I C 324/25

Common courts2025-11-19

Case number

I C 324/25

Judgment date

2025-11-19

Type

SENTENCE

Judges

Ewa Tokarzewska (PRESIDING_JUDGE)

Summary

Pokrzywdzenie wierzycieli

Judgment text

Sygn. akt: I C 324/25 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> Dnia 19 listopada 2025 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny w składzie następującym: <table> <colgroup> <col width="184"/> <col width="505"/> </colgroup> <tr> <td> Przewodniczący: </td> <td> sędzia Ewa Tokarzewska </td> </tr> </table> po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2025 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa D. R., P. R. przeciwko M. D. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną 1. zamyka rozprawę; 2. uznaje za bezskuteczną wobec powodów D. R. i P. R. czynność prawną dokonaną przez dłużnika C. F. polegającą na odrzuceniu spadku po zmarłej C. K. pismem z dnia 1 sierpnia 2023 r., w toku postępowania, które toczyło się przed Sądem Rejonowym I Wydział Cywilny w M., sygn. akt: (...) 3. zasądza od pozwanej na rzecz powodów kwotę po 6.408,50 zł tytułem zwrotu kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. sędzia Ewa Tokarzewska Sygn. akt I C 324/25 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> Powodowie D. R. i P. R. w pozwie z dnia 04.03.2025 r. (data nadania w placówce pocztowej) skierowanym wobec pozwanej M. D. wnieśli o: 1. uznanie za bezskuteczną wobec powodów D. R. i P. R. czynność prawną dokonaną przez dłużnika C. F. w postaci odrzucenia spadku po zmarłej C. K. w toku postępowania, które to toczyło się przed Sądem Rejonowym, I Wydział Cywilny w M., sygn. akt: (...)i zostało zakończone postanowieniem z dnia 16.10.2024 r., które to uprawomocniło się w dniu 13.11.2024 r. celem zaspokojenia w trybie egzekucji wierzytelności powodów w kwocie 156.896,07 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od 11.03.2022 r., których skapitalizowana wartość na dzień składania niniejszego pozwu – 04.03.2025 r. wynosi 54.007,70 zł oraz zwrotu wydatków związanych z uczestnictwem profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym w kwocie 2.880,00 zł, która to wierzytelność stwierdzona jest wyrokiem Sądu Okręgowego, II Wydział Karny w O. z dnia 19.04.2021 r., sygn. akt: (...), zmienionego wyrokiem Sądu Apelacyjnego, II Wydział Karny w B. z dnia 10.03.2022 r., sygn. akt: (...) 2. zasądzenie od pozwanej na rzecz powodów zwrotu kosztów procesu, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1(1))">art. 98 § 1 1 k.p.c.</a> liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w sprawie do dnia zapłaty. W uzasadnieniu powodowie wskazali, że wyrokiem Sądu Okręgowego, II Wydział Karny w O. z dnia 19.04.2021 r., sygn.. akt: (...), zmienionego wyrokiem Sądu Apelacyjnego, II Wydział Karny w B. z dnia 10.03.2022 r., sygn. akt: (...) zasądzono od C. F. na rzecz powodów kwoty po 80.000,00 zł tytułem częściowego zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz kwoty po 1.440,00 zł tytułem zwrotu wydatków związanych z uczestnictwem profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 10.03.2022 r. Wobec C. F. orzeczona został kara dożywotniego pozbawienia wolności oraz środek karny w postaci zakazu kontaktowania się z powodami. Przedmiotowa wierzytelność został w dniu 16.05.2022 r. skierowana bezpośrednio do egzekucji komorniczej. Postanowieniem z dnia 28.09.2022 r., z uwagi na bezskuteczność, przedmiotowa egzekucja komornicza została umorzona. W toku postępowania wyegzekwowano jedynie kwotę 12.581,19 zł należności głównej oraz kwotę 1.350,00 zł kosztów zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika. W międzyczasie powodowie powzięli informacje o śmierci matki dłużnika C. C. K., oraz o fakcie , że w skład spadku najprawdopodobniej wchodzi prawo własności do nieruchomości. W dniu 08.11.2022 r. powodowie złożyli wniosek o stwierdzenie nabycia spadku do Sądu Rejonowego w M.. W toku postępowania okazało się, że C. K. pozostawiła testament sporządzony 22.08.2006 r. w formie aktu notarialnego. Do całości spadku powołała swojego syna-dłużnika C. F. oraz córkę – pozwaną M. D.. Dłużnik C. F. pismem z dnia 01.08.2023 r. wskazał, iż zrzeka się w całości spadku po zmarłej C. K.. Pismem z dnia 31.08.2023 r. wskazał, iż wyraża wolę odrzucenia spadku z testamentu. W dniu 27.08.2024 r., na rozprawie, C. F. złożył oświadczenie przed sądem o odrzuceniu spadku po zmarłej C. K.. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego I Wydział Cywilny w M. z dnia 16.10.2024 r. pozwana M. D. została jedyną spadkobierczynią zmarłej C. K.. Na zadłużenie dłużnika C. F. względem powodów składają się: 1. kwota 156.896,07 zł tytułem należności głównej; 2. kwota 54.007,70 zł tytułem skapitalizowanych odsetek ustawowych za opóźnienie liczonych od dnia 11.03.2022 r. do dnia złożenia niniejszego pozwu; 3. kwota 2.880,00 zł tytułem zwrotu wydatków związanych z uczestnictwem profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym. Powodowie wskazali, że dłużnik C. F. miał pełną świadomość istnienia przedmiotowej wierzytelności oraz faktu, że nie dokonał jej spłaty w całości. Dodatkowo, miał świadomość, że całość masy spadkowej w takich okolicznościach przypadnie na rzecz członka jego rodziny – siostry M. D.. Powodowie podkreślili, iż C. F. dokonał czynności prawnej odrzucenia spadku w celu pokrzywdzenia powodów, w związku z powyższym złożenie niniejszego pozwu jawi się jako konieczne (pozew k. 4-8). W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od pozwanego na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. Pozwana zgłosił zarzut przekroczenia przez powodów prekluzyjnego sześciomiesięcznego terminu wynikającego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024;art. 1024 § 2)">art. 1024 § 2 k.c.</a> W uzasadnieniu podniosła, że nie miała żadnego wpływu na to co zrobił jej brat i nie umawiała się z nim by odrzucił spadek. Dodała, że brat jej wiedział, że jeśli ten przyjmie spadek to pozwana będzie domagać się od niego zwrotu wszystkich ponoszonych przez pozwaną kosztów, remontów, rachunków i opłat. Powódka podkreśliła, że nie działała z zamiarem pokrzywdzenia wierzycieli. Pozwana wskazała w uzasadnieniu, iż jej brat C. F., w dniu 27.08.2024r., na rozprawie odrzucił spadek po zmarłej C. K.. Powodowie w tej sprawie byli reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika. W związku z powyższym, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024;art. 1024 § 2)">art. 1024 § 2 k.c.</a>, powództwo w niniejszej sprawie powinno być wniesione do dnia 27.02.2025 r., zaś z daty wynikającej z pozwu wynika, że pozew został złożony w dniu 04.03.2025 r. (odpowiedź na pozew k. 49-51). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Wyrokiem z dnia 19.04.2021 r. Sąd Okręgowy w O. II Wydział Karny sygn. akt: (...) C. F. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa określonego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 148;art. 148 § 1)">art. 148 § 1 k.k.</a> i skazany na karę dożywotniego pozbawienia wolności. (dowód: wyrok SO w (...) k. 13-15) Wyrokiem z dnia 10.03.2022 r. Sąd Apelacyjny w B. II Wydział Karny sygn. akt:(...) zasądzono od C. F. na rzecz D. R. i P. R. kwoty po 80.000,00 zł. (dowód: wyrok SA w Białymstoku sygn. akt: II AKa 151/21 k. 16) W dniu 16.05.2022 r. P. R. i D. R. złożyli do Kancelarii (...) przy Sądzie Rejonowym w M. K. Ł. wniosek o wszczęcie egzekucji wobec dłużnika C. F.. (dowód: wniosek o wszczęcie egzekucji k. 17-18v.) Postanowieniem z dnia 28.09.2022 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w M. postanowił umorzyć postępowanie egzekucyjne. Zgodnie z jego treścią, w toku postępowania wyegzekwowano kwotę 12.581,19 