II SA/Wr 692/12
Administrative courts2012-12-19
Case number
II SA/Wr 692/12
Court
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Judgment date
2012-12-19
Type
Wyrok WSA we Wrocławiu
Judges
Alicja Palus
Ruling
*Oddalono skargę
Judgment text
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus – spr. Sędziowie Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania obiektu stacji paliw płynnych usytuowanej bez wymaganego pozwolenia na użytkowanie oddala skargę.
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. stosując przepis art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie w sprawie użytkowania obiektów stacji paliw płynnych usytuowanej na działce nr [...] AM-[...] przy ul. O. P. [...] w T. bez pozwolenia na użytkowanie ze względu na jego bezprzedmiotowość.
Z uzasadnienia tej decyzji wynika m.in., że postępowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek M. Z., który zażądał m.in. przeprowadzenia postępowania w sprawie użytkowania obiektów opisanej powyżej stacji paliw bez pozwolenia na użytkowanie.
W toku postępowania (w dniu 19 lipca 2010 r.) przeprowadzone zostały oględziny, podczas których ustalono, że na działce nr[...], AM-[...] w T. usytuowane są obiekty stacji paliw płynnych tj. dwa dystrybutory, w tym: dystrybutor wraz ze zbiornikiem o pojemności 12 500 litrów do sprzedaży oleju napędowego oraz dystrybutor ze zbiornikiem o pojemności 12 500 litrów do sprzedaży etyliny 95 wraz z instalacją technologiczną podziemną, wiatą pełniącą funkcję zadaszenia nad dystrybutorami, punktem kasowym - przenośnym pawilonem handlowym usytuowanym na gruncie na bloczkach betonowych wraz z instalacją elektryczną. Obecny przy oględzinach Z.O. oświadczył, iż wszelkie dokumenty związane z budową i użytkowaniem przedłoży w terminie 14 dni.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. organ nadzoru budowlanego wezwał współwłaścicieli obiektu – Z. O. oraz M. Z. - do przedłożenia stosownej dokumentacji dotyczącej obiektu stacji paliw.
Dnia 21 września 2010r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. wpłynęło pismo M. Z., w którym zgłasza on zastrzeżenia dotyczące skierowania do niego wezwania wynikającego z postanowienia nr [...] z dnia [...]r. Jak wynika ponadto z pisma strony, wskazuje on na błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę ww. postanowienia "wyrażający się przez uchylenie się organu I instancji od porównania ustalonego w dniu [...] r. stanu faktycznego nieruchomości ze stanem prawnym". Dla porównania strona przedstawiła odpis zwykły księgi wieczystej KW [...] podkreślając, iż "nie jest współwłaścicielem obiektu stacji paliw płynnych oraz nie jest odpowiedzialny za jej użytkowanie". Dnia [...] r. organ otrzymał pismo M. Z., w którym wnosi on o powtórne przeprowadzenie oględzin w przedmiotowej sprawie, zarzucając między innymi, iż dokonane wcześniej oględziny nie miały przebiegu zgodnego z zasadami obiektywnego postępowania administracyjnego, zasadami współżycia społecznego oraz równego traktowania stron postępowania. Z pisma wynika także, że "w czasie prowadzenia oględzin i kontroli nie doszło do kontaktu ze źródłami dowodowymi pozwalającymi na stwierdzenie, że zbiorniki bezciśnieniowe spornej stacji paliw ciekłych do magazynowania paliwa w gatunku etylina (Pb) oraz paliwa z gatunku olej napędowy (ON) mają odpowiednio pojemność użytkową po 25001, oraz jaką konstrukcję mają ww. zbiorniki, jakie cechy zabezpieczające nadane przez Inspektorat Urzędu Dozoru Technicznego (...)".
