I SPP/Go 49/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 października 2020 r. sprzeciwu skarżącego od zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 8 września 2020 r. sygn. akt I SPP/Go 49/20 wydanego w sprawie ze skargi M.A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika przewidywanych zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2013 roku wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2020 r., złożonym na urzędowym formularzu PPF, M.A. zwrócił się o przyznanie mu, w sprawie o sygn. akt I SA/Go 3/19 prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podniósł, że znajduje się w bardzo trudnej sytuacji osobistej. Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach obejmujące rubryki nr 6 do 14 pozostawił niewypełnione. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 czerwca 2020r. sygn. akt I SPP/Go 49/20 wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych ww. wniosku poprzez nadesłanie wypełnionego przez skarżącego (rubryki 6 do 14) formularza PPF, w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przesyłkę zawierającą powyższe wezwanie wraz z kopią złożonego wniosku PPF, awizowaną 22 czerwca 2020 r., wydano w placówce pocztowej pełnomocnikowi skarżącego w dniu 7 lipca 2020 r.(z.p.o. k. 8 teczki Prawo pomocy załącznik do akt). Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 7 września 2020r., wezwanie z 19 czerwca 2020 r. do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy uznano za doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej z dniem 6 lipca 2020 r. (art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, powoływana dalej jako "P.p.s.a."). Zarządzeniem z dnia 8 września 2020 r. Referendarz sądowy, działając na podstawie art. 257 i art. 258 § 2 pkt 6 P.p.s.a., pozostawił wniosek M.A. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, wskazując, że w sprawie, skarżący – pomimo wezwania do wypełnienia formularza PPF (rubryk od 6 do 14) - nie nadesłał prawidłowo wypełnionego wniosku. Dodał, że wobec nieskutecznego doręczenia przesyłki zawierającej wezwanie pod adresem kancelarii pełnomocnika skarżącego, złożono ją w dniu 22 czerwca 2020 r. w placówce pocztowej, a czternastodniowy termin, liczony od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej, upłynął 6 lipca 2020 r. Faktyczne odebranie pisma (w urzędzie pocztowym), już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 P.p.s.a. (w rozpoznawanej sprawie w dniu 7 lipca 2020 r.), nie miało wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 P.p.s.a. W konsekwencji ostatnim dniem siedmiodniowego terminu do uzupełnienia braku wniosku o przyznanie prawa pomocy był dzień 13 lipca 2020 r., przy czym wnioskodawca do dnia wydania zarządzenia nie nadesłał prawidłowo wypełnionego formularza PPF. Od ww. zarządzenia pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw zarzucając mu naruszenie art. 257 P.p.s.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym i przedwczesnym zarządzeniu o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Podniósł, że skarżącemu nie zostało skutecznie doręczone wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych bezpośrednio na jego miejsce pobytu. Nie rozpoczął dla skarżącego bieg terminu do wypełnienia formularza PPF. Zaznaczył, że skarżący jest tymczasowo aresztowany i z przyczyn oczywistych nie może odbierać korespondencji, terminowo odpowiadać na pisma i wypełniać formularzy. Podkreślił też, że kontakt ze skarżącym jest mocno ograniczony, zwłaszcza w sytuacji epidemii. W przypadku czynności wymagających osobistego działania M.A., wniósł o dokonywanie doręczeń pism nie tylko na adres pełnomocnika ale również bezpośrednio stronie. Nadto pełnomocnik skarżącego zaznaczył, że sytuacja skarżącego zmieniła się. W tym zakresie wskazał na decyzje wydane przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w dniu [...] sierpnia 2020 r., po czym stwierdził, że ocena prawna sprawy M.A. przedstawiona w decyzjach Dyrektora Izby Administracji Skarbowej [...] różni się od oceny, które dokonał Dyrektor Izby Administracji Skarbowej [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 260 § 1 P.