zł należności głównej oraz kwotę 1.350,00 zł kosztów zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika. (dowód: postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w M. K. Ł. k. 19-19v.) Pismem z dnia 08.11.2022 r. wnioskodawcy P. R. i D. R. wnieśli do Sądu Rejonowego w M. wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej C. K.. (dowód: wniosek o stwierdzenie nabycia spadku k. 20-20v.) Sąd Rejonowy w M. postanowieniem z dnia 15.10.2024 r. stwierdził, że spadek po zmarłej C. K. nabyła M. D.. C. F. w trakcie rozprawy w dniu 27.08.2024 r. złożył oświadczenie o odrzuceniu spadku po zmarłej C. K.. (dowód: postanowienie SR w (...) wraz z uzasadnieniem k. 21-25) Pismem z dnia 02.07.2025 r. (data nadania) powodowie wskazali, że w dniu 26.04.2024 r. Dziekan Izby Adwokackiej w O. ustanowił adwokat P. G. (1) zastępcą generalnym adwokata M. K., który to zakończył prowadzenie działalności gospodarczej. W dniu 08.05.2024 r. adwokat P. G. (1) przesłała informacje bezpośrednio do Sądu Rejonowego w M. w sprawie o sygnaturze akt(...) wraz z decyzją i wnioskiem o udzielenie dostępu do sprawy w Portalu Sądowym oraz ewentualne ponowne przesłanie pism procesowych doręczanych za pośrednictwem Portalu Sądowego do adwokata M. K., albowiem z dniem zakończenia przez niego wykonywania zawodu adwokata profil ten został zablokowany i nie było do niego dostępu. Sąd Rejonowy w M. wysłał za pośrednictwem Portalu Sądowego do adwokata M. K. zawiadomienie datowane na dzień 08.05.2024 r. o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 27.08.2024 r. – czyli tego terminu, na którym dłużnik C. F. odrzucił spadek. Zawiadomienie to nie zostało ponownie doręczone adwokatowi P. G. (1), co skutkowało tym, że nie miała wiedzy o tym terminie i nie stawiła się na nim. Powodowie również nie mieli wiedzy o tym terminie rozprawy, albowiem nie zostało do nich wysłane zawiadomienie w związku z powyższym nie mogli powziąć wiedzy o odrzuceniu spadku na rozprawie w dni 27.08.2024 r. Dostęp do Portalu Sądowego adwokat P. G. (1), mimo wniosku złożonego w maju 2024 r., otrzymała dopiero w dniu 02.10.2024 r. W związku z powyższym nie miała możliwości uzyskania wcześniej formacji o odrzuceniu spadku przez dłużnika C. F.. Wniosek C. F. nie został doręczony ani adwokatowi M. K., ani adwokat P. G. (1). Do dnia dzisiejszego na Portalu Sądowym nie ma opublikowanego ani jednego protokołu rozprawy. Powodowie dodali, ze zgodnie z aktami sprawy Sądu Rejonowego w M., sygn. akt (...) wynika, ze adwokat P. G. (2) zapoznała się z aktami sprawy dopiero w późniejszym terminie i dopiero wtedy uzyskała dostęp do wszystkich pism procesowych, jakie były w aktach. Zdaniem powodów Sąd Rejonowy w M., mimo formalnego poinformowania go o zmianie pełnomocnika, dopuścił się zaniedbania i nie zawiadomił prawidłowo pełnomocnika o terminie rozprawy, na której dłużnik C. F. odrzucił spadek. Pełnomocnik nie miał wiedzy o tej czynności i nie miał możliwości uzyskania o niej informacji z Portalu Sądowego. Zdaniem powodów, w związku z powyższym, pozew został złożony jeszcze przed upływem ustawowego sześciomiesięcznego terminu. (dowód: pismo powodów z dnia 02.07.2025 r. wraz z załącznikami k. 63-72) D. R. w dniu 17.10.2025 r. dowiedział się od adwokat P. G. (1) o odrzuceniu spadku przez C. F.. Nikt nie kontaktował się z powodem w sprawie polubownego sposobu rozwiązania sporu. Powód był przekonany, że nie jest możliwe dojście do porozumienia ze stroną pozwaną. C. F. ukrywał przez powodami swój majątek. (dowód: zeznania D. R. i P. R. k. 103v.