I SA/Rz 443/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Grzegorz Panek, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 listopada sprawy ze skargi L.C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2015 roku - p o s t a n a w i a - nakazać ściągnięcie od skarżącego L.C. na rzecz Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie kwotę 2.000 (dwa tysiące) złotych tytułem nieuiszczonego wpisu sądowego od skargi. UZASADNIENIE L.C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2015 r. Od skargi nie został uiszczony należy wpis w wysokości 2.000 zł. Pomimo tego sprawa, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 września 2020 r., została skierowana na rozprawę. Następnie zarządzeniem z dnia 20 października 2020 r. rozprawa została odwołana i skierowana na posiedzenie niejawne wyznaczone na dzień 27 października 2020 r. Wyrokiem wydanym na posiedzeniu niejawnym dnia 27 października 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Koszty sądowe, tak jak i grzywny orzeczone w postępowaniu przed sądem administracyjnym, zgodnie z art. 228 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", stanowią dochód budżetu państwa i winny być uiszczane w należnej wysokości, a w razie nieuiszczenia ściągane w drodze egzekucji sądowej. Na koszty sądowe składają się opłaty sądowe i zwrot wydatków. Opłaty sądowe stanowią natomiast, zgodnie z art. 212 p.p.s.a wpis, pobierany od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym danej instancji (art. 230 p.p.s.a.) oraz opłata kancelaryjna. Obowiązek uiszczania kosztów sądowych wynika natomiast z art. 199 i art. 214 p.p.s.a. Zgodnie z art. 223 § 2 p.p.s.a. jeżeli nie została uiszczona należna opłata sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakaże ściągnąć tę opłatę od strony, która obowiązana była ją uiścić albo od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienia kosztów postępowania przez tę stronę. Art. 224 p.p.s.a. stanowi zaś, że jeżeli w toku postępowania sąd nie orzekł o obowiązku ponoszenia kosztów sądowych lub też orzeczeniem nie objął całej kwoty należnej z tego tytułu, postanowienie w tym przedmiocie wyda na posiedzeniu niejawnym wojewódzki sąd administracyjny. Wobec zaistniałego stanu rzeczy w niniejszej sprawie koniecznym stało się więc ściągniecie od skarżącego kwoty wpisu od skargi w wysokości 2.000 (dwa tysiące) złotych, należnego na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2003 r., Nr 221 poz. 2193 ze zm.). Z uwagi na to, że pomimo nieuiszczenia wpisu skarga została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, który oddalił ją wyrokiem z dnia 27 października 2020 r., a przy tym w orzeczeniu tym Sąd nie orzekł o obowiązku poniesienia przez skarżącego kosztów sądowych, konieczne stało się nakazanie ściągnięcia nieuiszczonego wpisu, stosownie do treści art. 224 p.p.s.a. Sąd w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd zaprezentowany w wyroku NSA z dnia 2 lipca 2015 r., sygn. akt II GSK 1236/14, zgodnie z którym, brak wezwania strony skarżącej do uiszczenia należnego wpisu, którego strona ta wnosząc skargę nie uiściła, nie stanowi bezwzględnej i nieusuwalnej przeszkody do merytorycznego rozpoznania skargi i wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Podkreślić bowiem należy, że w tego rodzaju sytuacji wymienione braki mogą być usunięte, a tym samym i sanowane w trybie określonym w art. 223 § 2 p.p.s.a. Stanowisko dopuszczające taką możliwość znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie NSA, z którego wynika, że art. 223 § 1 i § 2 p.p.s.a., gdy chodzi o zakres jego normowania i zastosowania odnosi się do dwóch innych faz postępowania sądowoadministracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 23 lutego 2011 r., sygn. akt II FZ 86/11, LEX nr 783860). Mianowicie, o ile art. 223 § 1 p.p.s.a. dotyczy etapu przygotowania rozprawy po przekazaniu akt sędziemu sprawozdawcy, o czym świadczy odesłanie do odpowiedniego stosowania art. 220 ustawy procesowej, to art. 223 § 2 p.p.s.a. dotyczy fazy orzekania i ma zastosowanie do sytuacji, gdy sąd administracyjny stwierdzi na rozprawie poprzedzającej wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w danej sprawie, brak uiszczenia należnej opłaty i to bez względu na przyczyny tego stanu rzeczy. Wskazane stanowisko, nie dość, że znajduje swoje potwierdzenie w rezultacie językowej wykładni przywołanych przepisów, to również i w korespondującym z nim rezultatem wykładni systemowej i funkcjonalnej tego przepisu. Zgodzić się należy przy tym ze stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2018 r., sygn. akt II OZ 1166/18, że uwzględniając treść art. 212 § 2 p.p.s.a. należałoby przyjąć, że ratio legis art. 223 § 2 p.p.s.a. polega na konieczności realizacji obowiązku ponoszenia kosztów postępowania związanych z udziałem strony w sprawie, co ma służyć zapewnieniu wpływów do budżetu państwa. Przyjęcie więc, że art. 223 § 2 p.p.s.a. odnosi się do każdego przypadku nieuiszczenia opłaty w należnej wysokości, niewątpliwie przyczynia się do realizacji takiego zamierzenia prawodawcy. Ponadto, skoro obowiązek uiszczenia w należnej wysokości opłaty sądowej od pisma podlegającego takiej opłacie powstaje z mocy prawa (art. 199, art. 219 § 1 p.p.s.a.), zaś zarządzenie przewodniczącego wzywające do opłacenia wpisu ma charakter deklaratoryjny i stanowi wyraz obowiązku informacyjnego sądu (art. 6 p.p.s.a.), to tym bardziej za oczywiste uznać należy, że obowiązek uiszczenia opłaty nie stanowi konsekwencji wymienionego zarządzenia przewodniczącego, ale wiąże się z samym faktem wniesienia przez stronę pisma podlegającego opłacie, która to opłata, w sytuacji stwierdzenia braku jej uiszczenia, podlega ściągnięciu na podstawie art. 223 § 2 p.p.s.a. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, działając na podstawie art. 224 w związku z art. 223 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.