III Ca 1634/19
Common courts2020-11-27
Case number
III Ca 1634/19
Judgment date
2020-11-27
Type
SENTENCE
Judges
Leszek Dąbek (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Judgment text
<p>Sygn. akt III Ca 1634/19</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p>Dnia 27 listopada 2020 r.</p>
<p>Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:</p>
<p>Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2020 r. w Gliwicach</p>
<p>na posiedzeniu niejawnym</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">(...)</span>im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">J. M.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej</p>
<p>z dnia 26 września 2019 r., sygn. akt I C 235/19</p>
<p>1.
<strong>
<!-- -->zmienić zaskarżony wyrok: </strong>
</p>
<p>a)
<strong>
<!-- --> w punkcie 2, w ten sposób, że oprócz zasądzonego w punkcie 1 wyroku świadczenia dodatkowo zasądzić od pozwanej <span class="anon-block">J. M.</span> na rzecz powódki <span class="anon-block">(...)</span> im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span> kwotę 2364,89 zł (dwa tysiące trzysta sześćdziesiąt cztery złote i osiemdziesiąt dziewięć groszy) z umownymi odsetkami w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od dnia 3 października 2018 roku do dnia zapłaty; </strong>
</p>
<p>b)
<strong>
<!-- -->w punkcie 3, o tyle, że oprócz zasądzonego w wyroku świadczenia dodatkowo zasądzić od pozwanej <span class="anon-block">J. M.</span> na rzecz powódki <span class="anon-block">(...)</span> im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span> kwotę 479 zł (czterysta siedemdziesiąt dziewięć złotych) z tytułu zwrotu kosztów procesu; </strong>
</p>
<p>2.
<strong>
<!-- -->zasądzić od pozwanej <span class="anon-block">J. M.</span> na rzecz powódki <span class="anon-block">(...)</span> im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span> kwotę 650 zł (sześćset pięćdziesiąt złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. </strong>
</p>
<p>SSO Leszek Dąbek</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III Ca 954/18 </strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej </strong>w wyroku z dnia 26 09 2019r. zasądził od pozwanej <span class="anon-block">J. M.</span> na rzez powódki <span class="anon-block">(...)</span>im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span> kwotę 7.549,86zł</p>
<p>z umownymi odsetkami w wysokości maksymalnych odsetek za opóźnienie od dnia 3 10 2018r., oddalił powództwo w pozostałej części i orzekł o ko-sztach procesu.</p>
<p>W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia przywołał regulację: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 720;art. 720 § 1)">art. 720 § 1 k.c.</a> Dokonał oceny ustalonego stanu faktycznego i w jej ramach stwierdził, że <em>
<!-- -->„pożyczka została przyznana pozwanej na jej wniosek na warunkach określonych umową i regulaminem z którymi pozwana się zapoznała, składając stosowne oświadczenie</em>”, <em>
<!-- -->„nie dopatrzył się naruszeń umowy odnośnie kosztów prowizji i odsetek”</em>. Ocenił, że postanowienia umowy stron dotyczące tych kwestii<em>
<!-- --> „nie stanowiły klauzul abuzywnych </em>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->w rozumieniu </em>
<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 285(1);art. 285(1) § 1)">
<em>
<!-- -->art. 285<sup>
<!-- -->1 </sup>§ 1 k.c</em>.</a>” i poza żądaniem zasądzenia od pozwanej</p>
<p>na rzecz powódki kwoty 2.364,89zł z tytułu zwrotu kosztów ubezpieczenia, uznał powództwo za uzasadnione. Oceniając zasadność powództwa w tej ostatniej części wskazał, że ubezpieczenie osobowe nie jest umową związaną bezpośrednio z umową pożyczki i w istocie nie stanowi ono zabezpieczenie spłaty pożyczki, gdyż nie pokrywa ryzyka spłaty kredytu i jest ono wypłacane tylko w razie śmierci, ewentualnie poważnej choroby pożyczkobiorcy.</p>
<p>Nie gwarantuje pożyczającemu, że pożyczkobiorca będzie spłacał raty</p>
<p>i nie motywuje go do wywiązania się z umowy, a wręcz przeciwnie narzucając klientowi wysokie koszty ubezpieczenia naraża go na niemożność wywiązania się ze zaciągniętego zobowiązania. Porównanie całkowitej kwoty pożyczki i kwoty składki ubezpieczeniowej wskazuje, że ta ostatnia stanowić miała ukryty zysk pożyczkodawcy, zwłaszcza, że nie przedstawił on żadnych dokumentów pozwalających ustalić jak została wyliczona składka, a brak informacji, czy została ona ustalona przez zakład ubezpieczeń, czy też samodzielnie przez stronę powodową. Ocenił, że podanych przyczyn <em>
<!-- -->„zapisy umowy dotyczące ubezpieczenia na kwotę 2.364,89zł uwzględniając zapisy umowy stanowią klauzule abuzywne i zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> jest w tym przypadku zasadny” </em>i uznał w tej części powództwo za bezzasadne.</p>
