (...) w W.. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20010040027" title="Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych - Dz. U. z 2001 r. Nr 4, poz. 27 ()">Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych</a> (tj. Dz.U. z 2024 r. poz. 558, przy czym treść relewantnych w sprawie przepisów nie zmieniła się od czasu procedowania nad uchwałą nr (...); dalej: u.s.m.) stanowi w art. 42: 1. W okresie 24 miesięcy od dnia złożenia pierwszego wniosku o wyodrębnienie własności lokalu w danej nieruchomości spółdzielnia mieszkaniowa określi przedmiot odrębnej własności wszystkich lokali mieszkalnych i lokali o innym przeznaczeniu w tej nieruchomości. 2. Określenie przedmiotu odrębnej własności lokali w danej nieruchomości następuje na podstawie uchwały zarządu spółdzielni sporządzonej w formie pisemnej pod rygorem nieważności. 3. Uchwała, o której mowa w ust. 2, powinna określać: 1) oznaczenie nieruchomości obejmującej budynek wraz z gruntem przynależnym do tego budynku, jako podstawową nieruchomość ewidencyjną, w którym ustanawia się odrębną własność lokali; nieruchomość wielobudynkowa może być utworzona tylko wtedy, gdy budynki są posadowione w sposób uniemożliwiający ich rozdzielenie, lub działka, na której posadowiony jest budynek pozbawiona jest dostępu do drogi publicznej lub wewnętrznej; 2)  rodzaj, położenie i powierzchnię lokali oraz pomieszczeń przynależnych, w tym piwnic lub pomieszczeń gospodarczych, o ile piwnica lub pomieszczenie gospodarcze jest w tym budynku przyporządkowane danemu lokalowi a władający lokalem faktycznie piwnicę lub pomieszczenie gospodarcze użytkuje ; 3) wielkość udziałów we współwłasności nieruchomości wspólnej związanych z odrębną własnością każdego lokalu; 4) oznaczenie osób, którym zgodnie z przepisami ustawy przysługuje prawo żądania przeniesienia na nich własności poszczególnych lokali; 5) przypadający na każdy lokal stan zadłużenia z tytułu: a) kredytu wraz ze skapitalizowanymi odsetkami, b) dokonanego na podstawie odrębnych przepisów przejściowego wykupienia ze środków budżetu państwa odsetek wraz z oprocentowaniem tych odsetek. 4. Do określenia wielkości udziałów we współwłasności nieruchomości wspólnej dla każdego lokalu, dokonywanego w uchwale zarządu spółdzielni, mają odpowiednie zastosowanie przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19940850388" title="Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - Dz. U. z 1994 r. Nr 85, poz. 388 (art. 3;art. 3 ust. 3;art. 3 ust. 4;art. 3 ust. 5;art. 3 ust. 6)">art. 3 ust. 3-6 ustawy o własności lokali</a>. 5. Uchwały, o których mowa w ust. 2, od dnia wejścia w życie stanowią podstawę oznaczania lokali i przypadających na każdy lokal udziałów w nieruchomości wspólnej przy zawieraniu umów o ustanowieniu odrębnej własności lokali na rzecz członków spółdzielni, osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, lub spółdzielni mieszkaniowej oraz o przeniesieniu własności tych lokali przez spółdzielnię na rzecz członków spółdzielni lub innych osób. 6. Decyzje o przyjęciu metody określenia powierzchni użytkowej lokali oraz pomieszczeń do nich przynależnych w danej nieruchomości podejmuje zarząd spółdzielni. Przyjęta metoda określenia powierzchni lokali oraz pomieszczeń przynależnych ma zastosowanie do wszystkich lokali znajdujących się w danej nieruchomości. 7.  