Ppolska.starec← UrzadnikLog in

I Ns 287/17

Common courts2020-12-18
Case number
I Ns 287/17
Judgment date
2020-12-18
Type
DECISION

Judges

Krzysztof Połomski (PRESIDING_JUDGE)

Judgment text

<p>Sygn. akt: I Ns 287/17</p> <div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p> Dnia 18 grudnia 2020 roku</p> <p>Sąd Rejonowy w Mrągowie I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <table> <colgroup> <col width="191"/> <col width="520"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>sędzia Krzysztof Połomski</p> </td> </tr> </table> <table> <colgroup> <col width="186"/> <col width="525"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>starszy sekretarz sądowy Milena Urbanowicz</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2020 roku w Mrągowie</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z wniosku <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>z udziałem Poczty Polskiej S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>, Gminy <span class="anon-block">M.</span> i Skarbu Państwa – Starosty <span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>o ustanowienie służebności drogi koniecznej</p> <p> <span class="underline"> <!-- -->postanawia:</span> </p> <p>I.  ustanowić na prawie użytkowania wieczystego nieruchomości położonej <br/>w <span class="anon-block">M.</span>, stanowiącej <span class="anon-block">działkę gruntu nr (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy <br/>w <span class="anon-block">M.</span> IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>, na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości położonej w <span class="anon-block">M.</span>, stanowiącej <span class="anon-block">działkę gruntu nr (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>, służebność drogi koniecznej polegającą <br/>na prawie przechodu i przejazdu przez tę nieruchomość celem uzyskania dostępu do drogi publicznej wedle przebiegu i zakresu określonego na mapie geodezyjnej biegłego sądowego <span class="anon-block">M. S.</span> określonej jako mapa <br/>do ustanowienia drogi koniecznej – wersja nr 1 stanowiącej załącznik graficzny do opinii z dnia 12 grudnia 2018 roku (k. 194 akt sprawy) stanowiącej integralny załącznik niniejszego postanowienia,</p> <p>II.  ustalić wynagrodzenie okresowe za ustanowienie opisanej w punkcie <br/>I służebności na kwotę 11 zł (jedenaście złotych) miesięcznie, płatne z góry <br/>do dziesiątego dnia każdego miesiąca, przy czym pierwsze wynagrodzenie będzie płatne w terminie 1 (jednego) miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszego postanowienia,</p> <p>III.  stwierdzić, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane <br/>ze swoim udziałem w sprawie.</p> <p>Sygn. akt <strong> <!-- -->I Ns 287/17</strong> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> – po ostatecznym sprecyzowaniu swojego stanowiska – wniosła o ustanowienie za wynagrodzeniem na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości położnej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span>, oznaczonej w ewidencji gruntów jako <span class="anon-block">działka (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>, służebności drogowej polegającej na prawie przejścia i przejazdu przez nieruchomość sąsiednią, oznaczoną w ewidencji gruntów jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span>, położoną przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> <br/>w <span class="anon-block">M.</span>, będącą w użytkowaniu wieczystym Poczty Polskiej S.A., dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span> oraz wniosła o zwrot kosztów postępowania.</p> <p>Uzasadniając stanowisko wskazała, jest właścicielką nieruchomości położnej przy <br/> <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span> oznaczonej w ewidencji gruntów jako <span class="anon-block">działka (...)</span>, zaś uczestnik postępowania Poczta Polska S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiedniej, położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span>, oznaczonej w ewidencji gruntów jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span>. Podała, że należąca do niej działka jest od strony <span class="anon-block">ul. (...)