I ACa 1709/25
Common courts2026-02-19
Case number
I ACa 1709/25
Judgment date
2026-02-19
Type
SENTENCE
Judges
Grzegorz Krężołek (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Judgment text
<p>Sygn. akt I ACa 1709/25</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 19 lutego 2026 r.</p>
<p>Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: SSA Grzegorz Krężołek</p>
<p>Protokolant: Anna Skoczeń</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2026r. w Krakowie na rozprawie</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">K. Z.</span>
</p>
<p>przeciwko Syndykowi Masy Upadłości <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">O.</span> w upadłości</p>
<p>o ustalenie</p>
<p>na skutek apelacji strony pozwanej</p>
<p>od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 17 lutego 2025 r.</p>
<p>sygn. akt I C 1056/24</p>
<p>I.
<strong>
<!-- -->oddala apelację ; </strong>
</p>
<p>II.
<strong>
<!-- -->zasądza od strony pozwanej Syndyka masy upadłości <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">O.</span> – w upadłości , na rzecz powoda <span class="anon-block">K. Z.</span> kwotę 4050 zł / cztery tysiące pięćdziesiąt złotych / z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia którym je zasądzono do dnia zapłaty, tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. </strong>
</p>
<p>Sygn. akt : I ACa 1709/25</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 327(1);art. 327(1) § 2)">art. 327<sup>
<!-- -->1 </sup>§ 2 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 §1kpc</a>., pisemne motywy rozstrzygnięcia mają zachowywać zwięzłość.</p>
<p>Odwołując się do tej reguły, Sąd Apelacyjny uzasadniając wydany wyrok, przedstawi tylko kluczowe elementy faktyczne oraz dotyczące oceny prawnej , zgłoszonego przez powoda <span class="anon-block">K. Z.</span> jako główne , roszczenia skierowanego przeciwko Syndykowi masy upadłości <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">O.</span> – w upadłości o ustalenie nieważności umowy kredytowej , która zawarł z <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> w dniu 8 listopada 2006r , jako następstwa abuzywności części jej postanowień , poddanego pod osąd Sądów obu instancji, które zdecydowały o jej treści.</p>
<p>Uwzględniając w całości , zgłoszone przez powoda roszczenie, w warunkach , gdy strona przeciwna domagała się oddalenia powództwa w całości , wobec braku podstaw do uznania umowy za nieważną jako sprzecznej z przepisami prawa w tym w szczególności z zasadą swobody umów , a także postulując uznanie , iż wierzytelność powoda powinna podlegać zgłoszeniu w ramach postępowania upadłościowego , prowadzonego wobec kredytodawcy;</p>
<p>Sąd Okręgowy w Krakowie , wyrokiem z dnia 17 lutego 2025r. :</p>
<p>-ustalił, że umowa kredytu hipotecznego nr <span class="anon-block">(...)</span>, indeksowanego do CHF zawarta w dniu 8 listopada 2006 r. przez powoda <span class="anon-block">K. Z.</span> z <span class="anon-block">(...)</span> S.A. w <span class="anon-block">W.</span> – <span class="anon-block">(...)</span> Odziałem w <span class="anon-block">J.</span> – jest nieważna [ pkt I] oraz</p>
<p>- zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 10 467 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. tytułem zwrotu kosztów procesu [ pkt II sentencji orzeczenia ].</p>
<p>Sąd I instancji ustalił następujące fakty istotne dla rozstrzygnięcia:</p>
<p>Powód <span class="anon-block">K. Z.</span> dnia 8 listopada 2006 r. zawarł z <span class="anon-block">(...)</span> S.A. w <span class="anon-block">W.</span> – <span class="anon-block">(...)</span> Oddziałem w <span class="anon-block">J.</span> umowę kredytu hipotecznego nr <span class="anon-block">(...)</span> indeksowanego do waluty franka szwajcarskiego. Zgodnie z umową:</p>
<dl>
<dt></dt>
<dd>
<p>bank udzielił kredytobiorcy kredytu w kwocie 159.368,69 zł, indeksowanego kursem CHF na warunkach określonych w umowie. Przy założeniu, że uruchomiono całość kredytu w dacie sporządzenia umowy równowartość kredytu wynosiłaby 67.443,37 CHF, a rzeczywista równowartość zostanie określona po wypłacie kredytu [§ 2 ust. 1 umowy];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>kredytobiorca oświadcza, iż jest świadomy ryzyka kursowego związanego ze zmianą kursu waluty indeksacyjnej w stosunku do złotego, w całym okresie kredytowania i akceptuje to ryzyko [§2 ust.2];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>spłata następuje w 360 miesięcznych równych ratach kapitałowo-odsetkowych. (…) [§ 2 ust. 3 umowy];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>kredyt jest przeznaczony na spłatę kredytu hipotecznego w <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z dnia 30 września 2004 r, (132.500,00 zł), na spłatę kredytu w <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z dn. 27 kwietnia 2006 r. (23.500 zł), uiszczenie składki z tytułu ubezpieczenia od ryzyka utraty wartości nieruchomości (1.593,69 zł), na pokrycie składek ubezpieczeniowych o których mowa w §17 ust.1, na uiszczenie opłaty od ustanowienia hipoteki zabezpieczającej spłatę kredytu (215,00 zł) [§2 ust.4 umowy];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>kredyt określony w §2 ust.1 bank wypłaca bezgotówkowo jednorazowo na rachunki podmiotów wskazanych we wniosku o wypłatę, o ile nie jest to sprzeczne z postanowieniami umowy – w terminach i wysokościach określonych w umowie kredytowej [§4 ust.2 umowy];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>w dniu wypłaty kredytu lub każdej transzy kredytu kwota wypłaconych środków będzie przeliczana do CHF wg. kursu kupna walut określanego w Tabeli Kursów– obowiązującego w dniu uruchomienia środków [§4 ust.3 umowy];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>wysokość zobowiązania będzie ustalana jako równowartość wymaganej spłaty wyrażonej w CHF– po jej przeliczeniu wg. kursu sprzedaży walut określonego w „Bankowej tabeli kursów walut dla kredytów dewizowych oraz indeksowanych kursem walut obcych” do CHF – obowiązującego w dniu spłaty [§6 ust.3 umowy];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>oprocentowanie kredytu jest zmienne i na dzień sporządzenia umowy wynosi 2,96% w skali roku, na które składa się suma obowiązującej stawki DBF i stałej marży banku, która wynosi 1,25% [§8 ust.1 umowy];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>zabezpieczeniem spłaty kredytu są hipoteka kaucyjna na rzecz banku w złotych polskich do kwoty stanowiącej 170% kwoty kredytu na nieruchomości – lokalu mieszkalnym nr <span class="anon-block">(...)