I OZ 551/22

SENTENCJA Dnia 25 listopada 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 września 2022 r., sygn. akt II SA/Gl 1323/22 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 22 lipca 2022 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 26 września 2022 r., po rozpoznaniu wniosku A.S., odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 22 lipca 2022 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego za miesiąc 05/2022. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że ww. decyzją z 22 lipca 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 15 czerwca 2022 r., nr [...] uchylającą decyzję z 23 lutego 2022 r., nr [...] o przyznaniu zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności za miesiąc 05/2022. Wraz ze skargą na powyższą decyzję, A.S. złożyła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując na trudną sytuację zdrowotną i materialną swojej rodziny. Podniosła, że brak wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji skutkować będzie załamaniem dochodów jej rodziny. Jej mąż jest bowiem osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym i ze względu na stan zdrowia pracuje w [...]. Przez okres od maja 2022 r. do czerwca 2022 r. jedynym źródłem dochodu męża była renta z ZUS z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Jednocześnie przedstawiła jak kształtowały się dochody jej rodziny w kwietniu 2022 r. Z przedstawionych informacji wynika, że dochód rodziny wynosił wówczas 4330,21 zł, (po odliczeniu dobrowolnych alimentów na córkę w wysokości 100 zł i na matkę w wysokości 734,10 zł). Zdaniem Sądu Wojewódzkiego przedmiotowy wniosek nie był jednak zasadny. Skarżąca nie przedstawiła bowiem, jak kształtuje się reszta niezbędnych wydatków jej rodziny, w kontekście swojej sytuacji materialnej i majątkowej, stąd niemożliwa jest ocena złożonego wniosku w tym aspekcie. Z przedstawionych dochodów nie wynika natomiast, aby brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji mógł pociągnąć za sobą skutki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd podkreślił, że wskazane w oświadczeniu wydatki – tj. alimenty mają charakter dobrowolny, nie wynikają z tytułu wykonawczego, co prowadzi do wniosku, że skoro strona jest w stanie wygospodarować z domowego budżetu środki na opłaty nieobowiązkowe, to tym bardziej jest możliwe zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła A.S., kwestionując zajęte przez Sąd I instancji stanowisko. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. (t.j.: Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z cytowanego przepisu wynika, iż warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jej wykonania. Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie oznacza jednak, że sąd jest zobligowany w każdym przypadku – niezależnie od okoliczności sprawy – uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T.Woś [w:] T.Woś, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2008, s. 335 i n.). Wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej ze wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Oznacza to występującą po jego stronie konieczność przywołania konkretnych okoliczności wskazujących na to, że wykonanie decyzji spowoduje w stosunku do strony niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i przytoczenia okoliczności uzasadniających to żądanie wraz z informacjami, które mogą to żądanie uprawdopodobnić. Przy czym pojęcie wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć w taki sposób, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne skutki, które – raz zaistniałe – powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Odnosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że przedmiotowy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 22 lipca 2022 r. nie zasługiwał na uwzględnienie. Przede wszystkim zwrócić należy bowiem uwagę, że decyzją tą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 15 czerwca 2022 r. uchylającą decyzję z 23 lutego 2022 r. o przyznaniu zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności. Bezpośrednim zatem skutkiem wydania zaskarżonej decyzji jest wyeliminowanie z obrotu prawnego wcześniejszej decyzji o przyznaniu świadczenia. Decyzja ta sama w sobie nie rodzi natomiast po stronie skarżącej obowiązku zwrotu pobranego zasiłku. Obowiązek taki powstanie dopiero z chwilą ewentualnego wydania przez organ I instancji decyzji w przedmiocie ustalenia i zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Nie można zatem zgodzić się ze skarżącą, że skutkiem wykonania zaskarżonej decyzji będzie "załamanie dochodów" jej rodziny. Jak bowiem wyżej wskazano, zaskarżona decyzja Kolegium nie pociąga za sobą bezpośredniego następstwa w postaci zwrotu świadczenia. Ponadto, za zastosowaniem instytucji ochrony tymczasowej nie przemawiały również argumenty wskazane przez skarżącą we wniosku. Samo odwołanie się bowiem do trudnej sytuacji finansowej rodziny, nie poparte żadnymi dokumentami potwierdzającymi taką okoliczność, nie może stanowić przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Także w zażaleniu skarżąca nie przedstawiła żadnych dodatkowych argumentów, które mogłyby w sposób skuteczny podważyć przyjętą przez Sąd I instancji ocenę wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.