W dalszej części uzasadnienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. motywując podjęte orzeczenie wyjaśnił, że organ administracyjny obowiązany jest do stosowania prawa i nie może w dowolny sposób dokonywać interpretacji jego przepisów, gdyż narusza to prawa i obowiązki stron postępowania oraz godzi w zaufanie do organów państwowych. Postępowanie administracyjne oparte jest na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz w przepisach prawa materialnego. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż organy nadzoru budowlanego, zgodnie z zapisem art. 83 Prawa budowlanego, wykonują zadania i kompetencje na podstawie przepisów Prawa budowlanego i tylko w tym kontekście mają prawo badać poprawność prowadzonych inwestycji.
Z uwagi na fakt, iż równolegle do niniejszego postępowania toczyło się postępowanie zasadnicze dotyczące samowolnych robót budowlanych polegających na budowie obiektów stacji paliw płynnych w T. usytuowanych na działce nr [...] AM-[...], przy ul. O. P. [...], należy stwierdzić, iż postępowanie toczące się w niniejszej sprawie było w dużej mierze uzależnione od wyniku ww. sprawy. Postępowanie w sprawie samowolnych robót budowlanych polegających na budowie obiektów stacji paliw płynnych zakończyło się umorzeniem (decyzja nr [...] z dnia [...] r.), gdyż wyjaśnienia wykazały, iż nie można było potwierdzić samowoli (strona legitymowała się ważnymi przeglądami i decyzjami Urzędu Dozoru Technicznego zezwalającymi na eksploatację urządzeń stacji paliw płynnych). Nie można również jednoznacznie stwierdzić, czy uprawniony organ i w jakiej dacie wydał stosowne pozwolenie na użytkowanie, albowiem - jak wynika z pisma D. Urzędu Wojewódzkiego we W. z dnia [...] r. dokumentacja została wybrakowana za zgodą Archiwum Państwowego w roku 2000. Wskazać także należy, iż ekspertyza Nr [...] z dnia [...] r. dotycząca badania, oceny i próby szczelności (próba wodna) 2 sztuk zbiorników podziemnych, jednopłaszczowych V=12,5m3 na paliwa płynne, stwierdza iż po przeprowadzonych badaniach i próbie wodnej zbiorników, wynik uznano za pozytywny, a wynik oględzin za zadawalający. Znajdujące się w aktach sprawy dokumenty, w tym dokumentacja techniczna oraz decyzje jednostek kontrolujących (decyzje Urzędu Dozoru Technicznego) potwierdzają zdatność urządzeń da eksploatacji. Ostatnia decyzja Urzędu Dozoru Technicznego O/W. z dnia [...] r. jest ważna do dnia[...] . Organ nadmienił należy jednocześnie, że żadna z jednostek kontrolujących nie wszczęła postępowania mającego na celu usunięcie jakichkolwiek nieprawidłowości w działaniu urządzeń stacji paliw płynnych. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego w T. dla ul. O. P. - wprowadzony uchwałą Rady Miejskiej w T. Nr [...] z dnia [...] r. - zakłada przeznaczenie mieszkaniowo-usługowe przedmiotowej działki (2MU), gdzie za usługi uznaje się między innymi obsługę komunikacji (w tym naprawę i obsługę pojazdów mechanicznych, bazy transportowe i spedycyjne). W związku z powyższym, organ uznał, że stacja paliw usytuowana na działce nr [...] AM-[...] w T. posiada niezbędne dokumenty techniczne, w tym decyzje o dopuszczeniu do eksploatacji urządzeń technicznych z ustalonym jednocześnie dozorem ograniczonym. Obszar, na jakim znajduje się ww. obiekt jest obszarem przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniowo- usługową, zatem stwierdzić można, że jej stan jest zgodny z przepisami. Nie można zatem nakładać na stronę obowiązków, które nie miałyby pokrycia w odpowiednich zapisach norm prawnych.
Wobec powyższego, w przypadku gdy mamy do czynienia z bezprzedmiotowością postępowania, organ nie może wydać innego rozstrzygnięcia jak tylko umorzenie postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a tak było w powyższym przypadku, wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty.
