I GZ 358/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażaleń Prezydenta Miasta Rzeszowa i Spółki A na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 25 sierpnia 2020 r., sygn. akt I SA/Rz 352/20 w zakresie umorzenia postępowania sądowego i zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi Spółki A na czynność Prezydenta Miasta Rzeszowa w przedmiocie wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 25 sierpnia 2020 r., sygn. akt I SA/Rz 352/20, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Spółki A na czynność Prezydenta Miasta Rzeszowa dot. wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej postanowił na podstawie 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) o umorzeniu postępowanie sądowego (pkt 1 postanowienia) i zasądzeniu od Prezydenta Miasta Rzeszowa na rzecz spółki 680 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 2). W motywach rozstrzygnięcia Sąd podał, że wypłata kwoty, która była wskazywana przez skarżącą, jako zaniżenie wypłaconej dotacji oświatowej (zresztą doprecyzowana wskutek kolejnych pism procesowych organu) nastąpiła po upływie okresu, o którym mowa w art. 54 § 3 p.p.s.a. a zatem brak jest podstaw do zastosowania ostatnio wskazanego przepisu. Jednak biorąc pod uwagę charakter zaskarżonego aktu tj. czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., którą należy określić – w pewnym uproszczeniu – w kontekście nauki prawa administracyjnego jako czynność materialno-techniczną, Sąd stwierdził, że wypłata kwoty wskazywanej przez skarżącą jako zaniżenie faktycznie wypłaconej dotacji oświatowej powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowego w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skutkującą umorzeniem postępowania sądowego. Odnosząc się do orzeczenia o kosztach postępowania Sąd podał, że "z uwagi na >>uwzględnienie<< skargi przez Organ Sąd zasądził na rzecz Skarżącej od Organu koszty postępowania sądowego, przy zastosowaniu art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.). Na zasądzoną kwotę 680 zł składa się kwota 200 zł z tytułu uiszczonego wpisu od skargi oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego przez adwokata w kwocie 480 zł." Prezydent Miasta Rzeszowa złożył zażalenie na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zawarte w postanowieniu z 25 sierpnia 2020 r., wnosząc o jego uchylenie. W zażaleniu wskazał, że zgodnie z art. 200 p.p.s.a. zwrot kosztów postępowania w pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłości postępowania w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji. W sprawie nie zaszły zatem przesłanki do zastosowania art. 201 p.p.s.a. bowiem organ nie uznał skargi za zasadną. W odpowiedzi na zażalenie skarżąca wniosła o jego oddalenie jako bezzasadnego. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji wnosząc o jego uchylenie i rozpoznania zażalenia poprzez stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności, alternatywnie – o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy (tak sformułowano to w zażaleniu). Postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, tj: 1. art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy w sprawie nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania bowiem nie stało się ono bezprzedmiotowe gdyż wypłacone przez organ dotujący środki nie stanowiły wypłaty zaniżonej dotacji oświatowej za marzec 2020 r. co błędnie ustalił Sąd I instancji, a wypłatę bieżącej dotacji za maj i lipiec 2020 r. 2. niedostateczne wyjaśnienie sprawy i w konsekwencji nieprawidłowe ustalenie, że organ dokonał wyrównania przysługującej skarżącej dotacji objętej skargą, tj. za marzec 2020 r. i że skarżąca nie kwestionowała tych okoliczności w sytuacji, gdy twierdzenia organu zawarte w piśmie z 31 lipca 2020 r. nie zostały poparte dowodami, a skarżąca niezwłocznie po doręczeniu jej odpisu pisma z 31 lipca 2020 r. złożyła pismo procesowe zawierające wnioski dowodowe dokumentujące dokonane wpłaty organu na okoliczność wykazania, że organ nie zastrzegł, że na przekazaną kwotę składa się dotacja za marzec 2020 r. W odpowiedzi na zażalenie Organ wniósł o jego oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenia zasługują na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów niż w nich to zostało wskazane. Artykuł 141 § 4 p.p.s.a. określa wymogi, jakim winno odpowiadać uzasadnienie wyroku (tu postanowienia). Przepis ten nakłada na sąd obowiązek przedstawienia w sposób zwięzły stanu sprawy, podniesionych zarzutów, stanowisk pozostałych stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżone postanowienie nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie jest bardzo ogólnikowe, co uniemożliwia poddanie analizie toku rozumowania Sądu w kontekście okoliczności podniesionych w zażaleniach. W sprawie – co wynika z treści wniesionego środka zaskarżenia - istnieją zasadnicze rozbieżności co do tego, czy wypłacone przez organ dotujący środki dotyczą marca 2020 r., czy też wypłatę bieżącej dotacji za miesiące maj i lipiec ub. r. Tak więc Sąd I instancji przedwcześnie stwierdził, że wypłata kwoty wskazywanej przez skarżącą jako zaniżenie faktycznie wypłaconej dotacji oświatowej powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowego w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skutkującą umorzeniem postępowania sądowego. Nie wystarcza bowiem ukazać chronologii wpływających pism lecz dokonać należy analizy ich treści w zakresie dochodzonych roszczeń, co pozwoli Sądowi II instancji na ocenę zasadności wniesionych środków zaskarżenia. Jako, że rozstrzygnięcie dotyczące kosztów postępowania jest ściśle związane z treścią rozstrzygnięcia głównego, także należało je uchylić. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.