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 tej ustawy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Po myśli § 2 ww. przepisu, w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje wykonalność tego orzeczenia. Rozpoznając sprzeciw Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Zgodnie z art. 252 § 2 P.p.s.a, wniosek o przyznanie prawa pomocy, składa się na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru (w przypadku osób fizycznych jest to formularz PPF). W myśl art. 257 P.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Taka też sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, w której nie przedłożono prawidłowo wypełnionego formularza PPF. Nie ulega bowiem wątpliwości, że ten nadesłany w dniu 10 czerwca 2020 r. (data nadania), był niewypełniony w rubrykach od 6 do 14, a zatem pozbawiony oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżącego. Pomimo wezwania w tym zakresie, ten brak nie został uzupełniony. Jak wynika z akt sprawy, przesyłkę zawierającą wezwanie, awizowano 22 czerwca 2020 r. Zgodnie z art. 73 § 4 P.p.s.a., czternastodniowy termin, liczony od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej upłynął 6 lipca 2020 r. Faktyczne odebranie bowiem pisma (w urzędzie pocztowym) przez pełnomocnika skarżącego w dniu 7 lipca 2020r., już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 P.p.s.a., nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 P.p.s.a. (por. postanowienia NSA z 28 stycznia 2013r., II FZ 1055/12, z 14 lutego 2013 r., II FZ 36/13, z dnia 5 marca 2013 r. II FZ 40/13, dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym, nie ulega wątpliwości, że właściwą datą doręczenia wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy była data 6 lipca 2020 r., na co wskazuje również zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z 7 września 2020 r. potwierdzające ten fakt, który nastąpił z mocy prawa. W rezultacie, ostatnim dniem siedmiodniowego terminu do usunięcia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy był dzień 13 lipca 2020 r. Do dziś dnia, ten brak nie został uzupełniony. We wniesionym sprzeciwie, pełnomocnik skarżącego kwestionuje skuteczność samego doręczenia wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy. Twierdzi, że brak było podstaw do wydania zarządzenia przez Referendarza bowiem, wezwanie do uzupełnienia wniosku PPF nie zostało skutecznie doręczone bezpośrednio skarżącemu na jego miejsce pobytu. W konsekwencji nie rozpoczął dla skarżącego bieg terminu do wypełnienia formularza PPF. Odnosząc się do powyższego, Sąd dostrzega oczywiście rozbieżności jakie wynikły na tle tego, czy wniosek o przyznanie prawa pomocy, zawierający oświadczenie o stanie majątkowym i dochodach, strona zobowiązana jest podpisać osobiście, czy też dopuszczalny jest podpis pełnomocnika. Nie ulega jednak wątpliwości, że w niniejszej sprawie skarżący udzielił pełnomocnictwa doradcy podatkowemu R.J. do reprezentowania go w postępowaniu przed sądem. W formularzu PPF w rubryce 2.2. jako adres do korespondencji podano: doradca podatkowy R.J., [...]. W związku z tym, w pełni zasadnym było wystosowanie wezwania do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy do rąk pełnomocnika. Przyjęcie, że skarżący powinien osobiście złożyć oświadczenie o stanie majątkowym i dochodach zawarte w formularzu PPF, nie zmienia tego, że w sytuacji, gdy ustanowił w sprawie pełnomocnika, korespondencja winna być kierowana do rąk tego ostatniego. Brzmienie art. 67 § 5 P.p.s.a. - w myśl którego, jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonywać tym osobom - nie pozostawia wątpliwości w tym zakresie. Rolą pełnomocnika było natomiast skontaktować się z mocodawcą, celem usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie uzupełnionych rubryk formularza. Sąd zdaje sobie sprawę, że w dobie epidemii i panujących w związku z tym obostrzeń kontakt z osadzonym w areszcie jest utrudniony, jednakże nie jest on niemożliwy. Z kolei odnośnie wskazanych w sprzeciwie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wyjaśnić należy, że w postępowaniu dotyczącym przyznania prawa pomocy Sąd nie ocenia sprawy zainicjowanej skargą merytorycznie tylko bada czy stronie należy przyznać wnioskowaną pomoc. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 260 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.