</span> o pow. 57,40 m.kw. położonej w <span class="anon-block">W.</span> przy ul. <span class="anon-block">(...)</span>, cesja na rzecz banku wierzytelności z tytułu umowy ubezpieczenia nieruchomości od ognia, powodzi i innych zdarzeń losowych, weksel in blanco wraz z deklaracją, ubezpieczenie od ryzyka utraty wartości nieruchomości przez okres 5 lat [§13 umowy].</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>przewalutowanie następuje wg. kursów z zastrzeżeniem ust.5 – kupna dewiz z dnia złożenia wniosku o przewalutowanie na podstawie obowiązującej w banku Tabeli Kursów w przypadku zmiany waluty z polskiej na walutę obcą, - sprzedaż dewiz z dnia złożenia wniosku o przewalutowanie na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów w przypadku zmiany waluty z waluty obcej na złote [§18 ust.3];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>prowizja za przewalutowanie przeliczana jest według kursu sprzedaży waluty indeksacyjnej na podstawie obowiązującej w banku Tabeli Kursów z dnia dokonania przewalutowania [§18 ust.8];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>w przypadku kredytu indeksowanego do waluty obcej, bank w następnym dniu po upływie terminu wymagalności całego kredytu, dokonuje przewalutowania całego wymagalnego zadłużenia na złotówki , z zastosowaniem aktualnego kursu sprzedaży dewiz, określonego przez bank w Tabeli Kursów. Poczynając od dnia przewalutowania bank pobiera od wymagalnego kapitału karne odsetki w wysokości 2-krotności oprocentowania kredytów udzielanych w złotych (nie indeksowanych do waluty obcej), przy zastosowaniu aktualnego z dnia przewalutowania wskaźnika <span class="anon-block">(...)</span> oraz marży obowiązującej w dniu wypłaty kredytu lub jego pierwszej transzy [§16 ust.4 Regulaminu];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>w przypadku kredytu indeksowanego w walucie obcej, kwota raty spłaty obliczona jest wg. kursu sprzedaży dewiz obowiązującym w banku na podstawie obowiązującej w banku Tabeli Kursów z dnia wpływu środków [19 ust.5 regulaminu];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>w przypadku kredytu indeksowanego do obcej waluty, prowizja za wcześniejszą spłatę przeliczana jest wg. kursu sprzedaży dewiz na podstawie obowiązującej w banku Tabeli Kursów z dnia wpływu środków [§21 ust.5 regulaminu];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>wysokość składki ubezpieczenia w kolejnych latach określa tabela prowizji i opłat. W przypadku gdy składka doliczana jest do kwoty kredytu, bank przelicza składkę na walutę, do której indeksowany jest kredyt wg. sprzedaży właściwej waluty podanego w Tabeli Kursów w dniu uruchomienia kredytu/I transzy kredytu [§25 ust.2 regulaminu]</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>przewalutowanie następuje według kursów z zastrzeżeniem ust.5 – kupna dewiz z dnia złożenia wniosku o przewalutowanie na podstawie obowiązującej w banku Tabeli Kursów w przypadku zmiany waluty ze złotych na walutę obcą; sprzedaż dewiz z dnia złożenia wniosku o przewalutowanie na podstawie obowiązującej w banku tabeli kursów w przypadku zmiany waluty obcej na złote [§30 ust.3 regulaminu];</p>
</dd>
<dt></dt>
<dd>
<p>w przypadku kredytu w walucie obcej prowizja za przewalutowanie przeliczana jest wg. kursu sprzedaży dewiz na podstawie obowiązującej w banku Tabeli Kursów z dnia dokonania przewalutowania [§30 ust.9 Regulaminu]</p>
</dd>
</dl>
<p>Bank wypłacił środki z kredytu jednorazowo w kwocie 159.368,69 zł. W okresie od uruchomienia kredytu do 28 lutego 2024 r. <span class="anon-block">K. Z.</span> spłacił 185.009,89 zł.</p>
<p>Powód w dniu 10 listopada 2023 r. złożył kredytodawcy reklamację i wezwał do zwrotu kwoty stanowiącej sumę wszelkich świadczeń spełnionych przez niego do dnia jej zawarcia do ostatniej uiszczonej raty kapitałowo-odsetkowej, w tym w szczególności kwoty kapitału w wysokości 159.369 zł oraz sumy odsetek, kosztów i innych opłat pobranych przez bank w trakcie wykonywania umowy , w terminie 30 dni od otrzymania wezwania. Wraz z reklamacją przesłał oświadczenie z dnia 30 listopada 2023 r. w którym potwierdził , iż znane mu są konsekwencje unieważnienia umowy kredytu.</p>
<p>Odpowiadając na reklamację <span class="anon-block">(...)</span> Bank S.A. stwierdził , że zarzuty i żądania powoda nie są usprawiedliwione.</p>
<p>Ponadto Sąd ustalił , iż :</p>
<p>
<span class="anon-block">K. Z.</span> zaciągnął przedmiotowy kredyt na spłatę poprzedniego kredytu złotówkowego zaciągniętego w Banku <span class="anon-block">(...)</span> na zakup nieruchomości lokalowej w <span class="anon-block">W.</span>. Doradca kredytowy przedstawił powodowi ofertę kredytu frankowego jako korzystną dla niego opcję.</p>
<p>Z treścią umowy zapoznał się przed jej podpisaniem. W czasie zaciągania kredytu pracował na podstawie umowy o pracę w sklepie jako kierownik zmiany, zarabiał w funtach brytyjskich. Nigdy nie pracował w bankowości, chociaż miał wykształcenie ekonomiczne. Miał świadomość, że kredyt będzie spłacał w złotówkach po kursie obowiązującym w banku.</p>
<p>W chwili zawierania umowy, miał poczucie, że rozumie zapisy umowy przedłożonej mu przez druga stronę. Nie wiedział , że treść postanowień umownych można negocjować. Kurs franka szwajcarskiego przestawiono powodowi jako stabilny. Wiedział , iż kurs waluty szwajcarskiej może ulec zmianie, mogąc wpłynąć na wysokość jego zobowiązania zwrotnego. Nie był natomiast świadomy skali tych zmian kursowych w czasie.</p>
<p>Ocenę prawną roszczenia powodów, które uznał za uzasadnione w całości , Sąd Okręgowy oparł na stwierdzeniach i wnioskach , które są redakcyjnie w sposób oczywiście i zbędnie rozbudowane ponad rzeczywista potrzebę , w istocie utrudniając ich merytoryczną analizę i zaciemniając istotę zagadnień prawnych relewantnych dla rozstrzygnięcia i podlegających ocenie , przez pryzmat zarzutów apelacyjnych.</p>
<p>Zważywszy na wskazaną wyżej konieczność zachowania zwięzłości wypowiedzi motywacyjnej Sądu Odwoławczego , można je podsumować w następujący sposób :</p>
<p>a/ pomimo ogłoszenia upadłość <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">O.</span> nie było przeszkód do wszczęcia i prowadzenia postępowania sądowego o ustalenie nieważności umowy kredytowej objętej sporem w rozstrzyganej sprawie,</p>
