II FZ 614/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W.S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 października 2007 r., sygn. akt I SA/Łd 752/07 w zakresie przywrócenia terminu wydanego w sprawie ze skargi W.S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 26 kwietnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w całości i oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 10 października 2007 r., sygn. I SA/Łd 752/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, w sprawie ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 26 kwietnia 2007 r., nr [...], w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania - odrzucił wniosek. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; w skrócie: P.p.s.a.). Uzasadniając postanowienie podano, że postanowieniem z dnia 24 lipca 2007 r. WSA w Łodzi odrzucił skargę W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 26 kwietnia 2007 r. i nakazał wypłacić na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego. Sąd stwierdził, że skarżący, pomimo doręczenia mu w dniu 26 czerwca 2007 r. wezwania do uiszczenia wpisu, wymagany wpis uiścił dopiero w dniu 9 lipca 2007 r., a więc po upływie ustawowego siedmiodniowego terminu, którego koniec przypadał na dzień 3 lipca 2007 r. Postanowienie z dnia 24 lipca 2007 r. Sąd przesłał skarżącemu przez pocztę (przesyłka była dwukrotnie awizowana: w dniu 3 sierpnia i 13 sierpnia 2007 r., a następnie zwrócona do nadawcy w dniu 21 sierpnia 2007 r.). Powołując się na regulację prawną zawartą w art. 87 § 1 i § 4 P.p.s.a., Sąd wskazał, że skoro skarżący uchybił terminowi do uiszczenia wpisu sądowego od złożonej skargi, wpłacając go w dniu 9 lipca 2007 r., to wraz z dokonaniem tej czynności przysługiwało mu prawo do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Zatem wniosek skarżącego z dnia 26 lipca 2007 r. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi jest spóźniony, gdyż został wniesiony po upływie terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Ponadto, zdaniem WSA, wniosek ten jest niedopuszczalny, gdyż przywrócenie terminu jest nieaktualne ze względu na odrzucenie skargi przez Sąd w dniu 24 lipca 2007 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie wniesione przez W. S. sformułowano wniosek o "przywrócenie wniosku - terminu do uiszczenia wpisu sądowego". Uzasadniając zażalenie podano, że wezwanie do uiszczenia wpisu dostarczono w dniu 26 czerwca 2007 r. jego żonie, która nie jest zainteresowana w sprawie. Skarżący wskazał, że był w tym czasie nieobecny w domu, o czym informował już Sąd we wniosku z dnia 26 lipca 2007 r. Dodał, że żona przekazała mu wezwanie kilka dni później, stąd wpisu dokonano z kilkudniowym opóźnieniem. Nadmienił, że postanowienie z dnia 24 lipca 2007 r. nie dotarło do niego "do dnia dzisiejszego", tj. 23 października 2007 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wydając zaskarżone postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a., w myśl którego uzasadnienie wyroku powinno zawierać między innymi zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji nie odniósł się w żaden sposób do treści wniosku z dnia 27 lipca 2007 r. oraz dokonał błędnych ustaleń wskazując, że wniosek ten złożony został w dniu 26 lipca 2007 r. Zgodnie z przepisem art. 83 § 3 P.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Z akt sprawy wynika, że przedmiotowy wniosek został złożony w polskim urzędzie pocztowym w dniu 27 lipca 2007 r., a nie w dniu 26 lipca 2007 r. Odrzucając wniosek strony o przywrócenie terminu do wniesienia wpisu od skargi, WSA w Łodzi podał, że wniosek ten jest niedopuszczalny z uwagi na treść art. 88 P.p.s.a., gdyż został złożony po odrzuceniu skargi przez Sąd, oraz że jest spóźniony, gdyż został wniesiony po upływie terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Z wyżej zaprezentowanymi tezami nie sposób się zgodzić. Wniosek o przywrócenie terminu jest niedopuszczalny, gdy brak jest ustawowych warunków jego dopuszczalności, np. jeżeli został złożony po upływie roku od uchybionego terminu, a nie dotyczy przypadku wyjątkowego (art. 87 § 5 P.p.s.a.), jeżeli uchybienie terminowi nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego (art. 86 § 2 P.p.s.a.), jeżeli czynność strony została dokonana w terminie (art. 86 § 1 P.p.s.a.). Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wyłącza jednakże możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu w przypadku odrzucenia skargi ze względu na brak formalny w postaci nieuiszczenia od niej wpisu. Powołując się na przepis art. 87 § 4 P.p.s.a. Sąd I instancji podał, że skoro w rozpatrywanej sprawie skarżący uchybił terminowi do uiszczenia wpisu, wpłacając go w dniu 9 lipca 2007 r., to wraz z dokonaniem tej czynności przysługiwało mu prawo do złożenia wniosku. Z faktu tego WSA w Łodzi wyprowadził konkluzję, że wniosek skarżącego jest spóźniony, gdyż został wniesiony po upływie terminu określonego w art. 87 § 1, i w konsekwencji WSA odrzucił tenże wniosek powołując się na art. 88 P.p.s.a. Ne można zgodzić się również z tą opinią wyrażoną przez Sąd I instancji. W orzecznictwie panuje zgodna opinia, że wniosek o przywrócenie terminu bez równoczesnego dokonania czynności procesowej jest brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2002 r., III CZ 140/01, LEX nr 53309). Tym bardziej przedmiotowy wniosek należało rozpoznać merytorycznie, że czynność, o przywrócenie której skarżący wnioskował, została dokonana przed złożeniem wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tejże czynności. Jeżeli strona zna konsekwencje uchybienia terminu do wniesienia opłaty, gdyż została o nich prawidłowo poinformowana, to nieuiszczenie jej równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu, stanowi przyczynę uzasadniającą odmowę jego przywrócenia (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 464). Z wyżej przytoczonych względów należy wskazać, że WSA w Łodzi odrzucając wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, naruszył przepis art. 88 P.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie przedmiotowy wniosek należało bowiem rozpoznać merytorycznie i orzec na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. Odnosząc się do zażalenia na zaskarżone postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie ma ono usprawiedliwionych podstaw. Mając na względzie treść art. 87 § 1 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia. Z art. 87 § 2 P.p.s.a. wynika, że uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu spoczywa na stronie. Ogólnikowe twierdzenia strony zawarte we wniosku jak i w zażaleniu o przyczynach uchybienia, nie spełniają wymogu art. 87 § 2 P.p.s.a. Tym samym nie sposób uznać, że strona uprawdopodobniła przyczyny uchybienia. Nadto fakt spóźnienia musi wyraźnie wynikać z treści wniosku. Sąd nie ma prawa domniemywać, że strona uchybiła terminowi w tej, a nie w innej dacie. Jeśli z okoliczności faktycznych sprawy nie da się jednoznacznie ustalić, czy termin z art. 87 § 1 P.p.s.a. został zachowany, sąd wydaje rozstrzygnięcie merytoryczne, odmawiając przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, której nie dokonano w terminie. Kierując się przytoczonymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 185 i art. 188 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a.