I OZ 826/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2007r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 20 sierpnia 2007r., sygn. akt II SO/Op 102/05 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi D. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przekazania Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w W. pisma D. W. z dnia 4 kwietnia 2005r., postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Pismem z dnia 20 października 2005r. adresowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu D. W. wniosła o wyłączenie od orzekania z urzędu wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w sprawie z jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie przekazania Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego pisma D. W. z dnia 4 kwietnia 2005r. W związku z powyższym, sędziowie i asesorzy tegoż Sądu złożyli pisemne oświadczenia, w którym każdy z nich stwierdził, że nie zna skarżącej i nie istnieje między nimi a skarżącą żaden stosunek osobisty, który mógłby wywołać wątpliwości co do jego bezstronności oraz, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), mogące stanowić podstawę wyłączenia. Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2005r., sygn. akt I OW 274/05, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o wyznaczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu do rozpoznania wniosku D. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 3 stycznia 2006r., wezwano D. W. do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie od rozpoznawania sprawy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu poprzez wskazanie z imienia i nazwiska wszystkich sędziów, których dotyczy wniosek oraz odniesienie się do każdego z nich i uprawdopodobnienie przyczyn wyłączenia w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, skarżąca jednak nie zastosowała się do wezwania Sądu. Zarządzeniem z dnia 20 lutego 2006r., sygn. akt II SO/Op 102/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu pozostawił bez rozpoznania wniosek D. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wskazując, że skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie Sądu w kwestii określenia personaliów konkretnych sędziów i nie podając przyczyn wyłączenia co do każdego z nich, zatem na podstawie art. 49 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek należało pozostawić bez rozpoznania. Na powyższe zarządzenie, skarżąca złożyła zażalenie, w którym zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 9 października 2006r., sygn. akt II SO/Op 102/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2007r., sygn. akt I OZ 1742/06, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na powyższe postanowienie. W związku z powyższym, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, D. W. została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł. Wezwanie to zostało doręczone skarżącej w dniu 28 maja 2007r. W dniu 1 czerwca 2007r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wpłynęło zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy. Pismem z dnia 12 czerwca 2007r. wezwano D. W. do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy, poprzez złożenie dodatkowego oświadczenia oraz przedłożenia stosownych dokumentów mających potwierdzić sytuację materialną skarżącej, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wezwanie to doręczono skarżącej w dniu 2 lipca 2007r. Pismem z dnia 4 lipca 2007r. D. W. złożyła kserokopie dwóch odcinków świadczeń ZUS z lutego 2007r. skarżącej oraz jej męża M. W., a także zaświadczenie z dnia 16 listopada 2006r. sporządzone w języku [...], z którego można wysnuć wniosek, że córka skarżącej jest, bądź była studentką uczelni [...]. Skarżąca dołączyła także kserokopię rachunku za energię elektryczną z miesiąca lutego 2007r. Oprócz tych dokumentów, skarżąca nie przedłożyła innych, wskazanych przez Sąd dokumentów. Podała, że rodzina spłaca kredyt córki zaciągnięty na studia. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2007r., sygn. akt II SO/Op 102/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, w uzasadnieniu wskazując, że pomimo wezwania Sądu i pouczenia o skutkach jego niewykonania, nie zastosowała się ona do jego treści. Nie wyjaśniła bowiem wątpliwości odnoszących się do jej stanu rodzinnego i majątkowego, w szczególności nie odniosła się do kwestii wydatków rodziny, nie precyzując i nie dokumentując danych dotyczących wysokości miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania i ewentualnymi kosztami leczenia, ograniczając się jedynie do wskazania kosztów energii elektrycznej. Sąd wskazał, że D. W. nie odniosła się także do zaciągniętych kredytów, podając jedynie, że rodzina spłaca kredyt studencki córki, nie określając jego wysokości. Skarżąca nie załączyła też zeznań podatkowych, tłumacząc, że w ogóle ich nie składała. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd podniósł, że nie zostało również wyjaśnione, jaki jest status materialny córki M. W., bowiem z jednej strony ma ona pozostawać na utrzymaniu rodziny, podczas, gdy z drugiej, przedłożona do akt sprawy kserokopia zaświadczenia sugerującego okoliczność studiowania M. W. w W. budzi wątpliwość, w jaki sposób rodzina skarżącej jest w stanie utrzymać osobę studiującą za granicą kraju z wykazanych we wniosku środków finansowych i wobec przedstawionej sytuacji materialnej. Wobec tego, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który oparł się na zebranych w sprawie danych, D. W. nie wykazała, aby w jej przypadku występowały przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy. Od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 20 sierpnia 2007r., sygn. akt II SO/Op 102/05 D. W. złożyła zażalenie zawierające wniosek o dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu Prokuratora Generalnego, podnosząc kwestię wyłączenia sędziów w sprawie z jej skargi oraz kwestie dotyczące merytorycznych zagadnień związanych z zaskarżonym postanowieniem Samorządowego kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...], Nr [...]. Skarżąca wniosła o "wyegzekwowanie przez NSA w Warszawie oświadczeń od sędziów WSA we Wrocławiu, jakie nieruchomości , gdzie za ile, o jakiej powierzchni i w jakim trybie kupowali sędziowie, ich małżonkowie i dzieci od Agencji Rolnej Skarbu Państwa w W., Agencji Nieruchomości Rolnych w W. i jej Spółki [...] w W.". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, która ma na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego, a tym samym realizację uprawnień wynikających z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 roku (Dz. U. z 1993roku, nr 61, poz. 284 ze zm.). Wskazać należy, że ograniczona ilość funduszy publicznych dostępna na udzielanie pomocy prawnej sprawia, że koniecznością systemu wymiaru sprawiedliwości jest przyjęcie procedury selekcji, a sposób, w jaki ta procedura funkcjonuje w poszczególnych sprawach, winien być pozbawiony arbitralności lub dysproporcjonalności i nie powinien rzutować na istotę prawa dostępu do sądu. Obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy obciąża wnioskodawcę. Oznacza to, iż wnioskodawca powinien przedstawić dane dotyczące sytuacji rodzinnej i majątkowej, przemawiające za przyznaniem prawa pomocy. Informację składaną Sądowi należy podać w sposób pełny i rzetelny. Stosownie do art. 255 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 tej ustawy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W przedmiotowej sprawie, Sąd pierwszej instancji wzywając skarżącą do przedłożenia brakujących dokumentów i oświadczeń, wyraźnie wskazał, o uzupełnienie jakich informacji chodzi, a skarżąca, pomimo pouczenia o konsekwencjach niewypełnienia wezwania Sądu, nie zastosowała się dostatecznie do tego wezwania i nie przedstawiła wszystkich żądanych przez Sąd dokumentów i zaświadczeń, w związku z czym Sąd orzekł na podstawie dokumentów, które posiadał. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a zażalenie podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.