<p>b/ potwierdzone wynikami postępowania rozpoznawczego okoliczności faktyczne, stanowią wystarczającą podstawę do ustalenia nieważności umowy kredytu <span class="anon-block">(...)</span> , indeksowanego do franka szwajcarskiego z dnia 8 listopada 2006r r., zawartej pomiędzy powodem <span class="anon-block">K. Z.</span> , a poprzednikiem prawnym upadłego banku – <span class="anon-block">(...)</span> Bank S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> – <span class="anon-block">(...)</span> Oddziałem w <span class="anon-block">J.</span>, przede wszystkim z uwagi na zawarte w tej umowie abuzywne postanowienia określające mechanizm indeksacji, ujęte w §4 ust.3, §6 ust.3 umowy oraz §16 ust.4 , §19 ust.5 stanowiącego jej integralną część Regulaminu .</p>
<p>c/ orzecznictwo oraz doktryna potwierdzają dopuszczalność zawierania umów o kredyt indeksowany, jak i denominowany w walucie obcej, już w czasie kiedy powód ja podpisał.</p>
<p>Zawieraniu umów o takiej konstrukcji nie sprzeciwia się w szczególności przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 353(1))">art. 353<sup>
<!-- -->1</sup> k.c.</a>, ani też regulacje wprowadzone tzw. ustawą antyspreadową, a więc ustawą z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 ()">ustawy Prawo bankowe</a> oraz niektórych innych ustaw.</p>
<p>Nieważność umowy powód łączył – przede wszystkim – z zawartymi w jej treści niedozwolonymi postanowieniami określającymi mechanizm indeksacji.</p>
<p>Postanowienia umowne określające ten mechanizm podlegały w rozstrzyganej sprawie kontroli na gruncie przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1))">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup> k.c.</a>, albowiem <span class="anon-block">K. Z.</span> występował w tym umownym stosunku zobowiązaniowym jako konsument w rozumieniu przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 22(1))">art. 22<sup>
<!-- -->1</sup> k.c.</a>,</p>
<p>d/ odwołując się do treści tego przepisu kodeksowego , Sąd niższej instancji wskazał , iż pozwany Syndyk nie zdołał w postępowaniu sprostać ciężarowi wykazania , że kwestionowane przez kredytobiorcę postanowienia były z nim , w zakresie treści , przed zawarciem umowy, indywidualnie uzgadniane.</p>
<p>O tym , że negocjacje tego rodzaju nie miały miejsca przekonuje , zdaniem Sądu I instancji, już sam sposób zawarcia umowy kredytowej, który polegał na wykorzystaniu przygotowanego tylko przez bank wzorca umowy i zawartego w nim oświadczenia kredytobiorcy o świadomości ryzyka kursowego związanego ze zmianą kursu waluty indeksacyjnej w stosunku do złotego.</p>
<p>Wykluczało to możliwość rzeczywistego wpływania przez konsumenta na ostateczną treść zawieranej umowy, poza ustaleniem kwoty kredytu, ewentualnie marży banku.</p>
<p>Tymczasem wpływ konsumenta na treść umowy musi być realny, a nie polegać jedynie na teoretycznej możliwości zgłoszenia wniosku o zmianę określonego postanowienia umownego.</p>
<p>e/ postanowienia składające się łącznie na umowny mechanizm waloryzacji wypełniają także kolejne przesłanki uznania ich za mające niedozwolony charakter, a to ich niezgodność z dobrymi obyczajami oraz takie , które w sposób rażący naruszają usprawiedliwione interesy kredytobiorcy.</p>
<p>Odwołując się szeroko do utrwalonego w tym zakresie orzecznictwa SN oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej [ które Sąd I instancji uczynił przy tym , w całości uzasadnienia ,w nadmiarze, prowadząc do efektu o którym była już wcześniej mowa , wręcz nieczytelności merytorycznej fragmentów wypowiedzi motywacyjnej Sądu – uwaga S.A. ] wskazał , iż przy tak ukształtowanym umownie mechanizmie waloryzacji / /indeksacji / , bank uzyskał prawo do jednostronnego kształtowania świadczeń stron umowy. Tak kwoty postawionej do dyspozycji <span class="anon-block">K. Z.</span> jak i -następnie- wysokości świadczeń kredytobiorcy w postaci wyrażonych w złotych rat.</p>
<p>Wynikało to stąd, że bank miał prawo ustalać kurs waluty dowolnie, bez żadnych umownych ograniczeń w postaci konkretnych, obiektywnie weryfikowalnych kryteriów, niezależnych od instytucji kredytowej.</p>
<p>Naruszało to zasadę równorzędności stron stosunku zobowiązaniowego w postaci nierównomiernego rozłożenia uprawnień i obowiązków stron tego stosunku na niekorzyść klienta – konsumenta .</p>
<p>Nie było także żadnego uzasadnienia dla stosowania różnego kursu waluty: kursu kupna przy wypłacie kredytu i kursu sprzedaży przy jego spłacie.</p>
<p>W przypadku kredytu indeksowanego do waluty obcej, nie dochodzi do żadnych realnych transakcji walutowych związanych bezpośrednio z udzieleniem kredytu, a jedynie do określonych działań , czysto matematycznych.</p>
<p>Jak argumentował dalej Sąd Okręgowy;</p>
<p>dla oceny danego postanowienia – na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1))">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup> k.c.</a> – nie ma żadnego znaczenia sposób wykonywania umowy przez strony. Nie podlegało zatem ocenie w sprawie to , czy bank korzystał z możliwości, wynikających ze spornych postanowień umownych, a więc czy ustalane przez niego kursy walut w Tabeli Kursów były zawyżone w stosunku do kursów średnich NBP lub kursów ustalanych przez inne banki.</p>
<p>Postanowienie jest niedozwolone bowiem już wówczas, gdy stwarza dla przedsiębiorcy samą możliwość działania w sposób rażąco naruszający interesy konsumenta,</p>
<p>f/ przyjęty w umowie mechanizm indeksacji, służący określeniu wysokości zobowiązania kredytobiorcy nie odpowiadał wymogom właściwej przejrzystości i jasności postanowienia umownego w tym sensie, że postanowienia umowne na ten mechanizm składające się nie pozwalały przewidzieć powodowi konsekwencji ekonomicznych jego zastosowania.</p>
<p>Niczego w zakresie oceny zastosowanej w umowie klauzuli indeksacyjnej nie może zmienić fakt odebrania od kredytobiorcy przez bank oświadczenia o świadomości ryzyka kursowego związanego ze zmianą kursu waluty indeksacyjnej w stosunku do złotego w całym okresie kredytowania oraz akceptacji przez nich tego ryzyka.</p>
<p>Wprowadzenie do umowy kredytowej zawieranej na wiele lat , mechanizmu działania ryzyka kursowego wymagało szczególnej staranności ze strony banku w zakresie wyraźnego wskazania zagrożeń wiążących się z oferowanym kredytem, tak aby konsument miał pełne rozeznanie konsekwencji ekonomicznych zawieranej umowy.</p>
<p>Bank jako profesjonalista powinien więc, w ramach przedkontraktowego obowiązku informacyjnego, w sposób jednoznaczny i zrozumiały wyjaśnić konsumentowi, który z reguły nie posiada elementarnej znajomości rynku finansowego, że zaciąganie tego rodzaju kredytu jest bardzo ryzykowne, a efektem tego może być obowiązek zwrotu kwoty wielokrotnie wyższej od pożyczonej, pomimo dokonywania regularnych spłat.</p>