Decyzję o przynależności do lokalu, jako jego części składowych, pomieszczeń przynależnych, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19940850388" title="Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - Dz. U. z 1994 r. Nr 85, poz. 388 (art. 2;art. 2 ust. 4)">art. 2 ust. 4 ustawy o własności lokali</a>, podejmuje zarząd spółdzielni . Z kolei tryb podejmowania takiej uchwały reguluje art. 43 ww. ustawy: 1.  Projekty uchwał, o których mowa w art. 42 ust. 2 , zarząd spółdzielni wykłada na co najmniej 14 dni do wglądu w lokalu siedziby spółdzielni, po pisemnym, wysłanym z co najmniej 7-dniowym wyprzedzeniem, imiennym powiadomieniu o terminie i miejscu wyłożenia projektów uchwał do wglądu tych osób, których te projekty uchwał dotyczą i którym, zgodnie z przepisami niniejszej ustawy, przysługuje prawo żądania przeniesienia na nich własności poszczególnych lokali . 2. Osoby, o których mowa w ust. 1, mogą w terminie 14 dni po upływie okresu wyłożenia projektu uchwały do wglądu przedstawić zarządowi spółdzielni pisemne wnioski dotyczące zmian tego projektu. 3. Zarząd spółdzielni obowiązany jest rozpatrzyć wnioski, o których mowa w ust. 2, najpóźniej w ciągu 14 dni od upływu terminu ich składania i najdalej w ciągu 14 dni od ich rozpatrzenia odpowiednio skorygować projekt uchwały i podjąć uchwałę o treści uwzględniającej dokonane korekty. 4. O wynikach rozpatrzenia wniosków, o których mowa w ust. 2, oraz o treści zmian projektu uchwały, do którego wnioski zgłoszono, zarząd spółdzielni, w ciągu 7 dni od podjęcia uchwały, powiadamia na piśmie osoby, o których mowa w ust. 1, a tym osobom, które wnioski zgłaszały, podaje jednocześnie odpowiednie faktyczne i prawne uzasadnienie nieuwzględnienia w całości lub w części wniosków zgłoszonych przez te osoby. 5.  Osoby, o których mowa w ust. 1, mogą, w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia, zaskarżyć uchwałę do sądu z powodu jej niezgodności z prawem lub jeśli uchwała ta narusza ich interes prawny lub uprawnienia. Przyczyną stwierdzenia nieważności uchwały nie może być niepodjęcie przez osoby zainteresowane wysłanych przez zarząd spółdzielni powiadomień, o których mowa w ust. 1 i 4 . 6. Uchwała, o której mowa w ust. 3, wchodzi w życie z dniem jej podjęcia, chyba że zostanie zaskarżona do sądu zgodnie z przepisem ust. 5. Powód twierdził, że uchwała nr (...) jest uchwałą nieistniejącą, bowiem Zarząd Spółdzielni naruszył przy jej podejmowaniu art. 43 u.s.m. Powód powoływał się przy tym na stanowisko wyrażone przez tutejszy Sąd w sprawie I C 933/11, dotyczącej wcześniejszej uchwały Zarządu pozwanej Spółdzielni w przedmiocie określenia odrębnej własności lokali w budynku przy (...) w W., to jest uchwały nr (...). Otóż w sprawie I C 933/11 Sąd wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2012 r. częściowo odrzucił pozew, a w pozostałym zakresie oddalił powództwo w zakresie żądania stwierdzenia nieważności uchwały nr (...). Sąd stwierdził, że w odniesieniu do części uchwały, dotyczącej określenia wysokości zadłużenia lokalu nr (...), zachodzi przeszkoda procesowa w postaci res iudicata. W pozostałej części Sąd uznał zaś, że nie ma podstaw do uwzględnienia powództwa, pomimo stwierdzonych uchybień po stronie Spółdzielni, bowiem w istocie nie doszło do podjęcia skarżonej uchwały – został jedynie sporządzony jej projekt. Powód wywodził, że analogicznie należało ocenić postępowanie Zarządu pozwanej Spółdzielni w przypadku procedowania nad uchwałą nr (...). Sąd nie podzielił jednak tego stanowiska. Zagadnienie uchwał nieistniejących