</span> zabudowana na całej szerokości zabytkową kamienicą z początku <br/>XIX wieku, wskutek czego pozbawiona jest dojścia i dojazdu do pozostałej części znajdującej się na tyłach kamienicy. Wskazała, że wnioskodawczyni, tak samo jak i poprzedni właściciele oraz użytkownicy nieruchomości korzystała z przejścia i przejazdu przez działkę sąsiednią <br/>nr 215, przy czym uczestnik niespodziewanie przymocował wzdłuż granicy działek siatkę, tym samym uniemożliwił wnioskodawcy dostęp do jego nieruchomości. W ocenie wnioskodawczyni fakt długoletniego korzystania z przejścia i przejazdu w powyżej wskazany sposób przekonuje, iż jest on jedyną możliwością zapewnienia nieruchomości dostępu <br/>do drogi publicznej.</p> <p>Uczestnik postępowania Poczta Polska S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> wniósł <br/>o oddalenie wniosku o ustanowienie drogi koniecznej oraz zasądzenie od wnioskodawczyni na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.</p> <p>W uzasadnieniu potwierdził, iż wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span> (<span class="anon-block">działki nr (...)</span>), zaś Poczta Polska S.A. – użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiedniej, położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> <br/>w <span class="anon-block">M.</span>, oznaczonej w ewidencji gruntów jako <span class="anon-block">działka nr (...)</span>. Zaprzeczył natomiast, jakoby przedmiotowe ogrodzenie uniemożliwiające prawo przejścia i przejazdu przez <span class="anon-block">działkę nr (...)</span> posadowione zostało w 2010 roku. Podał, że miało to miejsce w 2006 roku i do tego czasu żaden z właścicieli <span class="anon-block">działki nr (...)</span> nie korzystał z drogi będącej w jego użytkowaniu wieczystym. Podniósł również, że wnioskodawczyni nigdy nie uzyskała wymaganej zgody uczestnika postępowania na prawo przejścia i przejazdu przez <span class="anon-block">działkę nr (...)</span>.</p> <p>Uczestniczka postępowania Gmina <span class="anon-block">M.</span> wniosła o ustanowienie na rzecz wnioskodawczyni służebności drogi koniecznej przechodzącej przez część nieruchomości należącej do Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym Poczty Polskiej S.A.</p> <p>W uzasadnieniu swojego stanowiska podniosła, iż w jej ocenie jest to najbardziej odpowiedni sposób ustanowienia drogi koniecznej z uwagi na fakt, iż droga ta była już ówcześnie przez wiele lat wykorzystywana przez lokatorów i najemców budynku posadowionego na nieruchomości przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>.</p> <p>Skarb Państwa – Starosta <span class="anon-block"> (...)</span> wniósł o oddalenie wniosku w całości i zwrot kosztu postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.</p> <p>Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że w jego ocenie ustanowienie służebności jest możliwe na innych działkach niż na działce stanowiącej własność Skarbu Państwa, będącej w użytkowaniu wieczystym Poczty Polskiej S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>. Nadto podniósł, że wnioskodawczyni miała możliwość zawarcia umowy dzierżawy nieruchomości, z której nie skorzystała.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong> </p> <p> <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> jest właścicielką nieruchomości położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span>, stanowiącej działkę gruntu o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>.</p> <p>(bezsporne, a nadto dowód: wydruk z <span class="anon-block">KW (...)</span> – k. 7-9 oraz akta <br/> <span class="anon-block">KW (...)</span>)</p> <p>Skarb Państwa jest właścicielem nieruchomości sąsiedniej położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> <br/>8 w <span class="anon-block">M.