<p>Z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, by bank wypełnił obowiązek informacyjny we wskazanym zakresie w sposób dający powodowi jako kredytobiorcy pełne rozeznanie co do istoty transakcji,</p>
<p>g/ uznanie, że klauzula indeksacyjna określa główne świadczenie umowy kredytowej nie wyłączało kontroli postanowień umownych , które na nią składały się , na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1)">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup> §1 kc</a> dlatego , iż postanowienia regulujące mechanizm indeksacji ,nie zostały jednoznacznie i jasno sformułowane, skoro na ich podstawie kredytobiorca nie był w stanie oszacować kwoty (kwot), którą ma obowiązek świadczyć w przyszłości.</p>
<p>Należy przy tym uwzględniać wszelkie okoliczności i na tej podstawie ocenić, czy konsument był w stanie samodzielnie oszacować wysokość każdej raty, jak i całego kosztu kredytu,</p>
<p>h/ konsekwencją stwierdzenia , iż określone postanowienia stanowią niedozwoloną klauzulę umowną jest - działająca ex lege - sankcja bezskuteczności niedozwolonego postanowienia (postanowień) umownego.</p>
<p>Eliminacja z umowy kredytowej klauzuli indeksacyjnej obejmuje wszystkie postanowienia umowne regulujące mechanizm indeksacji. Usunięciu z umowy podlega nie tylko postanowienie nakazujące przeliczenie waluty indeksacyjnej według kursu sprzedaży walut określonego w bankowej Tabeli Kursów, ale i postanowienie, które zakłada ustalenie wysokości zobowiązania jako jego równowartości wyrażonej w walucie indeksacyjnej.</p>
<p>Wobec tego nie można zgodzić się ze stanowiskiem strony pozwanej, zgodnie z którym istniała możliwość utrzymania umowy i jej rozliczenia zgodnie z zapisami umowy,</p>
<p>i/ wobec abuzywności postanowień umownych określających mechanizm indeksacji należało ocenić, jak w dalszej części zaprezentowanej oceny prawnej podnosił Sąd Okręgowy, czy umowa kredytowa z dnia 8 listopada 2006r r., po wyeliminowaniu z jej treści tychże zapisów jest jeszcze możliwa do utrzymania, zwłaszcza, że powód świadomy konsekwencji powodowanych stwierdzeniem nieważności umowy, wyraził jasne stanowisko, że nie akceptuje abuzywnych postanowień umownych i nie widzi możliwości sanowania ich jako, w stosunku do niego , jako konsumenta , bezskutecznych.</p>
<p>Zasadą jest, że abuzywność niektórych postanowień umownych z udziałem konsumentów nie skutkuje nieważnością całej umowy ale tylko jeżeli dalsze obowiązywanie jest możliwe, zgodnie z zasadami prawa wewnętrznego.</p>
<p>Odwołując się do wybranych orzeczeń TSUE , służących wykładni art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13 , Sąd I instancji wskazał , iż możliwość wypełnienia powstałych luk w umowie , po wyeliminowaniu postanowień, którymi konsument przestaje być związany jest ograniczona wyłącznie do przypadków wykorzystania w tym celu przepisów prawa krajowego o charakterze dyspozytywnym albo przepisu, na którego zastosowanie strony umowy wyrażą uświadomioną i wolną zgodę.</p>
<p>Usunięcie z umowy kredytowej indeksowanej do CHF, wszystkich postanowień regulujących mechanizm indeksacji nie pozwala na dalsze obowiązywanie umowy.</p>
<p>Wyeliminowanie zatem ryzyka kursowego charakterystycznego dla umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej, uzasadniającego powiązanie stawki oprocentowania ze stawką LIBOR jest równoznaczne z tak daleko idącym przekształceniem umowy, że należy ją uznać za umowę o odmiennej istocie i charakterze. Tak daleko idące następstwa dodatkowo przemawiają za stwierdzeniem jej nieważności.</p>
<p>W konsekwencji, żądanie ustalające sformułowane przez <span class="anon-block">K. Z.</span> należało , zdaniem Sądu I instancji, ocenić jako uzasadnione, tym bardziej, iż wbrew stanowisku pozwanego syndyka ma on interes prawny w rozumieniu tego pojęcia , którym posługuje się <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 kpc</a> , w takim ustaleniu. Przesłanki takiej oceny zostały przez Sąd I instancji w motywach orzeczenia skrupulatnie przedstawione.</p>
<p>Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu była norma <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 §1 i 3 kpc</a> i wynikająca z niej zasada odpowiedzialności za wynik sprawy.</p>
<p>Zakresem apelacji od tego wyroku Syndyk masy upadłości <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">O.</span> – w upadłości objął całość wyroku Sądu Okręgowego z dnia 17 lutego 2025r ,</p>
<p>we wniosku środka odwoławczego domagając się w pierwszej kolejności wydania przez Sąd Odwoławczy orzeczenia reformatoryjnego , którym powództwo zostanie oddalone, a powód obciążony na rzecz strony skarżącej kosztami procesu i postępowania apelacyjnego.</p>
<p>W ramach wniosku ewentualnego Syndyk zgłosił żądanie uchylenia wyroku i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu w Krakowie do ponownego rozpoznania.</p>
<p>Zwracając uwagę, iż strona skarżąca nie podniosła w środku odwoławczym żadnych zarzutów dotyczących sposobu przeprowadzenia przez Sąd niższej instancji oceny dowodów oraz ustaleń faktycznych wskazać należy , iż apelacja została oparta na zarzutach :</p>
<p>1/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 kc</a> , jako konsekwencji niezastosowania tej normy dla oceny żądania kredytobiorcy mimo , iż jego roszczenie ustalające ,stanowi przejaw nadużycia prawa podmiotowego , jako konsumenta,</p>
<p>2/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 56)">art. 56 kc</a>, wobec niezastosowania tego przepisu dla uzupełnienia powstałych luk po /niezasadnym , zdaniem strony skarżącej/ potwierdzeniu abuzywności postanowień składających się na klauzule waloryzacyjną , chociaż jest to norma mająca dyspozytywny charakter ,</p>
<p>3/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 65;art. 65 § 1;art. 65 § 2)">art. 65 §1 i 2 kc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 56)">art. 56 kc</a>, jako konsekwencji niezastosowania tego przepisu i oparcia oceny treści oświadczeń woli stron zawartych w umowie kredytowej wyłącznie na ich literalnym brzmieniu, bez uwzględnienia okoliczności ,które towarzyszyły ich złożeniu oraz celu umowy i zgodnego zamiaru stron , które umowę, w tym kształcie treściowym , podpisały,</p>
<p>4/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 kpc</a> , wobec nieprawidłowej wykładni tego przepisu i nietrafnego uznania , iż roszczenie ustalające o treści określonej w żądaniu pozwu może być rozpoznawane w oderwaniu od istoty stosunku obligacyjnego na którym się opiera,</p>
