II SA/Wa 161/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk (spr.), Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Ewa Marcinkowska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 listopada 2020 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji oddala skargę. UZASADNIENIE Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm), zwanej dalej k.p.a. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...]sierpnia 2019 r. nr [...]wydaną po rozpatrzeniu wniosku J. C., o odmowie zmiany decyzji [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w zakresie liczby egzemplarzy broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich. W uzasadnieniu organ wskazał, że Decyzją [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...].07.2009 r. nr [...] J. C. uzyskał pozwolenie na broń palną myśliwską do celu łowieckiego w ilości sześciu egzemplarzy. W dniu [...].02.2019 r. wyżej wymieniony zwrócił się o zmianę tej decyzji poprzez przyznanie prawa do posiadania dodatkowo dziewięciu egzemplarzy broni myśliwskiej. Komendant Wojewódzki Policji w [...] odmawiając decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. zmiany decyzji stwierdził, iż nie ma możliwości rozpatrzenia wniosku strony w trybie art. 155 k.p.a. z uwagi na zmianę przepisów ustawy o broni i amunicji, która miała miejsce w 2011 roku. Komendant Główny Policji uzasadniając decyzję z dnia [...] listopada 2019 r. przytoczył art. 155 k.p.a.. Wskazał, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 kpa zachodzi jedynie w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego, jaki istniał w dniu wydania ostatecznej decyzji i z udziałem tych samych stron. Organ odwoławczy wskazał, że strona pozwolenie na broń otrzymała w 2009 r., natomiast w dniu 10.03,2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2011 r. nr 38, poz. 195). Zatem okoliczność, iż od czasu przyznania stronie pozwolenia na broń myśliwską zmianie uległ stan prawny odnoszący się do przesłanek uzyskiwania pozwoleń na tą broń, stanowi przeszkodę do modyfikowania w trybie art. 155 k.p.a. przyznanego uprzednio pozwolenia. Zmiana obowiązującego prawa powoduje bowiem - w razie wniosku uprawnionego podmiotu - powstanie nowej sprawy, zarówno w sensie procesowym, jak i w sensie materialnoprawnym, przez co czyni niedopuszczalnym zastosowanie trybu z art. 155 k.p.a. Postępowanie określone w art. 155 kpa jest postępowaniem nowym, odrębnym od tego, w którym została wydana decyzja ostateczna, która ma być zmieniona lub uchylona w trybie art. 155 kpa {uchwała SN z 15 grudnia 1984 r., III AZP 8/83, OSNC 1985, nr 10, poz.143). Co więcej, w tym trybie nie może ono stanowić ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Komendant Główny Policji stwierdził, że analiza przedmiotowego postępowania wykazała brak tożsamości prawnej w kontekście wcześniej wydanej decyzji przyznającej pozwolenia na broń palną. Zmianie uległa bowiem ustawa o broni i amunicji, na podstawie której przyznawane jest pozwolenie na posiadanie broni palnej. Organ wskazał, że w wyniku tej zmiany nowe brzmienie otrzymał art. 10 ustawy o broni i amunicji, który stanowił podstawę prawną wydawania pozwolenia na broń. Przepis ten został rozbudowany redakcyjnie oraz zostały wprowadzane nowe kryteria (warunki) wydania pozwolenia na broń. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 10 ust. 1 ustawy, właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, "jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni". Organ podał, że w poprzednim brzmieniu przepisu, przed zmianą (a zatem w okresie kiedy strona miała przyznane pozwolenie na broń), art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji stanowił: "Właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności, na które powołuje się osoba ubiegająca się o pozwolenie, uzasadniają jego wydanie". Organ stwierdził, że zmiana brzmienia tego przepisu jest istotna już w samych jedynie kryteriach wydawania pozwolenia na broń. Na potwierdzenie swojego stanowiska organ powołał się na wyrok NSA z dnia 25 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 382/13, wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt II OSK 