I1 C 1523/20

<p>Sygn. akt <strong> <!-- -->I 1 C 1523/20 upr.</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 17 grudnia 2020 roku</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny Sekcja ds. rozpoznawanych w postępowaniu uproszczonym</strong> w składzie:<br/>Przewodniczący: Sędzia Sławomir Splitt</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2020 roku w Gdyni</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> </strong> </p> <p>przeciwko <strong> <!-- --> <span class="anon-block"> Bankowi (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </strong> </p> <p>o zapłatę</p> <p>I.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> Banku (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block"> (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> kwotę 3.961,93 złotych (trzy tysiące dziewięćset sześćdziesiąt jeden złotych dziewięćdziesiąt trzy grosze) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwot:</p> <p>a)  1.306,69 złotych od dnia 30 maja 2017 roku do dnia zapłaty,</p> <p>b)  2.655,24 złotych od dnia 13 listopada 2018 roku do dnia zapłaty;</p> <p>II.  zasądza od pozwanego <span class="anon-block"> Banku (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block"> (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> kwotę 1.117,00 złotych (jeden tysiąc sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.</p> <p>Sygn. akt <strong> <!-- -->I 1 C 1523/20 upr.</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <strong> <!-- -->(wyroku z dnia 17 grudnia 2020 roku – k. 79)</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->STANOWISKA STRON</strong> </p> <p>Powód <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> wniósł pozew przeciwko <span class="anon-block"> Bankowi (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> o zapłatę kwoty 3.961,93 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwot: 1.306,69 zł za okres od dnia 30 maja 2017 roku do dnia zapłaty oraz od 2.655,24 zł za okres od dnia 13 listopada 2018 roku do dnia zapłaty – tytułem równowartość pobranych, a nie zwróconych pożyczkobiorcy kwot należnych z tytułu pobranej prowizji i opłaty przygotowawczej w związku z dokonaną wcześniej spłatą pożyczek:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>z dnia 27 stycznia 2017 roku w kwocie 7.312,93 złotych na okres od dnia 27 stycznia 2017 roku do dnia 14 stycznia 2022 roku, w ramach której pobrano prowizję w kwocie 1.289,46 złotych i opłatę przygotowawczą w kwocie 100,00 złotych,</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>z dnia 11 grudnia 2017 roku w kwocie 42.552,12 złotych na okres od dnia 11 grudnia 2017 roku do dnia 5 grudnia 2022 roku, w ramach której pobrano prowizje w kwocie 3.126,00 złotych i opłatę przygotowawcza w kwocie 100,00 złotych.</p> </dd> </dl> <p>W uzasadnieniu pozwu powód podał, że pożyczkobiorca <span class="anon-block">M. T.</span> dokonała spłaty pożyczki z dnia 27 stycznia 2017 roku w dniu 15 maja 2017 roku, a zatem już po 108 dniach.</p> <p>Natomiast spłata pożyczki z dnia 11 grudnia 2017 roku nastąpiła w dniu 29 października 2018 roku, a zatem już po 322 dniach.</p> <p>Z tytułu spłaty wcześniejszej pierwszej pożyczki pożyczkobiorcy przysługiwała kwota zwrotu 1.305,15 złotych, zaś z tytułu drugiej umowy 2.655,24 złotych.</p> <p>W dniu 10 lutego 2020 roku <span class="anon-block">M. T.</span> dokonała sprzedaży wierzytelności wskazanej powyżej na powoda.</p> <p>W dniu 27 lutego 2020 roku powód skierował do pozwanego wezwanie do zapłaty, ale ten pismem z dnia 01 kwietnia 2020 roku poinformował powoda, iż nie uznaje jego stanowiska.</p> <p>Termin wymagalności pierwszego świadczenia wypada na dzień 30 maja 2017 roku, zaś drugiego na dzień 13 listopada 2018 roku.</p> <p> <em> <!-- -->(pozew – k. 3-6v.)</em> </p> <p>W odpowiedzi na pozew pozwany stwierdził , iż powództwo jest bezzasadne.</p> <p>Według stanowiska pozwanego w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie, całkowity koszt kredytu ulega obniżeniu, ale tylko i wyłącznie o te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy. W przypadku powyższej umowy były to jedynie odsetki.