<p>5/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1;art. 385(1) § 3)">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup> §1i §3 kc</a> , wobec nieuzasadnionego uznania , iż negowane przez kredytobiorcę postanowienia umowy kredytowej i Regulaminu , nie były przedmiotem indywidualnych negocjacji prowadzonych przez strony sporu,</p>
<p>6/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1)">art. 385 <sup>
<!-- -->1</sup> §1 kc</a> jako konsekwencji nieprawidłowej oceny Sądu I instancji , zgodnie z którą postanowienia zakwestionowane przez <span class="anon-block">K. Z.</span> są niejednoznaczne treściowo i naruszają dobre obyczaje oraz w sposób rażący jego usprawiedliwione interesy,</p>
<p>7/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 2)">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup> §2 kc</a> , jako następstwa uznania umowy za nieważną w całości mimo , iż na podstawie naruszonego przepisu , którego Sąd I instancji wadliwie nie zastosował , umowa powinna być uznana za nadal / z modyfikacjami / obowiązującą.</p>
<p>Syndyk powołał się także na naruszenie, przez ich niezastosowanie , następujących przepisów :</p>
<p>a/ art. 240 pkt 2 ustawy Prawo upadłościowe w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 1 tego prawa , wobec przyjęcia przez Sąd orzekający , iż roszczenie zgłoszone przez powoda, nie ma charakteru wierzytelności podlegającej zgłoszeniu do masy upadłości,</p>
<p>b/ <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 §1 pkt 2 kpc</a> , jako następstwa nie odrzucenia pozwu w całości mimo , iż nadal jest prowadzone postępowanie upadłościowe wobec <span class="anon-block">(...)</span> S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">O.</span> ,</p>
<p>c/ art. 84 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe , wobec jego niezastosowania i przeprowadzenia oceny negowanych postanowień umownych na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1))">art. 385 <sup>
<!-- -->1</sup> kc</a>, zamiast w oparciu o wskazany w tym zarzucie przepis.</p>
<p>Odpowiadając na apelację były kredytobiorca domagał się jej oddalenia jako pobawionej uzasadnionych podstaw oraz obciążenia strony skarżącej kosztami postępowania apelacyjnego.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Rozpoznając apelację , Sąd Apelacyjny rozważył : </strong>
</p>
<p>Środek odwoławczy Syndyka nie jest uzasadniony i podlega oddaleniu.</p>
<p>Na wstępie dla porządku należy przypomnieć , że strona apelująca nie podniosła wobec orzeczenia poddanego kontroli instancyjnej żadnych zarzutów dotyczących sposobu, w jaki Sąd niższej instancji dokonał oceny zgromadzonych w sprawie dowodów oraz ustaleń faktycznych uznanych za relewantne z punktu widzenia oceny roszczenia poddanego pod osąd przez powoda .</p>
<p>Syndyk nie domagał się również uzupełnienia postępowania dowodowego przed Sądem II instancji.</p>
<p>Zważywszy na to , iż Sąd Odwoławczy jest związany zarzutami natury procesowej, opisane zaniechania strony skarżącej mają m. in. takie następstwo , iż Sąd II instancji obowiązany jest przyjmować , że ocena zgromadzonych przez Sąd Okręgowy w Krakowie dowodów jest poprawna, a wobec także ustalenia faktyczne poczynione przez ten Sąd , w oparciu o wnioski z tej oceny wynikające są, po pierwsze prawidłowe , a po wtóre kompletne dla oceny roszczenia ustalającego sformułowanego przez <span class="anon-block">K. Z.</span>.</p>
<p>Dlatego też Sąd Apelacyjny ustalenia te przyjmuje za własne.</p>
<p>A w ich świetle nie jest usprawiedliwiony żaden zarzut na których Syndyk oparł środek odwoławczy.</p>
<p>Jednoznaczne , a przy tym mogące być uznawane za utrwalone, jest stanowisko Sądu Najwyższego ,wyrażone w uchwale z dnia 19 września 2024r , sygn. III CZP 5/24 oraz w postanowieniu z dnia 23 października 2024r, sygn. I CSK 2741/24 -/ obydwa orzeczenia za zbiorem Lex/ , które jest podzielane także przez Sąd Apelacyjny w składzie rozpoznającym sprawę na jej odwoławczym etapie , wykluczając zasadność tych wszystkich zarzutów strony pozwanej tak natury procesowej jak i materialnej , które , wbrew zapatrywaniu Sądu Okręgowego, opierają się na założeniu , zgodnie z którym sprawa mająca za przedmiot roszczenie ustalające o treści określonej przez <span class="anon-block">K. Z.</span> jest sprawą o wierzytelność , podlegającą zgłoszeniu do masy upadłości banku - kredytodawcy.</p>
<p>W konsekwencji mają , dla jej oceny , przysługiwania powodowi sformułowanego przezeń w sprawie roszczenia , zastosowanie przepisy materialne zawarte w ustawie Prawo upadłościowe/ a wobec tego także , Sąd niższej instancji powinien był konsekwentnie zastosować <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 199;art. 199 § 1;art. 199 § 1 pkt. 2)">art. 199 §1 pkt 2 kpc</a> wobec pozwu byłego kredytobiorcy.</p>
<p>Nie można podzielić, jako trafnego zarzutu naruszenia przez Sąd Okręgowy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 kpc</a>.</p>
<p>Opiera się on na tezie , iż powód nie ma interesu prawnego w żądanym ustaleniu.</p>
<p>Odpierając go , wystarczy wskazać , iż umowa objęta sporem z dnia 6 listopada 2006r. została zawarta na 30 lat.</p>
<p>Ewentualne wzajemne rozliczenie finansowe z tytułu dotąd spełnionych na jej podstawie świadczeń , szczególnie w relacji pomiędzy masą upadłości a <span class="anon-block">K. Z.</span> , nawet gdyby założyć , że będzie mogło mieć miejsce , nie usunie stanu niepewności pomiędzy stronami co do dalszego obowiązywania umowy oraz istnienia praw akcesoryjnych powstałych w związku z nią jak chociażby hipoteki , ustanowionej na nieruchomości lokalowej w <span class="anon-block">W.</span> przy ul<span class="anon-block">(...)</span> [ por. §22 umowy ].</p>
<p>Bez uznania umowy za nieważną [ w formie żądania jakie przybrało roszczenie byłego kredytobiorcy ] ze skutkiem ex tunc, Syndyk mógłby potencjalnie skorzystać z ustanowionych[ obecnie na rzecz masy upadłości ] tych zabezpieczeń spłaty zobowiązania kredytowego.</p>
<p>W orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że / w tym przypadku powód / zachowuje interes prawny do wytoczenia powództwa o ustalenia nieważności umowy , mimo przysługującego powództwa o świadczenie lub mimo wytoczenia przeciwko niemu takiego powództwa przez stronę przeciwną, na podstawie spornego stosunku prawnego, jeżeli z tego stosunku wynikają jeszcze inne lub dalej idące skutki, których dochodzenie w drodze takiego powództwa nie jest możliwe lub nie jest jeszcze aktualne.</p>