wielokrotnie było przedmiotem wypowiedzi przedstawicieli doktryny oraz sądów, w tym Sądu Najwyższego, zarówno w odniesieniu do uchwał organów spółdzielni i spółek prawa handlowego, jak i uchwał wspólnoty mieszkaniowej. Wskazuje się, że o nieistniejącej uchwale można mówić, gdy występują takie podstawowe uchybienia w zakresie elementów konstytuujących uchwałę, jak niezwołanie walnego zgromadzenia (zebrania przedstawicieli), brak wymaganej w ustawie lub statucie do podjęcia uchwały większości głosów (vide: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 24 czerwca 1994 roku, III CZP 81/94, Lex 4092), podjęcie uchwały przez osoby nieuprawnione (vide: wyrok Sądu Najwyższego z 14 kwietnia 1992 roku, I CRN 38/92, Lex nr 3832), sfałszowanie wyniku głosowania (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 października 1972 roku, II CR 171/72, Lex nr 1536). Instytucja uchwał nieistniejących dotyczy rażących i konstytutywnych braków i wad przy podejmowaniu uchwały, które sprawiają, że w istocie mamy do czynienia jedynie z pozorem czynności prawnej (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 stycznia 2008 r., III CSK 238/07, Legalis). Z ustaleń faktycznych Sądu poczynionych w tej sprawie wynika, że uchwała nr (...) została podjęta, wcześniej zaś sporządzono jej projekt, który stanowił załącznik do uchwały nr (...) z 20 kwietnia 2017 r. (k. 94). Podkreślenia wymaga, że treść uchwały nr (...) różni się (choć tylko nieznacznie) od treści ww. projektu, co samo w sobie przemawia za tym, że powstały dwa odrębne dokumenty, to jest projekt uchwały i uchwała, a to z kolei wskazuje na istnienie dwóch czynności – pierwszej polegającej na sporządzeniu projektu uchwały, drugiej polegającej na podjęciu uchwały. Na podstawie treści uchwały nr 10/2017 (k. 95) można przy tym na zasadzie domniemania faktycznego przyjąć, że projekt uchwały został wyłożony w Biurze Spółdzielni. Nieuzasadnione byłoby założenie, że Zarząd Spółdzielni podjął uchwałę nr 10/2017 dotyczącą wyłożenia projektu uchwały począwszy od dnia 4 maja 2017 r., trybu rozpatrzenia wniosków do projektu itd., a następnie odstąpił od faktycznego dokonania tych czynności. Zasady doświadczenia życiowego nakazują domniemywać, że Zarząd Spółdzielni zrealizował czynności opisane we własnej uchwale nr 10/2017. Zupełnie odrębną zaś kwestią jest powiadomienie członków Spółdzielni o fakcie wyłożenia projektu uchwały nr (...) do wglądu, zgodnie z wymogiem art. 43 ust. 1 u.s.m. Na tę okoliczność pozwana nie przedstawiła żadnych dowodów i nie była w stanie wskazać, czy i ewentualnie kogo spośród swoich członków powiadomiła o wyłożeniu projektu. Także treść ww. uchwały nr 10.2017 nie wskazuje na to, aby Zarząd planował wysłanie do członków Spółdzielni omawianych zawiadomień tudzież już to uczynił. Natomiast wypada zauważyć, że z twierdzeń samego powoda ujętych w pozwie wynika, że powziął on informację o tym, że były zgłaszane uwagi i zarzuty do projektowanej uchwały nr (...). Wskazuje to na to, że co najmniej część członków Spółdzielni wiedziała o wyłożeniu projektu. Na zasadzie logiki pośrednio potwierdza to z kolei, że projekt został wyłożony do wglądu. Co się tyczy doręczenia członkom Spółdzielni uchwały nr (...), pozwana Spółdzielnia także nie była w stanie przedstawić bliższych informacji ani złożyć dowodów na potwierdzenie dokonania takich doręczeń. W aktach sprawy znajduje się tylko jedno zawiadomienie – skierowane do D. W. (k. 96). Podkreślenia