II OZ 1111/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 września 2019 r. sygn. akt II SA/Wr 455/19 odrzucające skargę L. D. w sprawie ze skargi Z. S. i L. D. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na remoncie tarasów postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, postanowieniem z dnia 23 września 2019 r. na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), - dalej p.p.s.a., odrzucił skargę L. D. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] kwietnia 2019 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na remoncie tarasów. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że pismem z dnia 5 czerwca 2019 r. Z. S. i L. D. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na ww. decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] kwietnia 2019 r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 8 lipca 2019 r. wezwano skarżących do usunięcia braków formalnych skargi ujawnionych na etapie jej wstępnego badania, przez złożenie jednego jej odpisu i podanie numerów pesel skarżących. W treści wezwania pouczono o tym, że usunięcie braków przez któregokolwiek ze skarżących zwalnia pozostałych z tego obowiązku. Odrębnymi zarządzeniami z dnia 8 lipca 2019 r. skarżący zostali wezwani do uiszczenia wpisów sądowych od skargi w kwocie 500 zł (każdy ze skarżących). W wydanych zarządzeniach zakreślono termin na ich wykonanie wynoszący 7 dni oraz rygor odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru powyższych wezwań, przesyłki zostały doręczone skarżącym w dniu 7 sierpnia 2019 r. (L. D.) i w dniu 8 sierpnia 2019 r. (Z. S.). Oddział Finansowo – Budżetowy Sądu przedłożył do akt sprawy w dniu 9 sierpnia 2019 r. potwierdzenie polecenia przelewu z dnia 9 sierpnia 2019 r. na kwotę 500 zł dotyczącego wpisu sądowego od skargi, którego dokonała skarżąca Z. S. Natomiast w dniu 12 sierpnia 2019 r. do akt sprawy wpłynęło pismo skarżących w którym podali numery PESEL, a w załączeniu nadesłali odpis skargi oraz dowód uiszczenia wpisu sądowego przez Z. S. Sąd Wojewódzki wskazał, że termin zakreślony na uiszczenie wpisu od skargi przez L. D. upłynął z dniem 14 sierpnia 2019 r. Skarżący wpisu nie uiścił. Sąd Wojewódzki podkreślił, że zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek m. in. skargi, od której nie zostanie uiszczony należny wpis. W razie nieopłacenia skargi wzywa się wnoszącego, aby wpis ten uiścił, a niewykonanie tego wezwania w terminie skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu Wojewódzkeigo skarżący L. D., mimo zakreślonego terminu, nie uiścił należnego wpisu sądowego, a złożona przez niego skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. L. D. pismem z dnia 18 października 2019 r. wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 września 2019 r. wskazując, że skarga spełnia przesłanki określone w art. 214 § 2 p.p.s.a. i powinna podlegać jednej opłacie gdyż dotyczy jednej decyzji, a została złożona w jednym piśmie, które zostało podpisane przez dwoje skarżących. Skarżący podniósł, że w niniejszej sprawie występujące po jego oraz Z. S. współuczesnictwo ma charakter materialnoprawny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga od której pomimo wezwania nie został uiszczony należy wpis, podlega odrzuceniu przez sąd (§ 3). W niniejszej sprawie zarządzeniem z dnia 8 lipca 2019 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od przedmiotowej w kwocie 500 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Sąd Wojewódzki dopełnił obowiązku pouczenia skarżącego o sposobie uiszczenia wpisu oraz o konsekwencjach niezastosowania się do wezwania. Zarządzenie to zostało doręczone w dniu 7 sierpnia 2019 r., tak więc termin do jego wykonania upłynął w dniu 14 sierpnia 2019 r. Dlatego też zasadnie Sąd Wojewódzki stwierdził, że w zakreślonym terminie skarżący nie uiścił wpisu od skargi. Odnosząc się do podnoszonych w zażaleniu argumentów wskazać należy, że przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] kwietnia 2019 r. dotycząca robót budowlanych polegających na remoncie tarasów w budynku Wspólnoty Mieszkaniowej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw do twierdzenia, że opłata w rozpoznawanej sprawie (wpis od skargi) jest wspólna dla wszystkich skarżących i że do opisanej sytuacji zastosowanie ma przepis art. 214 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 214 § 1 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie. Zgodnie z treścią § 2 powołanego przepisu, pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, podlega jednej opłacie. W przeciwnym razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. Wynikająca z cytowanego przepisu zasada, że wnoszone przez kilka osób pismo podlega jednej opłacie, ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, tj. wówczas, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. Opłata ta obciąża wówczas te osoby solidarnie, co oznacza, że jej uiszczenie przez jedną z tych osób zwalnia pozostałe od obowiązku uiszczenia opłaty. Natomiast w przypadku współuczestnictwa formalnego każda z osób wnoszących pismo uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. Wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu, w rozpoznawanej sprawie nie można uznać, że uprawnienia czy obowiązki skarżących Z. S. i L. D. związane z zaskarżoną decyzją są wspólne. Wniesienie skargi jednym pismem w sprawie nie przesądza o istnieniu wspólnych praw i obowiązków, o których mowa w art. 214 § 2 p.p.s.a. W piśmiennictwie i orzecznictwie wskazuje się, że pismo wnoszone przez kilku skarżących podlega jednej opłacie zgodnie z dyspozycją art. 214 § 2 p.p.s.a., gdy wnoszą je skarżący będący współwłaścicielami jednej nieruchomości i z tego tytułu, a więc z praw do jednej (kilku wspólnych) nieruchomości, wywodzą uprawnienia do posiadania statusu strony postępowania. Jednakże w sytuacji gdy skarżący wywodzą swój status strony z prawa własności odrębnych nieruchomości, to ponoszą oddzielne koszty postępowania (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. R.Hauser, M.Wierzbowski, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2017, str. 881-882). W przypadku zaskarżenia ww. decyzji istotne znaczenie w kontekście art. 214 p.p.s.a. ma ustalenie czy skarżący wywodzą swoją legitymację procesową z tytułu własności wspólnej nieruchomości, czy też skarżą decyzję jako właściciele odrębnych nieruchomości. Z akt administracyjnych wynika (uchwała współwłaścicieli nieruchomości położonej przy ul. [...] w J. G. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r.), że Z. S. jest właścicielką lokalu nr [...], natomiast L. D. jest współwłaścicielem z L. D. lokalu nr [...]. Z powyższego wynika, że L. D. i Z. S. wywodzą swój interes prawny do zaskarżenia decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] kwietnia 2019 r. z prawa własności innych, oddzielnych mieszkań, a nie wspólnej nieruchomości. Powyższe jednoznacznie oznacza, że w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia ze współuczestnictwem materialnym, a jedynie formalnym. Należy zaznaczyć, że w sytuacji gdy skarżący są właścicielami (współwłaścicielami) różnych nieruchomości lokalowych to ich skarga (skargi) nie dotyczy wspólnych praw i obowiązków, co skutkuje obowiązkiem uiszczenia wpisów od skargi na podstawie art. 214 § 1 p.p.s.a. (współuczestnictwo formalne). Jeżeli skarga pochodzi od współwłaścicieli jednej (kilku) nieruchomości to podlega ona wpisowi ustalonemu według reguły wynikającej z art. 214 § 2 p.p.s.a. (współuczestnictwo materialne). Podsumowując trzeba wskazać, że skargi na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] kwietnia 2019 r. złożone przez właścicieli różnych nieruchomości, mimo wniesienia ich w jednym piśmie, podlegają odrębnemu wpisowi w pełnej wysokości, a obowiązek ten dotyczy każdego ze skarżących, z tym zastrzeżeniem, że w przypadku współwłaścicieli jednej nieruchomości (np. małżonków) są oni obowiązani do solidarnego dokonania wpisu od skargi. Wobec powyższego nie było żadnych podstaw do uznania, że w sprawie zachodzi współuczestnictwo materialne uprawniające do uiszczenia jednego wpisu od skargi, co oznacza, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 września 2019 r. odpowiada prawu. Z przytoczonych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.