II Ca 1315/20

Common courts2020-12-17

Case number

II Ca 1315/20

Judgment date

2020-12-17

Type

DECISION

Judges

Bartosz PniewskiMariusz Broda (PRESIDING_JUDGE)Sławomir Buras

Legal basis

Judgment text

Sygn. akt II Ca 1315/20 <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> Dnia 17 grudnia 2020 r. Sąd Okręgowy w Kielcach II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia SO Mariusz Broda  Sędziowie: Sędzia SO Sławomir Buras  Sędzia SO Bartosz Pniewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy z wniosku Skarbu Państwa - Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z udziałem W. B. (1) o wpis w księdze wieczystej na skutek apelacji W. B. (1) od postanowienia Sądu Rejonowego w Starachowicach z dnia 14 września 2020 r. sygn. akt I Co 258/20 postanawia: 1. zmienić zaskarżone postanowienie i uchylić wpis referendarza sądowego w dziale III księgi wieczystej (...), pod numerem 1 (jeden) oraz oddalić wniosek o wpis ostrzeżenia w Dziale III (trzecim) tej księgi; 2. Zasądzić od Skarbu Państwa – Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. na rzecz W. B. (1) kwotę 100 (sto) złotych tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. SSO Sławomir Buras SSO Mariusz Broda SSO Bartosz Pniewski </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> (...) - (...) - (...) (...) Sygn. akt II Ca 1315/20 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Postanowieniem z dnia 14.09.2020r. Sąd Rejonowy w Starachowicach utrzymał w mocy zaskarżony przez W. B. (1) wpis w dziale III księgi wieczystej (...) – ostrzeżenia, o treści: „do udziału ½ części objętego niniejszą księgą wieczystą, a należącego do W. B. (1), Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. wszczął administracyjne postępowanie egzekucyjne celem wyegzekwowania należności wskazanej w tytule wykonawczym (wskazanym w zajęciu nieruchomości). (wspólność majątkowa małżeńska ustała z mocy prawa – przyp. sądu)”. Podstawy faktyczne i prawne takiego rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy wskazał w pisemnym uzasadnieniu (k.141-144). Sąd pierwszej instancji w szczególności wyjaśnił, że dniu 12 marca 2020 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. w sprawie (...) dokonał na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19660240151" title="Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Dz. U. z 1966 r. Nr 24, poz. 151 (art. 110 c)">art. 110c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji</a> (D.U. 2019.1438 z późn. zm.) zajęcia nieruchomości położonej w S. przy ul. (...), którą był udział w wysokości 1/2 w nieruchomości zabudowanej należący do W. B. (1), mającej urządzoną księgę wieczystą (...) oraz wezwał zobowiązanego do zapłaty w terminie 14 dni od daty doręczenia niniejszego wezwania należności pieniężnej w kwocie 95.500,00 złotych wraz z kosztami egzekucyjnymi w kwocie 8.595,00 złotych oraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia ich w terminie pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania nieruchomości. W związku z powyższym, w dniu 16 marca 2020 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. złożył do Sądu Rejonowego w Starachowicach – Wydział V Ksiąg Wieczystych wniosek o dokonanie w w/w treści księgi wieczystej wpisu o wszczęciu egzekucji administracyjnej prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. na podstawie własnego administracyjnego tytułu wykonawczego nr (...) obejmującego należność Skarbu Państwa z tytułu przepadku korzyści majątkowej stwierdzonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Starachowicach z dnia 31 stycznia 2013 roku, wydanego w sprawie II K 139/12, a skierowanego do należącego do zobowiązanego W. B. (1) i wynoszącego 1/2 udziału w przedmiotowej nieruchomości powstałego z mocy prawa – tj. zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku Kodeks