wymaga, że choć w przepisach u.s.m. nie ma wprost wyrażonego nakazu doręczenia osobom uprawnionym uchwały, to pośrednio wynika on z art. 43 ust. 5 u.s.m. Przepis ten wiąże bieg terminu zaskarżenia uchwały z jej doręczeniem, zatem zawiera również nakaz jej doręczenia osobom wymienionym w art. 43 ust. 1 u.s.m. (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2019 r., III CSK 80/17, Legalis). Podsumowując, Sąd doszedł do przekonania, że Zarząd pozwanej Spółdzielni podjął na posiedzeniu w dniu 5 czerwca 2017 r. uchwałę nr (...), natomiast uchybiono wynikającemu z art. 43 ust. 5 u.s.m. obowiązkowi doręczenia uchwały wszystkim członkom Spółdzielni, wcześniej zaś zaniechano powiadomienia wszystkich członków Spółdzielni o wyłożeniu projektu tej uchwały w sposób wynikający z art. 43 ust. 1 u.s.m. Wydaje się też, że Zarząd Spółdzielni zaniechał wypełnienia obowiązku wynikającego z art. 43 ust. 4 u.s.m. Skoro bowiem treść uchwały nr (...) różni się od jej projektu, wskazuje to na to, że co najmniej jedna osoba złożyła wniosek, o którym mowa w art. 43 ust. 2 u.s.m. W takiej sytuacji, stosownie do art. 43 ust. 4 u.s.m., Zarząd Spółdzielni powinien był powiadomić członków Spółdzielni o wyniku rozpatrzenia tego wniosku oraz o treści zmian projektu uchwały. Z twierdzeń pozwanej ani też z przeprowadzonych w sprawie dowodów nie wynika, aby tego dopełniono. Opisane wyżej uchybienia w zakresie procedury podjęcia uchwały nr (...) nie prowadzą natomiast do stwierdzenia nieistnienia uchwały. Okoliczność, że w sprawie I C 933/11 ustalono w odniesieniu do uchwały nr (...), o niemal identycznej treści w stosunku do uchwały nr (...), że uchwała ta nie istnieje, ponieważ nigdy nie została podjęta, nie oznacza, że rozumowanie to należy automatycznie zastosować w sprawie niniejszej. Stan faktyczny ustalony w tej sprawie jest bowiem inny i nie pozwala na konstatację o nieistnieniu skarżonej uchwały. Swoje twierdzenia co do tego, że uchwała nr (...) jest uchwałą nieistniejącą, powód oparł w istocie na samym fakcie, że nie został on o podjęciu tej uchwały powiadomiony. Byt czynności podjęcia rozpatrywanej uchwały, polegającej na złożeniu przez członków Zarządu oświadczeń woli wyrażających się w treści uchwały, nie jest jednak uzależniony od wykonania nałożonego przez ustawodawcę obowiązku doręczenia uchwały członkom Spółdzielni ani też od dopełnienia obowiązków przewidzianych na wcześniejszym etapie procedury podejmowania uchwały. Z tych przyczyn żądanie główne o ustalenie nieistnienia uchwały nr (...) podlegało oddaleniu bez potrzeby analizowania spełnienia przesłanki wykazania interesu prawnego zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 k.p.c.</a> Wobec oddalenia żądania głównego, należało przystąpić do oceny zasadności żądania ewentualnego, to jest roszczenia o stwierdzenie nieważności uchwały nr (...), które zostało uznane przez stronę pozwaną. Roszczenie o stwierdzenie nieważności uchwały zarządu spółdzielni, o której mowa w art. 42 u.s.m., znajduje swoją podstawę prawną w art. 43 ust. 5 u.s.m. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 213;art. 213 § 2)">art. 213 § 2 k.p.c.</a>, sąd jest co do zasady związany uznaniem powództwa – chyba że uznanie jest sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. W okolicznościach tej sprawy nie zachodziła żadna z przesłanek nakazujących traktować oświadczenie pozwanej o uznaniu powództwa jako nieskuteczne. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 września 1983 r. (III CRN 188/83, OSNC 1984, nr 4, poz. 60), w świetle <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 213;art. 213 § 2)">art. 213 § 2 k.p.c.</a>, sąd może poprzestać na uznaniu powództwa tylko wówczas, gdy znajduje ono uzasadnienie w okolicznościach sprawy. Uznanie pozwu podlega bowiem kontroli co do jego zgodności z obowiązującym stanem prawnym i obiektywnie istniejącym stanem faktycznym. Spełnienie tego wymogu kontroli powinno być poprzedzone wyjaśnieniem w niezbędnym zakresie elementów stanu faktycznego i właściwej w świetle przepisów prawa materialnego podstawy zgłoszonego i uznanego żądania - dopiero wynik tych czynności pozwala na rozeznanie w okolicznościach sprawy w rozumieniu powołanego przepisu. Jedynie zatem dla porządku wypada zauważyć, że powód, jako członek Spółdzielni, był bezspornie osobą uprawnioną do zaskarżenia rozpatrywanej uchwały Zarządu, zaś w świetle popełnionych przez pozwaną uchybień na etapie procedowania nad uchwałą nr (...), Sąd nie miał wątpliwości co do tego, że naruszono tu art. 43 u.s.m. Niezależnie zaś od tego, rację miały obie strony, wytykając poprzedniemu Zarządowi Spółdzielni, że nieprawidłowe było pominięcie w treści uchwały nr (...) pomieszczeń piwnicznych i gospodarczych, które powinny stanowić pomieszczenia przynależne do poszczególnych lokali. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 marca 2009 r. (V CSK 373/08, Legalis), uchwała zarządu spółdzielni mieszkaniowej określająca przedmiot odrębnej własności lokali powinna uwzględniać piwnice jako pomieszczenia przynależne, jeżeli zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 42 ust. 3 pkt 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Stanowisko to zostało potwierdzone w uchwale z dnia 17 kwietnia 2009 r. (III CZP 14/09, Legalis), zgodnie z którą nieważna jest uchwała zarządu spółdzielni, niezaliczająca piwnicy jako pomieszczenia przynależnego do lokalu mieszkalnego w sytuacji, gdy piwnica przyporządkowana jest do tego lokalu i pozostaje w użytkowaniu osoby, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. W okolicznościach tej sprawy poza sporem było, że w budynku przy ul. (...) znajdują się pomieszczenia piwniczne / gospodarcze, które są użytkowane przez osoby, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a mimo to kwestionowana uchwała nie objęła tych pomieszczeń, traktując je w efekcie jako część nieruchomości wspólnej. Było to nieprawidłowe. Do takiej samej konkluzji doszedł zresztą tutejszy Sąd w sprawie I C 933/11, stwierdzając nieważność uchwały nr 17/2010 Zarządu pozwanej Spółdzielni, gdzie też takie wadliwe rozwiązanie zastosowano. Niezależnie od powyższego, w okolicznościach tej sprawy treść zaskarżonej uchwały nr (...) budzi wątpliwości w zakresie dotyczącym oznaczenia udziałów w nieruchomości wspólnej związanych z poszczególnymi lokalami w budynku, bowiem w tym zakresie Załącznik nr 1 zawiera dane częściowo odmienne w stosunku do Załącznika nr 2. Oznacza to, że wynikający z art. 42 ust. 3 pkt 3 u.s.m. wymóg określenia w uchwale wielkości udziałów we współwłasności nieruchomości wspólnej związanych z odrębną własnością każdego lokalu, nie został spełniony. Co się tyczy kwestii współistnienia dwóch uchwał Zarządu Spółdzielni w sprawie określenia odrębnej własności lokali w budynku przy ul(...) w W., wypada zauważyć, że dotychczas nie został wydany wyrok stwierdzający nieważność poprzedniej uchwały, to jest