III SA/Wr 852/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Magdalena Jankowska – Szostak po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale III, w sprawie ze skargi D. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 14 września 2022 r., nr SKO 41/RD-90/2022, w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie określenia wysokości kosztów usunięcia pojazdu, wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Jeleniej Góry z dnia 19 marca 2021 r., nr 12/SM/2021, postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Prezydenta Miasta Jeleniej Góry z dnia 19 marca 2021 r., nr 12/SM/2021. UZASADNIENIE Pismem z dnia 13 października 2022 r. D. N. (dalej: strona skarżąca), zastępowany przez pełnomocnika adw. M. S., wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 14 września 2022 r., nr SKO 41/RD-90/2022, w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie określenia wysokości kosztów usunięcia pojazdu. W skardze strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Jeleniej Góry z dnia 19 marca 2021 r., nr 12/SM/2021, uzasadniając powyższe tym, że Urząd Skarbowy w Jeleniej Górze prowadzi postępowanie egzekucyjne celem wyegzekwowania kwoty 15.018,17 zł. W związku z powyższym zablokowano konto, na które wpływa emerytura, stanowiąca jedyne źródło utrzymania skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu. Jednakże, stosownie do przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu, o którym mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. wskazuje się, że obowiązek uprawdopodobnienia wystąpienia przesłanek spoczywa na składającym wniosek. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń oraz dokumentacji, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego orzeczenia faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków (T. Lewandowski, Glosa do postanowienia NSA z 7 stycznia 2014 r., II FZ 1350/13, LEX 2014). Dotyczy to aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować na tle art. 3 § 2 p.p.s.a., który wskazuje na przedmiot sądowej kontroli, a także art. 134 i art. 135 p.p.s.a., które regulują zakres sądowej kontroli. Art. 135 p.p.s.a. stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Pojęcia "granice tej samej sprawy" i "granice sprawy, której dotyczy skarga" zakreślają zbliżone ramy prawne. W związku z tym, dyspozycją art. 61 § 3 p.p.s.a. objęte są zarówno akty wydane w postępowaniu administracyjnym w pierwszej instancji, jak i np. akty, w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym lub w trybie autokontroli (por. np. post. NSA z 3 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 54/15, post. NSA z 12 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2098/14). Nadto Sąd w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym, jeżeli decyzja, której odmówiono stwierdzenia nieważności wymagała wykonania, lub też z decyzji tej wynikały określone prawa lub obowiązki dla strony, to decyzja wydana w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności takiej decyzji może również pośrednio podlegać wykonaniu. Odmowa stwierdzenia nieważności tego typu decyzji powoduje bowiem, że konieczne jest wykonanie praw lub obowiązków z niej wypływających. Decyzja taka pozostaje w obrocie prawnym i podlega wykonaniu. Stąd też dopuszczalne jest wnoszenie o wstrzymanie wykonania decyzji odmawiających stwierdzenia nieważności innych decyzji w sytuacjach, kiedy pomimo deklaratoryjnego charakteru takich aktów administracyjnych wykazać można zaistnienie konkretnych następstw (w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) wykonywania takich decyzji. Wykonywanie powyższej decyzji powinno być związane z nakładanym na adresata takiego aktu obowiązkiem, polegającym na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów. W postępowaniu w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, odmawiającej stwierdzenia nieważności innej decyzji, należy zatem wywieść, że następstwem działań, zaniechania działań, znoszenia zachowań innych podmiotów, będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sferze uprawnień lub obowiązków wnioskującego o udzielenie ochrony tymczasowej (postanowienia NSA z 17 września 2014 r., II OSK 2412/14 i z dnia 22 września 2021 r., sygn. akt II OSK 1762/21). Wobec powyższego Sąd stwierdza, że skarżąca mogła w niniejszej sprawie ubiegać się o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta Miasta Jeleniej Góry z dnia 19 marca 2021 r., nr 12/SM/2021, która była przedmiotem postępowania nieważnościowego w tej sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 5 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 927/20). Przechodząc do rozpatrzenia wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej, Sąd stoi na stanowisku, że jego uwzględnienie na obecnym etapie postępowania nie jest możliwe. Treść skargi i zawartego niej w wniosku nie pozwala na ocenę rzeczywistej zdolności płatniczej i możliwości finansowych strony skarżącej, a tym samym zbadanie, jak w istocie zmieniłaby się jego sytuacja po wykonaniu decyzji, której dotyczy zaskarżona decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności. Aby zbadać, czy rzeczywiście egzekucja należności wynikającej z decyzji, której dotyczy decyzja będąca przedmiotem skargi, może wyrządzić stronie znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie wymaganej należności do jego aktualnej sytuacji materialnej. Bez porównania tych dwu wartości (wysokości wymaganego zobowiązania i majątku, jakim dysponuje wnioskująca strona) nie jest możliwe zweryfikowanie twierdzenia, że w jej przypadku zapłata tej należności wywoła straty materialne i trudne do odwrócenia skutki. Dla zobrazowania sytuacji majątkowej strony skarżącej, umożliwiającego ocenę w kontekście zasadności przyznania ochrony tymczasowej, niezbędne byłoby np. udzielenie informacji dotyczących posiadanego majątku ruchomego, stanu oszczędności, czy rachunków bankowych oraz kwoty uzyskiwanych dochodów. Sąd wskazuje, że wraz ze skargą i zawartym w niej wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, skarżąca nie złożyła żadnych dokumentów obrazujących jego faktyczną, aktualną sytuację majątkową. Brak materiałów źródłowych, które mogłyby podlegać ocenie na etapie badania złożonego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, uniemożliwił Sądowi stwierdzenie, czy w rozpoznawanej sprawie rzeczywiście zachodzi niezdolność do uregulowania nałożonego obowiązku finansowego, w stopniu grożącym wystąpieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Podkreślić przy tym należy, że brak dokumentacji potwierdzającej okoliczności wskazane we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie może być uznany za brak formalny wniosku i nie obliguje Sądu do wezwania strony, w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a., do jej przedłożenia. Nie jest ona bowiem elementem obligatoryjnym, wpływającym na ważność wniosku i warunkującym jego dopuszczalność. Ma ono za zadanie jedynie wykazanie i uprawdopodobnienie zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, zatem jej brak uniemożliwia ewentualną ocenę okoliczności sprawy w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd podkreśla, że zgodnie z art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie art. 61 § 2 i 3 p.p.s.a., sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Wobec powyższego na każdym etapie postępowania może zostać złożony nowy wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej wraz z dokumentami uzasadniającymi rzeczywiste możliwości finansowe strony. Z powyższych względów Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia, na posiedzeniu niejawnym.