-104) M. D. nie rozmawiała z bratem na temat spadku. C. F. nie tłumaczył jej dlaczego odrzucił spadek. Pozwana dopiero na rozprawie dowiedziała się o odrzuceniu spadku. Brat pozwanej nie pomagał finansowo rodzinie. Pozwana znalazła testament matki po kilku latach po śmierci C. K.. Pozwana nie wie dlaczego nie złożyła wniosku o stwierdzenie nabycia spadku. (dowód: zeznania M. D. k. 104) Sąd zważył, co następuje: W świetle ustalonych okoliczności faktycznych sprawy, powództwo zasługiwało na uwzględnienie. Swoje rozstrzygnięcie Sąd oparł na przedłożonych w sprawie dokumentach zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy, których wiarygodność nie została skutecznie podważona przez strony. Sąd uwzględnił zeznania strony powodowej oraz strony pozwanej, w tym zakresie, w którym znajdują potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym. Na wstępie i dla porządku poczynionych rozważań wskazać należy, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 224;art. 224 § 1)">art. 224 § 1 k.p.c.</a> przewodniczący zamyka rozprawę po przeprowadzeniu dowodów i udzieleniu głosu stronom. Natomiast zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 224 § 3)">§ 3</a> wskazanego przepisu jeżeli przyczyni się to do sprawniejszego rozpoznania sprawy, a wyznaczanie kolejnych posiedzeń jest zbędne, sąd może zamknąć rozprawę na posiedzeniu niejawnym. Strony należy uprzedzić o możliwości zamknięcia rozprawy i umożliwić im zabranie głosu w piśmie procesowym, w terminie nie krótszym niż 7 dni. Sąd zamyka rozprawę w terminie miesiąca od dnia, w którym upłynął termin do zabrania głosu przez strony. Postanowienie może być wydane jedynie przez sędziów, przed którymi odbyło się ostatnie posiedzenie jawne poprzedzające bezpośrednio zamknięcie rozprawy. Uregulowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 224;art. 224 § 3)">art. 224 § 3 k.p.c.</a> dotyczy sytuacji, w której rozprawa została wyznaczona, ale po jej odroczeniu w celu zamknięcia rozprawy nie wyznacza się kolejnego posiedzenia z udziałem stron, lecz zamyka się rozprawę na posiedzeniu niejawnym. Sąd postanowił zamknąć rozprawę – o czym postanowiono w pkt I wyroku. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024;art. 1024 § 1)">art. 1024 § 1 k.c.</a> jeżeli spadkobierca odrzucił spadek z pokrzywdzeniem wierzycieli, każdy z wierzycieli, którego wierzytelność istniała w chwili odrzucenia spadku może żądać, ażeby odrzucenie spadku zostało uznane za bezskuteczne w stosunku do niego według przepisów o ochronie wierzycieli w razie niewypłacalności dłużnika. Jak stanowi przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024 § 2)">§ 2</a> tego artykułu, uznania odrzucenia spadku za bezskuteczne można żądać w ciągu 6 miesięcy od chwili powzięcia wiadomości o odrzuceniu spadku, lecz nie później niż przed upływem 3 lat od odrzucenia spadku. Opisana regulacja uznaje zaskarżalność czynności dłużnika, jaką jest odrzucenie spadku tak jak każde innej czynności dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli. W tym zakresie zastosowanie znajdują przepisy o ochronie wierzycieli w razie niewypłacalności dłużnika (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 528;art. 529;art. 530;art. 531;art. 532;art. 533;art. 534)">art. 527-534 k.c.</a>) regulujące tzw. skargę pauliańską. Specyfika odrzucenia spadku i przesłanki zaskarżenia z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> powodują jednak, że przesłanki określone w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. n)">art. 527 i n. k.c.</a> ulegają pewnej modyfikacji. W stosunku bowiem do przepisów o ochronie wierzycieli w razie niewypłacalności dłużnika <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> stanowi regulację szczególną. Ochronie przewidzianej w opisanym przepisie podlega wierzyciel osobisty spadkobiercy, który spadek odrzucił w sytuacji, gdy jego majątek osobisty jest obciążony długami. Odrzucenie spadku powoduje, że pewne aktywa nie wejdą do majątku osobistego dłużnika, co jednocześnie uniemożliwi lub znacznie ograniczy możliwość zaspokojenia roszczeń wierzycieli. Odrzucenie spadku stanowi więc de facto działanie dłużnika mające na celu pokrzywdzenie wierzycieli, przy czym wierzyciel musi wykazać niewypłacalność dłużnika. Jeżeli stan majątkowy dłużnika jest taki, że wierzyciel może się zaspokoić z jego majątku osobistego lub też rzeczywisty spadkobierca wskaże wierzycielowi mienie dłużnika wystarczające do zaspokojenia jego roszczeń czy też sam zaspokoi wierzyciela (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 530)">art. 530 k.c.