II OW 136/18

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.), Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski, po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy Łąck z [...] lipca 2018 r. nr [...] o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wójtem Gminy Łąck a Dyrektorem Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie – Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie przez wskazanie organu właściwego w sprawie melioracji wodnych postanawia: oddalić wniosek. UZASADNIENIE Pismem z 31 lipca 2018 r. Wójt Gminy Łąck wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego przez wskazanie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie jako organu właściwego do rozpoznania skargi J.B. z zakresu melioracji wodnych. W uzasadnieniu Wójt Gminy Łąck wskazał, że 21 maja 2018 r. do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie wpłynęła skarga J.B. dotycząca stawu jego sąsiada, A.M/. Zawiadomieniem z 14 czerwca 2018 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Włocławku przekazał sprawę do rozpoznania Wójtowi Gminy Łąck. Skarga dotyczy stawu ziemnego, dla którego Starosta Płocki wydał pozwolenie wodnoprawne decyzją z [...] stycznia 2010 r. W ocenie Wójta Gminy Łąck, właściwy w sprawie jest organ Wód Polskich, który prowadzi kontrolę gospodarowania wodami w tym utrzymywania wód oraz urządzeń wodnych, na podstawie art. 334 ust. 5 w związku z art. 335 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2018 r., poz. 2268 – dalej jako "Prawo wodne"). W ocenie Wójta Gminy Łąck, w tej sprawie zastosowanie znajdzie art. 191 ust. 1 Prawa wodnego, dotyczący nienależytego utrzymywania urządzenia wodnego, którego następstwem jest zmiana funkcji tego urządzenia lub szkodliwe oddziaływanie tego urządzenia na wody lub grunty, a nie powołany przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie art. 234 tej ustawy. Zdaniem Wójta Gminy Łąck, art. 234 Prawa wodnego nie znajdzie w tej sprawie zastosowania, ponieważ zaskarżone działanie właściciela gruntu dotyczy urządzenia melioracji wodnej szczegółowej (wykopanie stawu w rowie melioracyjnym), W odpowiedzi na wniosek Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie wniósł o wskazanie Wójta Gminy Łąck jako organu właściwego w sprawie. Wyjaśnił, że przedmiotowy rów nie widnieje w ewidencji melioracji wodnych, o których stanowi art. 196 Prawa wodnego. W ocenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie, w sprawie doszło do nieodpowiedniego przepływu wód skutkującego negatywnym oddziaływaniem na grunty sąsiednie, co uzasadnia zastosowanie art. 234 Prawa wodnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 p.p.s.a.). Sporem kompetencyjnym jest sytuacja prawna, w której co do zakresu działania organów administracji publicznej zachodzi rozbieżność, która powinna być usunięta na skutek podjęcia przewidzianych przepisami prawa środków prawnych. Spór kompetencyjny istnieje zatem, jeżeli w tożsamej sprawie administracyjnej organy administracji publicznej kwestionują swoją właściwość do rozpoznania sprawy (spór negatywny) lub uznają swoją właściwość do rozpoznania sprawy (spór pozytywny). Zastosowanie przewidzianego środka prawnego to podjęcie orzeczenia rozstrzygającego o właściwości organu administracji publicznej do rozstrzygnięcia danej sprawy. Spór w tej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy wniosek właściciela działki sąsiadującej z przedmiotowym rowem powinien zostać rozpoznany w trybie art. 191 ust. 1 Prawa wodnego czy też w trybie art. 234 tej ustawy. Zgodnie z art. 191 ust. 1, w przypadku nienależytego utrzymywania urządzenia wodnego, którego następstwem jest zmiana funkcji tego urządzenia lub szkodliwe oddziaływanie tego urządzenia na wody lub grunty, właściwy organ Wód Polskich z urzędu lub na wniosek, mając na uwadze, że korzystanie z wód nie może powodować pogorszenia stanu wód i ekosystemów od nich zależnych, marnotrawstwa wody lub energii wody, a także nie może wyrządzać szkód, może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi tego urządzenia przywrócenie poprzedniej funkcji tego urządzenia, wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom lub likwidację szkód. Natomiast zgodnie z art. 234 ust. 3 Prawa wodnego, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności. W pierwszym przypadku organem właściwym byłby zatem organ Wód Polskich, a w drugim natomiast wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Zadania Wód Polskich zostały szczegółowo uregulowane w art. 240 Prawa wodnego. Sprawy dotyczące decyzji, o których mowa w art. 191 Prawa wodnego są zadaniem zarządów zlewni Wód Polskich, co wynika wprost z art. 240 ust. 4 pkt 1 lit. a) Prawa wodnego. Wynika z tego, że organem właściwym do wydania decyzji na podstawie art. 191 ust. 1 Prawa wodnego jest właściwy miejscowo dyrektor zarządu zlewni Wód Polskich, a nie dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej. Oznacza to, że Wójt Gminy Łąck wszczął spór kompetencyjny z organem, który nie może w ogóle być stroną tego sporu, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie ma możliwości wskazania organu właściwego w sprawie co uzasadniało oddalenie wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego. Z tych względów i na podstawie art. 151 w związku z art. 64 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.