II SA/Po 305/20

SENTENCJA Dnia 5 listopada 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 listopada 2020 r. sprawy ze skargi A. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r., Nr [...], Kierownik Działu Usług Opiekuńczych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Burmistrza [...], skierował A. I. do domu pomocy społecznej przeznaczonego dla osób przewlekle somatycznie chorych, tj. do Domu Pomocy Społecznej przy [...] w [...] na czas nieokreślony (pkt 1) oraz ustalił odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej w wysokości 70% dochodu, tj. kwotę [...]zł miesięcznie płatną do kasy lub na konto domu pomocy społecznej (pkt 2). Pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. A. I. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie od decyzji z dnia [...] grudnia 2019 r. podnosząc, że nie składał wniosku o umieszczenie w domu pomocy społecznej. Został do niego skierowany podstępem, albowiem jego siostra chce się go pozbyć z domu. Dodał, że termin do wniesienia odwołania został zachowany, gdyż przez przypadek znalazł kopertę, w której była zaskarżona decyzja, i nie ma na niej stempla pocztowego. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 129 § 1 i 2 w zw. z art. 58 § 1 i 2 i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096; dalej: "K.p.a."), stwierdziło, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 129 § 1 i 2 K.p.a., odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Pouczenie w tym względzie zawiera decyzja będąca przedmiotem zaskarżenia. Odwołanie A. I. wniesione zostało z uchybieniem terminu, bowiem decyzja z dnia [...] grudnia 2019 roku, nr [...] – jak wynika z potwierdzenia odbioru i protokołu z dnia [...] stycznia 2019 r., pod którym podpisał się odwołujący A. I., jego siostra J. Ł. oraz pracownik socjalny A. G. – została odebrana przez J. Ł. w dniu [...] grudnia 2019 r. i w tym samym dniu przekazana do rąk własnych A. I.. Wobec tego strona powinna wnieść odwołanie do dnia [...] grudnia 2019 r. Tymczasem odwołanie zostało złożone osobiście w ośrodku przez A. I. w dniu [...] grudnia 2019 roku, tj. z czterodniowym przekroczeniem terminu. Ponadto, odwołujący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzić zatem należało, że zainteresowany nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, a tym samym nie zostały spełnione łącznie przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W skardze z dnia [...] marca 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. I. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wskazał, że nie jest prawdą, iż otrzymał zaskarżoną decyzję do rąk własnych. Pismo zostało przed nim schowane i znalazł je po czasie, a na kopercie nie było stempla pocztowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ odwoławczy dodał, że w dniu [...] marca 2020 r. skarżący złożył do organu I instancji pismo, w którym zrezygnował z DPS, wobec czego decyzją z dnia [...] marca 2020 r., nr [...], Burmistrz [...] uchylił decyzję z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...], o skierowaniu skarżącego do domu pomocy społecznej. W piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2020 r. skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Oś sporu w niniejszej sprawie koncentruje się wokół ustalenia, czy A. I. wniósł odwołanie od decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...], z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W kontekście powyższego wyjaśnienia wymaga, że stosownie do art. 129 § 1 i 2 K.p.a., odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W stanie faktycznym niniejszej sprawy kontroli Sądu podlegała więc jedynie kwestia ustalenia daty otrzymania przez skarżącego postanowienia organu I instancji i daty wniesienia odwołania, a także sposób obliczenia upływu terminu do wniesienia odwołania, z uwzględnieniem zasad wynikających z art. 57 K.p.a. Stwierdzenie uchybienia terminu dotyczy bowiem wyłącznie obiektywnie istniejących okoliczności związanych z wyżej wskazanym wyliczeniem terminów. Dalej wyjaśnienia wymaga, że z art. 39 K.p.a. wynika, iż organ administracji publicznej może doręczać pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz.U. z 2018 r. poz. 2188 oraz z 2019 r. poz. 1051, 1495 i 2005), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W rozpoznawanej