II GZ 453/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R.P na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lipca 2022 r. sygn. akt VI SPP/Wa 147/21 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 czerwca 2021 r. znak DZP-II.603.16.2021 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie odmowy dopuszczenia do egzaminu adwokackiego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 6 lipca 2022 r., sygn. akt VI SPP/Wa 147/21 odrzucił zażalenie R. P. (skarżącego) na postanowienie tego Sądu z 12 kwietnia 2022 r. którym utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że postanowieniem z 28 lutego 2022 r., sygn. akt VI SPP/Wa 147/21, referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Na skutek wniesionego sprzeciwu, WSA w Warszawie postanowieniem z 12 kwietnia 2022 r. utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego. Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie. Uzasadniając odrzucenie zażalenie skarżącego na ww. postanowienie WSA w Warszawie podkreślił, że wniesiony środek odwoławczy jest niedopuszczalny. Wskazał, że postanowienie z dnia 12 kwietnia 2022 r. zostało wydane na podstawie art. 260 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2022 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022 r., poz. 329, dalej: p.p.s.a.) na skutek rozpoznania sprzeciwu od rozstrzygnięcia referendarza sądowego. W takim przypadku sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (zob. art. 260 § 2 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie sądu wydane na skutek sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego nie zostało wymienione jako zaskarżalne zażaleniem w ww. art. 194 § 1 p.p.s.a. Prawo do wniesienia zażalenia na takie rozstrzygnięcia nie wynika w tym przypadku także z żadnego przepisu szczególnego. Zatem, na postanowienie wydane po rozpoznaniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego zażalenie nie przysługuje. Postanowienie to jest prawomocne, o czym skarżący został pouczony. Skarżący złożył zażalenie na powyższe postanowienie WSA domagając się jego uchylenia, jako niezgodnego ze stanem faktycznym i prawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w zaskarżonym postanowieniu z 6 lipca 2022 r. WSA zgodnie z prawem uznał, że zażalenie Skarżącego na postanowienie WSA z 12 kwietnia 2022 r. było niedopuszczalne. Podkreślić należy, że nie wszystkie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego podlegają zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez złożenie środka odwoławczego (skargi kasacyjnej lub zażalenia). Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 p.p.s.a. Zażalenie przysługuje zatem wyłącznie wtedy, gdy przewiduje to przepis ustawowy. Trafne jest stanowisko WSA, że żaden przepis prawa nie przewiduje możliwości złożenia zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane na podstawie art. 260 p.p.s.a., utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy. Z art. 260 § 1 p.p.s.a. wynika, że rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy wojewódzki sąd administracyjny wydaje postanowienie, w którym zmienia albo utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. W art. 260 § 2 zd. 2 p.p.s.a. ustawodawca określił, że w takim postępowaniu wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. W sprawie wniosek Skarżącego o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany - zgodnie z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. - przez referendarza sądowego. Skarżący nie zgodził się z tym postanowieniem, składając od niego sprzeciw. Sprzeciw ten został następnie rozpoznany przez WSA, który wydając postanowienie z 12 kwietnia 2022 r. orzekał jako sąd drugiej instancji i stosował odpowiednio przepisy o zażaleniu. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał dwukrotnemu merytorycznemu rozpoznaniu - przez referendarza i przez WSA. Ustawodawca nie przewidział w takiej sytuacji uprawnienia do złożenia zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem WSA prawidłowo uznał, że zażalenie skarżącego było niedopuszczalne i z tego powodu podlegało odrzuceniu na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Z przepisów tych wynika bowiem, że wojewódzki sąd administracyjny ma obowiązek odrzucenia na posiedzeniu niejawnym zażalenia wniesionego po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnego, jak również zażalenia, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.