</a>) roszczenie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> wierzycielowi nie przysługuje. W niniejszej sprawie postanowieniem z dnia 28.09.2022 r. umorzono postępowanie egzekucyjne wobec dłużnika C. F. wobec bezskuteczności egzekucji. Wyegzekwowano jedynie kwotę 12.581,19 zł należności głównej oraz kwotę 1.350,00 zł kosztów zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika. Sąd podziela prezentowany w literaturze pogląd, że nie jest konieczne, by dłużnik odrzucający spadek działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 1)">art. 527 par. 1 k.c.</a>), gdyż cały stan faktyczny wymagany do zastosowania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> jest określony w tym przepisie. Powyższe jest motywowane tym, że wprowadzanie dalszych przesłanek prowadziłoby do ograniczenia uprawnień wierzyciela, nieznajdującego uzasadnienia w istocie odrzucenia spadku oraz treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> (A. K., E. N., kom. do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a>, Lex). Nie należy też do przesłanek zaskarżenia świadomość spadkobiercy wstępującego w prawa spadkobiercy odrzucającego spadek, iż odrzucenie nastąpiło z pokrzywdzeniem wierzycieli spadkobiercy pierwotnie powołanego. Świadomość rzeczywistego spadkobiercy nie ma znaczenia, nie stosuje się domniemania z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 528)">art. 528 k.c.</a> W niniejszej sprawie przesłanki wskazane w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> zostały spełnione. Nie ulega wątpliwości, że powodowie są wierzycielami C. F.. Wyrokiem Sądu Apelacyjnego, II Wydział Karny w B. z dnia 10.03.2022 r., sygn. akt: (...) zasądzono od C. F. na rzecz powodów kwoty po 80.000,00 zł tytułem częściowego zadośćuczynienia za doznaną krzywdę oraz kwoty po 1.440,00 zł tytułem zwrotu wydatków związanych z uczestnictwem profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 10.03.2022 r. Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 2)">art. 527 § 2 k.c.</a> czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności. Biorąc pod uwagę, że przedmiotem zaskarżenia może być czynność prawna powodująca niewypłacalność dłużnika lub powiększenie jego niewypłacalności, w orzecznictwie sformułowano ogólną tezę, iż pokrzywdzenie wierzycieli powstaje na skutek takiego stanu faktycznego majątku dłużnika, który powoduje niemożność, utrudnienie lub odwleczenie zaspokojenia wierzyciela (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2001 roku o sygn. akt IV CKN 525/00, LEX nr 53110; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 czerwca 2004 roku o sygn. akt II CK 367/03, LEX nr 174173). W judykaturze przyjmuje się na ogół, że niewypłacalność dłużnika w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 2)">art. 527 § 2 k.c.</a> oznacza taki stan majątku dłużnika, w którym egzekucja nie może przynieść zaspokojenia wierzytelności pieniężnej przysługującej przeciwko temu dłużnikowi (wyrok SA w Warszawie z 19 listopada 1997 r., I ACa 737/97, Apel. W-wa 1998, nr 4, poz. 36; wyrok SN z 24 stycznia 2000 r., III CKN 554/98, LEX nr 52736). Dłużnik staje się niewypłacalny w wyższym stopniu również wówczas, gdy zaspokojenie można uzyskać z dodatkowym znacznym nakładem kosztów i pokrzywdzenie, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 527;art. 527 § 2)">art. 527 § 2 k.c.