Umorzenie postępowania traktowane jest jako środek ostateczny, niweczący dotychczasowe wyniki postępowania. Umorzenie postępowania zamyka drogę do konkretyzacji praw lub obowiązków stron i kończy bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej, stanowiąc załatwienie sprawy w "inny sposób" w rozumieniu art. 104 Kpa. Zgodnie bowiem z art. 105 ww. ustawy - gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Brak w znaczeniu prawnym przedmiotu rozstrzygnięcia stanowi bowiem przesłankę bezprzedmiotowości postępowania, co zostało stwierdzone przez Sąd Administracyjny w wyroku z 1 marca 1984 r., II SA 2085/83; ONSA 1984, z. 1, poz. 23 oraz z 13 października 1987 r., SA/Wr 460/87; ONSA 1987, z.2, poz.70, a także wielokrotnie potwierdzone przez doktrynę.
Od opisanej powyżej decyzji odwołanie wniósł M. Z. zaskarżając jednocześnie wydane w toku postępowania postanowienie dowodowe nr [...].
W odwołaniu zarzucił naruszenie konkretnie wskazanych przepisów procesowych oraz materialnych, przedstawiając jednocześnie szczegółowe uzasadnienie formułowanych zarzutów, ponadto zamieścił wnioski dowodowe a w konkluzji stwierdził, że postępowanie prowadzone przez organ pierwszej instancji "nie doprowadziło do wyjaśnienia czegokolwiek w sposób nie budzący wątpliwości".
Po rozpatrzeniu odwołania D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W jej uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił istotne w sprawie okoliczności faktyczne, a następnie wyjaśnił, że z inicjatywy M. Z. prowadzone były również, lub nadal są w toku postępowania Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. w sprawie:
- złego stanu technicznego wiaty,
- samowolnej budowy wiaty,
- nielegalnego użytkowania wiaty,
- samowolnej rozbiórki ogrodzenia,
- samowolnej budowy muru oporowego,
- samowolnej zmiany sposobu użytkowania części obiektu przemysłowego,
- samowolnej budowy garażu.
Organ podkreślił, że okolicznością istotną dla niniejszej sprawy są ustalenia dokonane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. w toku prowadzonego przez ten organ postępowania w sprawie samowolnej budowy obiektów stacji paliw płynnych usytuowanej na działce nr [...] AM [...] przy ul. O. P. [...] w T.
Organ ten przyjął, iż żądanie przeprowadzenia postępowania w sprawie legalności użytkowania obiektów stacji paliw dotyczy obiektów wykonanych prawdopodobnie w latach 70-tych XX wieku, co do których toczyło się również postępowanie w sprawie legalności tychże obiektów, zakończone decyzją organu pierwszej instancji nr[...].
Organ odwoławczy wyjaśnił również, iż organ stopnia powiatowego na podstawie zgromadzonych materiałów dowodowych stwierdził, iż jak wynika z operatu szacunkowego wartości nieruchomości budowlanej Zajezdni Sprzętowo-Transportowej znajdującej się w dacie utworzenia operatu (1992r.,) przy ul. O. P. [...] w T., sporządzonego przez B. B., na ww. nieruchomości już w kwietniu 1992r., znajdowała się stacja paliw ( pkt. 2.8 operatu), składająca się z niezabudowanej wiaty z dwoma dystrybutorami, oraz dwoma podziemnymi stalowymi zbiornikami, każdy o pojemności 12 500 I. W operacie tymże z 1992r., zapisano, iż obiekt eksploatowany jest już przez 15 lat.
Zdaniem organu orzekającego bezsprzecznie świadczy o istnieniu już co najmniej od lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku dwóch obiektów stacji paliw (zbiorniki wraz z dystrybutorami) na nieruchomości przy ul. O. P. [...] w T.
O powyższym świadczy również wycena szacunkowa wartości nieruchomości sporządzona przez J. K. w lutym 1991 r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał również, że organ pierwszej instancji uznał, iż wobec znacznego upływu czasu od wybudowania tychże obiektów nie można stwierdzić, iż wybudowane zostały nielegalnie w warunkach samowoli budowlanej, bowiem okoliczność braku dokumentacji nie może przesądzać o samowoli budowlanej, a tym samym o nielegalnym użytkowaniu.
