V Pa 39/20

Common courts2020-10-29

Case number

V Pa 39/20

Judgment date

2020-10-29

Type

SENTENCE

Judges

Agnieszka Leżańska (PRESIDING_JUDGE)Beata ŁapińskaMagdalena Marczyńska

Legal basis

art. 385 k.p.c.

Judgment text

Sygn. akt V Pa 39/20 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 29 października 2020 r. Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V w składzie: Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Leżańska Sędziowie: Sędzia Beata Łapińska, Sędzia Magdalena Marczyńska Protokolant: st. sekretarz sądowy Marcelina Machera po rozpoznaniu w dniu 20 października 2020 r. w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy z powództwa I. I., A. O., G. S.,  A. S.  przeciwko (...) w T. o wynagrodzenie za pracę w godzinach ponadwymiarowych  na skutek apelacji pozwanego (...) w T. od wyroku Sądu Rejonowego w Tomaszowie Maz. IV Wydziału Pracy z dnia 18 września 2019 r., sygn. akt IV P 1/19 1. oddala apelację; 2.  zasądza od pozwanego (...) w T. na rzecz każdej z powódek: I. I., A. O., G. S. oraz A. S. kwotę po 337, 50 ( trzysta trzydzieści siedem złotych 50/100), z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za instancję odwoławczą. Sędzia Beata Łapińska Sędzia Agnieszka Leżańska Sędzia Magdalena Marczyńska Sygn. akt V Pa 39/20 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Pozwem z dnia 8 stycznia 2019 roku, skierowanym przeciwko (...) w T., I. I. wniosła o zasądzenie od pozwanego pracodawcy kwoty 2.028 złotych, tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych za okres od dnia 1 września 2017 roku do dnia 3 stycznia 2019 roku wraz z odsetkami oraz kosztami procesu. W pozwie, złożonym w dniu 9 stycznia 2019 roku, A. O. wniosła zasądzenia od pozwanego (...) w T. kwoty 3.099,83 złotych, tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych za okres od dnia 1 września 2017 roku do dnia 3 stycznia 2019 roku wraz z odsetkami i kosztami procesu. Pozwany pracodawca - (...)w T., w złożonej w dniu 8 lutego 2019 roku odpowiedzi na pozew, wniósł o oddalenie powództwa w całości w stosunku do obu powódek oraz o zasądzenie solidarnie od powódek na swoją rzecz kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W dniu 13 lutego 2019 roku wniesione zostały dwa kolejne pozwy przeciwko (...) T. o wynagrodzenie za pracę w godzinach ponadwymiarowych. Powódka G. S. domagała się zasądzenia od pozwanego kwoty 1.744,29 złotych tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych za okres od dnia 1 marca 2018 roku do dnia 31 stycznia 2019 roku wraz z odsetkami, natomiast powódka A. S. żądała kwoty 4.162,55 złotych za okres od dnia 1 września 2017 roku do dnia 1 lutego 2019 roku wraz z odsetkami. Ponadto powódki domagały się zwrotu kosztów procesu. Po ostatecznym sprecyzowaniu żądań poszczególnych powódek przez ich pełnomocnika w piśmie złożonym w dniu 10 lipca 2019 roku: -powódka A. O. wniosła o zasądzenie kwoty 3.642,83 zł, - powódka G. S. wniosła o zasądzenie kwoty 1.744,29 zł, - powódka A. S. wniosła o zasądzenie kwoty 4.595,15 zł, - powódka I. I. wniosła o zasądzenie kwoty 2.811,12 zł. Każda z powódek wnosiła ponadto o zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie, liczonych od wskazanych w wymienionym powyżej piśmie comiesięcznych terminów płatności wynagrodzenia za pracę w okresie, którego dotyczyło żądanie każdej z powódek, do dnia zapłaty. Pozwany pracodawca wniósł o oddalenie powództw, także w rozszerzonym zakresie, wynikającym z pisma pełnomocnika powódek z dnia 10 lipca 2019 roku.  Zaskarżonym wyrokiem z dnia18 września 2019 roku, wydanym w sprawie sygn. akt IV P 1/19, Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim IV Wydział Pracy zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki I. I. kwotę 2.811,12 złotych (dwa tysiące osiemset jedenaście złotych dwanaście groszy) brutto tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie: a) od kwoty 181,60 złotych (sto osiemdziesiąt jeden złotych sześćdziesiąt groszy) od dnia 11 października 2017 roku do dnia zapłaty, b) od kwoty 181,60 złotych (sto osiemdziesiąt jeden złotych sześćdziesiąt groszy) od dnia 11 listopada 2017 roku do dnia zapłaty, c) od kwoty 181,60 złotych (sto osiemdziesiąt jeden złotych sześćdziesiąt groszy) od dnia 11 grudnia 2017 roku do dnia zapłaty, d) od kwoty 90,80 złotych (dziewięćdziesiąt złotych osiemdziesiąt groszy) od dnia 11 stycznia 2018 roku do dnia zapłaty, od kwoty 181,60 zł (sto osiemdziesiąt jeden złotych sześćdziesiąt groszy) od dnia 11 lutego 2018 roku do dnia zapłaty, e) od kwoty 136,20 złotych (sto trzydzieści sześć złotych dwadzieścia groszy) od dnia 11 marca 2018 roku do dnia zapłaty, f) od kwoty 136,20 złotych (sto trzydzieści sześć złotych dwadzieścia groszy) od dnia 11 kwietnia 2018 roku do dnia zapłaty, g) od kwoty 191,28 złotych (sto dziewięćdziesiąt jeden złotych dwadzieścia osiem groszy) od dnia 11 maja 2018 roku do dnia zapłaty, h) od kwoty 143,46 złotych (sto czterdzieści trzy złote czterdzieści sześć groszy) od dnia 11 czerwca 2018 roku do dnia zapłaty, i) od kwoty 143,46 złotych (sto czterdzieści trzy złote czterdzieści sześć groszy) od dnia 11 lipca 2018 roku do dnia zapłaty, j) od kwoty 47,82 złotych (czterdzieści siedem złotych osiemdziesiąt dwa grosze) od dnia 11 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty, k) od kwoty 239,10 zł (dwieście trzydzieści dziewięć złotych dziesięć groszy) od dnia 11 października 2018 roku do dnia zapłaty, l) od kwoty 215,19 zł (dwieście piętnaście złotych dziewiętnaście groszy) od dnia 11 listopada 2018 roku do dnia zapłaty, m) od kwoty 23,91 zł (dwadzieścia trzy złote dziewięćdziesiąt jeden groszy) od dnia 11 grudnia 2018 roku do dnia zapłaty, n) od kwoty 167,37 zł (sto sześćdziesiąt siedem złotych trzydzieści siedem groszy) od dnia 11 stycznia 2019 roku do dnia zapłaty, o) od kwoty 239,10 zł (dwieście trzydzieści dziewięć złotych dziesięć groszy) od dnia 11 lutego 2019 roku do dnia zapłaty, p) od kwoty 119,55 zł (sto dziewiętnaście złotych pięćdziesiąt pięć groszy) od dnia 11 marca 2019 roku do dnia zapłaty, q) od kwoty 191,28 zł (sto dziewięćdziesiąt jeden złotych dwadzieścia osiem groszy) od dnia 11 kwietnia 2019 rok do dnia zapłaty, 1. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki I. I. kwotę 675 złotych (sześćset siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; 2. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim kwotę 141 złotych (sto czterdzieści jeden złotych), tytułem opłaty sądowej, od uiszczenia której powódka I. I. była ustawowo zwolniona oraz nadał wyrokowi w punkcie 1 rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty nieprzekraczającej jednomiesięcznego wynagrodzenia powódki I. I.; 3. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki A. O. kwotę 3.642,83 złotych brutto tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie: a) od kwoty 180,46 złotych od dnia 11 października 2017 roku do dnia zapłaty, b) od kwoty 232,02 zł od dnia 11 listopada 2017 roku do dnia zapłaty, c) od kwoty 154,68 zł (sto pięćdziesiąt cztery złote sześćdziesiąt osiem groszy) od dnia 11 grudnia 2017 roku do dnia zapłaty, d) od kwoty 232,02 zł od dnia 11 stycznia 2018 roku do dnia zapłaty, e) od kwoty 232,02 zł (dwieście trzydzieści dwa złote dwa grosze) od dnia 11 lutego 2018 roku do dnia zapłaty, f) od kwoty 206,24 zł (dwieście sześć złotych dwadzieścia cztery grosze) od dnia 11 marca 2018 roku do dnia zapłaty, g) od kwoty 206,24 zł (dwieście sześć złotych dwadzieścia cztery grosze) od dnia 11 kwietnia 2018 roku do dnia zapłaty, h) od kwoty 244,35 zł (dwieście czterdzieści cztery złote trzydzieści pięć groszy) od dnia 11 maja 2018 roku do dnia zapłaty, i) od kwoty 217,20 zł (dwieście siedemnaście złotych dwadzieścia groszy) od dnia 11 czerwca 2018 roku do dnia zapłaty, j) od kwoty 217,20 zł (dwieście siedemnaście złotych dwadzieścia groszy) od dnia 11 lipca 2018 roku do dnia zapłaty, k) od kwoty 108,60 zł (sto osiem złotych sześćdziesiąt groszy) od dnia 11 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty, l) od kwoty 217,20 zł (dwieście siedemnaście złotych dwadzieścia groszy) od dnia 11 października 2018 roku do dnia zapłaty, m) od kwoty 217,20 zł (dwieście siedemnaście złotych dwadzieścia groszy) od dnia 11 listopada 2018 roku do dnia zapłaty, n) od kwoty 217,20 zł (dwieście siedemnaście złotych dwadzieścia groszy) od dnia 11 grudnia 2018 roku do dnia zapłaty, o) od kwoty 162,90 zł (sto sześćdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt groszy) od dnia 11 stycznia 2019 roku do dnia zapłaty, p) od kwoty 271,50 zł (dwieście siedemdziesiąt jeden złotych pięćdziesiąt groszy) od dnia 11 lutego 2019 roku do dnia zapłaty, q) od kwoty 162,90 zł (sto sześćdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt groszy) od dnia 11 marca 2019 roku do dnia zapłaty, r) od kwoty 162,90 zł (sto sześćdziesiąt dwa złote dziewięćdziesiąt groszy) od dnia 11 kwietnia 2019 rok do dnia zapłaty, 4. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki A. O. kwotę 675 złotych (sześćset siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; 5. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim kwotę 183 złotych (sto osiemdziesiąt trzy złote) tytułem opłaty sądowej, od uiszczenia której powódka A. O. była ustawowo zwolniona; 6. nadał wyrokowi w punkcie 5 rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty nieprzekraczającej jednomiesięcznego wynagrodzenia powódki A. O.; 7. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki G. S. kwotę 1.744,29 złotych (tysiąc siedemset czterdzieści cztery złote dwadzieścia dziewięć groszy) brutto tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie: a) od kwoty 181,68 zł (sto osiemdziesiąt jedne złotych sześćdziesiąt osiem groszy) od dnia 11 kwietnia 2018 roku do dnia zapłaty, b) od kwoty 127,56 zł (sto dwadzieścia siedem złotych pięćdziesiąt sześć groszy) od dnia 11 maja 2018 roku do dnia zapłaty, c) od kwoty 287,01 zł (dwieście osiemdziesiąt siedem złotych jeden grosz) od dnia 11 czerwca 2018 roku do dnia zapłaty, d) od kwoty 191,34 zł (sto dziewięćdziesiąt jeden złotych trzydzieści cztery grosze) od dnia 11 lipca 2018 roku do dnia zapłaty, e) od kwoty 159,45 zł (sto pięćdziesiąt dziewięć złotych czterdzieści pięć groszy) od dnia 11 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty, f) od kwoty 191,34 zł (sto dziewięćdziesiąt jeden złotych trzydzieści cztery grosze) dnia 11 października 2018 roku do dnia zapłaty, od kwoty 127,56 zł (sto dwadzieścia siedem złotych pięćdziesiąt sześć groszy) od dnia 11 listopada 2018 roku do dnia zapłaty, g) od kwoty 95,67 zł (dziewięćdziesiąt pięć złotych sześćdziesiąt siedem groszy) od dnia 11 grudnia 2018 roku do dnia zapłaty, h) od kwoty 191,34 zł (sto dziewięćdziesiąt jeden złotych trzydzieści cztery grosze) od dnia 11 stycznia 2019 roku do dnia zapłaty, i) od kwoty 191,34 zł (sto dziewięćdziesiąt jeden złotych trzydzieści cztery grosze) od dnia 11 lutego 2019 roku do dnia zapłaty, 8. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki G. S. kwotę 675 złotych (sześćset siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; 9. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim kwotę 88 złotych tytułem opłaty sądowej, od uiszczenia której powódka G. S. była ustawowo zwolniona; 10. nadał wyrokowi w punkcie 9 rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty nieprzekraczającej jednomiesięcznego wynagrodzenia powódki G. S.; 11. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki A. S. kwotę 4.595,15 złotych (cztery tysiące pięćset dziewięćdziesiąt pięć złotych piętnaście groszy) brutto tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie: a) od kwoty 410,76 zł (czterysta dziesięć złotych siedemdziesiąt sześć groszy) od dnia 11 października 2017 roku do dnia zapłaty, b) od kwoty 513,45 zł (pięćset trzynaście złotych czterdzieści pięć groszy) od dnia 11 listopada 2017 roku do dnia zapłaty, c) od kwoty 444,99 zł (czterysta czterdzieści cztery złote dziewięćdziesiąt dziewięć groszy) od dnia 11 grudnia 2017 roku do dnia zapłaty, d) od kwoty 102,69 zł (sto dwa złote sześćdziesiąt dziewięć groszy) od dnia 11 stycznia 2018 roku do dnia zapłaty, e) od kwoty 479,22 zł (czterysta siedemdziesiąt dziewięć złotych dwadzieścia dwa grosze) od dnia 11 lutego 2018 roku do dnia zapłaty, f) od kwoty 308,07 zł (trzysta osiem złotych siedem groszy) od dnia 11 marca 2018 roku do dnia zapłaty, g) od kwoty 205,38 zł (dwieście pięć złotych trzydzieści osiem groszy) od dnia 11 kwietnia 2018 roku do dnia zapłaty, h) od kwoty 432,60 zł (czterysta trzydzieści dwa złote sześćdziesiąt groszy) od dnia 11 maja 2018 roku do dnia zapłaty, i) od kwoty 432,60 zł (czterysta trzydzieści dwa złote sześćdziesiąt groszy) od dnia 11 czerwca 2018 roku do dnia zapłaty, j) od kwoty 324,45 zł (trzysta dwadzieścia cztery złote czterdzieści pięć groszy) od dnia 11 lipca 2018 roku do dnia zapłaty, k) od kwoty 144,20 zł (sto czterdzieści cztery złote dwadzieścia groszy) od dnia 11 sierpnia 2018 roku do dnia zapłaty, l) od kwoty 288,40 zł (dwieście osiemdziesiąt osiem złotych czterdzieści groszy) od dnia 11 października 2018 roku do dnia zapłaty, m) od kwoty 72,10 zł (siedemdziesiąt dwa złote dziesięć groszy) od dnia 11 listopada 2018 roku do dnia zapłaty, n) od kwoty 144,20 zł (sto czterdzieści cztery złote dwadzieścia groszy) od dnia 11 marca 2019 roku do dnia zapłaty, o) od kwoty 288,40 zł (dwieście osiemdziesiąt osiem złotych czterdzieści groszy) od dnia 11 kwietnia 2019 rok do dnia zapłaty, 12. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz powódki A. S. kwotę 675 złotych (sześćset siedemdziesiąt pięć złotych), tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego; 13. zasądził od pozwanego (...) w T. na rzecz na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim kwotę 230 złotych (dwieście trzydzieści złotych), tytułem opłaty sądowej, od uiszczenia, której powódka A. S. była ustawowo zwolniona; 14. nadał wyrokowi w punkcie 13 rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty nie przekraczającej jednomiesięcznego wynagrodzenia powódki A. S.. Powyższy wyrok wydano w oparciu o następujące ustalenia faktyczne: A. O. jest zatrudniona na czas nieokreślony, jako nauczyciel (...) w pełnym wymiarze czasu pracy w (...), wchodzącym w skład (...) w T., jest nauczycielem mianowanym. A. S. pracuje w tym samym (...), jest nauczycielem dyplomowanym, zatrudnionym na czas nieokreślony. I. I. także jest zatrudniona na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasu pracy, jako nauczyciel (...) w (...), wchodzącym w skład (...) w T.. Orzeczeniem z dnia 10 kwietnia 2017 roku (...) ds. Orzekania Niepełnosprawności w T. zaliczył I. I. do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Orzeczenie zostało złożone u pracodawcy w dniu 25 kwietnia 2017 roku. I. I. jest nauczycielem kontraktowym, G. S. pracuje, jako nauczyciel (...) w (...), wchodzącym w skład (...) w T.. Orzeczeniem z dnia 6 grudnia 2018 roku, (...) ds. Orzekania Niepełnosprawności w T. zaliczył powódkę do osób z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Orzeczenie zostało złożone u pracodawcy w dniu 31 grudnia 2018 roku. G. S. jest nauczycielem dyplomowanym i jest zatrudniona na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasu pracy. Wynikające z Karty Nauczyciela pensum powódek kształtuje się następująco: I. I., A. O., G. S. i A. S. w roku szkolnym 2017/2018 obowiązywało 25 godzinne pensum. W roku szkolnym 2018/2019 pensum powódek, za wyjątkiem I. I., pozostawało bez zmian. Pensum I. I., w związku z orzeczeniem o niepełnosprawności, wynosiło 22 godziny. Stawka wynagrodzenia zasadniczego I. I. w okresie od 1 września 2017 roku do 31 marca 2018 roku wynosiło 22,70 zł brutto za