<p>O odsetkach orzekał w oparciu o regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 k.c.</a> a o kosztach procesu stosując regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a>
</p>
<p>Orzeczenie zaskarżyła <strong>
<!-- -->
powódka<span class="anon-block">(...)</span>im. F. <span class="anon-block">S.</span> w <span class="anon-block">G.</span>
</strong> w części oddalającej powództwo oraz orzekającej o kosztach procesu, która wnosił o jego zmianę poprzez uwzględnienie powództwa.</p>
<p>Zarzucił, że przy ferowaniu wyroku naruszono wskazane w apelacji regulacje prawne prawa cywilnego-materialnego oraz procesowego w sposób w niej podany.</p>
<p>Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje:</p>
<p>Ustalenia składające się na podstawę faktyczną orzeczenia mają podstawę w informacjach zawartych we wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku źródłach dowodowych, których ocena jest logiczna</p>
<p>i mieści w granicach swobodnej oceny dowodów</p>
<p>
<span class="underline">
<!-- -->Z tych też względów Sąd odwoławczy przyjął ze własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji.</span>
</p>
<p>Dokonana przez Sąd Rejonowy ocena prawna ustalonego stanu faktycznego w swym zasadniczym zarysie - dotyczącym zawarcia przez strony umowy, jej zakwalifikowania oraz wykonania - jest prawidłowa i Sąd odwoławczy w tej części ją podziela (orzecz. SN z dn. 26 04 1935r. III C 473/34, ZB. Urz. 1935r. nr 12, poz. 496).</p>
<p>Natomiast wadliwa jest dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena prawna dotycząca zasadności powództwa w części żądania zwrotu skarżącej przez pozwaną poniesionych przez skarżąca kosztów ubezpieczenia.</p>
<p>Ich poniesieni przez skarżącą oraz ich wysokość nie było kwestionowane w toku postępowania.</p>
<p>Były to zatem okoliczności bezsporna pomiędzy stronami i jako takie</p>
<p>nie wymagały one dowodu (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 230)">art. 230 k.p.c.</a>).</p>
<p>Słusznie Sąd Rejonowy ocenił, że „ubezpieczenie osobowe nie jest umową związaną bezpośrednio z umową pożyczki”, gdyż nie ma ono wpływu na zakres uprawnień i obowiązku stron tej umowy.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Stanowi ono jednak zabezpieczenie jej realizacji przez pożyczkobiorcę albo jego spadkodawców w przypadku choroby pożyczkobiorcy lub jego śmierci (wystąpienie tych zdarzeń powoduje, że w wykonaniu umowy ubezpieczenia pozyskane zostaną środki finansowe, z których mogą zostać zaspokojone nie zapłacone przez pożyczkobiorcę należności z umowy pożyczki). </strong>
</p>
<p>Jest ono zatem funkcjonalnie powiązane z tą umowy, co miało szczególnie znaczenie w niniejszej sprawie, gdyż pozwana nie udzieliła powódce żadnego innego zabezpieczenia oraz co należy podkreślić zostało zaakceptowane przez pozwaną przy zawarciu umowy, a udzielenie zabezpieczenie było sukcesywnie realizowane w czasie umowy (ubezpieczyciel ponosił ryzyko śmierci lub ochrony pozwanej).</p>
<p>Z podanych względów nie kształtują one praw pozwanej i jej obowiązków w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i nie naruszają one rażąco jej interesów w rozumieniu regulacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1)">art. 385<sup>
<!-- -->1 </sup>§ 1 k.c.</a>
</p>
<p>Wiążą one zatem strony, a równocześnie – w świetle regulacji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> - brak jest podstaw do przyjęcia, iż dochodzenie przez powódkę na ich podstawie roszczeń, jest sprzeczne z ich społeczno-gospodarczym przeznaczeniem i zasadami współżycia społecznego.</p>
<p>Wyłącza to zastosowanie tych regulacji prawnych w niniejszej sprawie,</p>
<p>co nie zostało uwzględnione przy ferowaniu zaskarżonego wyroku.</p>
<p>Czyni to apelacje uzasadnioną i prowadziło do jego zmiany przez uwzględnienie w tej części powództwa, a w konsekwencji tego do zmiany zawartego w nim orzeczenia o kosztach procesu</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Reasumując, wyrok w zaskarżonej części jest wadliwy i dlatego apelację jako uzasadnioną uwzględniono orzekając jak w sentencji w oparciu </strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->o regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> <br/>
</strong>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosując regulację ar. 98 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (§ 1;§ 3)">§ 1 i 3 k.p.c.</a> biorąc pod uwagę, że pozwana w całości uległa w tym postępowaniu i powinna zwrócić powódce poniesione przez nią w tym postępowaniu koszty (opłaty od apelacji w wysokości 200zł oraz zastępstwa procesowego w kwocie 450zł, łącznie 650zł).</strong>
</p>
<p>
<em>
<!-- -->SSO Leszek Dąbek</em>
</p>
</div>