</p> <p>Ponadto pozwany podniósł zarzut przedawnienia roszczeń powoda w zakresie żądania odsetek z umowy pożyczki z dnia 27 stycznia 2017 roku – jako roszczeń mających charakter okresowy.</p> <p> <em> <!-- -->(odpowiedź na pozew – k. 44-53)</em> </p> <p> <strong> <!-- -->STAN FAKTYCZNY</strong> </p> <p> <span class="anon-block">M. T.</span> zawarła z sukcesorem uniwersalnym pozwanego <span class="anon-block"> (...) Bankiem S.A.</span> z siedzibą we <span class="anon-block">W.</span> umowy pożyczek:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>z dnia 27 stycznia 2017 roku w kwocie 7.312,93 złotych na okres od dnia 27 stycznia 2017 roku do dnia 14 stycznia 2022 roku, w ramach której pobrano prowizję w kwocie 1.289,46 złotych i opłatę przygotowawczą w kwocie 100,00 złotych,</p> </dd> </dl> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>z dnia 11 grudnia 2017 roku w kwocie 42.552,12 złotych na okres od dnia 11 grudnia 2017 roku do dnia 05 grudnia 2022 roku, w ramach której pobrano prowizje w kwocie 3.126,00 złotych i opłatę przygotowawczą w kwocie 100,00 złotych.</p> </dd> </dl> <p> <span class="anon-block">M. T.</span> dokonała spłaty pożyczki z dnia 27 stycznia 2017 roku w dniu 15 maja 2017 roku, a zatem po 108 dniach. Natomiast spłata pożyczki z dnia 11 grudnia 2017 roku nastąpiła w dniu 29 października 2018 roku, a zatem po 322 dniach.</p> <p>W dniu 10 lutego 2020 roku <span class="anon-block">M. T.</span> dokonała sprzedaży wierzytelności wskazanej powyżej na powoda.</p> <p>W dniu 27 lutego 2020 roku powód skierował do pozwanego wezwanie do zapłaty, ale ten pismem z dnia 1 kwietnia 2020 roku poinformował powoda, iż nie uznaje jego stanowiska.</p> <p> <em> <!-- --> (bezsporne)</em> </p> <p> <strong> <!-- -->ROZWAŻANIA PRAWNE</strong> </p> <p>Stan faktyczny sprawy pozostawał bezsporny a proces oparty był na prawie. Strony pozostawały zgodne co do tego, że pożyczkobiorcę łączyły umowy pożyczek (kredytów konsumenckich) oraz, że pożyczki zostały przez pożyczkobiorcę spłacone przed umówionym terminem spłaty.</p> <p>Roszczenie powoda znajdowało swoją podstawę w treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 49;art. 49 ust. 1)">art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 993), zgodnie z którym, w przypadku spłaty całości kredytu przed terminem określonym w umowie, całkowity koszt kredytu ulega obniżeniu o te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy, chociażby konsument poniósł je przed tą spłatą. Powołany przepis stanowi implementację prawa unijnego, tj. art. 16 ust. 1 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady numer 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 roku w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady numer 87/102/EWG, wedle którego konsument ma prawo w każdym czasie spłacić w całości lub w części swoje zobowiązania wynikające z umowy o kredyt. W takich przypadkach jest on uprawniony do uzyskania obniżki całkowitego kosztu kredytu, na którą składają się odsetki i koszty przypadające na pozostały okres obowiązywania umowy.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 5;art. 5 pkt. 6)">art. 5 pkt 6 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 993), całkowity koszt pożyczki (kredytu konsumenckiego) obejmuje wszelkie koszty, które konsument jest zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt, w szczególności odsetki, opłaty, prowizje, podatki i marże jeżeli są znane kredytodawcy oraz koszty usług dodatkowych w przypadku, gdy ich poniesienie jest niezbędne do uzyskania kredytu – z wyjątkiem kosztów opłat notarialnych ponoszonych przez konsumenta.</p> <p>Powyższe zatem jednoznacznie przesądza o tym, że na podstawie ww. umów pożyczek, pożyczkodawca – w przypadku wcześniejszej spłaty pożyczki przez pożyczkobiorcę – zobowiązany jest zwrócić pożyczkobiorcy wszystkie koszty składające się na całkowity koszt pożyczki (a więc nie tylko odsetki, ale i prowizje oraz inne koszty) w kwocie proporcjonalnej do okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy – wielkości.