VII U 1579/24

Common courts2025-10-06

Case number

VII U 1579/24

Judgment date

2025-10-06

Type

SENTENCE

Legal basis

art. 81 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Judgment text

VII U 1579 /24 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> 6 października 2025 r. Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodnicząca: sędzia (del.) Magdalena Pytel po rozpoznaniu 6 października 2025 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawy  A. K. przeciwko  Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. o  wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne z odwołania A. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z 16 sierpnia 2024 r. nr (...) 1) oddala odwołanie, 2) zasądza od A. K. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego 90 zł (dziewięćdziesiąt złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia za czas od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty. VII U 1579/24 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Decyzją z 16 sierpnia 2024 r., nr (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. stwierdził, że roczna podstawa wymiaru składki za rok 2023 na ubezpieczenie zdrowotne A. K. z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności opodatkowanej według skali wynosi 27 920 zł (akta ZUS). A. K. 17 września 2024 r. (data stempla pocztowego) wniósł odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o jej uchylenie. Odwołujący wskazał, że podana przez ZUS podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w rozliczeniu rocznym jest niezgodna ze stanem faktycznym i zasadami rozliczeń wynikającymi z aktualnych przepisów. W ocenie odwołującego wymiar podstawy wymiaru składki określony dla 8 miesięcy działalności jest błędny, ponieważ w roku składkowym 2023 (od 1 lutego 2023 r. do 31 stycznia 2024 r.) prowadził działalność gospodarczą (podlegał ubezpieczeniu) przez 7 miesięcy, osiągając zgodnie z PIT-36 łączny dochód 5 319,48 zł (k. 3). W odpowiedzi na odwołanie z 17 października 2024 r., pełnomocnik organu rentowego wniósł o oddalenie odwołania, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Domagał się także zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że składka zdrowotna podlega rozliczeniu miesięcznemu i rocznemu. Podstawą składki zdrowotnej w rozliczeniu miesięcznym jest dochód uzyskany w poprzednim miesiącu. W związku z tym dochód uzyskany przez odwołującego: <dl> <dt>⚫</dt> <dd> w styczniu 2023 r. jest podstawą wyliczenia składki zdrowotnej w lutym 2023 r.; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> w lutym 2023 r. jest podstawą wyliczenia składki zdrowotnej w marcu 2023 r.; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> w marcu 2023 r. jest podstawą wyliczenia składki zdrowotnej w kwietniu 2023 r.; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> dochód uzyskany w kwietniu 2023 r. nie został oskładkowany w maju 2023 r. ze względu na zawieszenie działalności gospodarczej przez odwołującego; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> dochód uzyskany w czerwcu 2023 r. nie został oskładkowany w lipcu 2023 r. ze względu na zawieszenie działalności gospodarczej przez odwołującego; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> w październiku 2023 r. jest podstawą wyliczenia składki zdrowotnej w listopadzie 2023 r.; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> w listopadzie 2023 r. jest podstawą wyliczenia składki zdrowotnej w grudniu 2023 r.; </dd> <dt>⚫</dt> <dd> dochód uzyskany w grudniu 2023 r. nie został oskładkowany w styczniu 2024 r. ze względu na zawieszenie działalności gospodarczej przez odwołującego. </dd> </dl> Następnie organ rentowy wskazał, że zgodnie z zamiarem prawodawcy roczne rozliczenie składki zdrowotne zostało wprowadzone do obowiązującego prawa m.in. dla takich sytuacji jak powyższej wskazana, aby przy uwzględnieniu miesięcznego przesunięcia w obliczaniu składki miesięcznej, służącego komfortowi przedsiębiorcy (i obsługującym go księgowym), całość dochodu uzyskanego w okresie prowadzenia działalności gospodarczej była uwzględniona przy obliczeniu wysokości należnej składki zdrowotnej. Na tej podstawie organ rentowy uznał, że roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności opodatkowanej wg skali wynosi za rok 2023 - 27 920 zł a roczna składka na ubezpieczenie zdrowotne wynosi 2 512,80 zł. Organ rentowy wskazał, że założenie odwołującego, że do wyliczenia podstawy wymiaru składki należy przyjąć proporcję 7 miesięcy, jest błędne, ponieważ A. K. w 2023 r. prowadził działalność przez 8 miesięcy (tj, w styczniu, lutym, marcu, kwietniu, czerwcu, październiku, listopadzie, grudniu). Zatem w jego przypadku roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne za 2023 r. wynika z iloczynu 8 miesięcy prowadzenia działalności i kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 1 stycznia 2023 r. - 3 490 zł (8*3 490=27 900 zł). Od tak ustalonej podstawy należy wyliczyć kwotę rocznej składki zdrowotnej: 27 900 zł * 9% = 2 512,80 zł. Łączna kwota należnych składek zdrowotnych wykazanych w składanych dokumentach rozliczeniowych za okres od 2.2023 r. do 4.2023 r., 6.2023 r. oraz od 10.2023 r. do 12.2023 r. wynosi 2 198,70 zł. Natomiast niedopłata w wysokości 314,10 zł wprost wynika z różnicy pomiędzy wyliczoną roczną składką zdrowotną (2512,80 zł) a sumą należnych składek zdrowotnych wykazanych w DRA za 2023 r. (2198,70 zł). W ocenie organu rentowego wyżej przedstawione mechanizmy miesięcznego i rocznego rozliczenia składki zdrowotnej stanowią logiczną całość, a w przypadku płatników zawieszających lub kończących działalność nie powstaje „dodatkowa" składka zdrowotna, ale zgodnie z zasadą równości wobec prawa, tak jak u pozostałych przedsiębiorców, oskładkowaniu polega całość dochodu w rozumieniu ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej uzyskanego w okresie prowadzenia działalności gospodarczej w danym r. kalendarzowym (k. 9). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: A. K. w r. 2023 jako płatnik składek prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą przez 8 miesięcy w okresach od 1 stycznia 2023 r. do 30 kwietnia 2023 r., od 1 czerwca 2023 r. do 30 czerwca 2023 r. oraz od 1 października 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. 28 maja 2024 r. do Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wpłynął dokument ZUS DRA za kwiecień 2024 r. wykazujący roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne, w którym A. K. wybrał formę opodatkowania zasady ogólne - podatek według skali oraz wykazał Pan dochód w kwocie 5 319,48 zł. Pismem z 29 maja 2024 r. znak: (...) organ rentowy poinformował A. K. o błędach w dokumencie ZUS DRA za kwiecień 2024 r., w którym niepoprawnie wypełniono BLOK XII. P. 07 - 08 i wezwał do złożenia korekty wskazanego dokumentu. 10 czerwca 2024 r. A. K. złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniosek o wydanie decyzji w sprawie ustalenia poprawności złożonej deklaracji ZUS DRA za kwiecień 2024 r. oraz ustalenia wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne za rok składkowy 2023 z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Pismem z 19 czerwca 2024 r. organ rentowy zawiadomił A. K. o wszczęciu na żądanie strony postępowania w sprawie ustalenia wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne za rok składkowy 2023 z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Pismem z 25 lipca 2024 r. organ rentowy poinformował A. K. o zakończeniu postępowania (akta ZUS). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w tym w aktach ZUS. Dokumenty zgromadzone w sprawie nie były kwestionowane przez strony i zostały ocenione jako wiarygodne, gdyż ich treść i forma nie budziły zastrzeżeń Sądu. Sąd Okręgowy uznał zgromadzony materiał dowodowy za wystarczający do rozpoznania sprawy. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie jako niezasadne podlegało oddaleniu. Na wstępie należy zważyć, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 148(1);art. 148(1) § 1)">art. 148 1 § 1 KPC</a> sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, gdy pozwany uznał powództwo lub gdy po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów, w tym również po wniesieniu zarzutów lub sprzeciwu od nakazu zapłaty albo sprzeciwu od wyroku zaocznego, sąd uzna – mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych – że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne. Analizując treść złożonych przez strony i zgromadzonych w aktach rentowych dokumentów, sąd uznał, że okoliczności faktyczne nie były w sprawie sporne. Spór nie dotyczył faktów, lecz prawa, wobec czego sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 148(1);art. 148(1) § 1)">art. 148 1 § 1 KPC</a> uznał, że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne, co w konsekwencji pozwoliło na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 46;art. 46 ust. 1)"> art. 46 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a>, płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Jak zaś wynika z art. 47 ustawy systemowej, płatnik składek przesyła w tym samym terminie deklarację rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc do 5 dnia następnego miesiąca - dla jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych, do 15 dnia następnego miesiąca - dla płatników składek posiadających osobowość prawną, do 20 dnia następnego miesiąca - dla pozostałych płatników składek. Natomiast zgodnie z art. 48b, Zakład może sporządzać z urzędu zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, zgłoszenia wyrejestrowania ubezpieczonego z ubezpieczeń społecznych, imienne raporty miesięczne, zgłoszenia płatnika składek, zgłoszenia wyrejestrowania płatnika składek, deklaracje rozliczeniowe oraz dokumenty korygujące te dokumenty, zwane dalej "dokumentami związanymi z ubezpieczeniami społecznymi określonymi w ustawie". Zakład może korygować z urzędu błędy stwierdzone w dokumentach związanych z ubezpieczeniami społecznymi określonych w ustawie. Zakład może żądać od płatnika składek ponownego złożenia dokumentów związanych z ubezpieczeniami społecznymi określonych w ustawie, jeżeli dokumenty te nie zostały zidentyfikowane w systemie informatycznym Zakładu. Zakład może z urzędu wprowadzać i korygować dane bezpośrednio na kontach ubezpieczonych lub kontach płatników składek, informując o tym ubezpieczonych i płatników składek. W myśl art. 23 ust. 1 ustawy systemowej od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, na zasadach i w wysokości określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971370926" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926 ()"> ustawie z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa</a> (Dz. U. z 2025 r. poz. 111) z wyłączeniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971370926" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926 (art. 56 a)">art. 56a</a>. Do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Przechodząc zaś do samej kwestii wysokości rocznej składki zdrowotnej, to należy wskazać, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 81;art. 81 ust. 2)"> art. 81 ust. 2 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 146, dalej: ustawa świadczeniowa), roczną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób prowadzących działalność pozarolniczą, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 8;art. 8 ust. 6;art. 8 ust. 6 pkt. 1;art. 8 ust. 6 pkt. 3;art. 8 ust. 6 pkt. 4;art. 8 ust. 6 pkt. 5)"> art. 8 ust. 6 pkt 1, 3, 4 i 5 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a> oraz w art. 18 ust. 1 ustawy z 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców, opłacających podatek dochodowy m.in. podatek na zasadach ogólnych - według skali podatkowej ( art. 27 ustawy o PIT), stanowi dochód z działalności gospodarczej ustalony za rok kalendarzowy jako różnica między osiągniętymi przychodami, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, z wyłączeniem przychodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym innych niż określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 21;art. 21 ust. 1;art. 21 ust. 1 pkt. 63 a;art. 21 ust. 1 pkt. 63 b;art. 21 ust. 1 pkt. 152;art. 21 ust. 1 pkt. 153;art. 21 ust. 1 pkt. 154)"> art. 21 ust. 1 pkt 63a, 63b, 152 - 154 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów, w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, z uwzględnieniem  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 24;art. 24 ust. 1)">art. 24 ust. 1</a> - 2b <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, pomniejszony o kwotę opłaconych w tym r. składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Podstawa wymiaru składki w nowej wysokości obowiązuje od 1 lutego danego r. do 31 stycznia r. następnego, zwanego dalej "rokiem składkowym". Natomiast zgodnie z ust. 2b ww. artykułu, w przypadku gdy podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, ustalona zgodnie z ust. 2, jest niższa od kwoty stanowiącej iloczyn liczby miesięcy podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu w r. kalendarzowym, za który ustalany był dochód, o którym mowa w ust. 2, i minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w pierwszym dniu r. składkowego, podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne za ten rok składkowy stanowi ta kwota. Zgodnie zaś z art. 81 ust. 2c ustawy świadczeniowej, za każdy miesiąc podlegania ubezpieczeniu osoba, o której mowa w ust. 2, wpłaca składkę na ubezpieczenie zdrowotne od miesięcznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne stanowiącej dochód z działalności gospodarczej uzyskany w miesiącu poprzedzającym miesiąc, za który opłacana jest składka, ustalony w następujący sposób: 1) dochód za pierwszy miesiąc podlegania ubezpieczeniu w r. składkowym jest ustalany jako różnica między osiągniętymi przychodami w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a> a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>; 2) dochód ustalony w sposób, o którym mowa w pkt 1, jest pomniejszany o kwotę składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe opłaconych w tym miesiącu, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów; 3) dochód za kolejne miesiące ustala się jako różnicę między sumą przychodów w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, osiągniętych od początku r., i sumą kosztów uzyskania tych przychodów w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>, poniesionych od początku roku; 4) dochód ustalony w sposób, o którym mowa w pkt 3, jest pomniejszany o sumę dochodów ustalonych za miesiące poprzedzające i o różnicę między sumą składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, zapłaconych od początku r., a sumą składek odliczonych w poprzednich miesiącach; dochód nie jest pomniejszany o składki, które zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów; 5) przy obliczaniu dochodów, o których mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 24 ust. 1 pkt. 1;art. 24 ust. 1 pkt. 3)">pkt 1 i 3</a>, stosuje się  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 24;art. 24 ust. 1)">art. 24 ust. 1</a> - 2b i nie uwzględnia się przychodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym innych niż określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 21;art. 21 ust. 1;art. 21 ust. 1 pkt. 63 a;art. 21 ust. 1 pkt. 63 b;art. 21 ust. 1 pkt. 152;art. 21 ust. 1 pkt. 153;art. 21 ust. 1 pkt. 154)"> art. 21 ust. 1 pkt 63a, 63b, 152 - 154 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>; w przypadku osób prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów dochód, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 24 ust. 1 pkt. 1;art. 24 ust. 1 pkt. 3)">pkt 1 i 3</a>, ustala się z uwzględnieniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 44;art. 44 ust. 2;art. 44 ust. 2 zd. 2)"> art. 44 ust. 2 zdanie drugie ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych</a>. Natomiast zgodnie z art. 81 ust. 2j ustawy świadczeniowej, ubezpieczony, o którym mowa w ust. 2 lub 2e, wpłaca kwotę stanowiącą różnicę między roczną składką na ubezpieczenie zdrowotne ustaloną od rocznej podstawy, określonej w art. 81 ust. 2 albo 2e, a sumą składek na ubezpieczenie zdrowotne wynikającą ze złożonych dokumentów za poszczególne miesiące r. składkowego albo r. kalendarzowego. Kwota do dopłaty powinna być wskazana przez ubezpieczonego w dokumencie rozliczeniowym za kwiecień r. następnego - o czym stanowi art. 81 ust. 2k ustawy świadczeniowej, zaś samej dopłaty ubezpieczony musi dokonać do 20 maja r. następnego - o czym stanowi art. 81 ust. 21 ustawy świadczeniowej. Natomiast art. 81 ust. 2ka, ubezpieczony, o którym mowa w ust. 2 lub 2e, przekazuje roczne rozliczenie składek w dokumencie rozliczeniowym, o którym mowa w ust. 2k. Tym samym od 1 stycznia 2022 r. uległy znacznym zmianom zasady opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą. Sposób ustalania dla ww. osób podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne i wysokość płaconej składki są uzależnione m.in. od formy opodatkowania dochodów z tej działalności. W <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 81;art. 81 ust. 2;art. 81 ust. 2 e)"> art. 81 ust. 2 i 2e ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych</a> (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 146) - wprowadzona została nieznana przed 1 stycznia 2022 r. roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne osób prowadzących pozarolniczą działalność. Adresatami  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20042102135" title="Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - Dz. U. z 2004 r. Nr 210, poz. 2135 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2</a> są osoby prowadzące pozarolniczą działalność wskazane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 8;art. 8 ust. 6;art. 8 ust. 6 pkt. 1;art. 8 ust. 6 pkt. 3;art. 8 ust. 6 pkt. 4;art. 8 ust. 6 pkt. 5)"> art. 8 ust. 6 pkt 1, 3, 4 i 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych</a> oraz przedsiębiorcy, o których mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (tj. przedsiębiorcy korzystający z tzw. ulgi na start), opłacający podatek dochodowy na zasadach ogólnych (według skali podatkowej lub w formie podatku liniowego), a więc także ubezpieczony. Cytowane wyżej przepisy posługują się dwoma pojęciami - rok kalendarzowy i rok składkowy. Rok kalendarzowy, jak powszechnie wiadomo, obejmuje miesiące od stycznia do grudnia, zaś formuła r. składkowego jest przesunięta i obejmuje miesiące od lutego danego roku do 31 stycznia roku następnego. W przypadku ubezpieczonego, który w 2023 r. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą przez 8 miesięcy w okresach od 1 stycznia 2023 r. do 30 kwietnia 2023 r., od 1 czerwca 2023 r. do 30 czerwca 2023 r. oraz od 1 października 2023 r. do 31 grudnia 2023 r., kluczowe jest ustalenie, czy roczną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne za 2023 r. należy ustalić posługując się, formułą r. składkowego, czy w odniesieniu do r. kalendarzowego. Odpowiedź w tym zakresie daje cytowany  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2</a> u.ś.o.z. Jak już wcześniej zostało wskazane wyraźnie przewiduje on, że dla grupy prowadzących działalność gospodarczą, którą ten przepis wymienia, a znajduje się w tej grupie również odwołujący, roczną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne stanowi dochód z działalności gospodarczej ustalony za rok kalendarzowy, jako różnica między osiągniętymi przychodami w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 ()">ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych</a> (z wyłączeniem przychodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym innych niż wskazane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 21;art. 21 ust. 1;art. 21 ust. 1 pkt. 63 a;art. 21 ust. 1 pkt. 63 b;art. 21 ust. 1 pkt. 152;art. 21 ust. 1 pkt. 153;art. 21 ust. 1 pkt. 154)"> art. 21 ust. 1 pkt 63a, 63b oraz 152 - 154 </a> PDOFizU) a poniesionymi kosztami uzyskania tych przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych (z uwzględnieniem  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 24;art. 24 ust. 1)">art. 24 ust. 1</a> - 2b PDOFizU). Dochód pomniejsza się o kwotę opłaconych w tym r. składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, jeżeli nie zostały one zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Ustalona, jak wskazano, roczna podstawa wymiaru składki w nowej wysokości obowiązuje w tzw. r. składkowym, czyli od 1 lutego danego r. do 31 stycznia r. następnego. Ustawodawca wprowadził także dla wskazanej grupy ubezpieczonych roczną minimalną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne. Jeśli bowiem podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne ustalona na podstawie  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 81;art. 81 ust. 2)">art. 81 ust. 2</a> u.ś.o.z. jest niższa od kwoty stanowiącej iloczyn liczby miesięcy podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu w r. kalendarzowym (za który ustalany był wskazany powyżej dochód) i minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w pierwszym dniu r. składkowego, podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne za ten rok składkowy stanowi ta kwota (  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19910800350" title="Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - Dz. U. z 1991 r. Nr 80, poz. 350 (art. 81;art. 81 ust. 2 b)">art. 81 ust. 2b</a> u.ś.o.z.).W świetle wskazanych przepisów nie ulega wątpliwości, iż roczną podstawą wymiaru składki jest dochód osiągnięty w danym r. kalendarzowym, a nie składkowym. W konsekwencji dla celów wyliczenia minimalnej wysokości rocznej podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne ww. osób uzasadnione jest odniesienie się do miesięcy roku kalendarzowego, a nie roku składkowego. W rozliczeniu rocznym podstawę wymiaru stanowi zatem dochód uzyskany w roku kalendarzowym, który zestawia się jednak z sumą składek zapłaconych od lutego danego roku do stycznia roku następnego, co stanowi rok składkowy, który został celowo tak zdefiniowany przez prawodawcę, aby uwzględniać, że miesięczna składka zdrowotna jest ustalana z miesięcznym przesunięciem (od dochodu z miesiąca poprzedniego). Dzięki takiemu rozwiązaniu ubezpieczony ma czas na dokładne ustalenie podstawy wymiaru składki miesięcznej. Minimalna roczna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne dla przedsiębiorców opodatkowanych na zasadach ogólnych jest ustalana jako iloczyn liczby miesięcy podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu w roku kalendarzowym, za który ustalany był dochód i kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w pierwszym dniu r. składkowego. W przypadku zawieszenia lub zakończenia działalności gospodarczej dochód uzyskany przez przedsiębiorcę w skali roku kalendarzowego do czasu zawieszenia działalności podlega pełnemu rozliczeniu. Składka wyliczona od rocznej podstawy jej wymiaru może odbiegać od sumy składek na ubezpieczenie zdrowotne opłaconych za poszczególne miesiące w sytuacji np. zawieszenia albo zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej w trakcie roku. Jeśli np. z końcem sierpnia doszło do zawieszenia prowadzenia działalności gospodarczej, to dochody z sierpnia nie stanowiły podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne ze względu na brak miesiąca, dla którego miałyby być podstawą. Jednak w rozliczeniu rocznym konieczne będzie uwzględnienie dochodów osiągniętych w sierpniu i zbilansowanie ich z zapłaconymi składkami (A. Sidorko (w:) Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Komentarz, wyd. IV, red. A. Pietraszewska - Macheta, Warszawa 2023, art. 81). Tak przedstawione i zastosowane mechanizmy miesięcznego i rocznego rozliczenia składki zdrowotnej sprawiają, że w przypadku płatników zawieszających lub kończących działalność gospodarczą nie powstaje obowiązek opłacenia "dodatkowej" składki zdrowotnej. U takiego płatnika nie powstaje "dodatkowa" składka zdrowotna, ale zgodnie z zasadą równości wobec prawa, tak jak u pozostałych przedsiębiorców, oskładkowaniu podlega całość dochodu w rozumieniu ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, uzyskanego w okresie prowadzenia działalności gospodarczej w danym r. kalendarzowym. Z powyższych przepisów wynika zatem, że w przypadku opodatkowania podatkiem według skali podatkowej - tak jak ma to miejsce w przypadku odwołującego, roczna podstawa wymiaru składki zdrowotnej ustalana jest za rok składkowy od 1 lutego do 31 stycznia roku następnego i stanowi ją dochód z działalności gospodarczej ustalony za rok kalendarzowy zgodnie z ustawą o PIT, czyli jest to różnica między osiągniętymi przychodami pomniejszonymi o kwotę składek na ubezpieczenie społeczne opłaconych w tym roku, jeśli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Mając na uwadze powyższe odwołanie jako bezzasadne podlegało oddaleniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477 14 § 1 KPC</a>, o czym Sąd orzekł w pkt 1. sentencji wyroku. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na zasadzie odpowiedzialności za wynik procesu wynikającej z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 KPC</a> oraz § 2 ust. 3 i 4 w zw. z § 10 pkt 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, ustalając stawkę proporcjonalnie do wartości przedmiotu sporu określonej postanowieniem Sądu. Wobec powyższego, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. SSR (del.) Magdalena Pytel </div>