</span>, stanowiącej działkę gruntu o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span>, natomiast Poczta Polska S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> jest użytkownikiem wieczystym tej nieruchomości.</p> <p>(bezsporne, a nadto dowód: wydruk z <span class="anon-block">KW (...)</span> – k. 10-12)</p> <p>Nieruchomość położona przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span>, oznaczona w ewidencji gruntów jako <span class="anon-block">działka (...)</span>, dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą (...)</span> graniczy z jedną drogą publiczną, tj. <span class="anon-block">ulicą (...)</span>. Długość wspólnej granicy jest równa długości frontu budynku. Budynek jest wpisany do rejestru zabytków, w związku z czym nie ma możliwości jego przebudowy w celu urządzenia zjazdu z ulicy i przejazdu w głąb działki. Na działce znajduje się jeden niezamieszkiwany, przewidziany do remontu lub adaptacji na cele usługowe budynek. Niezabudowana i niezagospodarowana część działki ma powierzchnię 1.647 m<sup> <!-- -->2</sup> <br/>i rozciąga się od działki o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span> (w użytkowaniu wieczystym Poczty Polskiej S.A.) wzdłuż działek o <span class="anon-block">numerach ewidencyjnych (...)</span>. <span class="anon-block">Działka nr (...)</span> znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej i usługowej o wysokiej intensywności, zaś część <span class="anon-block">działki (...)</span> to tereny zieleni urządzonej i naturalnej. Od około 1992 roku dojazd do kamienicy przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> realizowany był drogą pomiędzy budynkiem pocztowym a kamienicą i była to jedyna możliwość dojazdu do tej nieruchomości. Poczta Polska S.A. umożliwiała dojazd do kamienicy w powyższy sposób do 2010 roku. Korzystanie to było swobodne do czasu posadowienia ogrodzenia. W okresie od 1 lipca <br/>2004 roku do końca lutego 2007 roku <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> (poprzednik prawny <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>) wynajmowała najemcy <span class="anon-block">G. M.</span> nieruchomość położoną <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span>, stanowiącą działkę gruntu o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, zaś od 1 marca 2007 roku do 31 grudnia 2012 roku w miejsce wynajmującego wstąpiła <span class="anon-block"> spółka (...)</span>. Wówczas dojazd do kamienicy przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> również realizowany był drogą pomiędzy budynkiem pocztowym a kamienicą.</p> <p>(dowód: zeznania świadka <span class="anon-block">B. S.</span> – k. 78, zeznania świadka <span class="anon-block">D. K.</span> – k. 79, zeznania świadka <span class="anon-block">G. M.</span> – k. 79, zeznania świadka <span class="anon-block">W. P.</span> – k. 80, zeznania świadka <span class="anon-block">G. R.</span> – k. 80, decyzja o wpisie do rejestru zabytków – k. 14, dokumentacja zdjęciowa <br/>i kartograficzna – k. 13-21, 85-104, 138-139, umowy najmu – k. 120-130, faktura VAT – <br/>k. 131, opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografii <span class="anon-block">M. S.</span> – k. 188-196)</p> <p>Pismem z dnia 3 grudnia 2010 roku <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> wezwała Pocztę Polską S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> do zaniechania naruszenia posiadania służebności drogi koniecznej przez <span class="anon-block">działkę nr (...)</span> położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">M.</span> polegającego na zagrodzeniu dojścia i dojazdu do <span class="anon-block">działki nr (...)</span>.</p> <p>(dowód: pismo z dnia 3 grudnia 2010 roku – k. 22).</p> <p>Pismem z dnia 17 lutego 2011 roku Poczta Polska S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> poinformowała <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>, że z posiadanych dokumentów nie wynika jakiekolwiek uprawnienie <span class="anon-block"> spółki (...)</span> do władztwa nad nieruchomością Poczty Polskiej S.A., czy też jej części, zaś sam fakt grzecznościowego korzystania z prawa przechodu i przejazdu nie powoduje uprawnieniem do korzystania <br/>z nieruchomości.