Powyższe założenie uznać należy za trafne wobec okoliczności iż dopiero ustawa z 1994r., Prawo budowlane w art. 63 w związku z art. 60 ustawy Prawo budowlane nałożyła na Inwestora obowiązek przechowywania dokumentacji obejmującej między innymi budowę obiektu, tym bardziej, iż jak wynika z pisma D. Urzędu Wojewódzkiego z dnia 22 marca 2012r., istniejąca dokumentacja techniczna dotycząca nieruchomości usytuowanej w T. przy ul. O. P. [...], została wybrakowana za zgodą Archiwum Państwowego w 2000r.
Organ odwoławczy ponadto wyjaśnił, iż poczynione przez organ stopnia powiatowego ustalenia, co do okresu w jakim istnieją dwa obiekty stacji paliw (zbiorniki wraz z dystrybutorami) nie dają podstawy do stwierdzenia, iż wykonane zostały one w warunkach samowoli budowlanej, nie posiadały zgody na użytkowanie, nie można nawet stwierdzić kto był ich inwestorem.
W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wskazał, że odrębną kwestią są podnoszone przez M. Z. argumenty dotyczące prawdopodobnych robót budowlanych, polegających na rozbudowie stacji paliw poprzez zainstalowanie dwóch podziemnych zbiorników na paliwa płynne na działce [...] AM-[...] w początkach lat 90-tych (rok 1995/1996).
Organ podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w T. nr [...] z dnia [...]., nakazująca na podstawie art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994r., rozbiórkę wybudowanych w ramach rozbudowy stacji paliw przez Z. O. dwóch podziemnych zbiorników na paliwo płynne, oraz upomnienie z dnia 7 maja 1997r., skierowane do Pana Z. O., celem przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z powyższej decyzji.
Zdaniem organu odwoławczego powyższe świadczy, iż właściwe ówcześnie organy prowadziły postępowanie w sprawie samowolnej rozbudowy stacji paliw o dwa zbiorniki, wykonane przez Z. O., natomiast Inwestor oświadczył w trakcie oględzin, iż zbiorniki te zdemontowano w związku z powyżej przywołaną decyzją z 1996r. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w treści odwołania zarzucono, że obowiązki te nie zostały wykonane, jednakże wyjaśnił, iż kwestia ta nie jest objęta przedmiotem niniejszego postępowania.
Organ stwierdził również, że jakkolwiek niniejsze postępowanie nie dotyczy ww. robót wykonanych przez Z. O., niemniej jednak wyjaśnić należy, iż w przypadku ustalenia, iż decyzja nakazująca rozbiórkę z 1996r., nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, a tym samym obowiązki w niej zawarte stały się wymagalne nie można mówić o samowolnym użytkowaniu obiektu, który powstał w ramach samowoli budowlanej.
Ponadto organ orzekający wyjaśnił, iż stroną postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie Inwestor, którym niewątpliwie w stosunku do robót wykonanych w latach 1995-1997 M. Z. nie jest.
Jednocześnie organ stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do badania powyższej okoliczności w niniejszym postępowaniu, którego przedmiot nie dotyczy robót budowlanych obejmujących rozbudowę spornej stacji paliw, czy też jej użytkowania. Organ prowadzący postępowanie nie bada czy przywołana powyżej decyzja z 1996r., została jak twierdzi Z. O. wykonana. Kwestia ta jest odrębna od niniejszego postępowania.
Reasumując zatem powyższe rozważania organ odwoławczy stwierdził, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. prawidłowo przeprowadził postępowanie w przedmiotowej sprawie, w toku którego wydano postanowienia dowodowe nr [...] z dnia [...] r.
Zebrany materiał dowodowy świadczy o zasadności zastosowania art. 105 § 1 kpa poprzez umorzenie postępowania, w sprawie użytkowania obiektów stacji paliw płynnych usytuowanej na działce nr [...] AM [...]przy ul. O. P. [...] w T., bez wymaganego pozwolenia na użytkowanie.
Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionował M. Z. poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a ponadto uchylenie postanowień organu pierwszej instancji z dnia [...] r. Nr [...] i z dnia [...] r., [...] a także o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi drugiej instancji w celu jej merytorycznego rozstrzygnięcia, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W petitum skargi M. Z. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie:
art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 105 kpa i art. 7, art. 75 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 140 kpa; art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81 kpa z związku z art. § 74 ust. 1 i ust. 2 oraz § 75 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 września 2001 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego jakim powinny odpowiadać zbiorniki bezciśnieniowe, przeznaczone do magazynowania materiałów ciekłych zapalnych (Dz. U. Nr 113, poz. 1211); art. 71 § 1, art. 84 § 1, art. 15 w związku z
art. 140 i art. 136 § 1 kpa.
Każdy z zarzutów przedstawionych w skardze został w sposób obszerny uzasadniony.
W zakończeniu skargi M.Z. stwierdził, że "postępowanie instancyjne nie doprowadziło do wyjaśnienia, czy na przedmiotowej nieruchomości istniała samowola budowlana w formie tzw. stacji paliw, która była samowolnie użytkowana, następnie rozebrana ponad wszelką wątpliwość przed upływem 2002 r. i w tym miejscu wzniesiony nowy obiekt budowlany tj. tzw. "nowa" stacja paliw, która jest samowolnie użytkowana i czy współwłaściciel obiektu, który nie posiada tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości we właściwym czasie uzyskał pozwolenie na użytkowanie obiektu tj. tzw. "nowej" stacji paliw, jako zaistniałej formalnie w styczniu 2003 r., o czym dowodzą dokumenty urzędowe wystawione przez Urząd Dozoru Technicznego O/W. we W.
Samo wskazanie, że przed zakupem nieruchomości przez jednego z jej obecnych współwłaścicieli obiekt ten tj. tzw. stacja paliw istniał, jest niewystarczające do stwierdzenia, że nie doszło do wzniesienia tegoż obiektu w warunkach samowoli budowlanej i następnie do jej samowolnego użytkowania i następnie do rozebrania tegoż obiektu i w tym miejscu wzniesienia nowej samowoli budowlanej przed upływem 2002 r."
W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu [...] r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i odwołał się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego do akt sprawy dołączone zostało pismo uczestnika postępowania Z. O. (oznaczone jako odpowiedź), w którym zaprzeczył on wszystkim twierdzeniom skarżącego dotyczącym samowoli budowlanej dokonanej na przedmiotowej nieruchomości oraz pismo procesowe skarżącego z dnia [...]r., podtrzymujące twierdzenia i zarzuty skargi. Do pisma dołączona została dokumentacja fotograficzna.
Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r. skarżący oświadczył, że podtrzymuje swoje stanowisko w sprawie oraz, że stan faktyczny nie został należycie ustalony, a sam skarżący nie bierze odpowiedzialności za funkcjonowanie stacji. Ponadto wniósł o uwzględnienie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu lub czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowane w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Uchylenie decyzji administracyjnej albo stwierdzenie jej nieważności następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy.
Mając na względzie wskazane wcześniej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowaniu instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego lub przepisów prawa procesowego, obligujących do uwzględnienia skargi, mimo rozważenia w toku podjętych czynności rozpoznawczych przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm./, z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej właściwy w sprawie tzn. działający zgodnie z przyznaną mu przepisami ustrojowymi, materialnymi i procesowymi kompetencją jest zobligowany do załatwienia sprawy w sposób w tym przepisie określony tzn. decyzją rozstrzygającą sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończącą sprawę w danej instancji.
Rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty następuje poprzez konkretyzację uprawnienia lub obowiązku podmiotu, legitymowanego wg kryteriów ustalonych w art, 28 i art. 29 kpa, którego sytuacja prawna zostaje skutkiem tego ukształtowania w inny sposób. Wszelka ingerencja w sferę prawną podmiotu przez organ działający w warunkach wcześniej wskazanych może odbywać się wyłącznie na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego odpowiedniej rangi, do stosowania których uprawniony jest organ prowadzący postępowanie i posiadający kompetencję orzeczniczą /decyzyjną/. Ustawodawca dopuścił jednak inny tzn. niemerytoryczny sposób załatwiania sprawy administracyjnej określając jego warunki m.in. w przepisie art. 105 § 1 kpa. Przepis ten nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie w sprawie wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w całości albo w części, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono w całości albo w części bezprzedmiotowe. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i niekwestionowanymi poglądami nauki bezprzedmiotowość postępowania wynika z braku jednego z elementów materialnego stosunku prawnego, a poprzez to oznacza niemożność skonkretyzowania prawa lub obowiązku określonego podmiotu, która obliguje do zakończenia postępowania w sprawie administracyjnej w inny sposób niż poprzez wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy /np. W. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne, Warszawa 1983r.; wyrok NSA z dnia 16 grudnia 1996r., sygn. art. SA/Ka 2493/95 niepubl./. Oznacza ona brak legalnej możliwości ingerowania właściwego organu w sferę prawną jednostki.
Zważyć przede wszystkim należy, że stwierdzona przez organy właściwe instancyjnie bezprzedmiotowość postępowania prowadzonego w przedmiotowej sprawie odnosi się do sposobu użytkowania (legalnego lub bez wymaganego pozwolenia na użytkowanie) obiektów stacji paliw płynnych usytuowanej na działce oznaczonej numerem geodezyjnym [...], AM-[...], położonej przy ul. O.P. [...] w T.
Zdaniem Sądu – podzielającego ocenę przyjętą w tym zakresie przez organy właściwe – czynności wyjaśniające podjęte w postępowaniu instancyjnym prowadzonym w tej sprawie nie uprawniały do stwierdzenia, że obiekty przedmiotowej stacji paliw płynnych użytkowane były bez wymaganego pozwolenia.
Istotne jest również, że właściwe miejscowo organy administracji architektoniczno-budowlanej - zgodnie z udzieloną informacją - nie dysponują żadnymi dokumentami, które mogłyby stanowić wiarygodną podstawą ustaleń w tym zakresie.
Zważyć przy tym należy, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej podporządkowane są ustrojowej zasadzie praworządności zawartej w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego, która w sposób bezwzględny wymaga od nich działania na podstawie przepisów prawa.
Jednym z aspektów zasady praworządności jest stosowanie prawa materialnego i procesowego, które obejmuje m.in. subsumpcje faktu uznanego za udowodniony pod stosowną normą prawną.
Wymaga to uprzedniego stwierdzenia, że dany fakt ustalony przez organ prowadzący postępowanie w sprawie zawiera się w zakresie uregulowanym stosowaną normą prawną. Inaczej mówiąc sytuacja ustalona przez organ jako zaistniała czyli rzeczywista - odpowiadająca sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej - uzasadnia wykorzystanie dyspozycji zawartej w tej samej normie (por. J. Wróblewski: Stosowanie prawa przez organy administracji, OMT 1972, Nr 12).
Czynności podjęte przez organ właściwy w rozpoznawanej sprawie, których prawidłowości Sąd nie kwestionuje, nie doprowadziły do dokonania takich ustaleń faktycznych, które umożliwiłyby organowi administracji publicznej zastosowanie - w sposób legalny - dyspozycji uwzględnionej w normie prawa materialnego, istniejącej w obowiązującym porządku prawnym.
Konsekwencją braku możliwości merytorycznego orzekania w sprawie przez organ nadzoru budowlanego była konieczność zakończenia postępowania w inny sposób tzn. poprzez orzeczenie niemerytoryczne, czyli umarzające postępowanie.
Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny - stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa - stosownie do przepisu art. 151 powołanej wcześniej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
H.B.30.01.2013r.