godzinę (2.361 zł miesięcznie) oraz w okresie od 1 kwietnia 2018 roku do 31 marca 2019 roku - 23,91 zł brutto za godzinę (2.487 zł miesięcznie). Wynagrodzenie zasadnicze A. O. w okresie od 1 września 2017 roku do 31 marca 2018 roku wynosiło 25,78 zł brutto za godzinę oraz w okresie od 1 kwietnia 2018 roku do 31 marca 2019 roku - 27,15 zł brutto za godzinę. Wynagrodzenie zasadnicze G. S. w okresie od 1 września 2017 roku do 31 marca 2018 roku wynosiło 30,28 zł brutto za godzinę, a w okresie od 1 kwietnia 2018 do 31 stycznia 2019 roku 31,89 zł brutto za godzinę. Wynagrodzenie zasadnicze A. S. w okresie od 1 września 2017 roku do 31 marca 2018 roku wynosiło 34,23 zł brutto za godzinę, a w okresie od 1 kwietnia 2018 roku do 31 marca 2019 roku 36,05 zł brutto za godzinę. W (...) w T. w latach 2017/2018 oraz 2018/2019 obowiązywał arkusz organizacji (...), zgodnie z którym w roku szkolnym 2017/2018 realizacja podstawy programowej wychowania (...) odbywała się w godzinach 8.00-13.00, a w roku 2018/2019 przyjęto, iż realizacja bezpłatnej podstawy programowej wychowania (...) obejmuje 5 godzin, bez wskazania przedziału czasowego, w których ma być przeprowadzona. Przedszkole pracowało w godzinach od 6.00 rano do 17.00. Z ramowego rozkładu dnia na lata 2017/2018 i 2018/2019 wynikało, iż w godzinach między 6.00 a 8.00 oraz między 16.00 a 17.00 prowadzone są zajęcia opiekuńcze, podczas których dzieci schodzą się do (...), wykonują dowolne zabawy, służące realizacji ich pomysłów oraz rozchodzą się odbierane przez rodziców lub opiekunów. Zajęcia opiekuńcze należą do zadań statutowych (...). Pozostałymi zadaniami statutowymi są m.in. udział w radach pedagogicznych, prace w zespołach zadaniowych, promowanie (...). Godziny opiekuńcze w pozwanym (...) wprowadzone zostały w 2015 roku i początkowo wliczane były do pensum pracujących w placówce nauczycieli. Zajęcia opiekuńcze, jako godziny pracy nauczycieli ponad pensum, zostały wprowadzone u pozwanego od 1 września 2017 roku. Początkowo przydzielane były nauczycielom w zależności od obowiązującego ich pensum - 2 godziny dla osób z pensum 25 godzin oraz 3 godziny dla osób z pensum 22 godzin. W roku szkolnym 2018/2019 każdy nauczyciel zobowiązany był do zrealizowania 2 godzin zajęć opiekuńczych, niezależnie od pensum. Z (...) w T., w związku z przejściem na emeryturę, odeszły dwie nauczycielki - jedna w 2017, a druga w 2018 roku. Na miejsce emerytowanych nauczycieli nie zatrudniono nowych osób. Wtedy też wprowadzono godziny opiekuńcze, które funkcjonują w obecnym kształcie, czyli ponad wynikające z Karty Nauczyciela pensum. Zlikwidowano również dwuzmianowość pracy nauczycieli. Przychodzą oni do pracy na różne godziny do różnych grup. Godziny pracy (...) pozostały bez zmian. W dziennikach zajęć opiekuńczych w roku szkolnym 2017/2018 w ramach godzin 6.00-8.00 (niekiedy 6.00-7.00) oraz 16.00-17.00 w dniach pracy (...) codziennie, jako tematykę realizowanych zajęć, dokonywano wpisów identycznej treści: „zajęcia opiekuńcze wynikające z ramowego rozkładu dnia”. Wpisy te były opatrzone podpisami nauczycieli prowadzących zajęcia. W roku szkolnym 2018/2019 zmiana nastąpiła tylko o tyle, że tematykę zajęć ograniczono do wpisów o treści: „zajęcia opiekuńcze”. Dzienniki prowadzono odrębnie dla poszczególnych grup wiekowych dzieci. Pozostałe zajęcia, realizowane w godzinach od 8.00 do 15.00, ewidencjonowane były w dzienniku zajęć pracy wychowawczo-dydaktycznej. Powódki, jako nauczycielki (...), realizują z podopiecznymi program wychowania i nauczania, uwzględniający podstawę programową, która wskazuje treści i umiejętności, jakie nabywają dzieci w obszarze rozwoju fizycznego, emocjonalnego, społecznego i poznawczego. Program uwzględniający podstawę programową realizowany jest w czasie obowiązkowych zajęć wynikających z przyjętego arkusza organizacyjnego szkoły, jak również podczas zabaw. Zajęcia realizowane przez powódki podczas godzin opiekuńczych nie różnią się od tych podejmowanych poza godzinami opiekuńczymi. Plan zajęć w (...) był ułożony na cały rok, uwzględniając w tym godziny opiekuńcze wynikające z ramowego rozkładu dnia. Powódki w ramach godzin opiekuńczych ponad obowiązujące je pensum tygodniowe przepracowały następujące ilości godzin: I. I. od 1 września 2017 roku do 22 marca 2019 roku przepracowała 120 godzin, A. O. od 1 września 2017 roku do 22 marca 2019 roku przepracowała 137 godzin; G. S. od 1 marca 2018 roku do 31 stycznia 2019 roku przepracowała 55 godzin, A. S. od 1 września 2017 roku do 22 marca 2019 roku przepracowała 131 godzin. W oparciu o tak poczynione ustalenia faktyczne, Sąd Rejonowy uznał, iż powództwa zasługują na uwzględnienie. Sąd Rejonowy wskazał, iż w niniejszej sprawie stan faktyczny pozostawał bezsporny, spór dotyczył natomiast odmiennie przez strony interpretowanych przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820030019" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - Dz. U. z 1982 r. Nr 3, poz. 19 ()">ustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku</a> (Dz.U. z 2019 r., poz. 2215) Karta Nauczyciela. Istotnym jest przy tym, zdaniem Sądu I instancji, iż przy niezmienionym stanie prawnym pozwany pracodawca od 1 września 2017 roku zaprzestał wliczania do pensum nauczycielskiego zajęć opiekuńczych realizowanych przez nauczycieli (...) w godzinach 6.00-8.00 oraz 16.00-17.00, nie uległy przy tym zmianie godziny pracy (...). Nauczyciele realizowani takie same zadania, jak przed dniem 1 września 2017 roku, jednakże w zmniejszonej obsadzie etatowej w związku z odejściem na emeryturę dwóch osób, na których miejsca nie zatrudniono nowych pracowników. Z tego też względu, pozwany zlikwidował dwuzmianowość pracy nauczycieli wprowadził system, w którym nauczyciele przychodzili na różne godziny do różnych grup dzieci. W ten sposób zmniejszoną etatowo kadrą pedagogiczną zapewniono dzieciom opiekę i zajęcia w (...) w niezmienionych godzinach pracy placówki. W przedmiotowej sprawie, powódki zatrudnione były w pozwanym (...). Sąd Rejonowy wskazał, iż stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 3;art. 3 pkt. 1)">art. 3 pkt 1. ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty</a> (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz.1481 ze zm.) ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o szkole - należy przez to rozumieć także przedszkole. Art 3 pkt 1 Karty Nauczyciela przewiduje z kolei, iż pod pojęciem nauczyciel rozumie się także nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych w (...). Ustawodawca w art. 42 Karty Nauczyciela określił tygodniową normę czasu pracy nauczycieli, zadania wykonywane przez nauczycieli w ramach obowiązującej normy czasu pracy, obowiązkowy wymiar zajęć dydaktycznych, opiekuńczych, wychowawczych, wymiar obowiązkowych zajęć rozliczany średniorocznie, obniżki i zwolnienia z realizacji zajęć obowiązkowych, kompetencje organu prowadzącego w zakresie czasu pracy nauczycieli, a także ewidencję i rozliczanie czasu pracy nauczycieli. Art. 42 ust. 1 Karty Nauczyciela stanowi, że czas pracy nauczyciela zatrudnionego w pełnym wymiarze zajęć nie może przekraczać 40 godzin na tydzień. Jest to maksymalna tygodniowa norma czasu pracy dla nauczycieli. Sąd I instancji wskazał, iż zgodnie z treścią art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela w ramach czasu pracy oraz ustalonego wynagrodzenia nauczyciel jest obowiązany realizować: 1. zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, prowadzone bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz, w wymiarze określonym w art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela lub ustalonym na podstawie art. 42 ust. 4a i 7 Karty Nauczyciela; 2. inne zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, w tym zajęcia opiekuńcze i wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów; 3. zajęcia i czynności związane z przygotowaniem się do zajęć, samokształceniem i doskonaleniem zawodowym. Art. 42 ust. 2 pkt 1 Karty Nauczyciela przewiduje obowiązek realizacji zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, prowadzonych bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz. Obowiązek ten realizowany jest w ramach tzw. obowiązkowego pensum zajęć. Zajęcia i czynności realizowane w ramach czasu pracy nauczyciela, o których mowa w tym przepisie są rejestrowane i rozliczane w okresach tygodniowych odpowiednio w dziennikach lekcyjnych lub dziennikach zajęć (art. 41 ust. 7a Karty Nauczyciela). Karta Nauczyciela w art. 42 ust. 4a przewiduje ponadto podwyższone pensum polegające na realizowaniu przez nauczycieli zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych w zwiększonym w stosunku do obowiązującego go wymiaru pensum, ale za wyższe wynagrodzenie i na pisemny wniosek nauczyciela złożony przed rozpoczęciem roku szkolnego(art 42 ust. 2a K.N.). Dotyczy to jednak wyłącznie nauczycieli zatrudnionych w wybranych (wymienionych w ustawie) typach placówek i w sprawie niniejszej przepis ten nie ma zastosowania. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 3;art. 3 pkt. 13)">art. 3 pkt 13. ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty</a>, przez podstawę programu wychowania (...) należy rozumieć, określone w art. 4 pkt 24. ustawy z dnia 14 grudnia 2016 roku prawo oświatowe (Dz.U. z 2019 r. poz. 1148), obowiązkowe zestawy celów kształcenia i treści nauczania, w tym umiejętności, opisane w formie ogólnych i szczegółowych wymagań dotyczących wiedzy i umiejętności, które powinien posiadać uczeń po zakończeniu określonego etapu edukacyjnego, oraz zadania wychowawczo-profilaktyczne szkoły, uwzględniane odpowiednio w programach wychowania (...), programach nauczania i podczas realizacji zajęć z wychowawcą oraz umożliwiające ustalenie kryteriów ocen szkolnych i wymagań egzaminacyjnych, a także warunki i sposób realizacji tych podstaw programowych. Podstawę programową wychowania (...) dla przedszkoli oraz oddziałów (...) w szkołach podstawowych określa załącznik numer 1 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 roku w sprawie podstawy programowej wychowania (...) oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej (Dz. U. z 2017 r., poz. 356 z późniejszymi zmianami). Załącznik ten jednoznacznie wskazuje, iż celem wychowania (...) jest wsparcie całościowego rozwoju dziecka, które realizowane jest przez proces opieki, wychowania i nauczania - uczenia się, co umożliwia dziecku odkrywanie własnych możliwości, sensu działania oraz gromadzenie doświadczeń na drodze prowadzącej do prawdy, dobra i piękna. Przez program wychowania (...) lub program nauczania do danych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia ogólnego należy rozumieć opis sposobu realizacji celów wychowania lub kształcenia oraz treści nauczania ustalonych odpowiednio w podstawie programowej wychowania (...) lub podstawie programowej kształcenia ogólnego dla danego etapu edukacyjnego lub opis sposobu realizacji celów kształcenia oraz treści nauczania zajęć edukacyjnych, dla których nie została ustalona podstawa programowa kształcenia ogólnego, lecz program nauczania tych zajęć został włączony do szkolnego zestawu programów nauczania, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 22 a;art. 22 a ust. 7)">art 22a ust. 7</a> (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 3;art. 3 pkt. 13 b)">art 3 pkt 13b ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty</a>). Program wychowania (...) przedstawia dyrektorowi (...) nauczyciel lub zespół nauczycieli (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 22 a;art. 22 a ust. 1)">art. 22a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty</a>). Program może obejmować treści nauczania wykraczające poza zakres treści nauczania ustalony w podstawie programowej dla danego etapu kształcenia i powinien być dostosowany do potrzeb i możliwości uczniów, dla których są przeznaczone, w szczególności jeżeli chodzi o placówki zapewniające wychowanie przedszkolne (art. 22a ust. 4 i 5 powołanej ustawy). Dyrektor (...) lub szkoły, po zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej, dopuszcza do realizacji w danym (...) lub danej szkole, przedstawiony przez nauczyciela lub zespół nauczycieli, program wychowania (...) (art. 22a ust. 6 powołanej ustawy). Szczegółową organizację nauczania, wychowania i opieki w danym roku szkolnym określa arkusz organizacji szkoły ((...)), który opracowuje dyrektor szkoły lub (...), a zatwierdza organ prowadzący, po zasięgnięciu opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny, (art. 110 ust. 1, 2, 3 prawa oświatowego). Obowiązek realizacji zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, prowadzonych bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz jest konkretyzowany w formie tzw. obowiązkowego pensum zajęć. Tygodniowy wymiar obowiązkowego pensum zajęć określony został w art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela i wynosi: 25 h dla nauczycieli przedszkoli, z wyjątkiem nauczycieli pracujących z grupami dzieci 6-letnich i 22 h dla nauczycieli przedszkoli i innych placówek (...) pracujących z grupami dzieci 6-letnich. Jedynie zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, wynikające z art. 42 ust. 2 pkt 1 Karty Nauczyciela wliczane są do pensum, czyli do tygodniowej liczby godzin obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, co wynika wprost z art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela. Stosownie do treści art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela w ramach 40-godzinnego tygodnia pracy nauczyciel zobowiązany jest do realizacji, oprócz zajęć obowiązkowych w ramach pensum, również innych zajęć i czynności wynikających z zadań statutowych szkoły, w tym zajęć opiekuńczych i wychowawczych, które uwzględniają potrzeby i zainteresowania uczniów. Sąd Rejonowy wskazał, iż obowiązujące przepisy nie wskazują konkretnych zajęć, realizowanych w drodze art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela, w ocenie Sądu jednak, z racji wyraźnego rozróżnia w ustawie, zajęcia objęte nauczycielskim pensum określone w art. 42 ust. 2 pkt 1 Karty Nauczyciela jako „zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, prowadzone bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz”, nie mogą być tożsame z wymienionymi w art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela zajęciami i czynnościami określonymi jako: „inne zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, w tym zajęcia opiekuńcze i wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów”. Zajęcia kwalifikowane z 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela zawierane są w statutach szkół i przedszkoli i mogą polegać m.in. na przygotowaniu uroczystości szkolnej lub przedszkolnej, przygotowaniu do konkursów, prowadzeniu zajęć opiekuńczych, organizowaniu i udziale w wycieczkach i wyjściach poza teren szkoły lub (...), udział w radach pedagogicznych, opracowywaniu pomocy dydaktycznych, zebraniach z rodzicami. Trzeba podkreślić, że obowiązek realizowania przez nauczycieli zajęć i czynności określonych w art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela nie może być wykorzystywany przez dyrektora do wypełniania nimi godzin pracy objętych obowiązkowym tygodniowym wymiarem zajęć (pensum) ustalonym dla stanowisk, dla których określono obowiązkowy wymiar zajęć dydaktycznych, opiekuńczych i wychowawczych (por. pismo informacyjne Ministerstwa Edukacji Narodowej z 16 kwietnia 2018 roku - k. 470-472). Ustawodawca nie przewidział obowiązku ewidencji zajęć realizowanych na podstawie art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela. Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 sierpnia 2017 roku w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne (...), szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz.U. z 2017 r., poz. 1646 z późniejszymi zmianami) przedszkole prowadzi dla każdego oddziału dziennik zajęć (...), w którym dokumentuje się przebieg pracy wychowawczo-dydaktycznej z dziećmi w danym roku szkolnym. Powołane rozporządzenie nie przewiduje w (...) prowadzenia dziennika zajęć opiekuńczych. Jednakże w regulaminie pracy (...) lub w samym statucie można wprowadzić obowiązek zasad przydzielania i ewidencjonowania wykonania innych zajęć i czynności wynikających ze statutu (...). Wówczas taka ewidencja będzie prowadzona na potrzeby wewnątrzzakładowego porządku pracy. Jedynie w przypadku szkół wprowadzono dziennik zajęć w świetlicy (§ 9 tegoż rozporządzenia) i na takim druku u pozwanego pracodawcy prowadzony jest dziennik zajęć opiekuńczych. Zgodnie z art. 35 ust. 1 Karty Nauczyciela w szczególnych wypadkach, podyktowanych wyłącznie koniecznością realizacji programu nauczania, nauczyciel może być obowiązany do odpłatnej pracy w godzinach ponadwymiarowych zgodnie z posiadaną specjalnością, których liczba nie może przekroczyć 1/4 tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć. Przydzielenie nauczycielowi większej liczby godzin ponadwymiarowych może nastąpić wyłącznie za jego zgodą, jednak w wymiarze nieprzekraczającym 1/2 tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć. Wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe i za godziny doraźnych zastępstw wypłaca się według stawki osobistego zaszeregowania nauczyciela, z uwzględnieniem dodatku za warunki pracy (art. 35 ust. 3 Karty Nauczyciela). Godziny ponadwymiarowe to zatem godziny zrealizowane ponad obowiązujący nauczyciela tygodniowy wymiar zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych (tzw. pensum), za które przysługuje wynagrodzenie. Przesłanką do przydzielenia godzin ponadwymiarowych są szczególne wypadki podyktowane koniecznością realizacji programu nauczania. Przepisy zawarte w Karcie Nauczyciela, ani w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 ()">ustawie o systemie oświaty</a> nie definiują pojęć „zajęcia dydaktyczne, wychowawcze lub opiekuńcze" oraz „program nauczania". Ogólnie pojęte obowiązki dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze mogą wynikać z realizacji obowiązkowego programu nauczania ustalonego przez Ministra Edukacji Narodowej w ramach ustawowych zadań systemu oświaty oraz ze statutu szkoły uwzględniającego podstawę programową (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2010 roku, sygn. akt IIPK 279/09). Sąd I instancji wskazał, iż dokonując oceny ustalonego w sprawie niniejszej stanu faktycznego w kontekście powołanych powyżej przepisów należy uwzględnić specyfikę pracy (...), w istotnym stopniu odmienną od funkcjonowania szkoły, w szczególności w kwestii prowadzenia zajęć edukacyjnych i realizowania programu nauczania. Specyfika ta znajduje także swoje odzwierciedlenie w zwiększonym w Karcie Nauczyciela pensum nauczyciela pracującego w (...) (co do zasady 25 godzin tygodniowo, a w przypadku nauczycieli grup dzieci 6- letnich 22 godziny) w stosunku do nauczycieli szkół podstawowych (18 godzin tygodniowo). Kwalifikacji prawnej objętych sporem godzin pracy świadczonych przez powódki należy dokonać z uwzględnieniem ustalonego w przedmiotowej sprawie stanu faktycznego. Powódki wykonywały dokładnie taką samą pracę przy niezmienionym stanie prawnym, jaką świadczyły przed 1 września 2017 roku, którą przestano im wliczać do pensum. Przeciwko zasadności żądań powódek nie może przemawiać sam fakt, że godziny, których spór dotyczy nie mogły być godzinami ponadwymiarowymi, ponieważ nie były jako godziny ponadwymiarowe uwzględnione w arkuszu organizacyjnym (...). Arkusz organizacyjny sporządzał bowiem dyrektor, który odmiennie od powódek kwalifikował pracę świadczoną przez nie w ramach zajęć opiekuńczych w godzinach 6.00-8.00 i 16.00-17.00 i w arkuszu tym godzin tych nie uwzględnił. Stąd też nie można w tym zakresie rozstrzygającego znaczenia przypisać pozytywnemu zaopiniowaniu przez organ prowadzący przedstawionych arkuszy. Nie wynikało z nich bowiem, że powódki w sposób stały będą pracowały z dziećmi na terenie placówki w wymiarze większym niż wynika to z ustawowego pensum. Sąd Rejonowy podkreślił, iż nie były to zajęcia opiekuńcze i wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów, a dodatkowe godziny pracy nauczycieli podyktowane potrzebami pracodawcy związanymi ze zmniejszoną kadrą pedagogiczną przy zachowanych dotychczasowych godzinach otwarcia (...). Po 1 września 2017 roku nie pojawiły się dodatkowe, czy też zupełnie nowe zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych, bądź potrzeby i zainteresowania przedszkolaków w stosunku do okresu sprzed 1 września 2017 roku. Przepis art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela należy interpretować z punktu widzenia rzeczywistych potrzeb i zainteresowań dziecka, a nie stosować go jako podstawę prawną racjonalizacji wydatków przeznaczonych na finansowanie działalności (...) lub rozwiązywanie problemów związanych z niedoborem kadry. Warto nadmienić, że jeszcze na gruncie poprzedniego brzmienia art. 42 ust. 2 pkt 2 lit.a Ministerstwo Edukacji Narodowej w opinii z dnia 7 maja 2009 roku (publikowanej na stronach internetowych MEN) wskazywało, że nauczyciel zatrudniony w oddziale przedszkolnym zorganizowanym w szkole podstawowej nie ma obowiązku prowadzenia zajęć opieki świetlicowej lub zajęć w ramach godzin do dyspozycji dyrektora szkoły. Opinie tę uzasadniano odrębnościami oddziału (...) w zakresie programu, ale także kształcenia i wychowania, zorganizowanego odmiennie niż w szkole podstawowej. Sąd podkreślił, iż Przedszkole nr (...), działające w ramach Zespołu Szkolno- Przedszkolnego nr (...), wprowadziło wyodrębnione godziny opiekuńcze już od roku 2015. Wtedy, godziny w ramach zajęć opiekuńczych między 6.00-8.00 oraz 16.00-17.00, wliczane były do obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, opiekuńczych, wychowawczych nauczycieli, czyli tzw. pensum. W latach 2017 i 2018, po przejściu przez dwie nauczycielki na emeryturę, zmieniono u pozwanego stosowaną dotąd praktykę i przy niezmienionym stanie prawnym zaprzestano wliczania zajęć opiekuńczych odbywających się w godzinach 6.00-8.00 oraz 16.00-17.00 do pensum. Takie działanie pozwanego spowodowało stałe zwiększenie godzin pracy świadczonych przez nauczycieli na terenie placówki o 2 lub 3 godziny, w zależności od ilości godzin przypadających danemu nauczycielowi według Karty Nauczyciela, przy jednoczesnym braku zwiększenia wynagrodzenia. Godziny otwarcia placówki w roku 2015/2016, kiedy zajęcia opiekuńcze wliczano do pensum oraz w latach 2017/2018 i 2018/2019, kiedy zaprzestano takiej praktyki, nie uległy zmianie. Nie uległ również zmianie zakres obowiązków nauczycieli w tych godzinach - obecnie muszą oni również zapewnić wychowankom (...) opiekę. Po przejściu na emeryturę dwóch nauczycielek nie zatrudniono na ich miejsce nowych pracowników. Brakujące etaty uzupełnione zostały przez faktyczne zwiększenie pensum obecnym nauczycielom oraz rezygnację z dwuzmianowości. Jako podstawę takiego działania pozwany wskazał na możliwość przydzielenia przez pracodawcę zajęć i czynności wynikających z zadań statutowych szkoły, w tym zajęć opiekuńczych i wychowawczych uwzględniających potrzeby i zainteresowania uczniów, przewidzianą w art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela. Pozwany podnosił, iż godziny przepracowane przez nauczycieli w ramach zajęć opiekuńczych nie mogą zostać zakwalifikowane jako godziny ponadwymiarowe, a to dlatego, że w tym czasie nie jest realizowany program nauczania. Niemniej jednak ocena, czy dane zajęcia są zajęciami ponadwymiarowymi, czy też wchodzą w zakres normalnego czasu pracy nauczyciela, zdaniem Sądu meriti, nie może być wynikiem arbitralnej decyzji dyrektora szkoły. Zgodnie z art. 35 ust. 2 Karty Nauczyciela przez godzinę ponadwymiarową rozumie się przydzieloną nauczycielowi godzinę zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych powyżej tygodniowego obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych. Skoro zatem powódki miały w zakresie obowiązków odpowiednio 22 i 25 godzin obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, czyli pracowały w pełnym wymiarze, to wszystkie godziny ponad ten wymiar określane jako „zajęcia opiekuńcze”, w ocenie Sądu Rejonowego, były godzinami ponadwymiarowymi, niezależnie od odmiennego w tej kwestii poglądu kierownictwa (...) (vide: wyrok Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 4 maja 2017 roku, sygn. akt VIII Pa 33/17). Sąd wskazał, iż podstawa programowa, uwidoczniona w programie nauczania, jest realizowana przez cały czas przebywania dzieci w (...). Nauczyciele realizują podstawę programową przez organizowanie zajęć wspierających rozwój dziecka i wykorzystując do tego każdą sytuację i moment pobytu dziecka w (...), czyli tzw. zajęcia kierowane i niekierowane. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 roku w sprawie podstawy programowej wychowania (...) oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej - wszystkie doświadczenia dzieci płynące z organizacji pracy (...) są efektem realizacji programu wychowania (...). W tym stanie rzeczy, Sąd I instancji uznał powództwa: I. I., A. O., G. S. i A. S. za zasadne wskazując, iż zajęcia opiekuńcze realizowane przez powódki w godzinach 6.00-8.00 oraz 16.00-17.00 winny być wliczane w pensum powódek określone przepisami Karty Nauczyciela. Skoro od 1 września 2017 roku tak jednak pracodawca nie czynił, zasadne jest żądanie przez powódki wynagrodzeń jak za godziny ponadwymiarowe. Wysokość przysługujących powódkom wynagrodzeń za godziny ponadwymiarowe obliczona została według stawek osobistego zaszeregowania nauczycielek, zgodnie z art. 35 ust. 3 Karty Nauczyciela. Z powyższych względów Sąd Rejonowy orzekł, jak w punktach: 1, 5, 9 oraz 13 wyroku zasądzając od pozwanego (...) w T. na rzecz: a) powódki I. I. kwotę 2.811,12 zł brutto, b) powódki A. O. kwotę 3.642,83 zł brutto c) powódki G. S. kwotę 1.744,29 zł brutto, d) powódki A. S. kwotę 4.595,15 zł brutto, - tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach ponadwymiarowych. O odsetkach Sąd Rejonowy orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1;art. 481 § 2)">art. 481 §§ 1 i 2 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 k.p.</a>, zgodnie z którym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi, zasądzając je na rzecz każdej z powódek od dnia następnego po dniu płatności wynagrodzenia w każdym miesiącu do dnia zapłaty. W punktach 2, 6, 10 oraz 14 wyroku, Sąd I instancji, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a>, oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a> - zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu - zasądził od pozwanego na rzecz powódek koszty zastępstwa procesowego w kwotach po 675 zł na rzecz każdej z nich. Stawka wynagrodzenia pełnomocnika ustalona została na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481 § 2;art. 481 § 2 ust. 3)">§ 2 ust. 3</a> w związku z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz.U. z 2018 roku, poz. 265). Podkreślić należy, że połączenie kilku oddzielnych spraw w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 219)">art. 219 k.p.c.</a> jest zabiegiem technicznym, który nie prowadzi do powstania jednej nowej sprawy, nie pozbawia połączonych spraw ich odrębności i nie zmienia faktu, że łącznie rozpoznawane i rozstrzygane sprawy są nadal samodzielnymi sprawami. W konsekwencji, w razie połączenia przez sąd kilku spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, zwrot kosztów procesu przysługuje stronie odrębnie w każdej z połączonych spraw. Stąd też bez znaczenia dla rozstrzygnięcia o kosztach procesu pozostawał fakt, że we wszystkich połączonych sprawach powódki były reprezentowane przez tego samego pełnomocnika. W punktach: 3, 7, 11 i 15 wyroku Sąd Rejonowy zasądził od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Tomaszowie Mazowieckim odpowiednio kwoty: 141 zł, 183 zł, 88 zł oraz 230 zł tytułem opłat sądowych, od uiszczenia których powódki były ustawowo zwolnione. O kosztach tych orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 113;art. 113 ust. 1)">art 113 ust. 1</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 96;art. 96 ust. 1;art. 96 ust. 1 pkt. 4)">art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 785).W punktach: 4, 8, 12 oraz 16 wyroku Sąd - na podstawie art. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 1)">§ 1 k.p.c.</a> - orzekł o rygorze natychmiastowej wykonalności w zakresie jednomiesięcznego wynagrodzenia za pracę każdej z powódek. Zgodnie bowiem z powołanym przepisem zasądzając należność pracownika w sprawach z zakresu prawa pracy, sąd z urzędu nada wyrokowi przy jego wydaniu rygor natychmiastowej wykonalności w części nieprzekraczającej pełnego jednomiesięcznego wynagrodzenia pracownika.  Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany, zarzucając naruszenie prawa materialnego mianowicie art. 35 ust. 2 Karty Nauczyciela, poprzez błędne zastosowanie tego przepisu w stanie faktycznym sprawy i przyjęcie, że realizowane przez nauczycieli (...) zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, w tym zajęcia opiekuńcze i wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów, o których stanowi art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela są godzinami ponadwymiarowymi.  Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 368;art. 368 § 1;art. 368 § 1 pkt. 5)">art. 368 § 1 pkt 5 KPC</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 KPC</a> apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powódek na rzecz pozwanego kosztów procesu w I instancji wg norm przepisanych. Nadto skarżący wniósł o zasądzenie od powódek na rzecz pozwanego kosztów procesu w instancji odwoławczej wg norm przepisanych.  Sąd Okręgowy dodatkowo ustalił: (...) Kurator Oświaty w swoim stanowisku, zawartym w piśmie z dnia 15 maja 2020 roku, skierowanym do (...) T., wydanym w ramach nadzoru pedagogicznego sprawowanego na podstawie art. 51 ust.1 ustawy Prawo oświatowe nad publicznymi i niepublicznymi przedszkolami, innymi formami wychowania (...) wskazał, iż „nie należy łączyć w (...) czasu bezpłatnego z realizacją podstawy programowej wychowania (...) (tabela IP). Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lutego 2017 roku w sprawie podstawy programowej wychowania (...) (Dz. U. z 2017 roku poz. 356 ze zm.) załącznik nr 1 , wychowanie przedszkolne realizowane jest przez cały czas pobytu dziecka w (...) ( tak wskazało również Ministerstwo Edukacji Narodowej)” (dowód: pismo (...) Kuratora Oświaty k-537-358). Sąd Okręgowy zważył, co następuje: apelacja jest niezasadna i podlega oddaleniu. Zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego jest prawidłowy i znajduje oparcie zarówno w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, jak i obowiązujących przepisach prawa. Sąd Rejonowy właściwie przeprowadził wnikliwe postępowanie dowodowe, w żaden sposób nie uchybiając przepisom prawa procesowego oraz dokonał wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w konsekwencji prawidłowo ustalając stan faktyczny sprawy. Sąd odwoławczy podzielił ustalenia i rozważania prawne Sądu Rejonowego, w związku z powyższym uznał, iż nie ma potrzeby ich ponownego przytaczania (por. wyroki Sądu Najwyższego z 5 listopada 1998 r. I PKN 339/98, OSNAPiUS 1999/24 poz. 776, z 22 lutego 2010 r. I UK 233/09). Na wstępie wskazać należy, iż w świetle poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych bezspornym jest, iż pozwane