II GSK 282/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 11 września 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I. B. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 grudnia 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 928/06 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi I. B. G. na decyzję Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w Gdyni z dnia 30 sierpnia 2006 r.; nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich na rok 2004 oraz nałożenia sankcji finansowej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku UZASADNIENIE W dniu 2 października 2006 r. I. B. G. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w Gdyni z dnia 30 sierpnia 2006 r. nr [...] – dalej decyzja Dyrektora Pomorskiego Oddziału ARiMR w Gdyni - w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich na rok 2004 oraz nałożenia sankcji finansowej w kwocie [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 18 grudnia 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 928/06 odrzucił skargę. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd I instancji powołał art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a. - z którego wynika, iż pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania do uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. W niniejszej sprawie skarga dotyczy prawa do płatności bezpośrednich na rok 2004, a tym samym podlega opłacie stałej w wysokości 200 zł na podstawie § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zaskarżając je w całości. Wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku celem ponownego rozpoznania. Ponadto wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych z tytułu wniesienia skargi. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że do postępowania administracyjnego w sprawie przyznania płatności bezpośrednich na 2004 r. z tytułu wsparcia działalności rolniczej wszczętego w 2004 roku należy stosować przepisy prawne obowiązujące przed wydaniem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2006 r. sygn. akt SK 11/05 (opubl. Dz. U. Nr 45, poz. 322) – dalej orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego. Skarżąca wskazała, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 221, poz. 2193) w § 5 ust. 2 jednoznacznie regulowało kwestie uiszczania przez adwokatów lub radców prawnych stałego wpisu dopiero na wezwanie po przekazaniu skargi Sądowi. Praktyka powyższa, zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, praktykowana była również po wydaniu powołanego wyżej orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Zdaniem skarżącej, obowiązki strony (w tym reprezentowanej przez radcę prawnego), których niedopełnienie może skutkować odrzuceniem skargi, powinny być jednoznacznie określone w aktach prawnych. Obowiązujące przepisy sądowoadministracyjne nie zawierają w przedmiotowej kwestii żadnych norm kolizyjnych jak też przepisów przejściowych. W dniu 23 stycznia 2007 r. skarżąca uzupełniła skargę kasacyjną zarzucając zaskarżonemu postanowieniu Sądu I instancji naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przez wadliwe przyjęcie, że strona skarżąca była zobowiązana do uiszczenia opłaty stałej w kwocie 200 zł zamiast wpisu stosunkowego w rozumieniu art. 231 p.p.s.a, o którego uiszczenie Sąd wzywa strony w tym również reprezentowane przez radcę prawnego. Skarżąca podkreśliła, że skarga na decyzję Dyrektora Pomorskiego Oddziału ARiMR w Gdyni nie dotyczyła tylko prawa do płatności bezpośrednich na rok 2004, ale również nałożenia sankcji finansowych w postaci nałożenia kary pieniężnej w kwocie [...] zł, jak również kary pieniężnej w wysokości [...] zł z tytułu uzupełniającej płatności obszarowej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim stwierdzić należy, iż Sąd I instancji uznając, iż skarżąca była zobowiązana do uiszczenia wpisu stałego od skargi na podstawie § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), nie podał z jakich przyczyn uznał, iż zachodzą przesłanki określone w tym przepisie. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 powołanego wyżej rozporządzenia wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa – 200 zł. Dany akt lub czynność winna przyznawać (odmawiać przyznania), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), uznawać (odmawiać uznania) uprawnienia lub obowiązku określonego przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między przyznaniem, stwierdzeniem lub uznaniem (oraz ich odmówień) a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku) wynikającego z przepisu prawa. W przedmiotowej zaś sprawie zaskarżona decyzja Dyrektora Pomorskiego Oddziału ARiMR w Gdyni, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, nie ograniczała się do utrzymania w mocy tej decyzji w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, lecz dotyczyła również kar pieniężnych w wysokości określonej w decyzji organu I instancji. Zaskarżona decyzja dotyczyła zatem również należności pieniężnych, a w takich sprawach pobiera się wpis stosunkowy na podstawie art. 231 p.p.s.a. oraz § 1 powołanego wyżej rozporządzenia RM z dnia 16 grudnia 2003 r. W § 2 ust. 2 omawianego rozporządzenia określono wysokość wpisów stałych należnych w wymienionych sprawach pod warunkiem, że pisma w tych sprawach nie podlegają wpisowi stosunkowemu. W przepisie tym nie wskazano żadnych przesłanek pozwalających na przyjęcie, że należy pobrać wpisy stałe również w przypadkach, gdy przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W art. 231 p.p.s.a. wyraźnie zaś ograniczono możliwość pobierania wpisów stałych do przypadków innych niż te, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W tej sytuacji, skoro skarga nie podlegała opłacie stałej, brak było podstaw do jej odrzucenia na podstawie art. 221 p.p.s.a. Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu na mocy art. 185 § 1 oraz art. 182 § 1 p.p.s.a.