I Ns 718/19

Common courts2020-10-26

Case number

I Ns 718/19

Judgment date

2020-10-26

Type

REASONS

Judgment text

Sygn. akt I Ns 718/19 <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Bank (...) S.A. w W. wniósł o stwierdzenie nabycia spadku po G. N., zmarłym w dniu 14 października 2016 r. W uzasadnieniu wskazał, że zmarły był dłużnikiem wnioskodawcy z tytułu nakazu zapłaty wydanego w dniu 4 marca 2005 r. w sprawie o sygn. akt VI Nc 967/05. Dla nieznanego z miejsca pobytu uczestnika M. N. (1) ustanowiono kuratora (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 510;art. 510 § 2)">art. 510 § 2 kpc</a>). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Sąd Rejonowy w Mikołowie w dniu 4 marca 2005r. w sprawie o sygn. akt VI Nc 967/05 wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, w którym nakazał G. N. uiścić na rzecz Spółdzielczej Kasy Oszczędnościowo – Kredytowej im. M. K. w O. kwotę 2.475,77 zł wraz z odsetkami umownymi w wysokości 28 % w stosunku rocznym od dnia 17 lutego 2005 r. oraz kwotę 49,60 zł tytułem zwrotu kosztów. Bank (...) S.A. w W. na mocy decyzji z dnia 5 grudnia 2014r. przejął Spółdzielczą Kasę Oszczędnościowo – Kredytową im. M. K. w O.. Dowód: <dl> <dt>-</dt> <dd> nakaz zapłaty – k. 2; </dd> <dt>-</dt> <dd> decyzja Komisji nadzoru Finansowego – k. 8-10 odwrót; </dd> </dl> Spadkodawca G. N. zmarł w dniu 14 października 2016 r. w miejscowości G., tam też ostatnio stale zamieszkiwał. W chwili śmierci był rozwiedziony. Pozostawił po sobie troje dzieci: M. N. (2), M. J. i M. N. (1). M. N. (2) w dniu 27 grudnia 2016r. odrzucił spadek pozostawiając małoletniego syna M. N. (3). M. J. w dniu 28 listopada 2016r. odrzuciła spadek po swoim ojcu, jako osoba bezdzietna. Dowód: <dl> <dt>-</dt> <dd> odpis skrócony aktu zgonu – k. 3; </dd> <dt>-</dt> <dd> oświadczenie o odrzuceniu spadku w aktach I Ns 2943/16; </dd> <dt>-</dt> <dd> oświadczenie o odrzuceniu spadku w aktach I N 574/20; </dd> <dt>-</dt> <dd> oświadczenie o odrzuceniu spadku w aktach I Ns 2746/16. </dd> </dl> Przedstawicielka ustawowa małoletniego M. N. (3) – matka I. K. w dniu 25.03.2020r. złożyła przed notariuszem oświadczenie o odrzuceniu spadku w imieniu małoletniego syna, po uzyskaniu zgody Sądu Rejonowego w Kłodzku na mocy postanowienia z dnia 14.01.2020r., sygn. akt III Nsm 1207/19. O tytule powołania do spadku (a także o śmierci spadkodawcy) dowiedziała się z postanowienia tut. Sądu z dnia 14.10.2019r. o wezwaniu M. N. (3) do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, doręczonego jej w dniu 22.10.2019r. (k-46v.). Ojciec małoletniego uczestnika M. N. (2) nie utrzymuje kontaktów z synem ani jego matką, wobec czego nie wiedzieli oni wcześniej o śmierci spadkodawcy, jak również o odrzuceniu spadku przez M. N. (2). W dniu 23.11.2019r. matka małoletniego uczestnika złożyła wniosek do Sądu Rejonowego w Kłodzku w Wydziale Rodzinnym i Nieletnich o zgodę na odrzucenie spadku w imieniu syna. W dniu 14.01.2020r. Sąd Rejonowy w Kłodzku w sprawie o sygn. akt III Nsm 1207/19 wydał zgodę na odrzucenie spadku po zmarłym G. N. w imieniu małoletniego M. N. (3). Orzeczenie uprawomocniło się w dniu 22 stycznia 2020r., zaś odpis prawomocnego postanowienia doręczono pełnomocnikowi przedstawicielki ustawowej małoletniego w dniu 26 lutego 2020r. Dowód: - oświadczenie o odrzuceniu spadku w aktach I N 574/20; - akta tut. Sądu sygn. III Nsm 1207/19 W tak ustalonym stanie faktycznym, Sąd zważył: Wnioskodawca – Bank (...) S.A. w W. posiada interes prawny w celu ustalenia kręgu spadkobierców zmarłego G. N., bowiem jest jego wierzycielem z tytułu roszczenia wynikającego z prawomocnego nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym wydanym przez Sąd Rejonowy w Mikołowie w dniu 4 marca 2005 r. w sprawie o sygn. akt VI Nc 967/05. Wynika to z faktu, że na mocy decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 5 grudnia 2014 r. wskazany w tytule wierzyciel tj. Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo – Kredytowa im. M. K. w O. została przejęta przez Bank (...) S.A. w W., który wszedł w prawa i obowiązki tego wierzyciela. Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 922;art. 922 § 1)">art. 922 § 1 kc</a>, prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób, stosownie do przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (księga 4)">księgi IV kodeksu cywilnego</a>. Otwarcie spadku następuje zawsze w chwili śmierci osoby fizycznej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 924)">art. 924 kc</a>), z tą też chwilą spadkobierca nabywa spadek (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 925)">art. 925 kc</a>). Z chwilą otwarcia spadku określone prawa i obowiązki wchodzą do majątku spadkobierców, stając się prawami i obowiązkami tych osób. W myśl przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 926;art. 926 § 1)">art. 926 § 1 kc</a>, powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu. Dziedziczenie ustawowe co do całości spadku następuje wtedy, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy albo gdy żadna z osób, które powołał, nie chce lub nie może być spadkobiercą (§ 2). Za dowód, że nie ma innych spadkobierców, może być przyjęte zapewnienie złożone przez zgłaszającego się spadkobiercę (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 671;art. 671 § 1)">art. 671§ 1 kpc</a>). Wniosek kuratora, ustanowionego dla nieznanego z miejsca pobytu uczestnika M. N. (4), o odebranie zapewnienia spadkowego od M. J. podlegał oddaleniu, bowiem nie była ona zgłaszającym się spadkobiercą, skutecznie odrzuciła spadek, wobec czego nie była zainteresowaną, której dotyczył wynik postępowania i nie było konieczności ani potrzeby wzywania jej do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika, a w konsekwencji brak było podstawy do przesłuchania jej w takim charakterze (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 510;art. 510 § 1;art. 510 § 2)">art. 510 § 1 i 2 kpc</a>). Krąg spadkobierców ustawowych Sąd ustalił w oparciu o oświadczenia zstępnych spadkodawcy złożone w protokołach przyjęcia przez notariusza oświadczeń o odrzucenia spadku. Zgodnie z przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 931)">art. 931 kc</a>, w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1015 § 1)">§ 1</a>). Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadł, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych (§ 2). Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1015;art. 1015 § 1)">art. 1015 § 1 kc</a>, oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. Spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1020)">art. 1020 kc</a>). Spadkodawca zmarł jako rozwiedziony, pozostawił po sobie troje zstępnych – dwoje z nich: M. J. i M. N. (2) odrzucili spadek - M. J., jako osoba bezdzietna, M. N. (2) pozostawiając małoletniego syna M. N. (3), w którego imieniu spadek odrzuciła matka E. K.. Sąd uznał, że odrzucenie spadku w imieniu M. N. (3) – co miało miejsce w dniu 25 marca 2020r. - nastąpiło w terminie, wynikającym z powołanego przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1015;art. 1015 § 1)">art. 1015 § 1 kc</a>, skoro przedstawicielka ustawowa małoletniego dowiedziała się o tytule powołania do spadku z postanowienia tut. Sądu z dnia 14 października 2019r. o wezwaniu M. N. (3) do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, doręczonego jej w dniu 22 października 2019r. (k-46v.). Ojciec małoletniego uczestnika M. N. (2) nie utrzymywał kontaktów z synem ani jego matką, wobec czego nie wiedzieli oni wcześniej o śmierci spadkodawcy, jak również o odrzuceniu spadku przez M. N. (2). Żadnych oświadczeń w przedmiocie przyjęcia lub odrzucenia spadku nie złożył syn spadkodawcy M. N. (1), co jest równoznaczne z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1015;art. 1015 § 2)">art. 1015§ 2 kc</a>). </div>