<p>W takim wypadku tylko powództwo o ustalenie nieważności umowy może definitywnie rozstrzygnąć niepewną sytuację prawną/ powoda / i zapobiec, także na przyszłość, możliwym sporom, a tym samym w pełny sposób zaspokoić / jego / interes prawny.</p>
<p>/ por bliżej wskazane jedynie przykładowo orzeczenia SN z dnia 30.10.1990 r. I CR 649/90, z 27.01.2004 r. II CK 387/02, z 2.07.2015 r. V CSK 640/14- wszystkie powołane za zbiorem Legalis/.</p>
<p>Nieusprawiedliwiony jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 kc</a> , jako następstwa braku oceny roszczenia <span class="anon-block">K. Z.</span> przez pryzmat tej normy, mającego być , zdaniem skarżącego, przejawem nadużycia przez niego służących mu praw podmiotowych, jako konsumentowi.</p>
<p>Powód dowiódł w postępowaniu swojego konsumenckiego statusu , w czasie kiedy nawiązywał , stanowiący przedmiot rozstrzyganego sporu , stosunek kredytowy z <span class="anon-block">(...)</span> S.A.</p>
<p>To, że skorzystał z wynikającego z przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 kpc</a> roszczenia aby ostatecznie wyjaśnić swoją sytuacje prawną z syndykiem następcy prawnego kredytodawcy , ukształtowaną faktem zawarcia umowy z dnia 8 listopada 2006r i jej postanowieniami , które oceniał jako niedozwolone , w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1))">art. 385 <sup>
<!-- -->1</sup> kc</a> , nie może być traktowane jako nadużycie prawa podmiotowego uzasadniające sięgnięcie, dla oceny tego roszczenia , do wyjątkowej w zakresie zastosowania , normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 kc</a>, tym bardziej po to aby usprawiedliwić odmowę udzielenia <span class="anon-block">K. Z.</span> ochrony konsumenckiej.</p>
<p>Nieuzasadnione są również pozostałe zarzuty materialne.</p>
<p>Nie ma racji strona pozwana , formułując zarzuty naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1;art. 385(1) § 2;art. 385(1) § 3)">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup>§1 i 2oraz §3 kc</a> w powiązaniu ze wskazanymi przez Syndyka przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 65;art. 65 § 1;art. 65 § 2)">art. 65 §1 i 2 kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 56)">art. 56 kc</a>
</p>
<p>Trzeba przy tym zauważyć , iż w rozbudowanej redakcyjnie apelacji , normy te , traktowane jako naruszone , występują w różnych konfiguracjach , a motywacja samych zarzutów niejednokrotnie pokrywa się argumentacyjnie, a nawet powtarza.</p>
<p>Także z tych powodów oraz wobec konieczności zachowania zwięzłości motywów wyroku , zostaną one omówione w sposób zbiorczy, skoro za ich pośrednictwem Syndyk kwestionuje w istocie trzy elementy oceny prawnej Sądu I instancji.</p>
<p>To , że postanowienia umowy z 8 listopada 2006r. i Regulaminu , podważane przez powoda , w ogóle mogą podlegać ocenie Sądu z punktu widzenia abuzywności, skoro nie przynależą do elementów kształtujących główne świadczenia stron ,</p>
<p>to , że mają charakter niedozwolony , w warunkach wypełnienia przez <span class="anon-block">(...)</span> S.A. obowiązków informacyjnych wobec kredytobiorców, w odniesieniu w szczególności do mechanizmu waloryzacji / zastosowania klauzul przeliczeniowych / i konsekwencji jego zastosowania dla wysokości obciążających powoda zobowiązań oraz ryzyka walutowego.</p>
<p>Trzecim elementem składającym się na tę apelacyjną krytykę są konsekwencje, które Sąd wyciągnął z potwierdzenia abuzywności części postanowień umowy z 8 listopada 2006 r. i Regulaminu , ustalając jej nieważność w całości, a wobec tego uwzględniając roszczenie ustalające w kształcie jaki nadało mu żądanie <span class="anon-block">K. Z.</span>.</p>
<p>Sąd I instancji nie popełnił zarzucanych mu błędów zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1;art. 385(1) § 2;art. 385(1) § 3)">art. 385<sup>
<!-- -->1 </sup>§1, 2 i 3 kc</a>, w powiązaniu z innymi normami powołanymi przez stronę skarżącą , trafnie przyjmując abuzywność postanowień umowy wskazanych przez powoda ,określających sposób waloryzacji /przewalutowania pieniądza szwajcarskiego na polski i odwrotnie, według Tabeli Kursów obowiązujących najpierw w <span class="anon-block">(...)</span> S.A. , a później w <span class="anon-block">(...)</span> S.A.</p>
<p>To ten właśnie mechanizm , na kształt i zastosowanie którego <span class="anon-block">K. Z.</span> , jako klient banku - konsument - nie miał żadnego wpływu , ten bowiem był wprowadzony jednostronnie przez kredytodawcę , na podstawie wzorca umownego , ostatecznie decydował o tym ile pieniędzy zostało ówcześnie kredytobiorcy udostępnione przez przedsiębiorcę oraz w jaki sposób poszczególne raty kapitałowo – kredytowe wpływały na rzeczywiste zmniejszenie jego zobowiązania kredytowego.</p>
<p>Taki ich charakter prowadził do nieważności umowy jako całości albowiem nie mogła nadal funkcjonować, w warunkach uznania tych klauzul za nie wiążące powoda , tym bardziej , że stał na jednoznacznym stanowisku zgodnie z którym , w warunkach potwierdzenia niedozwolonego charakteru tych postanowień , nie jest zainteresowany w następczym doprowadzeniu do sytuacji , że czynność prawna z dnia 8 listopada 2006r. nadal będzie obowiązywać w jego relacjach [ z syndykiem ].</p>
<p>Dodać jeszcze należy , iż jak wynika z ustaleń poczynionych w postępowaniu, żadne postanowienie umowne spośród tych , które składały się na mechanizm służący opisanym wyżej przeliczeniom , nie zostało z kredytobiorcą indywidualnie uzgodnione.</p>
<p>W szczególności syndyk nie dowiódł- mimo , że to na nim spoczywał obowiązek w tym zakresie- faktów pozwalających na wniosek przeciwny. Powód dokonał jedynie wyboru gotowego produktu przygotowanego przez przedsiębiorcę, mając wpływ tylko na sumę kapitału i oznaczenie czasokresu kredytowania.</p>
<p>Dodać jeszcze , w tym kontekście należy , iż dla zrealizowania przesłanki rzeczywistego wpływu konsumenta na treść postanowień umownych, nie wystarczy wykazanie, że dowiedział się o treści postanowień których niedozwolony charakter podnosi, w odpowiednim czasie, a strony prowadziły w tym przedmiocie negocjacje.</p>
<p>Konieczne jest udowodnienie przez silniejszą stronę kontraktu / w rozpoznawanej sprawie przez pozwanego Syndyka / , szczególnie jeżeli - jak w rozstrzyganej sprawie - umową objęta sporem był wzorzec stosowany przez bank , wspólnego ustalenia ostatecznej ich treści , w wyniku rzetelnych negocjacji, w ramach których konsument miał realny wpływ na treść określonego postanowienia umownego, chyba że zostało ono sformułowane przez niego i włączone do umowy na jego żądanie.</p>