karny wykonawczy</a>. Referendarz sądowy uwzględnił wniosek i dokonał wpisu ostrzeżenia, a na tej treści orzeczenie W. B. złożył skargę. Z poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń poprzedzających rozpoznanie skargi wynika, że dla nieruchomości położonych w S., stanowiących zabudowane działki gruntu o nr ew. (...) oraz (...) urządzona jest księga wieczysta (...), a w jej dziale II jako właściciele – na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej wpisani są W. B. (1) i jego żona A. B. – na podstawie zawartej w formie aktu notarialnego umowy darowizny z dnia 1.10.2019r., której A. B. dokonała z majątku osobistego do majątku wspólnego obojga małżonków. Nadto Sąd pierwszej instancji ustalił, że wyrokiem z dnia 31 stycznia 2013 roku wydanym w sprawie II K 139/12 W. B. (1) za przypisane mu przestępstwa został skazany na karę łączną 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności i karę łączną grzywny w rozmiarze 500 stawek dziennych po przyjęciu wysokości jednej stawki na kwotę 200 złotych, a także orzeczono wobec niego na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 45;art. 45 § 1)">art. 45 § 1 kk</a> przepadek korzyści majątkowych uzyskanych z przypisanych mu przestępstw w kwotach: 10.000 zł, 11.000 zł, 5.000 zł, 69.500 zł – łącznie 95.500,00 zł. Wyrokiem z dnia 11 września 2013 roku wydanym w sprawie IX Ka 700/13 Sąd Okręgowy w Kielcach utrzymał w mocy wyroku Sądu Rejonowego w Starachowicach z dnia 31 stycznia 2013 roku zapadły w sprawie II K 139/12 w zakresie dotyczącym orzeczenia o karze i środkach karnych wobec W. B. (1). W takim stanie faktycznym, Sąd Rejonowy uznał, że skarga na orzeczenie referendarza sądowego o wpisie do księgi wieczystej nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji odwołał się do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29)">art. 29 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy</a> (dalej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 ()">kkw</a>):  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 28 § 1)">§ 1</a> Z chwilą prawomocnego orzeczenia przepadku wobec jednego z małżonków pozostających we wspólności majątkowej, przedmioty majątkowe, których dotyczy przepadek lub które podlegają egzekucji przepadku równowartości przedmiotów lub korzyści, tracą z mocy ustawy charakter składników majątku wspólnego. Od tej chwili stosuje się do nich odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych, przy czym udział Skarbu Państwa stanowi część orzeczona przepadkiem. Małżonek skazanego może wystąpić odpowiednio z żądaniem określonym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 28;art. 28 § 3)">art. 28 § 3 kkw</a>. § 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w wypadku orzeczenia przepadku przedmiotów objętych innym rodzajem współwłasności łącznej. Następnie Sąd pierwszej instancji przywołał <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29 a)">art. 29 a</a>. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (§ 1)">§ 1 kkw</a>, zgodnie z którym p rzy egzekucji przepadku korzyści majątkowej uzyskanej z popełnienia przestępstwa lub jej równowartości domniemywa się, że rzeczy oraz prawa majątkowe, które są we władaniu skazanego po orzeczeniu przepadku, należały do niego już w chwili wydania orzeczenia. W następnej kolejności Sąd Rejonowy doszedł do wniosku, że skoro skarżący W. B. (1) z mocy prawomocnego w/w wyroku jest obciążony przepadkiem korzyści majątkowych odniesionych z przypisanych mu przestępstw na kwotę należności głównej 95.500 zł, a którego to obowiązku dobrowolnie nie wykonuje to ma w jego sprawie zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29)">art. 29 kkw</a>, jak i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29 a;art. 29 a § 1)">art. 29 a § 1 kkw</a>. Sąd pierwszej instancji przyjął, że rzeczy oraz prawa majątkowe, które