sprawie decyzja z dnia [...] grudnia 2019 r. nie została doręczona za pokwitowaniem przez operatora pocztowego, albowiem na blankietach potwierdzenia odbioru decyzji nie widnieje datownik placówki oddawczej. Przesyłka musiała więc zostać doręczona przez pracownika organu I instancji lub też przez inną upoważnioną do tego osobę, choć tożsamość osoby doręczającej przesyłkę nie wynika z akt sprawy. Z blankietu potwierdzenia odbioru wynika natomiast, że przesyłka adresowana do A. I., która zawierała zaskarżoną decyzję, została odebrana przez J. Ł.. Na potwierdzeniu odbioru nie wskazano jednak daty odbioru przesyłki (k. nienumerowana akt organu I instancji), ani kim jest osoba odbierająca przesyłkę w stosunku do adresata. Choć niewątpliwie więc potwierdzenie odbioru zostało wadliwe wypełnione, to jednak organ odwoławczy był w stanie zweryfikować datę doręczenia skarżącemu decyzji z dnia [...] grudnia 2019 r. oraz tożsamość odbiorcy przesyłki na podstawie znajdującego się w aktach sprawy protokołu z dnia [...] stycznia 2020 r. Protokół został sporządzony z wizyty w środowisku u A. I. przez pracownika socjalnego A. G., która dokonała ustaleń, że decyzja z dnia [...] grudnia 2019 r. została odebrana przez J. Ł., siostrę A. I., w dniu [...] grudnia 2019 r. i w tym samym dniu została mu przekazana. Protokół został podpisany zarówno przez J. Ł., jak i skarżącego, który składając pod nim podpis zaaprobował ustalenia dokonane przez pracownika socjalnego (k. nienumerowana akt adm. organu I instancji). Skarżący nie odmówił podpisania protokołu ani – podpisując go – nie zakwestionował ustaleń co do okoliczności i daty odbioru przesyłki. Mając powyższe na uwadze należało zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że skarżący złożył odwołanie z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Doręczenie przesyłki nastąpiło w zgodzie z art. 43 K.p.a. do rąk osoby uprawnionej – dorosłego domownika, co wynika ze znajdującego się w aktach sprawy kwestionariusza rodzinnego wywiadu środowiskowego (k. nienumerowana akt adm. organu I instancji) w dniu [...] grudnia 2019 r. Oznacza to, że termin do wniesienia odwołania upływał w dniu [...] grudnia 2019 r., a nie jak błędnie wskazał organ odwoławczy, w dniu [...] grudnia 2019 r. Dzień ten jest bowiem dniem wolnym od pracy na mocy art. 1 pkt 1 lit. m ustawy z dnia [...] stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1920). Zgodnie z regułą zawartą w art. 57 § 4 K.p.a., termin do złożenia odwołania upływał więc następnego dnia, który nie był dniem wolnym od pracy ani sobotą, tj. w piątek [...] grudnia 2019 r. Tymczasem skarżący złożył odwołanie osobiście w Kancelarii Ogólnej Miejskiego Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] w dniu [...] grudnia 2019 r. (poniedziałek) (k. nienumerowana akt adm. organu I instancji). W rozpoznawanej sprawie słusznie więc uznano, że odwołanie zostało wniesione po upływie 14-dniowego terminu, co obligowało organ odwoławczy do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Odpowiadając na zarzuty skargi Sąd wyjaśnia, że skutek prawny doręczenia pisma powstaje przez sam fakt odbioru tego pisma przez osobę uprawnioną. Na dokonanie doręczenia (i jego datę) nie ma wpływu to, czy ta osoba przekazała następnie to pismo adresatowi. Tym niemniej zauważenia wymaga, że skarżący podpisując protokół z dnia [...] stycznia 2020 r. nie zakwestionował daty przekazania mu przesyłki przez siostrę, która została oznaczona na dzień [...] grudnia 2019 r. Odnosząc się do pozostałych kwestii podnoszonych w skardze Sąd wskazuje, że na mocy art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), mógł rozstrzygać wyłącznie w granicach niniejszej sprawy, tj. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Końcowo Sąd wskazuje skarżącemu, że jak wynika z akt sprawy, w dniu [...] marca 2020 r. Burmistrz [...] decyzją nr [...], po otrzymaniu od skarżącego pisma o rezygnacji z pobytu w domu pomocy społecznej, uchylił decyzję z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu, że uchylenie tej decyzji leży w interesie strony i jest zgodne z przepisami o pomocy społecznej. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę. Na mocy art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 P.p.s.a., sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.