</p> <p>Nie sposób jest uznać, by na przeszkodzie zwrotu części prowizji przy wcześniejszej spłacie kredytu stało to, że stanowi ona koszt kredytodawcy związany z przygotowaniem się do zawarcia umowy, skoro mimo poniesienia tego kosztu w przypadku odstąpienia od umowy oraz braku wypłaty kwoty kredytu w terminie kredytodawca i tak zobowiązany jest do zwrotu całości prowizji. Kontekst funkcjonalny i systemowy wskazanych wyżej przepisów przemawia za uznaniem, że w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu konsumenckiego przez kredytobiorcę przysługuje mu roszczenie o obniżenie wszystkich możliwych kosztów takiego kredytu składających się na całkowity koszt kredytu niezależnie od ich charakteru i niezależnie od tego, kiedy koszty te zostały faktycznie poniesione przez konsumenta (pożyczkobiorcę) – proporcjonalnie do skrócenia okresu kredytowania.</p> <p>Inna interpretacja przepisu mogłaby prowadzić do nadużyć i rekompensowania przez kredytodawców ryzyka wcześniejszej spłaty kredytu wysokimi opłatami przygotowawczymi. Tymczasem ryzyko to rekompensowane jest już regulowaną ustawowo wysokością prowizji za przedterminową spłatę (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 50)">art. 50 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 993). Powyższe argumentacja legła również u podstaw orzeczenia prejudycjalnego wydanego przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 11 września 2019 roku w sprawie o sygn. akt C‑383/18 (<span class="anon-block"> (...)</span>:EU:C:2019:702).</p> <p>Zgodnie z art. 52 ustawy o kredycie konsumenckim kredytodawca jest zobowiązany do rozliczenia z konsumentem kredytu w terminie 14 dni od dnia dokonania wcześniejszej spłaty kredytu w całości. Obowiązek rozliczenia pożyczki jest bowiem obowiązkiem ustawowym.</p> <p>Zarzut przedawnienia okazał się chybiony, albowiem pozew wniesiony został dnia 12 maja 2020 roku, a odsetki żądane były najwcześniej od dnia 30 maja 2017 roku. Zatem nie upłynął 3-letni okres przedawnienia roszczenia odsetkowego, na które powoływał się pozwany.</p> <p>Na marginesie należy zwrócić uwagę pozwanemu, że praktyka polegająca na nieobniżaniu w przypadku przeterminowanej spłaty kredytu konsumenckiego całkowitego kosztu kredytu o koszty opłaty przygotowawczej i prowizji, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy w świetle powyższego wyroku może zostać uznane za naruszające art. 24 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2017 roku o ochronie konkurencji i konsumentów oraz naruszać zbiorowe interesy konsumentów (t.j. Dz.U.2018, poz. 795 i 650) – por. przykładowo decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów nr <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 19 czerwca 2020 roku w sprawie o sygn. RWR 610.3.18.JM.</p> <p> <strong> <!-- -->ROZSTRZYGNIĘCIE</strong> </p> <p>Mając powyższe na uwadze, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 49;art. 49 ust. 1)">art. 49 ust. 1</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 5;art. 5 pkt. 6)">art. 5 pkt 6</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 52)">art. 52 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a> (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 993) w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509)">art. 509 k.c.</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 1)">481 § 1 k.c.</a> Sąd w punkcie 1. wyroku uwzględnił powództwo.</p> <p> <strong> <!-- -->KOSZTY PROCESU</strong> </p> <p>O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie II. wyroku na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.) mając na uwadze, że powód wygrał proces w całości i zasądził na jego rzecz od przegrywającego proces pozwanego całość kosztów procesu, co stanowi kwotę 1.117 zł, na którą składają się opłata od pozwu (200,00 zł), wynagrodzenie pełnomocnika w stawce minimalnej (900,00 zł) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17,00 zł).</p> </div>