1799/14, wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 października 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 324/16 (orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie organu, sytuacja prawna strony jest obecnie odmienna, niż w dniu wydania ostatecznej decyzji przyznającej pozwolenie na broń palną myśliwską (2009 r.), co powoduje, że załatwienie jej obecnej sprawy w trybie określonym w art. 155 k.p.a. nie jest możliwe. Organ wskazał, że tryb ten może być zastosowany jedynie przy niezmienionym stanie prawnym, tj. istniejącym w dniu wydania decyzji, o której zmianę strona wniosła. Komendant Główny Policji stwierdził, że wydanie stronie pozwolenia na kolejne dziewięć jednostek broni palnej myśliwskiej do celu łowieckiego wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego w pełnym zakresie na podstawie przepisów prawa materialnego, tj. ustawy o broni i amunicji, o co strona winna się zwrócić odrębnym wnioskiem, do właściwego ze względu na jej miejsce stałego pobytu, Komendanta Wojewódzkiego Policji. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej wyrażonej w art. 2 Konstytucji stwierdził, że jest on niezasadny. Zasada ta nie ma zastosowania w sprawach administracyjnych. Organ podkreślił, że prawo do posiadania broni nie ma charakteru powszechnego, nie podlega więc, jak inne prawa i wolności obywatelskie konstytucyjnej ochronie. Ustawodawca ograniczył bowiem dostęp do broni poprzez poddanie go administracyjnej reglamentacji, ustalając jednocześnie w akcie prawa powszechnie obowiązującego, tj. ustawie, okoliczności skutkujące nie tylko odmową wydania pozwolenia na broń, ale także pozbawieniem go tych osób, które nie dają gwarancji, iż nie stworzą zagrożenia dla takich, m.in. dóbr chronionych prawem, jakimi są bezpieczeństwo i porządek publiczny. Decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...]stała się przedmiotem skargi J. C., reprezentowanego przez adwokata, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik skarżącego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucił naruszenie art. 155 k.p.a. poprzez wyrażenie błędnego poglądu prawnego w zaskarżonych decyzjach, a mianowicie poglądu o nieistnieniu w niniejszej sprawie tożsamości sprawy administracyjnej wobec zmiany stanu prawnego zaistniałej po wejściu w życie ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. z 2011, Nr 38, poz. 195), w sytuacji, w której zgodnie z uchwałą NSA z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 2/09, zmiana nieistotnych elementów prawnych nie pozbawia sprawy administracyjnej jej tożsamości. W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że decyzje organów Policji są niesłuszne i rozszerzył argumentację w zakresie postawionego zarzutu, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu uchwały NSA z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 2/09. W ocenie pełnomocnika zmiana ustawy o broni i amunicji zawiera elementy prawnie obojętne, nie wpływające w niczym na załatwienie sprawy i jako takie powinny być pominięte w ocenie tożsamości sprawy. Pełnomocnik skarżącego przywołał poglądy prezentowane w orzecznictwie i doktrynie w przedmiocie stosowania art. 155 k.p.a. oraz pojęcia tożsamości sprawy administracyjnej. Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik podkreślił, że sytuacja prawna skarżącego jest obecnie odmienna, od tej, która istniała w dniu wydania ostatecznej decyzji przyznającej pozwolenie na broń palną myśliwską (tj. w dniu [...] lipca 2009 r.), co powoduje, że rozpatrzenie obecnej sprawy skarżącego w trybie określonym w art. 155 k.p.a. nie jest możliwe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie podlegała uwzględnieniu. W ocenie Sądu, zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji odpowiadają prawu. Organ nie naruszył przepisów postępowania administracyjnego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji odpowiadają art. 107 § 3 k.p.a. Trafnie organ I instancji odmówił zmiany w trybie art. 155 k.p.a. decyzji przyznającej J. C. uprawnienie do posiadania broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich, w zakresie liczby egzemplarzy broni palnej tego rodzaju. Komendant Główny Policji