II OSK 1290/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser po rozpoznaniu w dniu 25 września 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Współwłaścicieli Nieruchomości Wspólnej "O" w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 maja 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 474/07 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi Współwłaścicieli Nieruchomości Wspólnej "O" w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia odrzucić skargę kasacyjną UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 10 maja 2007 r. (sygn. akt VII SA/Wa 474/07) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Współwłaścicieli Nieruchomości Wspólnej "O" w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Sąd pierwszej instancji podkreślił, iż stroną niniejszego postępowania jest każdy ze współwłaścicieli z osobna, natomiast utworzony przez współwłaścicieli podmiot, nie mający żadnej formy organizacyjnej, a reprezentowany przez Zarząd powołany mocą uchwały współwłaścicieli, nie posiada w świetle art. 25 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) legitymacji do złożenia skargi do sądu administracyjnego. W skardze kasacyjnej, sporządzonej przez radcę prawnego, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości jako naruszającego przepisy postępowania administracyjnego i słuszny interes strony oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania – B. S.A. podkreślił, iż analiza treści skargi kasacyjnej wniesionej przez pełnomocnika skarżących wykazuje, iż nie spełnia ona wymagań szczególnych dla skarg kasacyjnych określonych w art. 176 p.p.s.a. i z tego powodu powinna być odrzucona jako niedopuszczalna. W przypadku nieuwzględnienia powyższego wniosku, z ostrożności procesowej uczestnik postępowania wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, a ponadto zażądał zasądzenia od skarżących na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Artykuł 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wprowadził dwojakiego rodzaju wymagania, którym powinna odpowiadać skarga kasacyjna. Po pierwsze, powinna ona czynić zadość wymaganiom formalnym przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, wymienionym w art. 46 oraz 47 p.p.s.a. Oznacza to, że w skardze kasacyjnej należy: 1) oznaczyć sąd, do którego jest skierowana, podać imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników, 2) oznaczyć rodzaj sądu, 3) zamieścić osnowę skargi kasacyjnej, 4) zamieścić podpis autora skargi kasacyjnej, 5) wymienić załączniki, 6) oznaczyć miejsce zamieszkania stron i ich pełnomocników lub adres do doręczeń. Ponadto do skargi kasacyjnej należy dołączyć: 1) pełnomocnictwo, 2) odpis lub odpisy skargi kasacyjnej, 3) odpisy załączników. Po drugie, skarga kasacyjna powinna spełniać wymagania szczególne, materialne, właściwe tylko dla niej, a mianowicie powinna zawierać: 1) oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, 2) wskazanie, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, 3) przytoczenie podstaw kasacyjnych, 4) wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia, 5) oznaczenie zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. O ile niespełnienie wymagań wymienionych w pierwszej kolejności, przepisanych dla pism w postępowaniu sądowym, stanowi brak, który może zostać uzupełniony w trybie art. 49 w związku z art. 193 p.p.s.a., o tyle niespełnienie wymagań szczególnych, przewidzianych tylko dla skargi kasacyjnej określonych w art. 176 p.p.s.a. po wyrazie "oraz", nie podlega sanacji. Zgodnie z art. 183 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny - poza kwestią nieważności postępowania - rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Władny jest zatem badać sprawę tylko z punktu widzenia wskazanej w skardze kasacyjnej podstawy kasacyjnej oraz może uwzględnić ten środek odwoławczy tylko w ramach zawartego w nim wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia, z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Powoduje to, iż braki nieusuwalne (materialne) skargi kasacyjnej uniemożliwiają rozpoznanie sprawy (postanowienie NSA z dnia 16 marca 2004 r., FSK 209/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 13). Należy zaznaczyć, iż wspomniane braki nie mogą zostać uzupełnione w trybie art. 49 p.p.s.a., gdyż tryb ten dotyczy jedynie wymagań wymienionych w art. 46 i 47 p.p.s.a.. Biorąc pod uwagę, że są to wymagania "przepisane dla pisma w postępowaniu sądowym", tryb ten w odniesieniu do skargi kasacyjnej może być poprzez art. 193 p.p.s.a. stosowany wyłącznie w razie niespełnienia wymagań wymienionych w pierwszej części art. 176 p.p.s.a., tzn. w części znajdującej się przed spójnikiem "oraz". W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości, iż nieusuwalne braki skargi kasacyjnej powodują, iż skarga ta dotknięta jest brakiem istotnym i nienaprawialnym w trybie właściwym do usuwania braków formalnych i w związku z tym podlega odrzuceniu a limine jako niedopuszczalna (zob. np. postanowienie NSA z dnia 16 marca 2004 r., FSK 209/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 13 oraz postanowienie NSA z dnia 6 lipca 2004 r., OSK 160/04, LEX nr 156428). Przechodząc od tych ogólnych rozważań na grunt rozpatrywanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że sporządzona przez radę prawnego skarga kasacyjna Współwłaścicieli Nieruchomości Wspólnej "O" w W. zawiera wiele istotnych braków, a w szczególności brak w niej powołania podstaw kasacyjnych wraz z ich uzasadnieniem, a także brak wskazania, czy postanowienie WSA zaskarżono w całości, czy w części (art. 176 in fine p.p.s.a.). Trudno bowiem uznać, iż w skardze kasacyjnej przytoczono podstawy kasacyjne, skoro skarżący zarzuca zaskarżonemu postanowieniu naruszenie bliżej nieokreślonych przepisów postępowania administracyjnego (tzn. nie wskazuje nawet konkretnych jednostek redakcyjnych tekstu prawnego, które miały by być naruszone) i słusznego interesu strony. Należy na marginesie zaznaczyć, iż przepisy postępowania administracyjnego w ogóle nie mają zastosowania przed sądem administracyjnym, a więc nie mogły być przez ten sąd naruszone. Wobec związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.) oznacza to, iż wymienione braki skargi kasacyjnej uniemożliwiają merytoryczne rozpoznanie tego pisma. Naczelny Sąd Administracyjny nie może domyślać się intencji autora skargi kasacyjnej ani wnioskować, czego strona skarżąca oczekuje, jeżeli nie przytoczyła podstaw kasacyjnych wraz z ich uzasadnieniem. Należy podkreślić, iż w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie jest również dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych (uzasadnienie postanowienia NSA z dnia 22 lutego 2006 r., II OSK 553/05, LEX nr 194350). Skoro więc autor pisma z dnia 29 czerwca 2007 r. (wniesionego do WSA dnia 4 lipca 2007) nie wskazał podstaw kasacyjnych oraz z ich uzasadnienia, a także nie oznaczył zakresu żądanego uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia, czego wymaga art. 176 p.p.s.a., to skarga kasacyjna, pozbawiona kilku ze swych podstawowych elementów, jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 180 w związku z art. 178 p.p.s.a. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego Sąd nie orzekał, ponieważ w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada wynikająca z art. 199 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Oznacza to, że co do zasady stronie, która poniosła koszty postępowania nie przysługuje zwrot kosztów. Wyjątki od tej zasady określa art. 200-204 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego też w art. 209 p.p.s.a. przyjęto unormowanie, iż wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Tak więc w innych przypadkach Sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. O kosztach postępowania kasacyjnego sąd orzeka jedynie wówczas, gdy rozpoznaje skargę kasacyjną od wyroku, ponieważ przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a. wiążą zwrot kosztów postępowania kasacyjnego w wyrokiem sądu pierwszej instancji oddalającym lub uwzględniającym skargę, co nie ma miejsca w przypadku rozpoznawania skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę.