VI SA/Wa 1486/09

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant Aneta Stefaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę UZASADNIENIE Sygn. akt VI SA/Wa 1486//09 UZASADNIENIE Zaskarżoną skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania K. M. utrzymał w całości w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2000,- złotych. Jako podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 pkt 1 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej zwaną k.p.a., art. 4 pkt 4, art. 33, art. 87 ust. 1, 3, art. 92 ust. 1 Ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz Ip. 1.4 załącznika do tej Ustawy. Podstawę faktyczną stanowiły następujące ustalenia: W wyniku ustaleń kontroli drogowej w miejscowości [...], w dniu [...] grudnia 2008 r., na drodze wojewódzkiej nr [...] pojazdu marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o nr rej. [...] kierowanego przez Z. C. organ I instancji uznał, że przedsiębiorca K. M. prowadząca działalność pod nazwą P. wykonywała przewóz na potrzeby własne bez wymaganego przepisami prawa zaświadczenia. Pojazdem wykonywano przewóz otręb pszennych z miejscowości [...] do miejscowości [...]. Powyższe zostało udokumentowane protokołem kontroli nr [...]. Kierowca nie okazał do kontroli wypisu z zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne lub wypisu z licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy przedsiębiorcy wykonującego kontrolowany przewóz. Okazał do kontroli wypis z ważnego zaświadczenia nr [...] na wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne wydane przedsiębiorcy S. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. Zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej. W odpowiedzi strona przesłała zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, zaświadczenie o numerze identyfikacyjnym REGON, potwierdzenie zarejestrowania podmiotu jako podatnika VAT. Ponadto przesłała dokumenty kierowcy Z. C. tj., umowę o pracę z dnia [...] stycznia 2008 r. oraz informację z dnia [...] grudnia 2007 r. o przekazaniu firmy S. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. Jednocześnie wyjaśniła, że przejęła aktem darowizny przedsiębiorstwo S. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą P. wraz z kontrolowanym pojazdem oraz zaświadczeniem na przewozy drogowe na potrzeby własne. W trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego ustalono w oparciu o informacje uzyskane ze Starostwa Powiatowego w R. oraz informacje uzyskane z Biura Obsługi Transportu Międzynarodowego w [...], że przedsiębiorca K. M. nie posiadała w dniu kontroli zaświadczenia na wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne ani licencji na wykonywanie transportu drogowego rzeczy. Na podstawie powyższych ustaleń [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] nałożył na skarżącą karę pieniężną w kwocie 2000,- zł. W odwołaniu od tej decyzji strona podnosiła, że przepisy Ustawy o transporcie drogowym wprawdzie nie przewidują możliwości przeniesienia zaświadczenia na wykonywanie przewozu na potrzeby własne na osoby trzecie, ale też ich nie zakazują. Powinny mieć zastosowanie przepisy Kodeksu Cywilnego, w tym art. 551, z treści którego wynika, że przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności, m.in. koncesje, licencje i zezwolenia. W związku z tym, że zostało jej przekazane przedsiębiorstwo na podstawie umowy darowizny przez męża, kontynuuje działalność gospodarczą prowadzoną przez niego to z tą chwilą przechodzą na nią również wszystkie składniki tego przedsiębiorstwa, w tym także ważne do dnia [...] października 2012 r. zaświadczenie na wykonywanie przewozu drogowego na potrzeby własne. Organ odwoławczy po rozpoznaniu odwołania, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję wskazał, że w dacie kontroli przedsiębiorca realizował przewóz na potrzeby własne - stosownie do treści art. 4 pkt 4 Ustawy o transporcie drogowym. Nie była to okoliczność sporna. Stosownie zatem do treści art. 33 ust. 1 Ustawy o transporcie drogowym przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Przepis art. 87 ust. 2 i 3 Ustawy o transporcie drogowym wymaga, by podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany miał przy sobie i okazywał na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10. Przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty. Wskazał, że kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50,- złotych do 15000,- złotych, o czym mowa w art. 92 ust. 1 i 4 Ustawy o transporcie drogowym. Lp. 1.4 załącznika do ww. Ustawy sankcjonuje wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia karą pieniężną w wysokości 2000,- złotych. Organ odwoławczy stwierdził, że przepisy Ustawy o transporcie