V SA/Wa 194/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 października 2020 r. sprawy ze skargi B. W. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę. UZASADNIENIE Przedmiotem skargi B. W. (dalej: "Skarżąca", "Strona") jest rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z ... listopada 2019 r. nr ..., odmawiające przyznania pomocy na operację typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Skarżąca zwróciła się z wnioskiem o przyznanie pomocy na operację typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 w obszarze związanym z racjonalizacją technologii produkcji, wprowadzeniem innowacji, zmianą profilu produkcji, zwiększeniem skali produkcji, poprawą jakości produkcji lub zwiększeniem wartości dodanej produktu. W rozstrzygnięciu z ... listopada 2019 r. o wskazanym powyżej numerze organ – na podstawie § 15 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 sierpnia 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r., poz. 1371 z późn. zm.), dalej: "rozporządzenie" – odmówił przyznania pomocy wskazując, że złożony przez Skarżącą wniosek jest niekompletny. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcie wyjaśniono, że z uwagi na braki wniosku – na podstawie § 15 ust. 1 rozporządzenia, pismem z 9 października 2018 r. wezwano Skarżącą do usunięcia braków wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Następnie organ wskazał, że pomimo dokonanych przez Stronę uzupełnień wniosek w dalszym ciągu wymagał usunięcia braków wobec czego pismem z 5 lipca 2019 r. – zgodnie z § 15 ust. 1 a ww. rozporządzenia - ponownie wezwano Stronę do usunięcia braków. Wezwanie doręczono 11 lipca 2019 r. natomiast Strona w wyznaczonym terminie, tj. 25 lipca 2019 r. nadała w placówce Urzędu Pocztowego uzupełnienie do wniosku. Następnie, 23 sierpnia 2019 r. Skarżąca – w odpowiedzi na pismo z 5 lipca 2019 r. - nadała kolejne uzupełnienie do ww. wniosku. Organ zauważył, że powyższe pismo, nadane po upływie terminu na dokonanie uzupełnień wniosku, tj. po 25 lipca 2019 r. nie podlegało weryfikacji. Dokonując oceny nadesłanych dokumentów organ stwierdził, że złożony przez Skarżącą wniosek jest niekompletny. W dalszej części uzasadnienia szczegółowo przedstawiono liczne braki i uchybienia wniosku. M.in. wskazano na nieprawidłowe sporządzenie wniosku w części V "Zestawienie rzeczowo-finansowe operacji" oraz VI "Plan finansowy operacji". Ponadto zwrócono uwagę na nieprawidłowości w "Oświadczeniu podmiotu ubiegającego się o przyznanie pomocy" polegające na zawyżeniu kwoty pomocy w stosunku do kwoty wskazanej we wniosku o przyznanie pomocy złożonym 20 marca 2018 r. za pośrednictwem Biura Powiatowego w P. W odniesieniu do powyższego zaznaczono, że zgodnie z § 15 ust. 3 rozporządzenia, złożony wniosek o przyznanie pomocy nie może być zmieniany przez podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy w zakresie kwoty wnioskowanej pomocy przez jej zwiększenie lub w zakresie planu finansowego operacji lub zestawienia operacji, z wyłączeniem zmian wynikających z wezwań Agencji. Nadto zaznaczono, że biznesplan, plan sprzedaży oraz plan funkcjonalno-przestrzenny gospodarstwa sporządzono nieprawidłowo. Następnie wymieniono dokumenty, które złożone zostały w kopii niepotwierdzonej za zgodność z oryginałem przez notariusza, pracownika ARiMR lub podmiot, który wydał dokument. Podsumowując organ wskazał na treść § 15 ust. 2, w oparciu o który odmówił przyznania pomocy. Skarżąca nie zgodziła się z powyższym rozstrzygnięciem i wniosła skargę, w której zarzuciła naruszenie § 15 ust. 2 rozporządzenia oraz art. 27 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. 