</p> <p>(dowód: pismo z dnia 17 lutego 2011 roku – k. 23)</p> <p> <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> podejmowała próby umownego uregulowania drogi koniecznej, tj. uzyskania zgody od Poczty Polskiej S.A. z siedzibą <br/>w <span class="anon-block">W.</span> na odpłatne korzystanie z części <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, położonej przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> <br/>w <span class="anon-block">M.</span> na potrzeby wykonywania robót budowlanych i odrestaurowania zabytkowej kamienicy. Poczta Polska S.A. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> proponowała <span class="anon-block"> spółce (...)</span> zawarcie umowy dzierżawy na czas wykonywania robót budowlanych, zaś spółka zainteresowana była ustanowieniem służebności za wynagrodzeniem. W przedmiotowej sprawie prowadzone były negocjacje, które okazały się bezskuteczne.</p> <p>(dowód: korespondencja – k. 22-34, projekt umowy – k. 134-137)</p> <p>Decyzją z dnia 12 października 2017 roku Burmistrz Miasta <span class="anon-block">M.</span> odmówił <br/>z uwagi na brak dostępu do drogi publicznej ustalenia warunków zabudowany dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania istniejącego budynku mieszkalnego i adaptacji na hotel na działce o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, której inwestorem miała być <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>.</p> <p>(dowód: decyzja z dnia 12 października 2017 roku – k. 35-40)</p> <p>Nieruchomość należąca do <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> nie <br/>ma odpowiedniego dostępu do drogi publicznej. Istnieją trzy możliwe warianty przebiegu służebności drogi koniecznej. W wersji I droga przewiduje wjazd w głąb <span class="anon-block">działki nr (...)</span> (stanowiącej własność Skarbu Państwa, będącym w użytkowaniu wieczystym Poczty Polskiej S.A.) na odcinku od <span class="anon-block">ul. (...)</span> do bramy znajdującej się przedłużeniu ściany budynku Poczty Polskiej. Droga ta wykorzystywana była przez najemców lokali w budynku obecnie należącym do <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>. Brak jest technicznych przeszkód w urządzeniu wjazdu z <span class="anon-block">działki nr (...)</span> na <span class="anon-block">działkę (...)</span> dla samochodów o masie całkowitej do 5 ton. Tak wyznaczona droga konieczna ma szerokość 3,9 m przy ulicy <br/>do 3,6 m wgłębi <span class="anon-block">działki nr (...)</span>, zaś powierzchnia drogi wynosi 72 m<sup> <!-- -->2</sup>. W wariancie II droga konieczna przebiegałaby na części nieruchomości 214/87 stanowiącej własność Gminy <span class="anon-block">M.</span>, przy szerokości 3 m i powierzchni wynosi 104 m<sup> <!-- -->2</sup>. Droga ta była tymczasowo wykorzystywana w związku z robotami budowlanymi. Tak wyznaczony zjazd odbywałby się z <span class="anon-block">ulicy (...)</span>, która leży w ciągu <span class="anon-block">drogi krajowej nr (...)</span>, przy czym położony jest <br/>on w odległości około 19 m od środka najważniejszego skrzyżowania w <span class="anon-block">M.</span>. <br/>W wersji tej w celu przeprowadzenia drogi koniecznej wskazane byłoby wygospodarowanie <br/>i wybudowanie drogi przy posadowionym szlabanie, co wiązałoby się ze znaczną uciążliwością, bowiem przedmiotowy szlaban został posadowiony w celu ochrony przestrzeni publicznej. W wersji III droga miałaby prowadzić przez nieruchomość sąsiednią, tj. działkę <br/>o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span>, przy czym szlak ten ze względów technicznych nie mógłby zapewnić odpowiedniego dojazdu na nieruchomość władnącą.</p> <p>(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografii <span class="anon-block">M. S.</span> – k. 188-196, opinia uzupełniająca biegłego sądowego <span class="anon-block">M. S.