są we władaniu skazanego W. B. (1) po orzeczeniu przepadku, należały do niego już w chwili wydania orzeczenia nakazującego przepadek. Skoro więc nieruchomość objęta księgą wieczystą nr (...) jest rzeczą, która obecnie jest we władaniu skazanego W. B. (1) i stan taki ma miejsce jednocześnie po prawomocnym orzeczeniu przepadku, to należy domniemywać, że należała do skarżącego W. B. (1) już w chwili wydania tego orzeczenia. W takiej zaś sytuacji zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29)">art. 29 kkw</a> rzecz objęta księgą wieczystą nr (...) traci z mocy ustawy charakter składników majątku wspólnego. Reasumując, Sąd Rejonowy doszedł do wniosku, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. dokonując na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19660240151" title="Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Dz. U. z 1966 r. Nr 24, poz. 151 (art. 110 c)">art. 110c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji</a> (D.U. 2019.1438 z późn. zm.) zajęcia nieruchomości położonej w S. przy ul. (...), którą był udział w wysokości 1/2 w nieruchomości zabudowanej należący obecnie do W. B. (1) postąpił zgodnie z obowiązującymi w tej materii przepisami prawa. Jak bowiem jasno wynika z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a> z chwilą prawomocnego orzeczenia przepadku wobec jednego z małżonków pozostających we wspólności majątkowej, przedmioty majątkowe, których dotyczy przepadek lub które podlegają egzekucji przepadku równowartości przedmiotów lub korzyści, tracą z mocy ustawy charakter składników majątku wspólnego. Od tej chwili stosuje się do nich odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych, przy czym udział Skarbu Państwa stanowi część orzeczona przepadkiem. Przy czym oczywiście znajduje tu zastosowanie domniemanie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29 a;art. 29 a § 1)">art. 29 a § 1 kkw</a>. Postanowienie w całości zaskarżył W. B. (1). W wywiedzionej apelacji podtrzymał wywody zawarte skardze na czynność referendarza, a w szczególności, że postępowanie egzekucyjne w ramach którego doszło do zajęcia nieruchomości prowadzone jest wyłącznie przeciwko W. B. (1), a treść tytułu wykonawczego i zawiadomienia o wszczęciu egzekucji nie odpowiada podmiotom opisanym w dziale II księgi wieczystej. Skarżący wyraził przekonanie, że wpis o wszczęciu egzekucji z udziału w dziale III księgi wieczystej – w świetle aktualnej jej treści – jest niedopuszczalny, gdyż wierzyciel chcąc prowadzić egzekucję z w/w nieruchomości powinien uzyskać tytuł wykonawczy bądź klauzulę wykonalności także przeciwko drugiemu z małżonków, ewentualnie jeżeli zamierza prowadzić egzekucję z udziału należącego do W. B. (1) – postarać się aby zmiana charakteru współwłasności została w księdze wieczystej ujawniona, a w/w figurował jako uprawniony do udziału w nieruchomości. Referendarz nie jest uprawniony do tego, aby roboczo na użytek innego postępowania wieczysto księgowego oceniać stan prawny inaczej niż wynika to z treści księgi wieczystej, godziłoby to chociażby w zasadę rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych oraz domniemania zgodności wpisów z rzeczywistym stanem prawnym. Jeżeli współwłasność ma charakter bezudziałowy, a treść księgi na to wskazuje, to nie istnieje przedmiot egzekucji w postaci udziału. Skarżący podkreślił, że przedmiotowa nieruchomość nie była objęta przepadkiem na rzecz Skarbu Państwa, bo wyrokiem z w spawie II K 139/12 Sąd Rejonowy w Starachowicach orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa korzyści majątkowej uzyskanej z przestępstwa w postaci środków pieniężnych. Ponadto skarżący wyeksponował i to, że egzekucja względem osoby, której dotyczy orzeczenie o przepadku, nie może być kierowana do innego mienia niż to, które jest wymienione w wyroku. Nie inaczej rzecz się ma w przypadku orzeczenia przepadku osiągniętej korzyści w postaci kwoty pieniężnej. Przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 ()">kkw</a> w zakresie, w jakim przewidują wykonanie przepadku winny być postrzegane jako służące wydobyciu wartości określonych w orzeczeniu o przepadku. Skarżący, odwołując się do wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 19.10.2016r. sygn. akt I AKa 244/16 wskazał na konieczność rozróżnienia orzeczenia o przepadku korzyści majątkowej i orzeczenia o równowartości tego przepadku. Do czynności naczelnika urzędu skarbowego należy przejęcie składników mienia wymienionych w wyroku. Wbrew temu co twierdzi organ wykonawczy Sąd nie „orzekł o przepadku korzyści, jednocześnie określając jej ekwiwalent wyrażony kwotowo”. Z sentencji wyroku na podstawie którego prowadzona jest egzekucja nie wynika zastosowanie takiej formuły. W uzupełnieniu apelacji, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i oddalenie wniosku o wpis w dziale III księgi wieczystej (...). Skarb Państwa – Naczelnik Urzędu Skarbowego nie zajął żadnego stanowiska w postępowaniu apelacyjnym. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja, o ile zmierzała do zmiany zaskarżonego orzeczenia, okazała się zasadna. Sąd Rejonowy poczynił prawidłowe ustalenia co do podstawy faktycznej zaskarżonego postanowienia. Nie były one kwestionowane w postępowaniu apelacyjnym. Zatem Sąd Okręgowy przyjął je za własne. Z kolei wyprowadzone przez Sąd pierwszej instancji wnioski w płaszczyźnie prawa materialnego poprawne nie są. Nadto uszła uwadze Sądu pierwszej instancji powinność zbadania podstaw rozpoznania wniosku – zgodnie z tym, co wynika z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 626(8);art. 626(8) § 2)">art. 626 8 § 2 kpc</a>. Przede wszystkim stwierdzić należy, że Sąd Rejonowy dokonał błędnej wykładni <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 ust. 1)">art. 29 ust. 1 kkw</a>, o ile doszedł do wniosku, że stanowi on podstawę wpisu ostrzeżenia o wszczęciu egzekucji do udziału ½ we współwłasności nieruchomości – przysługującego dłużnikowi, mającej urządzoną księgę wieczystą, w której prawo własności do nieruchomości jest ujawnione na rzecz dwóch osób (w tym dłużnika), ale na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej, a nie współwłasności w częściach ułamkowych. Przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 ust. 1)">art. 29 ust. 1 kkw</a> kreuje przekształcenie z mocy prawa wspólności majątkowej małżeńskiej we współwłasność w częściach ułamkowych, ale tylko odnośnie przedmiotów, które uległy przepadkowi lub egzekwowanych równowartości tych przedmiotów lub korzyści, a nie tych praw majątkowych, do których może być skierowana, czy jest skierowana egzekucja – celem zaspokojenia Skarbu Państwa z tak uzyskanego przez ten podmiot uprawnienia, ale co istotne nie do samego przedmiotu przepadku, a jedynie jego równowartości, bądź korzyści. Innymi słowy, hipoteza normy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 ust. 1)">art. 29 ust. 1 kkw</a> generalnie wskazuje na trzy grupy dóbr majątkowych, które mogą być przedmiotem przepadku. Po pierwsze chodzi o konkretne przedmioty (uzyskane z przestępstwa), po drugie – równowartość tych przedmiotów, po trzecie – korzyści (osiągnięte z przestępstwa). To rozróżnienie z jednej strony na przedmioty, a z drugiej na ich równowartości i korzyści, ma znaczenie z punktu widzenia zaspokojenia Skarbu Państwa z tytułu tak orzeczonego przepadku. O ile w tej pierwszej sytuacji czynności egzekucyjne muszą zostać skierowane bezpośrednio do przedmiotu przepadku, to w dwóch pozostałych – tj. obejmujących „równowartość przedmiotu”, jak i „korzyść” - są wyrażone w określonej kwocie pieniężnej, co determinuje możliwość ich wyegzekwowania w innych składników majątkowych. Tylko i wyłącznie to tłumaczy sens użytej