nr (...) – zarówno w sprawie I C 924/10, jak i w sprawie I C 933/11 Sąd Okręgowy w Warszawie prawomocnie oddalił roszczenia o stwierdzenie nieważności tej uchwały. Obecnie w orzecznictwie przeważa stanowisko przyjmujące wąską wykładnię <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a>, zakładającą, że moc wiążąca wyroku ograniczona jest do jego sentencji. Mimo że w uzasadnieniu wyroku z 18 kwietnia 2012 r. w sprawie I C 933/11 Sąd kategorycznie stwierdził, że uchwała nr (...) jest uchwałą nieistniejącą, dotychczas nie zapadł wyrok stwierdzający ten fakt w sentencji. Jeżeli nowy Zarząd pozwanej Spółdzielni deklaruje wolę „uporządkowania” spraw Spółdzielni w sposób kompleksowy, wydaje się, że pomocne w osiągnięciu tego celu może być zainicjowanie postępowania o ustalenie nieistnienia uchwały nr (...). Już tylko na marginesie warto wskazać, że w odpowiedzi na pozew pozwana podniosła zarzut przedawnienia, wywodząc, że niemożliwym jest, aby powód powziął wiedzę o podjęciu uchwały nr (...) dopiero w sześć lat po jej podjęciu. Otóż wypada wyjaśnić, że ustawodawca w art. 43 ust. 5 u.s.m. zastrzegł 30-dniowy termin do zaskarżenia uchwały Zarządu Spółdzielni, liczony od dnia jej doręczenia, przy czym jest to termin zawity, nie zaś termin przedawnienia. Podniesiony w odpowiedzi na pozew zarzut przedawnienia, niezależnie nawet od późniejszego uznania powództwa, musiałby zatem zostać oceniony jako niezasadny. Jednocześnie jednak podkreślenia wymaga, że upływ terminów prekluzyjnych, czyli zawitych, sąd bierze pod uwagę z urzędu, z uwzględnieniem ustalonego w sprawie stanu faktycznego. W niniejszej sprawie Sąd ustalił, że powód powzią ł wiedzę o podjęciu przez Zarząd Spółdzielni uchwały nr (...) dopiero na skutek przeprowadzonej w 2023 r. lustracji, której wynik znał jako członek nowego Zarządu, powołanego w grudniu 2022 r. Ujawnienie przez powoda ww. uchwały w toku lustracji nie stanowi jednak o skutecznym jej doręczeniu przez Spółdzielnię. Pojęcie doręczenia interpretowane jest powszechnie jako przekazanie adresatowi w taki sposób, by mógł swobodnie zapoznać się z treścią doręczanego dokumentu. Przy czym chodzi tu o dostarczenie i zapewnienie uprawnionemu takiej możliwości bezpośrednio przez zobowiązanego. Doręczenia nie zastępuje fakt ujawnienia uchwały później przy innych czynnościach. Oznacza to, że uzyskanie wiedzy o treści uchwały z innych źródeł niż odpis uchwały doręczony konkretnemu odbiorcy z inicjatywy spółdzielni w wykonaniu obowiązku ustawowego, nie spełnia wymagań doręczenia otwierającego bieg terminu do zaskarżenia uchwały (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 października 2001 V CSK 461/00, niepubl., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lutego 2019 r., III CSK 80/17, Legalis nr 1875497). W okolicznościach tej sprawy pozwana nie była w stanie wykazać, że uchwała została powodowi doręczona, zaś z zeznań powoda wynikało, że taki fakt nigdy nie miał miejsca. W efekcie, bieg 30-dniowego terminu przewidzianego w art. 43 ust. 5 u.s.m. nie rozpoczął biegu, co oznacza, że roszczenie o stwierdzenie nieważności uchwały nie mogło być uznane za sprekludowane. W świetle powyższego, Sąd orzekł jak w pkt. I i II wyroku, O kosztach procesu Sąd orzekł w pkt. III wyroku, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu wynikającą z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 2)">art. 98 § 1 i 2 k.p.c.</a> Sędzia Agnieszka Nakwaska-Szczepkowska </div>