</span> – k. 237-241 i k. 251, protokół oględzin – k. 155-165)</p> <p>Wartość ograniczonego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">prawa rzeczowego</a> w postaci służebności drogi koniecznej <br/>na działce o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span> w postaci opłat miesięcznych wynosi 11 złotych, zaś wysokość jednorazowego wynagrodzenia jest to kwota 4.750 złotych. Wysokość wynagrodzenia za ustanowienie służebności drogi koniecznej na części nieruchomości działki o <span class="anon-block">numerze ewidencyjnym (...)</span> w postaci opłat miesięcznych wynosi 27 złotych, zaś wysokość jednorazowego wynagrodzenia jest to kwota 11.240 złotych.</p> <p>(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu rzeczoznawstwa majątkowego <span class="anon-block">P. S.</span> – k. 305-362, opinia uzupełniająca biegłego sądowego <span class="anon-block">P. S.</span> – <br/>k. 403-407)</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów, których autentyczność i prawdziwość nie budziła wątpliwości, jak również w oparciu o zeznania świadków: <span class="anon-block">B. S.</span>, <span class="anon-block">D. K.</span>, <span class="anon-block">G. M.</span>, <span class="anon-block">W. P.</span> oraz <span class="anon-block">G. R.</span>. Istotne znaczenie dla poczynionych ustaleń faktycznych miały również opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografii <span class="anon-block">M. S.</span> oraz biegłego sądowego z zakresu rzeczoznawstwa majątkowego <span class="anon-block">P. S.</span>, które to w obydwu przypadkach zostały sporządzone przez osoby kompetentne, z dużym doświadczeniem i o odpowiednich kwalifikacjach, a nadto w sposób rzetelny i z zachowaniem należytych standardów. Zawarte w opiniach tezy wyrażone zostały w sposób jasny, przejrzysty i zrozumiały, a wnioski w sposób logiczny wyciągnięte z poczynionych ustaleń, jak również zostały poparte wszechstronną analizą. Strony postępowania początkowo wprawdzie kwestionowały przedmiotowe opinie, jednakże wszelkie wątpliwości zostały wyjaśnione w sposób logiczny i przekonujący przez biegłych <br/>w ich opiniach uzupełniających, a strony nie zgłaszały dalej idących uwag do ich opinii, <br/>a nadto nie domagały się dopuszczenia dowodu z opinii innego biegłego.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Wniosek był zasadny i jako taki zasługiwał na uwzględnienie.</p> <p>Zgodnie z literalnym brzmieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 145;art. 145 § 1;art. 145 § 2;art. 145 § 3)">art. 145 § 1-3 kc</a>, jeżeli nieruchomość <br/>nie ma odpowiedniego dostępu do drogi publicznej lub do należących do tej nieruchomości budynków gospodarskich, właściciel może żądać od właścicieli gruntów sąsiednich ustanowienia za wynagrodzeniem potrzebnej służebności drogowej (droga konieczna). Przeprowadzenie drogi koniecznej nastąpi z uwzględnieniem potrzeb nieruchomości niemającej dostępu do drogi publicznej oraz z najmniejszym obciążeniem gruntów, przez które droga ma prowadzić. Jeżeli potrzeba ustanowienia drogi jest następstwem sprzedaży gruntu lub innej czynności prawnej, a między interesowanymi nie dojdzie do porozumienia, sąd zarządzi, o ile to jest możliwe, przeprowadzenie drogi przez grunty, które były przedmiotem tej czynności prawnej. Przeprowadzenie drogi koniecznej powinno uwzględniać interes społeczno-gospodarczy.</p> <p>W realiach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że nieruchomość wnioskodawczyni nie ma zapewnionego odpowiedniego dostępu do drogi publicznej <br/>w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 145)">art. 145 kc.</a> Tym samym wnioskodawczyni przysługuje co do zasady roszczenie o ustanowienie służebności drogi koniecznej. Bez wątpienia również strony postępowania podejmowały bezskuteczne próby umownego ustanowienia służebności drogi koniecznej na użytkowaniu wieczystym za stosownym wynagrodzeniem.</p> <p>Z uwagi na fakt, iż wnioskodawczyni domagała się ustanowienia służebności drogi koniecznej na nieruchomości będącej w użytkowaniu wieczystym wskazać należy, że zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem judykatury, służebnością może być obciążona nie tylko nieruchomość gruntowa, ale i użytkowanie wieczyste gruntu (<em> <!