przez ustawodawcę w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a> formuły – „ (…) przedmioty majątkowe, których dotyczy przepadek lub które podlegają egzekucji przepadku równowartości przedmiotów lub korzyści (…)”. O ile intencją ustawodawcy byłoby objęcie hipotezą normy prawnej zawartej w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a>, także tych przedmiotów, do których egzekucja przepadku „równowartości” lub „korzyści” mogłaby być skierowana, a nie tylko tych, które są egzekwowane z innych składników majątkowych, to zdaniem Sądu Okręgowego przepis musiałby to wyraźnie eksponować. Jest bowiem zasadnicza różnica pomiędzy formułą - „przedmioty (…), które podlegają egzekucji przepadku lub korzyści”, a formułą, której po prostu w tym przepisie w sposób oczywisty brak, np. - „przedmioty (…), z których następuje (lub do których jest skierowana) egekucja przepadku lub korzyści” Niewątpliwie to „zestawienie” wyklucza tożsamość znaczenia tak ujętych zakresów przedmiotowych, jedynie wzmacniając przekonanie, co do prawidłowości wykładni przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 ust. 1)">art. 29 ust. 1 kkw</a> dokonanej przez Sąd Okręgowy. Tym samym wynikający z tego przepisu skutek w postaci utraty z mocy prawa charakteru składnika majątku wspólnego, dotyczy – raz jeszcze podkreślić należy – jedynie przedmiotów majątkowych, których dotyczy przepadek bądź ich równowartości lub korzyści, a nie tych przedmiotów majątkowych, do których egzekucja przepadku równowartości lub korzyści ma być skierowana. Skoro istotą ich przepadku (w rozumieniu ówczesnego, tj. obowiązującego w dacie wydania w/w wyroku skazującego – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 45;art. 45 § 1)">art. 45 § 1 kk</a>) było odjęcie prawa własności (nabycie pierwotne), to w sytuacji, kiedy ów przedmiot przepadku wchodził do majątku wspólnego (już z samej istoty tego ustawowego ustroju – <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 31;art. 31 § 1)">art. 31 § 1</a> kr i o), by odnieść skutek jedynie do skazanego (pozostającego w ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej), to koniecznym było zastosowanie rozwiązania przewidzianego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a>, ale tylko i wyłącznie w sposób już przez Sąd Okręgowy wyłożony. Taki kierunek wykładni <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a> doznaje dodatkowego wzmocnienia w brzmieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 2)">art. 29 § 2 kkw</a>, który wskazuje, że przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29 § 1)">§ 1</a> stosuje się odpowiednio „w wypadku orzeczenia przepadku przedmiotów objętych innym rodzajem wspólności łącznej”. Zwraca zatem uwagę to, że nie mówi on o „innych przedmiotach, do których egzekucja przepadku (…) miałaby być skierowana”. Jest jeszcze jeden argument wspierający trafność takiego rozumowania. O ile przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a> byłby wykładany w ten sposób, że ten skutek przekształcenia z mocy prawa miałby dotyczyć przedmiotów, do których skierowana byłaby egzekucja przepadku, to ujęty zakres przedmiotowy w dacie orzeczenia przepadku (co istotne - z skutkiem z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1</a> in principio <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 ()">kkw</a>) byłby praktycznie nie do zidentyfikowania. Jeżeli objęty wspólnością majątkową małżeńską majątek dłużnika i jego małżonka stanowiłby liczne i wartościowe składniki majątkowe, to pojawia się retoryczne pytanie - o kryteria identyfikacji tego jednego spośród wielu - składnika majątkowego, z którego miałaby nastąpić egzekucja przepadku, a który podlegałby owemu „przekształceniu z mocy prawa”. Jest rzeczą oczywistą, że brak takiego kryterium czyniłby przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a> „pustym”, w