VIII GC 871/20

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VIII GC 871/20 </strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> <strong> <!-- -->Dnia 20 listopada 2020 roku</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy w Częstochowie VIII Wydział Gospodarczy</strong> </p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący Sędzia SR Karina Kryczek</p> <p>Protokolant Patrycja Śliwakowska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2020 roku w Częstochowie</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <strong> <!-- --> <em> <!-- --> <span class="anon-block">D. C.</span> </em> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <em> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> </em> </strong> </p> <p>o zapłatę</p> <p>1.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> na rzecz powódki <span class="anon-block">D. C.</span> kwotę 15 700,00 zł (piętnaście tysięcy siedemset złotych) wraz z odsetkami w wysokości ustawowej za opóźnienie tj. w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych liczonymi od kwoty 15 700,00 zł (piętnaście tysięcy siedemset złotych) od dnia 23 lutego 2019 r. do dnia zapłaty;</p> <p>2.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> na rzecz powódki <span class="anon-block">D. C.</span> kwotę 5078,00 zł (pięć tysięcy siedemdziesiąt osiem złotych) tytułem kosztów procesu, w tym kwotę 3617,00 zł (trzy tysiące sześćset siedemnaście złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego;</p> <p>3.  oddala wniosek powódki <span class="anon-block">D. C.</span> o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w pozostałym zakresie.</p> <p> <strong> <!-- -->Sygn. akt VIII GC 871/20</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->wyroku Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 20 listopada 2020 r.</strong> </p> <p>Pozwem złożonym w dniu 5 sierpnia 2019 roku powódka <span class="anon-block">D. C.</span> domagała się zasądzenia od pozwanego <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> kwoty 15 700,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 23 lutego 2019 roku do dnia zapłaty. Powódka wniosła nadto o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów procesu z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>W uzasadnieniu roszczenia powódka wskazała, iż w wykonaniu łączącej strony umowy kontraktacji wydała pozwanemu towar w postaci nasion soi w ilości 27 ton. Z tego tytułu powódka wystawiła <span class="anon-block">fakturę VAT numer (...)</span> z dnia 8 lutego 2019 roku. Pozwany uregulował należność ujętą we wskazanej wyżej fakturze jedynie w części – w zakresie kwoty 26 775,00 zł. Pozwany bezzasadnie odmówił zapłaty pozostałej części należności wskazując, iż pomniejszył należne powódce wynagrodzenie o naliczoną karę umowną za niewywiązanie się z umowy. Pomimo wezwania do zapłaty pozwany nie uczynił zadość żądaniu pozwu.</p> <p>Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym w dniu 17 stycznia 2020 roku sygn. akt V GNc 2621/19 referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym w Płocku nakazał pozwanemu, aby zapłacił powódce kwotę 15 700,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie oraz kosztami procesu.</p> <p>Pozwany <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> wniósł sprzeciw od wydanego nakazu zapłaty, zaskarżając go w całości, wnosząc o oddalenie powództwa oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów procesu, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>W uzasadnieniu sprzeciwu pozwany wskazał, iż część dostarczonych mu przez powódkę w wykonaniu umowy nasion soi była niezgodna z umową – zawierała zanieczyszczenia GMO o zawartości 0,11%. Pozwany, w Kodeksie Jakości dla Dostawców, który powódka zaakceptowała, określił dopuszczalne parametry w zakresie GMO na poziomie 0,00%. Wobec nienależytego wykonania umowy pozwany zgodnie z jej § 3 pkt 9 naliczył karę umowną w wysokości 20% wartości niedostarczonych nasion soi dokonując następnie potrącenia wzajemnych należności.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Strony niniejszego postępowania, w ramach prowadzonych działalności gospodarczych, w dniu 7 lutego 2019 roku zawarły umowę kontraktacji, na mocy której powódka zobowiązała się wytworzyć i dostarczyć na własny koszt do punktu skupu w magazynach pozwanego100 ton ziaren soi.</p> <p>Należną powódce cenę ustalono na kwotę 1 500,00 zł za tonę.</p> <p>Zgodnie z § 1 pkt 4 umowy w przypadku wystąpienia na plantacjach domieszki nasion soi genetycznie modyfikowanej, pozwany uprawniony był do rozwiązania umowy w trybie natychmiastowym.</p> <p>Powódka zobowiązała się do dostarczenia soi zgodnej z maksymalnymi poziomami substancji niepożądanych, które określono w Dyrektywie 2002/32/WE Parlamentu Europejskiego z dnia 7 maja 2002 roku w sprawie niepożądanych substancji w paszach zwierzęcych, obowiązującymi przepisami prawa oraz rozporządzeniami dla pasz. W § 1 pkt 6 umowy wskazano wymagania jakim odpowiadać winna dostarczona w wykonaniu umowy soja.</p> <p>Zgodnie z § 3 pkt 9 umowy w przypadku niedostarczenia ziarna soi w ilości określonej umową pozwany uprawniony był do żądania od powódki zapłaty kary umownej w wysokości 20% wartości niedostarczonych nasion wg. ceny ustalonej w umowie.</p> <p>W opracowanym przez pozwanego Kodeksie Jakości dla Dostawców wskazano iż obowiązkiem dostawcy jest dostarczenie surowca niezmodyfikowanego genetycznie - poziom GMO wynosić ma 0,00%.</p> <p> <em> <!-- -->/dowód: umowa k. 11-12, 44-46; Kodeks Jakości dla Dostawców k. 40-43/</em> </p> <p>Część z dostarczonej w wykonaniu umowy soi posiadała wskaźnik GMO na poziomie 0,11%. Pozwany odmówił przyjęcia tej części towaru. Powódka wysłała kolejny transport towaru, który nie został przyjęty.</p> <p>W dniu 8 lutego 2019 roku powódka wystawiła <span class="anon-block">fakturę VAT numer (...)</span>, opiewającą na kwotę 42 525,00 zł, stanowiącą należność za 27 ton dostarczonej pozwanemu i przez niego odebranej soi, z terminem płatności upływającym z dniem 22 lutego 2019 roku.</p> <p>Pozwany ujętą we wskazanej wyżej fakturze VAT należność uregulował w części – w zakresie kwoty 26 775,00 zł.</p> <p>Skierowane do pozwanego wezwanie do zapłaty pozostało bezskuteczne.</p> <p>W dniu 1 marca 2019 roku pozwany wystawił obciążającą powódkę notę numer <span class="anon-block">(...)</span> opiewającą na kwotę 15 750,00 zł naliczoną tytułem kary umownej.</p> <p>Pismem z dnia 11 marca 2019 roku pozwany dokonał kompensaty wzajemnych należności.</p> <p>Pozwany oferował powódce sprzedaż ziaren soi non GMO, ze wskaźnikiem GMO na poziomie do 0,4%.</p> <p> <em> <!-- -->/dowód: faktura VAT k. 13; potwierdzenie przelewu k. 14; wezwanie do zapłaty k. 15-19, 139-140; korespondencja e-mail k. 47-48; nota obciążeniowa k. 49, 141; pismo z dn. 11.03.2019r. k. 50, 142; protokół k. 51; zeznania świadka <span class="anon-block">J. M.</span> k. 101v-102v; zeznania świadka <span class="anon-block">J. P.</span> k. 102v103v; zeznania świadka <span class="anon-block">P. K.</span> k. 103v-104v; zeznania powódki <span class="anon-block">D. C.</span> k. 104v-105v; zeznania prezesa zarządu pozwanego <span class="anon-block">A. W.</span> k. 106-107; korespondencja e-mail k. 110-126, 135-138/</em> </p> <p>Ustalając stan faktyczny Sąd dał wiarę zgromadzonym w sprawie dowodom z dokumentów. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, iż dokumenty sporządzone zostały przez osoby, których podpisy znajdują się pod ich treścią lub też, że pochodzą one od organów w ich treści wskazanych. Forma i treść tych pism są właściwe dla dokonania wskazanych w nich czynności, nie zostały one także zakwestionowane przez żadną ze stron.</p> <p>Sąd co do zasady dał nadto wiarę zeznaniom świadków: <span class="anon-block">J. M.</span>, <span class="anon-block">J. P.</span>, <span class="anon-block">P. K.</span>, a nadto zeznaniom powódki <span class="anon-block">D. C.</span> oraz prezesa zarządu pozwanego <span class="anon-block">A. W.</span>. Zeznania wymienionych osób z uwagi na ich relacje zawodowe ze stronami, jak ma to miejsce w przypadku powołanych wyżej świadków, lub występowania w tym charakterze w procesie, co z kolei tyczy się zeznań powódki i prezesa zarządu pozwanego, są wprawdzie obarczone znacznym subiektywizmem prowadzącym do interpretacji faktów na korzyść konkretnej ze stron, jednak w oparciu o nie możliwe było ustalenie podstawowych faktów związanych z treścią i wykonaniem umowy łączącej strony.