</a> powstaje również na skutek takiego stanu faktycznego majątku dłużnika, który powoduje niemożność, utrudnienie lub odwleczenie zaspokojenia wierzyciela (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 2004 roku, sygn. akt IV CK 322/02). W ocenie Sądu odrzucenie spadku przez C. F. jest czynnością, w wyniku której doszło pokrzywdzenia wierzycieli - powodów. Pomiędzy czynnością prawną dłużnika, jego niewypłacalnością oraz pokrzywdzeniem wierzycieli zachodzi określony związek przyczynowy. Poprzez odrzucenie spadku dłużnik powodów stał się niewypłacalny w wyższym stopniu niż był przed dokonaniem czynności. W wyniku omawianej czynności prawnej odrzucenia spadku doszło do zmniejszenia wartości składnika majątku dłużnika, z którego istniała dla strony powodowej możliwość zaspokojenia wierzytelności przysługującej jej względem C. F.. Jak ustalono wcześniej, udało się jedynie wyegzekwować od dłużnika kwoty 12.581,19 zł należności głównej oraz kwotę 1.350, 00 zł kosztów zastępstwa procesowego. Wspominano już wyżej, że dla skuteczności powództwa nie jest konieczne, by dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. Nie mniej w ocenie Sądu w niniejszej sprawie C. F. doskonale zdawał sobie sprawę z tego, że odrzucenie spadku spowoduje, że ochroni on dziedziczony po matce majątek przed egzekucją. Wiedział, że określone aktywa nie wejdą do jego majątku i że z tego powodu wierzyciele będą mieli trudności z zaspokojeniem, a w konsekwencji nastąpi ich pokrzywdzenie. Wiedział też, że prowadzone jest przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne. Idąc dalej, dla skuteczności powództwa z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> nie ma też znaczenia stan świadomości spadkobierców, którzy zostali powołani do spadku i wstąpili w prawa spadkobiercy, który spadek odrzucił, co do tego, że czynność została dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli. Wobec powyższego nie ma znaczenia dla sprawy, czy pozwana M. D. wiedziała, jakim motywem kierował się C. F.. odrzucając spadek po matce. Dodać należy tylko, że zdaniem Sądu, powodowie zachowali termin określony w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024;art. 1024 § 2)">art. 1024 § 2 k.c.</a> Zaskarżona czynność dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli w rozpoznawanej sprawie miała miejsce na rozprawie w dniu 27.08.2024 r., powodowie dowiedzieli się o odrzuceniu spadku w dniu 15.10.2024 r. natomiast pozew został wniesiony w dniu 04.03.2025 r. Niewątpliwie, Sąd Rejonowy w M.nie zawiadomił prawidłowo pełnomocnika powodów o terminie rozprawy, podczas której dłużnik C. F. odrzucił spadek. Adwokat P. G. (1) dostęp do Portalu Sadowego otrzymała dopiero w dniu 02.10.2024 r.  (k. 67). Biorąc po uwagę powyższe argumenty nie można zgodzić się z zarzutem pozwanej o przekroczeniu sześciomiesięcznego terminu na wniesienie pozwu. Z uwagi na spełnienie wszystkich przesłanek z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 1024)">art. 1024 k.c.</a> Sąd uwzględnił powództwo i uznał za bezskuteczną w stosunku do powodów czynność prawną dokonaną przez dłużnika C. F. polegającą na odrzuceniu spadku po zmarłej C. K. pismem z dnia 1 sierpnia 2023 r., w toku postępowania, które toczyło się przed Sądem Rejonowym I Wydział Cywilny w M., sygn. akt: (...) Rozstrzygnięcie o kosztach procesu zapadło na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 98)">art. 98 k.c.</a>, przy przyjęciu, że strona powodowa wygrała proces. Stąd Sąd zasądził od pozwanej rzecz powodów kwotę po 6.408,50 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Na wskazane koszty złożyła się opłata od pozwu w wysokości 2.000 zł, zasądzone koszty zastępstwa procesowego w stawce wynikającej z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie 10.800 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17zł. sędzia Ewa Tokarzewska </div>