<p>/ por. w tej materii także judykat Sądu Najwyższego z dnia 10 grudnia 2019r , sygn.IV CSK 443/18 , powołany za zbiorem Legalis /.</p>
<p>Takich indywidualnych uzgodnień przed podpisaniem umowy z powodem nie było, w tym w szczególności w odniesieniu do postanowień określających sposób, w jaki kwota kredytu i sumy rat kapitałowo odsetkowych , będą przeliczane z waluty szwajcarskiej na polską i odwrotnie.</p>
<p>W ocenie Sądu II instancji , kwestionowane przez byłego kredytobiorcę postanowienia umowne dotyczyły świadczeń głównych stron.</p>
<p>Po wahaniach w orzecznictwie sądowym ostatecznie zostało przyjęte zapatrywanie o takim charakterze mechanizmu przeliczeniowego, w kredytach denominowanych i indeksowanych do waluty obcej [ waloryzowanych walutą obcą ].</p>
<p>/ por. powołane jedynie przykładowo wyroki Sądu Najwyższego: z 4 kwietnia 2019 r., sygn. III CSK 159/17, z 9 maja 2019 r., sygn. I CSK 242/18 i z 11 grudnia 2019 r., sygn. V CSK 382/18., wskazane za zbiorem Legalis /.</p>
<p>Obowiązek zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu w oznaczonych terminach spłaty , stanowi główne świadczenie kredytobiorcy. Natomiast klauzula według której dochodzi do przeliczenia dokonywanych przez niego wpłat rat na walutę obcą [ w tym przypadku na franka szwajcarskiego ] , wpływa na wysokość tego świadczenia. To z zastosowania tego mechanizmu wynika to , w jakiej wysokości świadczenie główne ma być spełnione oraz jakie jest saldo zobowiązania kredytobiorcy, co tym bardziej upewnia poprawność takiej jej kwalifikacji.</p>
<p>Wobec powyższego poddanie tych postanowień umownych, w odniesieniu do kredytu zaciągniętego przez <span class="anon-block">K. Z.</span> w <span class="anon-block">(...)</span> Bank SA , kontroli pod kątem ich ewentualnej abuzywności było możliwe pod warunkiem, że nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny , a zatem jeżeli nie zostały wyrażone prostym i zrozumiałym językiem, nie spełniając tym samym wymogu przejrzystości materialnej wynikającej z art. 4 ust. 2 oraz art. 5 Dyrektywy nr 93/13/EWG.</p>
<p>Jak wyjaśnił TSUE w wyroku z dnia 20 września 2017 r. w sprawie o sygnaturze C - 186/16, wymóg wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiałym językiem oznacza, że warunek ten musi zostać zrozumiany przez konsumenta zarówno w aspekcie formalnym i gramatycznym, jak i w odniesieniu do jego konkretnego zakresu, tak aby właściwie poinformowany , a przy tym jako osoba dostatecznie uważna i rozsądna , mógł nie tylko dowiedzieć się o możliwości wzrostu lub spadku wartości waluty obcej w czasie ale również miał realną możliwość oszacowania konsekwencji ekonomicznych takiego potencjalnego następstwa dla swoich zobowiązań finansowych.</p>
<p>Zdaniem Sądu II instancji, ustalenia faktyczne poczynione w postępowaniu nie dają dostatecznych podstaw do uzasadnionego przyjęcia, iż w momencie zawierania spornej umowy , powód miał możliwość uzyskania pełnego rozeznania co do wysokości świadczenia, które będzie miał obowiązek spełnić oraz , i w szczególności , co do ryzyka zmiany kursu waluty w przyszłości i wpływu tej zmiany na rzeczywiste saldo jego zobowiązań , przekładające się wprost na jego sytuację ekonomiczną , w dającym się przewidzieć realnie okresie , zważywszy , iż mieli związać się z bankiem węzłem obligacyjnym na trzydzieści lat.</p>
<p>W szczególności brak było , w dniu zawierania umowy , możliwości ustalenia wysokości zobowiązań ratalnych <span class="anon-block">K. Z.</span> wobec banku , / rat kapitałowo - odsetkowych / albowiem wysokość ta zależna była od danych zamieszczonych w nieokreślonej w umowie Tabeli Kursów, stosowanej przez kredytodawcę.</p>
<p>Przy tym sposób zamieszczania w niej tych danych także był pozostawiony wyłącznej jego decyzji. Klient – konsument - nie miał możliwości ich sprawdzenia ani, tym bardziej, jakiegokolwiek wpływu na ich rzeczywistą wysokość. Tym samym warunek jednoznaczności klauzuli waloryzacyjnej /przeliczeniowej i kursowej/ , nie został w umowie stron spełniony.</p>
<p>/ por. w tej materii także stanowisko SN zawarte w judykacie z 19 kwietnia 2021r., sygn. III CSK 159/17- powołanym za zbiorem Lex /.</p>
<p>Okoliczności ustalone w sprawie nie pozwalają na potwierdzenie , iż powód został , przed podpisaniem umowy, w sposób jasny , możliwie pełny i zrozumiały dla niego , poinformowany o ryzyku walutowym, związanym z możliwością niekorzystnych zmian kursu franka szwajcarskiego w czasie. Przy tym nie można uznać, że obowiązek ten został spełniony przez bank, który poprzestał / zapewniając o stabilności kursu waluty szwajcarskiej i co najwyżej , niewielkich zmianach kursu franka na przestrzeni czasu / , na ogólnym pouczeniu o możliwości wzrostu kursu podczas trwania stosunku kredytowego i wynikającym stąd jego wpływie na wzrost zakresu obowiązku finansowego po stronie kredytobiorcy.</p>
<p>Dodać do tego należy , iż dla potwierdzenia wypełnienia przez bank obowiązków informacyjnych dotyczących ryzyka kursowego, nie jest wystarczające odebranie od konsumenta- jak to się stało w odniesieniu do powoda - standardowego oświadczenia, że o takim ryzyku został poinformowany.</p>
<p>/ por. w tej materii także wyrok SN z 27 listopada 2019r., sygn. II CSK 483/18 powołany za zbiorem Lex /.</p>
<p>Zgodnie z aktualnie obowiązującą w judykaturze wykładnią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1)">art. 385<sup>
<!-- -->1</sup> §1 k.c.</a> , nie budzi wątpliwości, iż postanowienia umowy, które określają zasady przeliczenia kwoty udzielonego kredytu na złotówki przy wypłacie kredytu, a także spłacanych rat na walutę obcą, pozwalające bankowi swobodnie kształtować kurs tej waluty , mają charakter niedozwolonych postanowień umownych.</p>
<p>/ por. wskazane tylko ilustracyjnie, orzeczenia SN z 27 lutego 2019 r. sygn. II CSK 19/18 i z 29 października 2019 r. sygn. V CSK 382/18 , powołane za zbiorem Legalis /</p>
<p>Klauzule takie mają charakter abuzywny, gdyż kształtują prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy. Przy czym sprzeczność z dobrymi obyczajami i naruszenie tych interesów polega , w tym wypadku, na uzależnieniu wysokości świadczenia banku i konsumenta od swobodnej decyzji silniejszej strony stosunku zobowiązaniowego / przedsiębiorcy/.</p>
<p>/ por. tylko ilustracyjnie wyroki SN z 13 grudnia 2018 r., sygn. V CSK 559/17 i z 11 grudnia 2019 r., sygn. akt V CSK 382/18 powołany za zbiorem Legalis /.</p>