przedszkole pracowało w godzinach od 6.00 rano do 17.00, zaś z ramowego rozkładu dnia na lata: 2017/2018 i 2018/2019 wynikało, iż w godzinach między 6.00 a 8.00 oraz między 16.00 a 17.00 prowadzone są zajęcia opiekuńcze, podczas których dzieci schodzą się do (...), wykonują dowolne zabawy, służące realizacji ich pomysłów oraz rozchodzą się odbierane przez rodziców lub opiekunów. Zajęcia opiekuńcze należą do zadań statutowych (...), pozostałymi zadaniami statutowymi są m.in. udział w radach pedagogicznych, prace w zespołach zadaniowych, promowanie (...). Powódki wniosły o zasądzenie na ich rzecz wynagrodzenia za prowadzone przez powódki wskazane powyżej zajęcia opiekuńcze, jako godziny ponadwymiarowe, wskazane w art. 35 Karty Nauczyciela podczas, gdy pozwany stoi na stanowisku, iż godziny te, jako realizujące zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, nie mają takiego charakteru. Jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy, w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 ()">ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty</a> (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz.1481 ze zm.), która w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 3;art. 3 pkt. 1)">art. 3 pkt 1</a> wskazuje, iż ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o szkole - należy przez to rozumieć także przedszkole oraz przepisy Karty Nauczyciela, która w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 3;art. 3 pkt. 1)">art 3 pkt 1</a> przewiduje, iż pod pojęciem nauczyciel rozumie się także nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych w (...). Przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820030019" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - Dz. U. z 1982 r. Nr 3, poz. 19 ()">ustawy Karta Nauczyciela</a> określają także w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820030019" title="Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - Dz. U. z 1982 r. Nr 3, poz. 19 (art. 42)">art. 42</a> tygodniową normę czasu pracy nauczycieli, zadania wykonywane przez nauczycieli w ramach obowiązującej normy czasu pracy, obowiązkowy wymiar zajęć dydaktycznych, opiekuńczych, wychowawczych, wymiar obowiązkowych zajęć rozliczany średniorocznie, obniżki i zwolnienia z realizacji zajęć obowiązkowych, kompetencje organu prowadzącego w zakresie czasu pracy nauczycieli, a także ewidencję i rozliczanie czasu pracy nauczycieli, stanowiąc przy tym, iż czas pracy nauczyciela zatrudnionego w pełnym wymiarze zajęć nie może przekraczać 40 godzin na tydzień. W ramach tego maksymalnego tygodniowego czasu pracy oraz ustalonego wynagrodzenia nauczyciel jest obowiązany realizować: - zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, prowadzone bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz, w wymiarze określonym w art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela lub ustalonym na podstawie art. 42 ust. 4a i 7 Karty Nauczyciela; - inne zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych szkoły, w tym zajęcia opiekuńcze i wychowawcze uwzględniające potrzeby i zainteresowania uczniów; - zajęcia i czynności związane z przygotowaniem się do zajęć, samokształceniem i doskonaleniem zawodowym. Tygodniowy wymiar obowiązkowego pensum zajęć określony został w art. 42 ust. 3 Karty Nauczyciela i wynosi: 25 h dla nauczycieli przedszkoli, z wyjątkiem nauczycieli pracujących z grupami dzieci 6-letnich i 22 h dla nauczycieli przedszkoli i innych placówek (...) pracujących z grupami dzieci 6-letnich. Podkreślić przy tym należy, iż do tygodniowego pensum zalicza się jedynie zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, wynikające z art. 42 ust. 2 pkt 1 Karty, a więc zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, prowadzone bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz i tylko te zajęcia mogą stanowić godziny ponadwymiarowe, przydzielone nauczycielowi na podstawie art. 35 Karty Nauczyciela, ponad ustawowe tygodniowe pensum. Oczywiście, jak słusznie podnosi apelujący, nauczyciel w ramach 40-godzinnego tygodnia pracy zobowiązany jest do realizacji, oprócz zajęć obowiązkowych w ramach pensum, również innych zajęć i czynności wynikających z zadań statutowych szkoły, w tym zajęć opiekuńczych i wychowawczych, które uwzględniają potrzeby i zainteresowania uczniów i zajęcia te nie mogą być tożsame z wymienionymi w art. 42 ust. 2 pkt 1 Karty zajęciami, objętymi nauczycielskim pensum określonymi jako: „zajęcia dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze, prowadzone bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz”. Problem polega na braku zdefiniowania przez ustawodawcę powyższych pojęć, co może nastręczać trudności w zaliczeniu poszczególnych zajęć i czynności nauczycieli do danej kategorii, a w konsekwencji rozliczenia miesięcznego pensum, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie. Sąd Rejonowy przyjął, iż zajęcia kwalifikowane z 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela zawierane są w statutach szkół i przedszkoli i mogą polegać m.in. na przygotowaniu uroczystości szkolnej lub przedszkolnej, przygotowaniu do konkursów, prowadzeniu zajęć opiekuńczych, organizowaniu i udziale w wycieczkach i wyjściach poza teren szkoły lub (...), udział w radach pedagogicznych, opracowywaniu pomocy dydaktycznych, zebraniach z rodzicami i Sąd Okręgowy podziela powyższe stanowisko. Ponadto, w ocenie Sądu Okręgowego, istotną kwestią przy dokonaniu odróżnienia powyższych pojęć jest realizowany przez nauczycieli (...) program wychowania (...), przy czym zgodnie z treścią z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910950425" title="Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - Dz. U. z 1991 r. Nr 95, poz. 425 (art. 3;art. 3 pkt. 13)">art. 3 pkt 13. ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty</a>, przez podstawę programu wychowania (...) należy rozumieć, określone w art. 4 pkt 24. ustawy z dnia 14 grudnia 2016 roku prawo oświatowe (Dz.U. z 2019 r. poz. 1148), obowiązkowe zestawy celów kształcenia i treści nauczania, w tym umiejętności, opisane w formie ogólnych i szczegółowych wymagań dotyczących wiedzy i umiejętności, które powinien posiadać uczeń po zakończeniu określonego etapu edukacyjnego, oraz zadania wychowawczo-profilaktyczne szkoły, uwzględniane odpowiednio w programach wychowania (...), programach nauczania i podczas realizacji zajęć z wychowawcą oraz umożliwiające ustalenie kryteriów ocen szkolnych i wymagań egzaminacyjnych, a także warunki i sposób realizacji tych podstaw programowych. Decydujące przy tym znaczenie, ma treść Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie podstawy programowej wychowania (...) oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, kształcenia ogólnego dla branżowej szkoły I stopnia, kształcenia ogólnego dla szkoły specjalnej przysposabiającej do pracy oraz kształcenia ogólnego dla szkoły policealnej z dnia 14 lutego 2017 r. (Dz.U. z 2017 r. poz. 356), które na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 1 lit. a, b, e, f i h ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz.U. z 2017 r. poz. 59) w § 1 p 1 ), określa podstawę programową wychowania (...) dla przedszkoli, oddziałów (...) w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania (...), stanowiącą załącznik nr 1 do rozporządzenia. Analiza podstawy programowej wychowania (...) pozwala na zrozumienie specyfiki pracy dydaktycznej w (...), jej odmienności od pracy nauczyciela w szkole, która ma wszak zgoła inne cele i zadania. Podstawa programowa wychowania (...) wskazuje cel wychowania (...), zadania profilaktyczno-wychowawcze (...), oddziału (...) zorganizowanego w szkole podstawowej i innej formie wychowania (...), zwanych dalej ,(...), oraz efekty realizacji zadań w postaci celów osiąganych przez dzieci na zakończenie wychowania (...). Celem wychowania (...) jest, jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy, wsparcie całościowego rozwoju dziecka, które realizowane jest przez proces opieki, wychowania i nauczania - uczenia się, co umożliwia dziecku odkrywanie własnych możliwości, sensu działania oraz gromadzenie doświadczeń na drodze prowadzącej do prawdy, dobra i piękna. W efekcie takiego wsparcia dziecko osiąga dojrzałość do podjęcia nauki na pierwszym etapie edukacji. Ustawodawca wprost określił cele i zadania, jakie stawia się przed wychowawcami przedszkolnymi, których celem jest osiągnięcie określonego poziomu rozwoju dziecka na koniec wychowania (...), nie zaś opanowanie określonego poziomu wiedzy z poszczególnych przedmiotów nauczania, jak to ma miejsce w szkole. I tak: dziecko przygotowane do podjęcia nauki w szkole: 1) zgłasza potrzeby fizjologiczne, samodzielnie wykonuje podstawowe czynności higieniczne; 2) wykonuje czynności samoobsługowe: ubieranie się i rozbieranie, w tym czynności precyzyjne, np. zapinanie guzików, wiązanie sznurowadeł; 3) spożywa posiłki z użyciem sztućców, nakrywa do stołu i sprząta po posiłku; 4) komunikuje potrzebę ruchu, odpoczynku itp.; 5) uczestniczy w zabawach ruchowych, w tym rytmicznych, muzycznych, naśladowczych, z przyborami lub bez nich; wykonuje różne formy ruchu: bieżne, skoczne, z czworakowaniem, rzutne; 6) inicjuje zabawy konstrukcyjne, majsterkuje, buduje, wykorzystując zabawki, materiały użytkowe, w tym materiał naturalny; 7) wykonuje czynności, takie jak: sprzątanie, pakowanie, trzymanie przedmiotów jedną ręką i oburącz, małych przedmiotów z wykorzystaniem odpowiednio ukształtowanych chwytów dłoni, używa chwytu pisarskiego podczas rysowania, kreślenia i pierwszych prób pisania; 8) wykonuje podstawowe ćwiczenia kształtujące nawyk utrzymania prawidłowej postawy ciała. Przytoczenie powyższych umiejętności uzyskanych przez dziecko w trakcie edukacji przedszkolnej jest, w ocenie Sądu konieczne, u uwagi na ich specyficzny charakter, tak odmienny od zadań stawianych przed edukacją szkolną, a w konsekwencji wymogami stawianymi nauczycielom edukacji szkolnej, jak również odmienne są warunki i sposób ich realizacji. Zgodnie bowiem z zapisami dotyczącymi zadań (...), to nauczyciele organizują zajęcia wspierające rozwój dziecka i  wykorzystują do tego każdą sytuację i moment pobytu dziecka w (...), czyli tzw. zajęcia kierowane i niekierowane. Wszystkie doświadczenia dzieci płynące z organizacji pracy (...) są efektem realizacji programu wychowania (...). Ważne są zatem zajęcia kierowane, jak i czas spożywania posiłków, czas przeznaczony na odpoczynek i charakter tego odpoczynku, uroczystości przedszkolne, wycieczki, ale i ubieranie, rozbieranie. Bardzo ważna jest samodzielna zabawa. Nauczyciele  wykorzystują każdą naturalnie pojawiającą się sytuację edukacyjną prowadzącą do osiągnięcia dojrzałości szkolnej. Powyższe uregulowania jednoznacznie wskazują na konieczność pracy edukacyjnej nauczycieli (...), a więc także powódek, nie tylko w czasie obowiązkowych zajęć, wynikających z przyjętego arkusza organizacyjnego szkoły w godzinach od 8 rano do 15 godzin dydaktycznych i nie tylko wtedy, gdy grupa dzieci jest w komplecie, jak chce tego apelujący, ale w trakcie całego pobytu dziecka w (...). Nauczyciel przedszkolny wykonuje bowiem pracę dydaktyczną przez cały okres pobytu dziecka w (...), także w momencie jego przychodzenia i wychodzenia z (...). Takie też stanowisko zajął (...) Kurator Oświaty w swoim stanowisku, zawartym w piśmie z dnia 15 maja 2020 roku, skierowanym do (...) T., wydanym w ramach nadzoru pedagogicznego sprawowanego na podstawie art. 51 ust.1 ustawy Prawo oświatowe nad publicznymi i niepublicznymi przedszkolami, innymi formami wychowania (...). Dokonując kwalifikacji prawnej objętych sporem godzin pracy świadczonych przez powódki, nie sposób pominąć niespornej w sprawie okoliczności, iż w ramach powyższych godzin powódki wykonywały dokładnie taką samą pracę, przy niezmienionym stanie prawnym, jaką świadczyły przed dniem 1 września 2017 roku, którą wówczas wliczano im do pensum. Co istotne, po dniu 1 września 2017 roku, jak ustalił Sąd Rejonowy, nie pojawiły się dodatkowe, czy też zupełnie nowe zajęcia i czynności wynikające z zadań statutowych, bądź potrzeby i zainteresowania przedszkolaków w stosunku do okresu sprzed dniem 1 września 2017 roku. Wszak (...), działające w ramach (...), wyodrębnione godziny opiekuńcze wprowadziło już od roku 2015 i wówczas, godziny w ramach zajęć opiekuńczych między 6.00-8.00 oraz 16.00-17.00, wliczane były do obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, opiekuńczych, wychowawczych nauczycieli, czyli tzw. pensum. Dopiero w latach 2017 i 2018, po przejściu przez dwie nauczycielki na emeryturę, zmieniono u pozwanego stosowaną dotąd praktykę i przy niezmienionym stanie prawnym, zaprzestano wliczania zajęć opiekuńczych odbywających się w godzinach 6.00-8.00 oraz 16.00-17.00 do pensum. Takie działanie pozwanego spowodowało stałe zwiększenie godzin pracy świadczonych przez nauczycieli na terenie placówki o 2 lub 3 godziny, w zależności od ilości godzin przypadających danemu nauczycielowi według Karty Nauczyciela, przy jednoczesnym braku zwiększenia wynagrodzenia. Godziny otwarcia placówki w roku 2015/2016, kiedy zajęcia opiekuńcze wliczano do pensum oraz w latach 2017/2018 i 2018/2019, kiedy zaprzestano takiej praktyki, nie uległy zmianie. Nie uległ również zmianie zakres obowiązków nauczycieli w tych godzinach - obecnie muszą oni również zapewnić wychowankom (...) opiekę. Po przejściu na emeryturę dwóch nauczycielek nie zatrudniono na ich miejsce nowych pracowników, tak więc brakujące etaty uzupełnione zostały przez faktyczne zwiększenie pensum obecnym nauczycielom oraz rezygnację z dwuzmianowości. Jako podstawę takiego działania pozwany wskazał na możliwość przydzielenia przez pracodawcę zajęć i czynności wynikających z zadań statutowych szkoły, w tym zajęć opiekuńczych i wychowawczych uwzględniających potrzeby i zainteresowania uczniów, przewidzianą w art. 42 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela. Pozwany podnosił, iż godziny przepracowane przez nauczycieli w ramach zajęć opiekuńczych nie mogą zostać zakwalifikowane, jako godziny ponadwymiarowe, ponieważ w tym czasie nie jest realizowany program nauczania. Niemniej jednak ocena, czy dane zajęcia są zajęciami ponadwymiarowymi, czy też wchodzą w zakres normalnego czasu pracy nauczyciela, nie może być, jak słusznie uznał Sąd Rejonowy, wynikiem arbitralnej decyzji dyrektora szkoły. Zgodnie bowiem z treścią art. 35 ust. 2 Karty Nauczyciela przez godzinę ponadwymiarową rozumie się przydzieloną nauczycielowi godzinę zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych powyżej tygodniowego obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych. Skoro zatem powódki miały w zakresie obowiązków odpowiednio 22 i 25 godzin obowiązkowego wymiaru zajęć dydaktycznych, czyli pracowały w pełnym wymiarze, to wszystkie godziny ponad ten wymiar określane jako „zajęcia opiekuńcze” były godzinami ponadwymiarowymi, niezależnie od odmiennego w tej kwestii poglądu kierownictwa (...) i w konsekwencji braku ujęcia powyższych godzin, w sporządzonym przez dyrektora, arkuszu organizacyjnym (...). Dlatego też, mając powyższe rozważania na uwadze, Sąd Okręgowy uznał, iż wyrok Sądu I instancji odpowiada prawu, zaś apelacja strony pozwanej, jako bezzasadna podlega, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>, oddaleniu. O kosztach procesu za II instancję , Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 10;art. 98 § 10 ust. 1;art. 98 § 10 ust. 1 pkt. 1)">§ 10 ust. 1 pkt 1</a> w związku z § 9 ust.1 pkt 2 i § 2 p.3Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804) tj. z dnia 3 stycznia 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 265) </div>