VI Nsm 1796/20

<div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Wnioskodawczyni <span class="anon-block">K. G.</span>, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o zezwolenie na odrzucenie przez kuratora małoletniej <span class="anon-block">J. M.</span> udziału małoletniej <span class="anon-block">H. G.</span>, <span class="anon-block">ur. (...)</span>, córki <span class="anon-block">R. G.</span> i <span class="anon-block">K. G.</span> - w spadku po <span class="anon-block">R. M.</span>, zmarłym <span class="anon-block">(...)</span> r. w <span class="anon-block">Z.</span> <em> <!-- -->(wniosek, k. 1).</em> </p> <p>Zarządzeniem z dnia 17 sierpnia 2020 r. wezwano wnioskodawczynię poprzez pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych wniosku w terminie tygodniowym od daty doręczenia wezwania pod rygorem zwrotu wniosku poprzez oznaczenie prawidłowo stron postępowania - wskazanie danych personalnych i adresu ojca małoletniej <span class="anon-block">H. G.</span>. Ponadto poinformowano pełnomocnika wnioskodawczyni, iż dla rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym bez wyznaczenia rozprawy celowe jest złożenie przez ojca małoletniego w terminie miesiąca pisemnego oświadczenia w sprawie (w szczególności, czy popiera wniosek), oraz zwrócono się o wyjaśnienie z jakich względów wnosi o zezwolenie na odrzucenie czynności przez kuratora oraz wyjaśnienie czy jest to czynność przekraczająca zwykły zarząd majątkiem dziecka <em> <!-- -->(zarządzenie, k. 11).</em> </p> <p>W odpowiedzi na powyższe profesjonalny pełnomocnik uzupełnił braki formalne w terminie – oznaczając ojca małoletniej. Ponadto zostało przesłane pisemne oświadczenie ojca małoletniej <span class="anon-block">H. G.</span> <span class="anon-block">R. G.</span> w którym wyraża ona zgodę na odrzucenie spadku w imieniu córki <em> <!-- -->(pisma, k. 13 -18).</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy stan faktyczny:</strong> </p> <p>Małoletnia <span class="anon-block">H. G.</span>, <span class="anon-block">ur. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span> w <span class="anon-block">N.</span> jest córką <span class="anon-block">R. G.</span> i <span class="anon-block">K. M.</span>. Rodzina na stałe mieszka w <span class="anon-block">N.</span> (<em> <!-- --> odpis aktu urodzenia k. 4</em>)</p> <p>W dniu <span class="anon-block">(...)</span> roku w <span class="anon-block">Z.</span> zmarł <span class="anon-block">R. M.</span>, który był wujem ojca wnioskodawczyni, a dziadkiem stryjecznym małoletniej (<em> <!-- -->odpis aktu zgonu k. 5</em>) Spadek po zmarłym został odrzucony przez <span class="anon-block">K. G.</span> oświadczeniem złożonym 20 lutego 2020 roku przez notariuszem <span class="anon-block">A. G.</span> w Kancelarii Notarialnej w <span class="anon-block">O.</span> rep. A numer <span class="anon-block"> (...)</span> z uwagi na obawę przed jego zadłużeniem (<em> <!-- -->akt notarialny k. 6-8</em>). Według informacji od wnioskodawców, zadłużenie spadkodawcy wynosiło ponad 10 tysięcy złotych (<em> <!-- -->oświadczenia k. 1v, 19</em>).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 101)">art. 101 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego</a> rodzice obowiązani są sprawować z należytą starannością zarząd majątkiem dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską (§ 1). Nie mogą oni jednak bez zezwolenia sądu opiekuńczego dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu ani wyrażać zgody na dokonywanie takich czynności przez dziecko (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 101 § 3)">§ 3</a>). Jak słusznie podniósł Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 16 listopada 1982 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt I CR 234/82, Lex nr 8486, reprezentacja rodzica w sprawach majątkowych dziecka, jeśli obejmuje czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu, wymaga umocowania udzielonego przez Sąd opiekuńczy (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 101;art. 101 § 3;art. 101 § 101)">art. 101 § 3 101 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego</a>). Miernikiem czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu jest ciężar gatunkowy dokonywanej czynności, jej skutki w sferze majątku małoletniego, wartości przedmiotu danej czynności oraz szeroko pojęte dobro dziecka i ochrona jego interesów życiowych. Konsekwencją braku zezwolenia Sądu opiekuńczego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 101;art. 101 § 3;art. 101 § 101)">art. 101 § 3 101 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego</a> jest nieważność dokonanej czynności (uchwała pełnego składu Izby Cywilnej SN z dnia 30 kwietnia 1977 r., III CZP 73/76 - OSNCP z 1978 r., nr 2, poz. 19). W doktrynie wskazano przykłady czynności przekraczających ramy zwykłego zarządu majątkiem dziecka. W szczególności zaliczono do nich zrzeczenie się dziedziczenia, odrzucenie spadku oraz przyjęcie spadku wprost (J. Ignatowicz, Kodeks Rodzinny, 1993 r., s. 501).</p> <p>Stosownie zaś do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 98)">art. 98 k.r.o.</a>, przedstawicielami ustawowymi dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską są jego rodzice. Co do zasady, jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 98 § 1)">§1</a>). Żadne z rodziców nie może jednak reprezentować dziecka przy czynnościach prawnych między dziećmi pozostającymi pod ich władzą rodzicielską oraz przy czynnościach prawnych między dzieckiem a jednym z rodziców lub jego małżonkiem, chyba że czynność prawna polega na bezpłatnym przysporzeniu na rzecz dziecka albo że dotyczy należnych dziecku od drugiego z rodziców środków utrzymania i wychowania(<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 98 § 2)">§ 2</a>). Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 98 § 3)">§ 3</a> omawianego przepisu, zasady te stosuje się odpowiednio w postępowaniu przed sądem lub innym organem państwowym.</p> <p>Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanego wniosku wskazać należy, że zezwolenie na odrzucenie spadku po zmarłym <span class="anon-block">R. M.</span>, należy do czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem małoletniej <span class="anon-block">H. G.</span> oraz pozostaje w zgodzie z jej dobrem. Jak wynika z ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie zmarły nie posiadał żadnego majątku natomiast w skład spadku po nim wchodziły długi.</p> <p>Wskazać należy ponadto, iż to rodzice są przedstawicielami ustawowymi dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską. Jeżeli dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską obojga rodziców, każde z nich może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka. Zgodnie z ogólną regułą zawartą w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 §1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego</a> rodzice są przedstawicielami ustawowymi dziecka i nie mogą go reprezentować tylko w przypadkach określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 98;art. 98 § 2)">art. 98 §2</a> , które w tej sprawie nie mają miejsca np przy czynnościach prawnych między dzieckiem, a jednym z rodziców lub jego małżonkiem</p> <p>W ocenie Sądu w tej sprawie każde z rodziców może reprezentować małoletnią <span class="anon-block">H. G.</span>, i dokonać w jej imieniu odrzucenia spadku, na które sąd zezwolił w postanowieniu z dnia 9.10.2020 r. matce małoletniej, jako że to matka złożyła wniosek do sądu o zezwolenie na dokonanie tej czynności.</p> <p>Postanowienie o ustanowieniu kuratora dla dziecka do konkretnej czynności prawnej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 99)">art. 99</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640090059" title="Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59 (art. 98;art. 98 § 2)">art. 98§ 2 k.r.o.</a>) może być wydane tylko po ustaleniu przez sąd opiekuńczy, iż dokonanie tej czynności jest w interesie dziecka - na wezwanie Sądu nie wyjaśniono z jakich względów wnioskodawczyni wnosiła o zezwolenie na odrzucenie czynności przez kuratora.</p> <p>Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji.</p> <p> <em> <!-- -->Sędzia Barbara Ciwińska</em> </p> </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> <p> <em> <!-- --> <span class="anon-block">(...)</span> </em> </p> <p> <em> <!-- --> <span class="anon-block">(...)</span> </em> </p> </div>