<p>W ocenie Sądu Apelacyjnego postanowienia łączącej strony umowy z 8 listopada 2006r., w zakresie ryzyka walutowego oraz określające wskazany wyżej sposób dokonywania przeliczeń walut polskiej i szwajcarskiej , w odwołaniu się do danych kursowych kształtowanych jednostronnie przez bank, przybierających postać przygotowanych przezeń i obowiązujących w banku Tabel Kursów, uznać należy, za niedozwolone.</p>
<p>Nie ma znaczenia dla tej oceny to, w jaki sposób umowa w rzeczywistości była wykonywana i jak , po jej zawarciu , zmieniała się ich treść.</p>
<p>/ por. także uchwalę[ 7] Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2018 r., sygn. III CZP 29/17 powołaną za zbiorem Lex.</p>
<p>Przechodząc do oceny skutków niedozwolonego charakteru tych postanowień , wskazać na wstępie należy , iż zgodnie z treścią uchwały SN z dnia 7 maja 2021 sygn. III CZP 6/21 , powołanej za zbiorem Lex /, której stanowisko Sąd II instancji, w składzie rozpoznającym sprawę podziela, niedozwolone postanowienie umowne jest od początku, z mocy samego prawa, dotknięte bezskutecznością na korzyść konsumenta, który ewentualnie może udzielić następczo świadomej i wolnej zgody na to postanowienie i w ten sposób przywrócić mu skuteczność , z mocą wsteczną.</p>
<p>W rozpoznawanej sprawie , o czym była już uprzednio mowa , stanowisko <span class="anon-block">K. Z.</span> było jednoznaczne co do tego, iż nie jest zainteresowany , w warunkach abuzywności części postanowień, w utrzymaniu w dalszym ciągu umowy jako obowiązującej.</p>
<p>Eliminacja tych postanowień jako niewiążących kredytobiorcy - konsumenta, powoduje brak możliwości określenia mechanizmu oznaczenia wysokości świadczenia, które ma otrzymać od drugiej strony- skoro jak w rozstrzyganej sprawie – uzyskał od banku złotówki , po ich przeliczeniu według kursu / ceny / kupna waluty szwajcarskiej oraz był zobowiązany spełniać na rzecz banku , w ramach umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej, w odwołaniu się do kursu jej sprzedaży przez/ówcześnie/ bank, wedle którego , przeliczana miała być wpłata złotówkowa, mająca prowadzić do ograniczenia długu umownego powoda.</p>
<p>Zgodnie ze stanowiskiem TSUE, wyrażonym w motywach wyroku z dnia 3 października 2019r sygn. C – 260/18 , postanowienie art. 6 ust. 1 Dyrektywy 93/13 , należy wykładać w ten sposób [a jest to wykładania, którą Sądy krajowe muszą brać pod uwagę przy rozstrzyganiu indywidualnych spraw, są bowiem nią bezwzględnie związane] , iż stoi ono na przeszkodzie wypełnianiu luk w umowach spowodowanych eliminacją klauzul uznawanych za niedozwolone , wyłącznie na podstawie przepisów krajowych o charakterze ogólnym, nie będących przepisami dyspozytywnymi lub takimi , które będą mieć zastosowanie dlatego , że strony umowy wyrażą na to wolną i uświadomioną zgodę.</p>
<p>Takiej regulacji ,[ jak dotąd] w polskim porządku prawnym brak.</p>
<p>Nie można też w sposób usprawiedliwiony przyjmować , że wolą stron w listopadzie 2006r. było zawarcie umowy kredytu waloryzowanego walutą obcą , bez mechanizmu waloryzacji wzajemnych świadczeń , na podstawie kursów waluty polskiej i szwajcarskiej, przy równoczesnym pozostawieniu wskaźnika referencyjnego LIBOR, stosowanego tylko w kredytach walutowych oraz wypadku kredytu waloryzowanego do takiego zagranicznego pieniądza.</p>
<p>Analiza treści pozostałych postanowień umownych w tym w szczególności tych , które określały sposób wypłaty kwoty kredytu i warunki jej spłaty, takiemu zamiarowi w sposób nie budzący wątpliwości zaprzecza , by przypomnieć tylko sposób określenia wysokości należności odsetkowej i sposobu jej wyrażenia.</p>
<p>Skoro tak , to uzasadnionym jest wniosek zgodnie z którym tego rodzaju zabiegi , jakie postuluje Syndyk , motywując omawiane zarzuty materialne, zmierzające do uznania , iż umowa kredytowa powinna zostać uznana za ważną są - / szczególnie przy stanowczym, zrelacjonowanym wyżej , stanowisku <span class="anon-block">K. Z.</span> , iż nie jest zainteresowany przywróceniem, z mocą wsteczną, dalszego obowiązywania pomiędzy stronami stosunku umownego / - niedopuszczalne - skoro prowadziłoby to , do tak znacznego przekształcenia umowy, iż wywołałoby skutek nie dający się pogodzić z charakterem stosunku prawnego nawiązanego przez strony.</p>
<p>Trzeba także podkreślić , iż eliminacja postanowień niedozwolonych, o ile nie miałaby prowadzić do nieważności umowy kredytowej jako całości, musi zapewniać to , że prawa i obowiązki stron są nadal ściśle oznaczone i w tym zakresie nie zachodzi skutek deformacji regulacji umownej, [także z punktu widzenia celu, jaki strony chciały osiągnąć, wyrażając wzajemny konsens poprzez zawarcie umowy kredytowej określonego rodzaju, na oznaczonych naówczas warunkach].</p>
<p>W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju deformacja , przy aprobacie dla argumentacji apelacyjnej Syndyka , zwłaszcza zaważywszy na charakterystyczne elementy kredytu waloryzowanego walutą obcą , miałaby, przy jej potencjalnym utrzymaniu , miejsce.</p>
<p>Dlatego w uznaniu , iż żaden z zarzutów na których została oparta apelacja strony pozwanej nie jest usprawiedliwiony , Sąd II instancji oddalił ją jako bezzasadną , na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1;art. 385(1) § 2)">art. 385 <sup>
<!-- -->1</sup> §1 i 2 kc</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 189)">art. 189 kpc</a>/ pkt I sentencji uzasadnianego orzeczenia. /</p>
<p>Rozstrzygając o kosztach postępowania apelacyjnego , Sąd II instancji zastosował <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 §1 i 3 kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 §1 kpc</a> , sięgając dla wzajemnego rozliczenia stron z tego tytułu, po zasadę odpowiedzialności za wynik sprawy.</p>
<p>Kwota należna powodowi z tego tytułu- 4050 zł. - , odpowiada wynagrodzeniu zastępującego <span class="anon-block">K. Z.</span> na etapie odwoławczym pełnomocnika - adwokata - ustalonego - jako pochodna wskazanej w apelacji wartości przedmiotu zaskarżenia [ 159 369 zł ] - na podstawie §2 pkt 6 w zw. z §10 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia MS w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 [ jedn. tekst DzU z 2015 poz. 1800.].</p>
<p>Należność kosztowa została przyznana , wraz z odsetkami o których , po myśli <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1(1))">art. 98 §1<sup>
<!-- -->1</sup> kpc</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 391;art. 391 § 1)">art. 391 §1 kpc</a> , Sąd Odwoławczy był zobowiązany orzec z urzędu. /pkt II sentencji wyroku/</p>
</div>