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy poza sporem pozostaje, że strony łączyła umowa kontraktacji nasion soi. Z tytułu dostarczonych pozwanemu nasion powódka wystawiła fakturę VAT, która nie została przez pozwanego uregulowana w całości – do zapłaty pozostała suma 15 700,00 zł. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 613;art. 613 § 1)">art. 613 § 1 k.c.</a> przez umowę kontraktacji producent rolny zobowiązuje się wytworzyć i dostarczyć kontraktującemu oznaczoną ilość produktów rolnych określonego rodzaju, a kontraktujący zobowiązuje się te produkty odebrać w terminie umówionym, zapłacić umówioną cenę oraz spełnić określone świadczenie dodatkowe, jeżeli umowa lub przepisy szczególne przewidują obowiązek spełnienia takiego świadczenia. Ujęty w spornej fakturze przedmiot kontraktacji został pozwanemu wydany i przez niego odebrany, powyższe w myśl powołanej wyżej regulacji rodzi po stronie pozwanego obowiązek zapłaty ceny, któremu nie uczynił on zadość w pełnym zakresie.</p> <p>Pozwany nie kwestionował ilości dostarczonych mu w wykonaniu umowy nasion, ani też wysokości należnej powódce z tego tytułu ceny, domagając się oddalenia powództwa wskazał jedynie na dokonane potrącenie z roszczeniem powódki wierzytelności przysługującej mu z tytułu naliczonej kary umownej. Dokonane potrącenie Sąd uznał za bezzasadne, co skutkuje zasądzeniem dochodzonego pozwem roszczenia w pełnej wysokości.</p> <p>Jako podstawę obciążenia powódki karą umowną pozwany wskazał § 3 pkt 9 łączącej strony umowy, zgodnie z którym w przypadku niedostarczenia ziarna soi w ilości określonej umową pozwany uprawniony był do żądania od powódki zapłaty kary umownej w wysokości 20% wartości niedostarczonych nasion wg. ceny ustalonej w umowie. Zdaniem Sądu nie ziściły się warunki uprawniające pozwanego do obciążenia powódki karą umowna. Powódka dostarczyła przedmiot umowy, którego pozwany odmówił przyjęcia. Okoliczność taka nie może zostać uznana za sytuację opisaną w § 3 pkt 9 umowy, co istotne postanowienia tego rodzaju winny podlegać wykładni ścisłej, ich rozszerzająca interpretacja jest niedopuszczalna.</p> <p>Zaznaczenia przy tym wymaga, iż sama odmowa przyjęcia dostarczonych nasion była bezzasadna. Powódka zobowiązała się do dostarczenia soi zgodnej z maksymalnymi poziomami substancji niepożądanych, które określono w Dyrektywie 2002/32/WE Parlamentu Europejskiego z dnia 7 maja 2002 roku w sprawie niepożądanych substancji w paszach zwierzęcych, obowiązującymi przepisami prawa oraz rozporządzeniami dla pasz. Obowiązujące w tym zakresie normy, w tym przede wszystkim Rozporządzenie numer 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 roku w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy, za genetycznie modyfikowaną uznaje żywność i pasze ze wskaźnikiem GMO przewyższającym 0,9%. Nasiona dostarczone przez powódkę posiadały ten wskaźnik na poziomie znacznie niższym – 0,11%. Jak zgodnie zeznali pracownik pozwanego <span class="anon-block">J. P.</span>, wspólnik pozwanego <span class="anon-block">P. K.</span> oraz prezes zarządu pozwanego <span class="anon-block">A. W.</span> pozwany przyjmuje soję maksymalnie do 0,1% GMO, soja dostarczona przez powódkę miała wskaźnik 0,11% a więc przewyższała akceptowane przez pozwanego wskaźniki jedynie o 0,01%.</p> <p>Sąd zważył w tym zakresie, że pozwany w opracowanym przez siebie Kodeksie Jakości dla Dostawców wskazał, że obowiązkiem dostawcy jest dostarczenie surowca niezmodyfikowanego genetycznie - poziom GMO wynosić ma 0,00%. Dokument ten nie stanowił jednak integralnej części umowy, powódka zaprzeczyła ażeby przy zawarciu umowy miała możliwość zapoznania się z jego treścią. Odmiennych wniosków nie uzasadnia wprowadzenie do opracowanego przez pozwanego wzorca postanowienia zawierającego oświadczenie kontrahenta, że zapoznała się z Kodeksem Jakości dla Dostawców i że będzie go przestrzegał. Umowa kontraktacji zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 616)">art. 616 k.c.</a> powinna być zawarta na piśmie, dokument ten – obustronnie podpisany, winien, co oczywiste, jednoznacznie precyzować przedmiot umowy stanowiący jej <em> <!-- -->essentialia negotii</em>.