prawidłowo zaś utrzymał tę decyzję w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd za nietrafne uznał twierdzenie skargi, że w sprawie nie mamy do czynienia z istotną zmianą stanu prawnego, która zdaniem strony pozwalała na uwzględnienie wniosku o zmianę decyzji. Postępowanie regulowane przepisami art. 155 k.p.a., podobnie jak i postępowanie określone w art. 154 k.p.a., stanowi postępowanie w trybie nadzwyczajnym weryfikujące decyzję ostateczną. Dopuszczenie zmiany decyzji ostatecznej w powyższych postępowaniach, stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. Zmiana decyzji prowadzi do wydania decyzji, która, co do istoty, załatwia sprawę w sposób odmienny niż decyzja dotychczasowa. Postępowanie prowadzone w trybie art. 155 k.p.a. jest zatem samodzielnym postępowaniem, odrębnym od tego, w którym wydano decyzję ostateczną, jednakże decyzja kończąca postępowanie prowadzone w tym trybie nadzwyczajnym zapada w sprawie tożsamej z punktu widzenia materialnego ze sprawą zakończoną decyzją pierwotną. Tożsamość sprawy w znaczeniu materialnoprawnym, jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowym, dotyczy tożsamości zarówno podmiotowej, jak i przedmiotowej sprawy. To znaczy, że decyzja wydawana na podstawie art. 155 k.p.a., musi być skierowana w stosunku do tego samego adresata oraz w oparciu o te same przepisy prawne, które obowiązywały w dacie wydania decyzji pierwotnej (wyrok NSA z 27 września 2002 r., III SA 330/01, OSP 2004, nr 9, poz. 111). Tożsamość sprawy ma miejsce, gdy występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy (v. Janusz Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz", C.H. Beck 2012, s. 637; uzasadnienie uchwały NSA z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 2/09, ONSA i WSA 2010/1/4). Zmiana obowiązującego prawa powoduje, iż powstaje nowa sprawa, nie tylko w sensie procesowym, lecz również w znaczeniu materialnoprawnym (wyrok NSA z 20 grudnia 1991 r., II SA 893/91, ONSA 1993, nr 2, poz. 33, glosa M. Szubiakowskiego, OSP 1995, nr 2, poz. 26; wyrok NSA z 28 marca 2013 r., II OSK 2325/11, Lex nr 1332683, v. wyrok NSA z dnia 25 lipca 2014 r. sygn. akt II OSK 382/13, orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. może być dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy załatwionej tą decyzją ostateczną, przy uwzględnieniu normy prawa materialnego, w oparciu o którą tę decyzję ostateczną wydano (v. wyrok NSA z dnia 28 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 2325/11, wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2016 r. sygn. akt I OSK 2254/14, wyrok NSA z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt I OSK 1840/11, orzeczenia.nsa.gov.pl). Trafnie organ w sprawie niniejszej stwierdził, że od czasu przyznania skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską, stan prawny normujący kwestię uzyskiwania pozwoleń na tę broń uległ zmianie. Skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską wydano decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. na podstawie ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.). Do 10 marca 2011 r. (tj. do czasu wejścia w życie ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. Nr 38, poz. 195), art. 10 ust. 1 stanowił, że właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli okoliczności, na które powołuje się osoba ubiegająca się o pozwolenie, uzasadniają jego wydanie, przy czym art. 10 ust. 3 określał katalog celów, dla których pozwolenie mogło zostać wydane. Zgodnie zaś z tym przepisem, w brzmieniu obwiązującym po 10 marca 2011 r. właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym odmiennie ukształtowała zatem przesłanki wydawania pozwoleń na broń. Zmiana ta – wbrew twierdzeniom skargi - jest istotna i to już tylko z uwagi na odmienne kryteria wydawania pozwolenia na broń. Decyzja wydana na podstawie art. 155 k.p.a., musi być zgodna z obowiązującym w dniu jej wydania prawem (uchwała NSA z 3 listopada 2009 r., II GPS 2/09). Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) w zw. z w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem C0V1D-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.) orzekł jak w wyroku.