I SA/Go 314/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący: Asesor WSA Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 października 2020 r. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przyszłych zobowiązań z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 rok wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE W skardze wniesionej do tut. Sądu na decyzję wskazaną w sentencji niniejszego postanowienia skarżący A.W. wniósł o wstrzymanie jej wykonania. Uzasadniając wniosek wskazał, że ewentualne wszczęcie przeciwko niemu egzekucji kwot wskazanych w zaskarżonej decyzji, a opiewających na łączną sumę niemalże 235.000 zł, spowodowałoby nagłe i znaczące uszczuplenie w jego majątku, zajęcie wszelkich środków służących skarżącemu do zaspokojenia koniecznych potrzeb własnych, ale i rodziny, a także destabilizację finansową. Z kolei utrata płynności finansowej w dalszej konsekwencji mogłaby spowodować dla skarżącego uniemożliwienie ponownego osiągnięcia stabilizacji, nawet w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji, co uznać należy za skutki nie tylko nazbyt uciążliwe, ale nadto nieodwracalne. Skarżący musiałby bowiem przymusowo wyzbyć się wszelkiego majątku, którego odzyskanie w takiej samej postaci jawi się niemożliwym, również w sytuacji, gdyby po uchyleniu decyzji zwrócone zostały mu środki pieniężne adekwatne co do wysokości. Natomiast już sam proces ewentualnego odzyskiwania wyegzekwowanych należności w przypadku uchylenia decyzji organu II instancji wraz z decyzją organu I instancji, uznać należy za niewspółmiernie uciążliwy, względem wstrzymania do czasu rozpoznania niniejszej skargi wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 61 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej: "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Przepis ten nie ma więc charakteru bezwzględnie suspensywnego. Stosownie natomiast do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w §1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z takiego uregulowania instytucji ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania przez sąd administracyjny wykonania zaskarżonego aktu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że zachodzą przesłanki do tego wstrzymania w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę w jej wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno przy tym odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne. Należy też podkreślić, iż wydanie postanowienia oczekiwanego przez stronę zależy od uznania Sądu. Zatem nawet jeżeli strona przedstawi okoliczności, które w jej ocenie przemawiają za zastosowaniem ochrony tymczasowej, Sąd nie jest zobowiązany do wydania żądanego orzeczenia. Znamiennym również jest i to, że Sąd rozpoznając na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotu zaskarżenia nie dokonuje oceny zawartości skargi (post. NSA z dnia 9 lipca 2004 roku, FZ 163/04, niepublikowany) jak też, że przesłanki dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie są identyczne z tymi, które stanowią podstawę do przyznania prawa pomocy (post. NSA z dnia 26 kwietnia 2004 roku FZ 38/04, niepublikowany). W tym miejscu, w ocenie Sądu, niezbędnym jest odwołanie się do charakteru prawnego skarżonej decyzji. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji DIAS z dnia [...] czerwca 2020 r. w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przyszłych zobowiązań z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 rok wraz z odsetkami za zwłokę. Celem ww. decyzji jest ustanowienie zabezpieczenie na majątku podatnika, aby decyzja określająca zobowiązanie podatkowe mogła być wykonana w przyszłości, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że zobowiązania podatkowe nie będzie wykonane (art. 33 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa – Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., zwana dalej "o.p."). Postępowanie zabezpieczające nie ma zatem na celu doprowadzenia do wykonania obowiązku podatkowego, lecz jedynie zapewnienie wykonania takiego obowiązku przez zobowiązanie podatnika, przy czym obowiązek taki zostanie dopiero skonkretyzowany w przyszłości (por. postanowienie WSA w Gliwicach z 28 sierpnia 2017 r., sygn. akt III SA/Gl 323/17, dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl) Stosownie do treści art. 33 § 1 zd. 1 o.p. zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika, a w przypadku osób pozostających w związku małżeńskim także na majątku wspólnym, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. Stosownie zaś do treści art. 239c o.p., decyzja o zabezpieczeniu ma rygor natychmiastowej wykonalności z mocy prawa, chyba że przyjęto zabezpieczenie o którym mowa w art. 33d § 2 o.p. Zgodnie z tą regulacją, zabezpieczenie wykonania decyzji następuje przez przyjęcie przez organ podatkowy, na wniosek strony, zabezpieczenia wykonania zobowiązania wynikającego z tej decyzji, wraz z odsetkami za zwłokę, w przewidzianej przez prawo formie (art. 33d § 2 pkt 1-7 o.p.). Z takim postępowaniem nie mamy jednak do czynienia w niniejszej sprawie, gdyż skarżący nie zgłosił stosownego wniosku o przyjęcie zabezpieczenia, o którym mowa w art. 33d § 2 o.p. Zatem w ocenie Sądu brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. W świetle powyższego oraz mając na uwadze art. 61 § 3 p.p.s.a., który wyłącza możliwość wstrzymania wykonania decyzji w sytuacji, gdy przepis szczególny na to nie zezwala, a przez taki w ocenie Sądu należy rozumieć przepis art. 239c o.p. (chyba, że skarżący złoży wniosek o przyjęcie zabezpieczenia na podstawie art. 33d § 2 o.p., co w niniejszej sprawie nie miało miejsca), należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Na marginesie warto również zaznaczyć, że skoro decyzja o zabezpieczeniu ma rygor natychmiastowej wykonalności z mocy prawa, to gdyby tut. Sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania ww. decyzji, podważyłoby to cel wydania takiej decyzji związany z zabezpieczeniem zobowiązań Skarbu Państwa (zob. Bogusław Dauter w: S. Babiarz, B. Dauter, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, J. Rudowski, Ordynacja podatkowa Komentarz, wyd. IX z 2019 r., Komentarz LEX do art. 239c o.p.). Ponadto, gdyby nawet poddać analizie wniosek skarżącego pod kątem ustawowych przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to wynik tego postępowania pozostałby niezmienny. W rozpoznawanej sprawie skarżący w motywach uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazał, że ewentualne wszczęcie przeciwko niemu egzekucji kwot wskazanych w zaskarżonej decyzji, a opiewających na łączną sumę niemalże 235.000 zł, spowodowałoby nagłe i znaczące uszczuplenie w jego majątku, zajęcie wszelkich środków służących skarżącemu do zaspokojenia koniecznych potrzeb własnych, ale i rodziny, a także destabilizację finansową. W konsekwencji skarżący musiałby wyzbyć się wszelkiego majątku, którego odzyskanie, po ewentualnym uchyleniu zaskarżonej decyzji, byłoby uciążliwe, a wręcz niemożliwe. Zaznaczyć jednak należy, że skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów pozwalających zweryfikować podnoszone przez niego okoliczności. Uprawdopodobnienie okoliczności wskazanych we wniosku nie oznacza bowiem gołosłownego stwierdzenia przez podmiot powołujący się na te okoliczności, że one zachodzą (postanowienie NSA z 6 czerwca 2019 r., sygn. akt I FZ 140/19). W ocenie Sądu, na podstawie wniosku złożonego z tak ogólnikowym uzasadnieniem, nie ma możliwości dokonania merytorycznej oceny wniosku. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.