2018 r., poz. 627 z późn. zm.), dalej: "ustawa o rozwoju obszarów wiejskich". Uzasadniając skargę zarzuciła, że wezwanie do uzupełnienia wniosku nie zawierało należytych wyjaśnień. Organ wskazał bowiem, że dostarczone z wnioskiem zaświadczenie powiatowego lekarza weterynarii jest nieprawidłowe ale nie wyjaśnił, jakiej dokładnie treści zaświadczenie należy przedłożyć. Ponadto zażądano planu rozmieszczenia na terenie gospodarstwa budynków, budowli i plantacji wieloletnich oraz rzutów budynków służących do produkcji rolnej wraz z rozplanowaniem wewnętrznym, mimo że Skarżąca dostarczyła ten plan wraz z wnioskiem. Organ nie wyjaśnił, czy dostarczony plan jest błędny, czy też należy sporządzić jakiś inny. Dalej zarzuciła, że organ wniósł również uwagi do robót budowlanych wskazując enigmatycznie na zawyżenie cen jednostkowy, nie wyjaśnił jednakże dlaczego uważa, że ceny te zostały zawyżone oraz na jakiej podstawie dokonał takich ustaleń. Ponadto w zaskarżonym piśmie wskazano na szereg uchybień, do których usunięcia Skarżąca nie była w ogóle wzywana. Strona zaznaczyła, że zadośćuczyniła wezwaniom, przedstawiając dokumenty i wyjaśnienia w ustawowym terminie. Nadmieniła też, że na żadnym etapie postępowania nie mogła liczyć na rzetelną informację od osoby prowadzącej sprawę, ani na jasne, precyzyjne wezwanie do uzupełnienia braków. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Rozpoznając skargę we wskazanym wyżej zakresie Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona. Szczegółowe zasady i tryb przyznawania pomocy finansowej na operacje typu "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" dla operacji "Modernizacja gospodarstw rolnych", w tym m.in. warunki jakie musi spełnić wnioskodawca ubiegając się o przyznanie pomocy reguluje rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 sierpnia 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r., poz. 1371 z późn. zm.) wydane w oparciu o delegację ustawową z art. 45 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2018 r., poz. 627), dalej: "ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich". Zgodnie z § 15 ust. 1 rozporządzenia, jeżeli wniosek o przyznanie pomocy nie spełnia innych niż określone w § 14 ust. 1 i 3 wymagań lub został wypełniony nieprawidłowo, Agencja wzywa podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania, chyba że zachodzą niebudzące wątpliwości przesłanki nieprzyznania pomocy. Ustęp 1a ww. przepisu stanowi natomiast, że jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy pomimo wezwania nie usunął braków w wyznaczonym terminie, Agencja wzywa ponownie ten podmiot, w formie pisemnej, do usunięcia braków w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Ponadto w ust. 2 wskazano, że jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy pomimo powtórnego wezwania nie usunął wszystkich braków wskazanych przez Agencję, Agencja nie przyznaje pomocy. Przepis art. 35 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, dotyczący odmowy przyznania pomocy, stosuje się odpowiednio. Należy zatem zauważyć, że w sytuacji, gdy strona pomimo dwukrotnego wezwania nie usunie choćby jednego braku wskazanego w pismach organu wnioskowana pomoc nie może zostać przyznana. W niniejszej sprawie niesporny jest fakt, że złożony przez Skarżącą wniosek zawierał braki wymagające usunięcia zgodnie z postanowieniami ww. przepisów rozporządzenia. Skarżąca była dwukrotnie wzywana do złożenia uzupełnień wniosku, pismami z 9 października 2018 r. i 5 lipca 2019 r. Skarżąca podnosi natomiast, że wbrew ocenie organu wymagane dokumenty zostały doręczone, a zatem Agencja nie miała podstaw do odmowy przyznania wnioskowanej pomocy. Jak wynika z akt sprawy, w pierwszym piśmie o uzupełnienie z 9 października 2018 r. Organ wezwał do uzupełnienia części V wniosku: Zestawienie rzeczowo-finansowe operacji, w odniesieniu do zadań dotyczących: budowy magazynu paszowego, modernizacji pomieszczeń w budynku inwentarskim wraz z wyposażeniem, budowy ogrodzenia wybiegu dla zwierząt, przebudowy i remontu budynku inwentarskiego oraz utwardzenia placu manewrowego, należy rozpisać zgodnie z tabelą elementów scalonych kosztorysów inwestorskich. W odniesieniu zaś do części VI: Plan finansowy operacji BWI wskazano na niepoprawność danych pod względem rachunkowym. Skarżąca przedłożyła strony z wniosku o przyznanie pomocy, które nadal nie były poprawnie sporządzone. W drugim wezwaniu z 5 lipca 2019 r. poinformowano Skarżącą, iż zadania dotyczące: budowy magazynu paszowego, modernizacji pomieszczeń w budynku inwentarskim wraz z wyposażeniem, budowy ogrodzenia wybiegu dla zwierząt, przebudowy i remontu budynku inwentarskiego, utwardzenia placu manewrowego, należy rozpisać zgodnie z tabelą elementów scalonych kosztorysów inwestorskich.. W odniesieniu do części VI: Plan finansowy operacji, wskazano, iż należy prawidłowo przypisać koszty do wskaźników w