-- -->vide:</em> uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 października 1968 roku sygn. akt III CZP 98/68, publ. OSNC 1969, Nr 11, poz. 188; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 29 maja 1974 roku sygn. akt III CZP 21/74, publ. OSNC 1975, Nr 4, poz. 55; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 1974 roku sygn. akt III CRN 316/73, publ. OSNC 1974, Nr 11, poz. 197; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2008 roku sygn. akt I CSK 135/08, publ. OSNC-ZD 2009, Nr 3, poz. 62). W razie obciążenia nieruchomości prawem użytkowania wieczystego dopuszczalne jest ustanowienie drogi koniecznej wyłącznie na prawie użytkowania wieczystego gruntu, który pozostaje w wyłącznej dyspozycji użytkownika wieczystego ponoszącego ograniczenia w korzystaniu z gruntu (<em> <!-- -->vide</em>: uchwała Sądu Najwyższego z dnia <br/>29 czerwca 2016 roku sygn. akt III CZP 31/16, publ. OSNC 2017/5/56).</p> <p>Z drugiej jednak strony, zgodnie z tezą wyrażoną przez Sąd Najwyższy <br/>w postanowieniu z dnia 28 marca 2014 roku (<em> <!-- -->vide:</em> postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 marca 2014 roku sygn. akt III CSK 174/13, publ. LEX nr 1472279) ustanowienie służebności gruntowej z obciążeniem użytkowania wieczystego nie gwarantuje tej służebności takiej samej trwałości, jaką cechuje się służebność ustanowiona <br/>na nieruchomości. Sąd – w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę – przychyla się <br/>do stanowiska, że możliwe jest ustanowienie służebności drogi koniecznej, której przedmiotem jest prawo użytkowania wieczystego, choć zgodzić się należy z tym, <br/>że służebność gruntowa w istocie nie jest obciążeniem prawa lecz obciążeniem rzeczy. Użytkowanie wieczyste jest bowiem prawem pośrednim między własnością a ograniczonymi <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19460570319" title="Dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe - Dz. U. z 1946 r. Nr 57, poz. 319 ()">prawami rzeczowymi</a> i w odniesieniu do braku dostępu do drogi publicznej należy sięgać <em> <!-- -->per analogiam </em>do przepisów o prawie własności.</p> <p>Mając na uwadze powyższe oraz całokształt okoliczności przedmiotowej sprawy, jak również treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 145;art. 145 § 2;art. 145 § 3)">art. 145 § 2 i 3 kc</a>, Sąd doszedł do przekonania, iż służebność drogi koniecznej w przedmiotowej sprawie winna przebiegać według wariantu I opinii sporządzonej przez biegłego sądowego <span class="anon-block">M. S.</span>, tj. Sąd ustanowił drogę konieczną przez wjazd w głąb <span class="anon-block">działki nr (...)</span> na odcinku od <span class="anon-block">ul. (...)</span> do bramy znajdującej się przedłużeniu ściany budynku Poczty Polskiej (<span class="anon-block">droga nr (...)</span> określona na mapie sytuacyjnej przedmiotowej opinii biegłego sądowego <span class="anon-block">M. S.</span> na k. 190). Tak wytoczona droga odzwierciedla akceptowany i utrwalony od wielu lat sposób korzystania z części nieruchomości będącej <br/>w użytkowaniu wieczystym uczestnika postępowania Poczty Polskiej <span class="anon-block"> S.A. (...)</span> ten fakt tak zeznania przesłuchanych w sprawie świadków, jak również opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografii <span class="anon-block">M. S.</span>.</p> <p>Sąd ustalając przebieg drogi koniecznej uwzględnił aktualny stan zagospodarowania<br/>i korzystania z nieruchomości obciążonej i władnącej. Wzięto nadto pod uwagę, że tak wytyczona droga nie utrudnia ruchu i funkcjonującego zorganizowanego ciągu komunikacyjnego. Wariant ten umożliwia przejazd samochodami o masie całkowitej do 5 ton. Nadto ustalony przebieg drogi koniecznej w ocenie Sądu uwzględnia potrzeby nieruchomości niemającej dostępu do drogi publicznej, nie obciążając w sposób daleko idący gruntów, przez które ma prowadzić, jak również uwzględnia potencjał obydwu nieruchomości. Dodatkowo za uznaniem powyższego sposobu przebiegu drogi koniecznej przemawia również fakt, <br/>iż zapewnia on nieskrępowany dojazd do nieruchomości należącej do wnioskodawczyni, nie generując istotnych kosztów związanych z jego urządzeniem.</p> <p>Marginalnie wskazać należy, że wariant III przebiegu drogi koniecznej nie był brany pod uwagę z uwagi na fakt, iż tak wytoczony szlak drogi koniecznej nie spełnia wymagań technicznych, jak również nadmiernie obciążałby nieruchomość, przez którą ma prowadzić. W istocie tak z opinii biegłego geodety, jak i wniosków płynących z oględzin nieruchomości z udziałem Sądu wynika, iż wariant ten nie mógłby zapewnić odpowiedniego dojazdu <br/>na nieruchomość władnącą.</p> <p>Wariant II zaś wiązałby się z koniecznością wygospodarowania i wybudowania drogi przy posadowionym szlabanie, co wiązałoby się uciążliwością, z uwagi na fakt, iż szlaban został posadowiony w celu ochrony przestrzeni publicznej, tj. dla potrzeb i celów mieszkańców <span class="anon-block">budynku nr (...)</span> oraz użytkowników pomieszczeń gospodarczych – <br/>w szczególności w sezonie turystycznym. Ingerencja w przyjęte w tym zakresie rozwiązania mogłaby prowadzić do nieporozumień i konfliktów sąsiedzkich. Nadto wyznaczony w ten sposób wjazd odbywałby się z <span class="anon-block">ulicy (...)</span>, która leży w ciągu <span class="anon-block">drogi krajowej nr (...)</span>, <br/>co mogłoby naruszać a wręcz uniemożliwiać realizację planów inwestycyjnych <br/>na nieruchomości władnącej polegających na powstaniu hotelu. Co istotne, negatywną opinię w tym zakresie wyraziła Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, która <br/>w stanowisku z dnia 14 sierpnia 2019 roku wprost wskazała, że wymagany dla tego wariantu zjazd publiczny będzie stanowił zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego na <span class="anon-block">drodze krajowej nr (...)</span> (<em> <!-- -->vide</em>: pismo <span class="anon-block"> (...)</span> k. 268b).</p> <p>Mając na uwadze, iż ustanowienie służebności gruntowej wiąże się z ograniczeniem prawa użytkowania wieczystego, zasadnym jest przyznanie użytkownikowi wieczystemu obciążonej nieruchomości stosownego wynagrodzenia.</p> <p>Zgodnie z poglądem wyrażonym w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia <br/>8 września 2016 roku sygn. akt II CSK 804/15 wysokość wynagrodzenia za ustanowienie służebności drogi koniecznej zależy od okoliczności danego wypadku. Przyjmuje się, <br/>iż wynagrodzenie winno kompensować utracone korzyści, uszczerbek majątkowy oraz niedogodność powstałą dla właściciela nieruchomości służebnej. Ustalając wysokość wynagrodzenia w niniejszej sprawie Sąd oparł się na wnioskach płynących z opinii biegłego sądowego z zakresu rzeczoznawstwa majątkowego <span class="anon-block">P. S.</span>, przyjmując w ślad za żądaniem uczestnika postępowania Poczty Polskiej S.A. wynagrodzenie za korzystanie <br/>z nieruchomości o charakterze okresowym w cyklu miesięcznym, tj<em> <!-- -->. in concreto</em> na kwotę <br/>11 złotych miesięcznie, określając jej płatność z góry do dziesiątego dnia każdego miesiąca. Sąd ustalił, że termin płatności pierwszego wynagrodzenia nastąpi w terminie 1 miesiąca <br/>od dnia uprawomocnienia się niniejszego postanowienia. Sąd nie uwzględnił w tym zakresie stanowiska wnioskodawczyni, która optowała za wynagrodzeniem jednorazowym, bowiem decydujące znaczenie w tym zakresie winno mieć stanowisko podmiotu, którego prawa <br/>w konsekwencji niniejszego postępowania będą uszczuplone.</p> <p>Mając powyższe na uwadze – na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 145;art. 145 § 1;art. 145 § 2;art. 145 § 3)">art. 145 § 1-3 kc</a> – orzeczono jak <br/>w punktach I i II postanowienia.</p> <p>O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z ogólną regułą ponoszenia kosztów <br/>w postępowaniu nieprocesowym wyrażoną w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 520;art. 520 § 1)">art. 520 § 1 kpc</a> (punkt III postanowienia).</p> <p>/-/ sędzia Krzysztof Połomski</p> </div>