drogowym regulują kwestię zaświadczeń na wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne analogicznie, jak jest to w przypadku licencji. Niemniej jednak zauważył, że analogia ma zastosowanie jedynie wówczas, gdy przepis ustawy tak stanowi. W przypadku przeniesienia uprawnień wynikających z zaświadczenia na wykonywanie przewozu na potrzeby własne brak jest ustawowego wskazania do stosowania przepisów dotyczących licencji, z której prawa mogą być przeniesione zgodnie z art. 13 Ustawy o transporcie drogowym jedynie w przypadku: * śmierci osoby fizycznej posiadającej licencję i wstąpienie na jej miejsce spadkobiercy, w tym również osoby fizycznej będącej wspólnikiem w szczególności spółki jawnej lub spółki komandytowej, * połączenia, podziału lub przekształcenia, zgodnie z odrębnymi przepisami, przedsiębiorcy posiadającego licencję. W ocenie organu odwoławczego w Ustawie o transporcie drogowym znajdują się uregulowania prawne dotyczące przeniesienia praw wynikających z zaświadczenia wymaganego przy wykonywaniu przewozu na potrzeby własne. Na podstawie art. 33 ust. 1 Ustawy o transporcie drogowym, obowiązek uzyskania zaświadczenia obciąża przedsiębiorcę i zaświadczenie jest z nim związane. Zaświadczenie potwierdzające wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne związane jest z konkretnym podmiotem i nie może zaświadczać o wykonywaniu tego rodzaju przewozu przez inny podmiot. Przeczy temu istota i charakter zaświadczenia. Odmienna interpretacja byłaby sprzeczna z treścią art. 33. Prowadzenie przewozów na potrzeby własne zgłasza konkretny przedsiębiorca. Podniósł, że zaświadczenie potwierdza tylko zgłoszenie, nie jest więc żadnym uprawnieniem powstałym w wyniku decyzji organu. Oznacza to, iż każdy przedsiębiorca chcący wykonywać przewóz na potrzeby własne, ma obowiązek zgłoszenia jego wykonywania i uzyskania zaświadczenia potwierdzającego ten fakt. To zaświadczenie nie może być przedmiotem jakiejkolwiek czynności prawnej, albowiem jest konsekwencją dokonanego zgłoszenia przez konkretnego przedsiębiorcę (powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 marca 2005 r. sygn. VI SA/Wa 1981/04). Ten sam Sąd w wyroku z dnia 28 października 2005 r. sygn. VI SA/Wa 792/05 uznał, że wydawane na podstawie art. 33 ust. 5 Ustawy o transporcie drogowym zaświadczenie, wydawane jest w oparciu o przepisy powołanej Ustawy i mają do niego zastosowanie przepisy działu VII k.p.a. Celem zaświadczenia jest urzędowe potwierdzenie określonego stanu prawnego lub faktu - w konkretnym przypadku -zgłoszenia wykonywania przewozu drogowego na potrzeby własne przez przedsiębiorcę ubiegającego się o wydanie zaświadczenia. Potwierdzenie takie wydawane jest wyłącznie dla potrzeb osoby wnioskującej o nie i tylko ona może się wydanym zaświadczeniem legitymować. Strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Twierdziła, iż zaświadczenie dotyczące wykonywania przewozów na potrzeby własne jest uprawnieniem, które w myśl art. 551 k.c. wchodzi w skład przedsiębiorstwa. W jej ocenie o tym, że zaświadczenie jest uprawnieniem świadczy pouczenie zawarte na odwrocie zaświadczenia o nr [...], jak również treść art. 33 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, który przewiduje, iż wniosek o wydanie zaświadczenia powinien zawierać informacje i dokumenty takie same jak przy ubieganiu się o licencje. Skarżąca podnosiła, że ustawa o transporcie drogowym reguluje kwestie przenoszenia uprawnień tylko w stosunku do licencji, nie dotyczy to zaświadczeń, dlatego też, w jej ocenie, uprawnienie wynikające z zaświadczenia przechodzi na inny podmiot. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, prezentując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Dokonując, zgodnie z art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz z art. art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem jego zgodności z prawem, należy stwierdzić, że odpowiada ono prawu. Ponadto, Sąd miał na względzie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej jako p.p.s.a., że rozstrzygając w granicach danej sprawy, nie był związany zarzutami skargi i powołaną podstawą prawną. Istotą sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy uprawnienia wynikające z zaświadczenia przewozu na potrzeby własne mogą być przedmiotem cesji na rzecz innego podmiotu. Skarżąca nie kwestionowała stanu faktycznego, kwestionowała jego ocenę w kontekście prawa materialnego. Nie podważała wysokości kary pieniężnej, a zasadę swojej odpowiedzialności. Jej zdaniem uprawnienia wynikające z wydanego zaświadczenia na przewozy własne mogą być przedmiotem darowizny przedsiębiorstwa na jej rzecz, jaka miała miejsce w trybie art. 551 k.c. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej. Zaświadczenie wydawane w oparciu o przepisy ustawy o transporcie drogowym - art. 33 ust. 5 - ma na celu urzędowe potwierdzenie określonego stanu prawnego lub faktu, czyli zgłoszenia wykonywania przewozu drogowego na potrzeby własne przez przedsiębiorcę ubiegającego się o wydanie zaświadczenia. Potwierdzenie takie wydawane jest wyłącznie dla potrzeb osoby wnioskującej o nie i tylko ona może się wydanym zaświadczeniem legitymować. Nie ulega wątpliwości, że w oparciu o art. 33 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie prz°z przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drgowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego działalności podstawowej. Z treści przepisu w sposób jednoznaczny wynika, że zaświadczenie na przewozy własne jest wynikiem zgłoszenia przez konkretnego przedsiębiorcę wykonywania takich przewozów i odpowiedzią organu na to zgłoszenie. Jako dokument zawierający informacje, o których stanowi art. 33 ust. 3 cyt. ustawy, a więc dane dotyczące przedsiębiorcy zgłaszającego przewozy na potrzeby własne, przynależy on wyłącznie do tego przedsiębiorcy, któremu go wydano. Konsekwencją takiego rozwiązania jest dyspozycja art. 33 ust. 7 Ustawy o transporcie drogowym nakazująca stosować odpowiednio przepis art. 14 ust. 1 ustawy, co oznacza, że przedsiębiorca - adresat zaświadczenia obowiązany jest zgłaszać na piśmie organowi, który wydał zaświadczenie wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 33 ust. 3, które były niezbędne dla wydania zaświadczenia. W rozpatrywanej sprawie skarżąca nie zgłaszała wykonywania przewozów na potrzeby własne, bo w przeciwnym wypadku dysponowałby stosownym zaświadczeniem. Przedstawiony organowi wypis z zaświadczenia był dokumentem wydanym jej mężowi, jako przedsiębiorcy zgłaszającemu wykonanie przewozu na potrzeby własne, a więc przypisany był do przewozów wykonywanych wyłącznie przez tego adresata zaświadczenia. Z charakteru zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę wykonywania przewozów na potrzeby własne, jako instytucji prawa administracyjnego znajdującej swe uregulowanie w przepisach k.p.a. oraz w przepisach prawa materialnego, wynika w sposób jednoznaczny, że cedowanie (darowanie) uzyskanego zaświadczenia lub wypisu z zaświadczenia na inny podmiot nie może wywierać zamierzonych przez strony takiej umowy skutków, a zatem jest niedopuszczalne. Organ odwoławczy wskazał stronie gdzie, w ustawie o transporcie drogowym, znajdują się uregulowania prawne dotyczące przeniesienia praw wynikających z zaświadczenia wymaganego przy wykonywaniu przewozu na potrzeby własne. Natomiast na podstawie art. 33 ust. 1 Ustawy o transporcie drogowym, obowiązek uzyskania zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne obciąża przedsiębiorcę i zaświadczenie jest z nim związane. Innymi słowy, związany jest z konkretnym podmiotem i nie może zaświadczać o wykonywaniu tego rodzaju przewozu przez inny podmiot. Przeczy temu istota i charakter zaświadczenia. Odmienna interpretacja byłaby sprzeczna z treścią art. 33. Prowadzenie przewozów na potrzeby własne zgłasza konkretny przedsiębiorca. W ocenie Sądu należy uznać, że w opisanej sytuacji skarżąca wykonywała przewóz na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia, co skutkować mogło wyłącznie nałożeniem kary pieniężnej. Jak już zostało to powiedziane, brak jest w aktach sprawy dowodów na to, że skarżąca starała się o wydanie jej zaświadczenia potwierdzającego wykonywanie przez nią przewozów na potrzeby własne. Nie ma znaczenia dla odpowiedzialności administracyjnej skarżącej okoliczność, że pozostawała w przekonaniu, że legitymując się wypisem z zaświadczenia wydanym innemu przedsiębiorcy, jej mężowi, jako poprzednikowi prawnemu realizuje przewóz, który w jej ocenie był przewozem na potrzeby własne wykonywanym zgodnie z przepisami. Należy podzielić stanowisko organów administracji co do tego, że podstawą materialną obowiązku nałożonego przez Ustawodawcę jest przepis art. 87 ust. 2 i 3 Ustawy o transporcie drogowym wymagający, by podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany miał przy sobie i okazywał na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10. Przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, odpowiedzialni są za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty. Zatem skutkiem naruszenia ww. obowiązku określonym w art. 92 ust. 1 i 4 Ustawy o transporcie drogowym dla tego, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z przewozem, jest kara pieniężna w wysokości od 50,- do 15000,- zł, którą Ustawodawca określił w pozycji Ip. 1.4 załącznika do ww. Ustawy w wysokości 2000,- zł za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji i skargę oddalił.