kolumnie 1.Skarżąca przedłożyła korektę wniosku o przyznanie pomocy, nadal jednak w części V oraz w części VI nieprawidłowo określono koszty kwalifikowalne operacji, niezgodnie z tabelą elementów scalonych kosztorysów inwestorskich. Ponadto, jak wynika z akt sprawy, Skarżąca złożyła m.in.: - Umowę dzierżawy zawartą w dniu ... marca 2012 r. pomiędzy E.K. a C.W. oraz Aneks do tej umowy z dnia ... kwietnia 2016 r. (dotyczące działki nr ...); - Umowę dzierżawy zawartą w dniu ... marca 2012 r. pomiędzy E. K. a C. W.oraz Aneks do umowy dzierżawy gruntów rolnych z dnia ... kwietnia 2016 r. (dotyczące działki nr ... i ...); - Umowę dzierżawy gruntów rolnych zawartą w dniu ... maja 2015 r. pomiędzy R.B. a C. W. oraz Aneks do umowy dzierżawy gruntów rolnych z dnia ... maja 2015 r. z dnia ... kwietnia 2016 r. (dotyczące działek nr: ..., ..., ...,....,..., ...,...., .....,....., .... a także Aneks nr 2 do umowy dzierżawy gruntów rolnych z ... maja .2015 r. sporządzony w dniu ... marca 2018 r. W pierwszym piśmie o uzupełnienie wskazano na brak dokumentu potwierdzającego tytuł prawny Skarżącej do działek nr: ...,....,....,....,....,.....,....,....,.....,..... oraz ..., wymienionych w tabeli 4 biznesplanu, gdyż w dostarczonych umowach dzierżawy dotyczących ww. działek jako dzierżawca został wskazany C. W. BWI poprosiło o dostarczenie dokumentu potwierdzającego posiadanie samoistne lub zależne Skarżącej tych działek, zaznaczając, iż dokument należy przedłożyć w kopii potwierdzonej za zgodność z oryginałem przez notariusza lub pracownika ARiMR. W odpowiedzi na ww. pismo Skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów w tym zakresie. W drugim piśmie o uzupełnienie ponownie wezwano do przedłożenia dokumentu potwierdzającego tytuł prawny Skarżącej do ww. działek. Skarżąca złożyła kopie niepotwierdzone za zgodność z oryginałem: Aneksu nr 3 do umowy dzierżawy gruntów rolnych z dnia ... maja 2015 r., Aneksu do umowy dzierżawy gruntów rolnych z dnia .... marca 2012 r.dot. działki nr ... i ...., Aneksu do umowy dzierżawy gruntów rolnych z dnia ... marca 2012 r. dot. działki nr ... Za uzasadnione zatem Sąd uznaje stanowisko organu, iż Skarżąca nie przedstawiła uzupełnienia wniosku, o które był wzywana. Sąd podkreśla, że w obu wezwaniach, Agencja wyraźnie wskazała, zakres koniecznych uzupełnień wniosku - w czytelnych punktach wymieniła braki wymagające usunięcia. Skarżąca została także poinformowana, że brak uzupełnień skutkować będzie odmową przyznania pomocy. Powyższe działanie organu, oparte w całości o treść mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów, nie może zatem zostać zakwalifikowane jako naruszenie prawa. Przypomnieć należy, że podpisując złożony wniosek o przyznanie pomocy Skarżąca złożyła m.in. oświadczenie, że znane są jej zasady przyznawania pomocy określone w przepisach rozporządzenia oraz wymagania uszczegółowione w Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy. Oznacza to, iż składając wniosek o przyznanie pomocy Skarżąca potwierdziła, iż posiada wiedzę dotyczącą przepisów prawnych mających zastosowanie do przyznawania pomocy, jak również wymagań opracowania dokumentacji wniosku. Ubiegając się o wsparcie finansowe ze środków publicznych, Skarżąca była zobowiązana do dochowania należytej staranności w uzyskaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów niezbędnych do oceny spełniania kryteriów przyznania pomocy, ponosząc odpowiedzialność za ich poprawność oraz terminowość, zgodnie z określonymi przez ARiMR wymaganiami. Zgodnie z § 11 ust. 3 rozporządzenia, nieusunięcie wszystkich wskazanych przez Agencję braków skutkuje wydaniem rozstrzygnięcia o odmowie przyznania pomocy. Zdaniem Sądu treść akt administracyjnych potwierdza prawidłowość stanowiska organu dotyczącego stwierdzonych braków we wniosku Skarżącej, które pomimo dwukrotnego wezwania nie zostały usunięte. Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie organy podjęły wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo. Ponadto uzasadnienie faktyczne zaskarżonego rozstrzygnięcia zawiera szczegółowe ustalenie faktów, na których oparł się organ, a uzasadnienie prawne odnosi się do prawidłowo zastosowanych przepisów prawa. Z tych względów, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.