II OZ 983/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka po rozpoznaniu w dniu 11 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 czerwca 2007 r. sygn. akt IV SA/Gl 495/06 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 4 czerwca 2007 r. odmówił E. M. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że sytuacja materialna wnioskodawcy nie stanowi dostatecznej przesłanki do pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Z oświadczeń złożonych przez E. M. wynika, że prowadzi on samodzielnie gospodarstwo domowe, a jego miesięczny dochód z tytułu emerytury kształtuje się na poziomie [...] zł. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni [...] m². Posiada również oszczędnościową książeczkę mieszkaniową z wkładem w wysokości [...] zł. Zdaniem Sądu miesięczny dochód w gospodarstwie domowym strony skarżącej pozwala na partycypację w kosztach sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, z którego pomocy skarżący do tej pory korzystał. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył E. M. domagając się jego uchylenia i przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Podniósł, że Sąd dokonał niewłaściwej oceny jego sytuacji majątkowej, finansowej i życiowej. Wskazał, że uzyskiwany przez niego dochód nie pozwala na ponoszenie jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast odmowa przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie uniemożliwi mu dochodzenie swoich praw przed sądem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zatem to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania na podstawie okoliczności dotyczących jego sytuacji majątkowej i rodzinnej, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie całkowitym może być przyznane w sytuacji, kiedy strona wykaże, że samodzielne ponoszenie przez nią kosztów sądowych oraz wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika z urzędu jest niemożliwe i odmowa przyznania tego prawa spowodowałaby naruszenie prawa do rozpoznania sprawy przez sąd. W niniejszej sprawie nie można przyjąć, aby zachodziły okoliczności przemawiające za przyznaniem stronie skarżącej prawa pomocy. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, a jego miesięczny dochód z tytuły emerytury kształtuje się na poziomie [...] zł. E. M. jest również właścicielem mieszkania o powierzchni [...] m². Posiada także wkład oszczędnościowy na książeczce mieszkaniowej w wysokości [...] zł. Mając na uwadze powyższe okoliczności należy podzielić pogląd wyrażony przez Sąd I instancji, że strona skarżąca nie wykazała w sposób przekonywujący, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Podkreślenia wymaga bowiem, że skarżący nie wykazał, że uzyskiwany przez niego dochód jest obciążony świadczeniami na rzecz innych podmiotów, jak również, że ulega on pomniejszeniu o stałe wydatki, które przekraczają zwykłe koszty utrzymania. Skoro zatem skarżący uzyskuje dochody w ustalonej przez Sąd I instancji wysokości oraz posiada zgromadzone oszczędności we wskazanej kwocie, to brak jest podstaw do uznania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych oraz wydatków związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika, które na tym etapie postępowania sprowadzają się do konieczności wniesienia wpisu od skargi kasacyjnej oraz uiszczenia wynagrodzenia dla pełnomocnika za sporządzenie skargi kasacyjnej. Niesłuszne są również zarzuty podnoszone w zażaleniu, że Sąd I instancji błędnie ocenił sytuację majątkową skarżącego. Wskazać bowiem należy, że E. M. nie wykazał okoliczności, które pozwalałyby na skuteczne zakwestionowanie oceny dokonanej przez Sąd I instancji, co do jego sytuacji materialnej i które świadczyłyby o tym, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wskazać bowiem należy, że strona skarżąca posiada stałe dochody w wysokości umożliwiającej zgromadzenie środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych oraz poczynienie oszczędności na wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.