tym znaczeniu, że nie byłoby wiadomym, który z przedmiotów (z chwilą prawomocnego orzeczenia przepadku), do których skierowana byłaby egzekucja, traciłby z mocy prawa charakter składników majątku wspólnego, bo przecież nie wszystkie. Taki jest efekt wykładni literalnej, ale i systemowej, jeżeli wziąć pod uwagę przywołane wyżej argumenty wynikające także z istoty ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej. Literatura przedmiotu nie dostarcza jakikolwiek argumentów, na potrzeby wykładni przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970900557" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz. U. z 1997 r. Nr 90, poz. 557 (art. 29;art. 29 § 1)">art. 29 § 1 kkw</a>, w tym analizowanym jego aspekcie. Autorzy dostępnych komentarzy w ogóle nie dostrzegają tego problemu. Sąd Okręgowy dokonując takiej wykładni wskazuje, że ma ona wymiar prokonstytucyjny. Pamiętać bowiem należy, że prawo własności, jako najdalej idące w sferze uprawnień, skuteczne erga omnes, jako jedyne spośród wszystkich praw tak rzeczowych jak i obligacyjnych podlega ochronie nie tylko na gruncie prawa cywilnego, ale także i ochronie konstytucyjnej. Własność, inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 64;art. 64 ust. 2)">art. 64 ust. 2 Konstytucji RP</a>). Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970780483" title="Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 (art. 64;art. 64 ust. 3)">art. 64 ust. 3 Konstytucji RP</a>). Zatem wszelkie wątpliwości wykładni przepisów dotyczycących prawa własności winny być rozstrzygane na korzyść jego istoty, zatem z tej perspektywy wykluczyć należy w takich sytuacjach dopuszczalność jakiejkolwiek wykładni rozszerzającej. N. od powyższego rozpoznanie każdego wieczystoksięgowego nie może abstrahować od reguł wyznaczonych treścią przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 626(8);art. 626(8) § 2)">art. 626 8 § 2 kpc</a>, zgodnie z którym sąd rozpoznając wniosek o wpis, bada treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz co istotne – treść księgi wieczystej. Jeżeli zatem w wyniku tego badania, w księdze wieczystej jest ujawniona współwłasność nieruchomości na rzecz dłużnika i jego współmałżonka – na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej, to sąd – stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 626(8);art. 626(8) § 2)">art. 626 8 § 2 kpc</a>, , nie może uwzględnić wniosku o wpis ostrzeżenia o skierowaniu egzekucji do udziału ½ w nieruchomości, w sytuacji, w której w dziale II księgi wieczystej ujawniona jest współwłasność bezudziałowa – na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej, a nie współwłasność w częściach ułamkowych. W kontekście tego zupełnie nie wiadomo na jakiej podstawie w ramach zaskarżonego wpisu udział ½ zidentyfikowano jako ten należący do W. B. (1). Zakładanie jakiejkolwiek „fikcji prawnej” w jakimkolwiek postępowaniu, a tym bardziej wieczystoksięgowym jest niedopuszczalne, już tylko z uwagi na zakres kognicji sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym, ale przede wszystkim charakter oraz istotę ksiąg wieczystych. Z tej perspektywy bezprzedmiotowym pozostaje bliższe odnoszenie się do zarzutów apelacji. Poprzestać trzeba jedynie na stwierdzeniu, że po części – przynajmniej co do samego kierunku wywodów nawiązują co do tego na co wskazał także Sąd Okręgowy, a w pozostałym zakresie nie dotykają one istoty sprawy, skoro koncentrują się na materii pozostającej bez związku z przedmiotem niniejszego postępowania. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 kpc</a> orzekł jak w pkt. 1 sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego znajduje uzasadnienie w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 3)">art. 520 § 3 kpc</a>. SSO Sławomir Buras SSO Mariusz Broda SSO Bartosz Pniewski (...) (...) </div>