II GZ 538/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Głównego Inspektora Transportu Drogowego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 3 października 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 731/11 w zakresie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. Ł. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 3 października 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 731/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. przywrócił J. Ł. (dalej: skarżąca, strona) termin do wniesienia skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ) z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Ze stanu faktycznego sprawy przyjętego przez Sąd I instancji wynika, że decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji nakładającą na J. Ł. prowadzącą działalność gospodarczą "M." w N. karę pieniężną w wysokości 15 000 zł za niezgodne z przepisami wykonywanie transportu drogowego. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach administracyjnych wynika, że ww. decyzja z dnia [...] marca 2011 r. zawierająca prawidłowe pouczenie o trybie i terminie zaskarżenia do sądu administracyjnego, została doręczona pełnomocnikowi skarżącej M. B., w trybie określonym w art. 44 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.; dalej k.p.a.), w dniu 22 kwietnia 2011 r. Dnia 3 czerwca 2011 r. w palcówce pocztowej, została nadana w imieniu skarżącej skarga na powyższą decyzję. Pełnomocnik S. P. zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik podał, że uchybienie terminowi wynikało z okoliczności niezależnych, ponieważ w okresie biegu terminu do złożenia skargi dotychczasowemu pełnomocnikowi (M. B.) zmarła osoba bliska - siostra małżonki, jednocześnie córka właścicielki przedsiębiorstwa. W związku z tą tragiczną okolicznością, u pełnomocnika nasiliły się objawy choroby przewlekłej i nie był w stanie złożyć skargi. Na potwierdzenie powyższych okoliczności pełnomocnik S. P. załączył kserokopię aktu zgonu K. Ł. oraz zaświadczenie z Poradni Odwykowej NZOZ "[...]" w N., z którego wynika, że od 11 maja 2011 r. M. B. podjął terapię odwykową. Zarządzeniem Sądu I instancji z 18 sierpnia 2011 r. zobowiązano pełnomocnika do podania w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego wezwania informacji, kiedy dowiedział się o wydaniu decyzji organu z [...] marca 2011 r., pod rygorem odmowy przywrócenia terminu do złożenia skargi. W odpowiedzi pełnomocnik oświadczył, że informacje o powyższej sprawie uzyskał w dniu 1 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z 3 października 2011 r. przywrócił skarżącej termin do wniesienia skargi wskazując, iż zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, natomiast w myśl art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli Strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na wniosek postanowi przywrócenie terminu. Sąd I instancji wyjaśnił ponadto, iż pełnomocnik skarżącej w zakreślonym 7 dniowym terminie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, dokonując jednocześnie uchybionej czynności. Ponadto uprawdopodobnił okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu tj. śmierć bliskiej osoby, choroba poprzedniego pełnomocnika. Pełnomocnik Głównego Inspektora Transportu Drogowego wniósł o uchylenie ww. postanowienia oraz przyznanie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 86 § 1 w zw. z art. 35 § 1, art. 141 § 4 oraz 166 p.p.s.a. Uzasadniając zażalenie wskazał, iż pełnomocnik skarżącej – M. B. nie mógł złożyć skutecznie skargi, gdyż z materiału dowodowego sprawy wynika, iż jest powinowatym strony skarżącej, a ponadto brak jest dowodu, iż był jej pracownikiem. W ocenie organu budzi wątpliwość również pełnomocnictwo obecnego pełnomocnika skarżącej, bowiem w aktach sprawy brak jest dowodu potwierdzającego wypełnienie przez niego wymagań wskazanych w art. 35 p.p.s.a oraz potwierdzenie, iż jest on adwokatem lub radcą prawnym. Dalej organ stwierdził, iż konsekwencją braku wykazania stosunku prawnego obecnego pełnomocnika ze skarżącą jest niemożność oceny czy był on uprawniony do złożenia w jej imieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Ponadto zdaniem pełnomocnika organu Sąd I instancji błędnie przyjął, iż doszło do zachowania siedmiodniowego terminu do wniesienia stosowanego wniosku oraz wskazał, iż podstawą do oceny, czy doszło do uchybienia terminu bez winy strony jest zachowanie obiektywnego miernika staranności strony. Zdaniem organu w żaden sposób Sąd I instancji tego nie wyjaśnił. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. W świetle art. 86 i 87 p.p.s.a. warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie następujących przesłanek: złożenie przez stronę wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła dochowanie terminu. Dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano, ponadto uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony oraz powstanie w wyniku uchybienia terminu ujemnych dla strony skutków procesowych. W rozpoznawanej sprawie zasadnie Sąd I instancji uznał, że wniosek pełnomocnika skarżącego spełnia, określone w przepisach ustawy procesowej, wymogi formalne. Pełnomocnik organu błędnie zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu, iż wydając postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia skargi naruszył art. 35 § 1 p.p.s.a., bowiem jak wynika z akt sprawy S. P. - obecny pełnomocnik skarżącej jest jej pracownikiem. W ocenie NSA prawidłowo Sąd I instancji wezwał 20 lipca 2011 r. pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie, a także wskazanie stosunku prawnego pomiędzy nim a skarżącą. W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik podpisał skargę oraz załączył stosowną umowę o pracę z dnia 1 czerwca 2011 r. zawartą pomiędzy nim a firmą skarżącej. W ocenie NSA pełnomocnik skarżącej mógł skutecznie wnieść zarówno skargę jak i złożyć wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. NSA nie podziela także zarzutu pełnomocnika organu, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 87 § 1 p.p.s.a., bowiem pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia 22 sierpnia 2011 r. poinformował Sąd I instancji, iż w dniu 1 czerwca 2011 r. dowiedział się o decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2011 r. W myśl art. 87 § 1 p.p.s.a. obecnemu pełnomocnikowi skarżącej termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi upływał 8 czerwca, zaś skarga pełnomocnika wpłynęła do organu 7 czerwca 2011 r. NSA nie dopatrzył się uchybień w tym zakresie. Odnosząc się spełnienia przesłanki braku winy w uchybieniu terminu NSA zwraca uwagę, że zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określono kryteriów, według których należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z dnia 22 lipca 1999 r., I PKW 273/99, OSNAP 2000, Nr 20, poz. 757). Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, argumentacja zaprezentowana w zażaleniu nie może prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia, bowiem Sąd I instancji zasadnie uznał, że wniosek o przywrócenie terminu zawiera okoliczności uprawdopodabniające brak winy strony w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Mając to na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji