II SO/Kr 10/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. R. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Filharmonii im. [...] w K. za nieprzekazanie skargi K. R. na decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej z dnia 14 czerwca 2020 r., znak: [...] postanawia: oddalić wniosek UZASADNIENIE K. R., reprezentowany przez radcę prawnego D. K., w dniu 2 sierpnia 2020 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Filharmonii im. [...] w K. za nieprzekazanie, złożonej w dniu 29.06.2020 r. za pośrednictwem tego podmiotu na jego elektroniczną skrzynkę podawczą ePUAP "[...]", skargi na decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej z dnia 14 czerwca 2020 r., znak: [...] wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie. W uzasadnieniu wniosku K. R. wskazał, że mimo upływu terminu na przekazanie skargi, podmiot zobowiązany nie zadośćuczynił obowiązkom wynikającym z art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie wnioskodawcy celowo nie przekazał skargi, albowiem w całym postępowaniu jego działania zmierzały do utrudnienia skarżącemu zrealizowania prawa do informacji publicznej. W odpowiedzi na wniosek Dyrektor Filharmonii im. [...] w K. wniósł o oddalenie wniosku o wymierzenie grzywny. Wyjaśnił, że dopiero z zarządzenia wzywającego do ustosunkowania się do wniosku, dowiedział się o wniesieniu, w formie dokumentu elektronicznego, skargi na decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej. Wcześniej, z uwagi na ograniczenia kadrowe wywołane pandemią ogłoszonej w powodu Covid-19, spowodowane pracą zdalną, a także remont wynajmowanych pomieszczeń biurowych, nie odbierał korespondencji przesyłanej przez ePUAP. Dyrektor Filharmonii zaznaczył przy tym, że dostęp do konta możliwy jest jedynie w biurze. Ponadto wskazał, że nie mając wiedzy o złożonej skardze, po ponownym przeanalizowaniu wniosku stwierdził, że wnioskowana informacja nie istnieje, o czym poinformował wnioskodawcę pismem z dnia 31 lipca 2020 r., doręczonym w dniu 10 sierpnia 2020 r. Organ dopełnił jednocześnie obowiązku przekazania skargi z dnia 29 czerwca 2020 r. do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) - dalej "p.p.s.a." - skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Jak stanowi art. 54 § 2 p.p.s.a., organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania w terminie skargi do sądu, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Celem tego przepisu jest dyscyplinowanie organów do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. lub w przepisach szczegółowych. Zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429) przekazanie akt i odpowiedzi na skargę w zakresie udostępnienia informacji publicznej następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Z przedstawionych regulacji prawnych jednoznacznie wynika, że podmiot, za pośrednictwem którego kierowana jest do sądu administracyjnego skarga w przedmiocie dostępu do informacji publicznej jest bezwzględnie obowiązany przekazać to pismo sądowi wraz z kompletem akt sprawy, w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Jednocześnie należy wskazać, że wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. nie jest obligatoryjne. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 25 września 2020 r., sygn. akt I OZ 585/20 użycie przez ustawodawcę słowa "może" oznacza, że Sąd winien, nawet przy przekroczeniu terminu, uwzględniać specyfikę i charakter danej sprawy, a także rozmiary zwłoki w przekazaniu skargi. Wymierzenie grzywny nie jest zatem bezpośrednią konsekwencją stwierdzenia nieterminowego przekazania skargi do sądu, lecz jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, a zatem możliwością, z której należy korzystać, jeżeli realia rozpoznawanej sprawy to uzasadniają (por. wyrok WSA w Poznaniu z 13 listopada 2019 r., sygn. IV SAB/Po 207/19, LEX nr 2745318). Wskazać również należy, że uznanie sądowe cechuje brak sztywnych ram wartościowania danego stanu rzeczy, opiera się ono na analizie całokształtu okoliczności sprawy, przy uwzględnieniu pewnych wskazań ustawowych, zasad doświadczenia życiowego i zawodowego (por. wyrok NSA z dnia 8.10.2020 r., sygn.. I OSK 1969/18, publikowany w cbois). W związku z tym zaznaczenia wymaga, że skarżący K. R. zamieszkały przy ul. S. w R., udzielił pełnomocnictwa w niniejszej sprawie r.pr. D. K., która w skardze wskazała adres kancelarii: ul. [...], ale ogłaszając się w internecie jako kolejny adres kancelarii podała adres miejsca zamieszkania skarżącego. Z urzędu również Sądowi wiadomo, że K. R. reprezentowany przez radcę prawnego D. K. na przestrzeni 2020 roku złożył 46 skarg i wniosków do sądów administracyjnych z zakresu informacji publicznej. Jako podmioty zobowiązane wskazywał prezesów sądów, komendantów policji, dyrektorów filharmonii i galerii sztuki, dyrektorów przedszkoli i szkół (dane z bazy internetowej cbois). Wiadomo również sądowi z urzędu, że prawomocnym wyrokiem z dnia 23.03.2020 r., sygn. II SAB/Kr 4/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w sprawie ze skargi K. R. na bezczynność Dyrektora Filharmonii im. [...] w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej . zobowiązał Dyrektora Filharmonii im. [...] w K. do wydania aktu lub dokonania czynności w sprawie załatwienia wniosku K. R. z dnia 27 listopada 2019 r. w terminie 14 dni o daty zwrotu akt. Wniosek dotyczył udostępnienia informacji o wysokości wynagrodzenia brutto Dyrektora Artystycznego Filharmonii za miesiące wrzesień i październik 2019 r. oraz informacji o ilości podróży służbowych odbytych przez Dyrektora Artystycznego Filharmonii w miesiącu październiku 2019 r. Wyrok uprawomocnił się w dniu 2.07.2020 r., a akta zwrócono podmiotowi zobowiązanemu przesyłką nadaną w dniu 21.07.2020 r. W dniu 14.06.2020 r. Dyrektor Filharmonii im. K. [...] w K. wydał decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej z wniosku K. R. z dnia 27.11.2019 r. dotyczącego wysokości wynagrodzenia i ilości podróży służbowych Dyrektora Artystycznego Filharmonii za miesiące wrzesień i październik 2019 r. podając, że Dyrektor zatrudniony jest na podstawie umowy i dzieło, która zawiera klauzul e poufności oraz że nie odbywał podroży służbowych. Nadto, w piśmie z dnia 31.07.2020 r. dodatkowo udzielił skarżącemu informacji w tej sprawie. Ta sekwencja zdarzeń wskazuje, że nie czekając nawet na uprawomocnienie się wyroku, Dyrektor Filharmonii wykonał zobowiązanie, wynikające z cytowanego wyroku. Niezwłocznie po otrzymaniu odpisu wniosku o nałożenie grzywny, przesłana została skarga. Dlatego też Sąd doszedł do przekonania, że nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią na nią oraz aktami sprawy w zakreślonym ustawą terminie nie było efektem celowego działania organu. Sąd przyjął w tym zakresie wyjaśnienia zawarte w odpowiedzi na wniosek. Wykazywane okoliczności w postaci remontu pomieszczeń biurowych i świadczenie pracy przez zatrudnione osoby w formie pracy zdalnej, przy uwzględnieniu braków kadrowych wywołanych pandemią, uzasadniać mogą problemy w kontrolowaniu wpływu pism składanych drogą elektroniczną. Nadto, udzielenie informacji publicznej przez Dyrektora Filharmonii stanowi niewątpliwie incydentalną aktywność tego podmiotu i niewielkie doświadczenie w tego typu sprawach może też do pewnego stopnia tłumaczyć brak sprawności w działaniu. Należy przy tym wskazać, że skarżący, reprezentowany każdorazowo przez tego samego pełnomocnika, ma bogate doświadczenie w sprawach sądowoadministracyjnych. Jak wynika z Centralnej Bazy Orzeczeń i Informacji o Sprawach skarżący skwapliwie korzysta również z możliwości dyscyplinowania organów, które uchybiają terminowi dokonania obowiązku określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a., składając wnioski o wymierzenie grzywny. Istotne jest przy tym, że są to w znakomitej większości podmioty, które – jak pokazuje praktyka – często nie dysponują odpowiednim zapleczem administracyjnym, pozwalającym na sprawne załatwienie wniosków i występowanie w postępowaniach sądowoadministracyjnych. Wydaje się, że skarżący powinien mieć tego świadomość. Dobrym zwyczajem, oczywiście nie wymaganym przez ustawę, byłoby przed wniesieniem do sądu wniosku o wymierzenie grzywny, zwrócenie się do podmiotu zobowiązanego do przekazania skargi o dokonanie tej czynności. Z tych względów oraz mając na uwadze dyscyplinująco - restrykcyjny charakter omawianej instytucji Sąd stwierdził, że niecelowym jest nałożenie na Dyrektora Filharmonii im. [...] w K. grzywny.