</p> <p>Podkreślenia przy tym wymaga, iż przedmiot umowy został precyzyjnie ustalony w jej treści - w § 1 pkt 6 umowy wskazano wymagania jakom odpowiadać winna dostarczona w wykonaniu umowy soja, w punkcie 7 zawarto zastrzeżenie, iż powódka zobowiązuje się do dostarczenia soi zgodnej z maksymalnymi poziomami substancji niepożądanych, które określono w Dyrektywie 2002/32/WE Parlamentu Europejskiego z dnia 7 maja 2002 roku w sprawie niepożądanych substancji w paszach zwierzęcych, obowiązującymi przepisami prawa oraz rozporządzeniami dla pasz. Powódka obowiązek ten wypełniła. Dodatkowe zastrzeżenia, nie zawarte w treści umowy, nie uzasadniały odmowy przyjęcia towaru, a z całą pewnością nie uzasadniały obciążenia powódki karą umowną naliczoną za niedostarczenie towaru.</p> <p>Zaznaczenia przy tym wymaga, iż pozwany oferował powódce sprzedaż ziaren soi non GMO, ze wskaźnikiem GMO na poziomie do 0,4%. Sam w pełni akceptował zatem uznanie za produkt niemodyfikowany genetycznie nasion o wskaźniku znacznie wyższym niż dostarczony przez powódkę w wykonaniu umowy.</p> <p>Mając na uwadze przytoczone okoliczności faktyczne i prawne, na podstawie przepisów powołanych w treści uzasadnienia, Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 15 700,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 23 lutego 2019 roku do dnia zapłaty. Podstawą prawną rozstrzygnięcia o żądaniu odsetek ustawowych jest <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">art. 481 § 1 k.c.</a> który stanowi, iż wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego.</p> <p>Orzekając o kosztach procesu Sąd zważył, że pozwany przegrał proces w całości, stąd winien zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98. k.p.c.</a> ponieść jego koszty. Oznacza to, że jest zobowiązany ponieść koszt opłaty od pozwu na rzecz Skarbu Państwa w kwocie 300,00 zł, a nadto w związku z reprezentowaniem powódki przez adwokata, zwrócić koszt wynagrodzenia pełnomocnika, którego podlegająca zwrotowi wysokość, zgodnie z treścią przepisu § 2 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800) wynosi 3 600,00 zł, koszt dojazdu pełnomocnika do siedziby Sądu wynoszący 1 161,00 zł oraz opłatę od pełnomocnictwa w wysokości 17,00 zł. Sąd nie znalazł podstaw do zasądzenia wynagrodzenia pełnomocnika w wyższej aniżeli minimalna stawce. Sprawa nie była bowiem nadmiernie skomplikowana pod względem merytorycznym, nie wymagała także ponadprzeciętnej aktywności pełnomocnika. Sąd podziela tym zakresie pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 października 2012 roku w sprawie sygn. akt III CZ 57/12 (LEX nr 1288673, podobnie Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 25 czerwca 2014 roku, sygn. akt V ACa 60/14, OSA 2015/1/14-25), zgodnie z którym ustawodawca określając wysokość stawek minimalnych wynagrodzenia profesjonalnych pełnomocników za poszczególne czynności lub za udział w postępowaniach rozważył i uwzględnił wszelkie okoliczności charakterystyczne dla danego typu spraw. Tym samym w stawkach minimalnych odzwierciedlona została swoista wycena koniecznego nakładu pracy pełnomocnika związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jednocześnie ustawodawca pozostawił sądom orzekającym możliwość uwzględnienia nadzwyczajnych, szczególnych okoliczności, które pojawiając się w danej sprawie zwiększają nakład pracy niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków profesjonalnego pomocnika procesowego. Zgodnie z powyższym jeżeli żadne nadzwyczajne okoliczności nie wystąpiły, a skala aktywności pełnomocnika pozostała na przeciętnym poziomie, to nie istnieją przesłanki do zasądzenia w sprawie wynagrodzenia wyższego od stawek minimalnych. W niniejszej sprawie takie szczególne okoliczności nie wystąpiły - nie była ona sprawą o szczególnym stopniu trudności, nie wystąpiły w niej również żadne nadzwyczajne okoliczności, które uzasadniałyby nadzwyczajne zwiększenie nakładu pracy niezbędnego do prawidłowej realizacji obowiązków profesjonalnego pomocnika procesowego. Oceniając aktywność pełnomocnika powoda w wypełnianiu obowiązków w toku całego postępowania można uznać, że nie przekroczyła granic zwykłej staranności pełnomocnika procesowego. Zdaniem Sądu wynagrodzenie w kwocie 3 600,00 zł jest adekwatne do rodzaju i stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata.</p> </div>