II GSK 2250/11

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Hanna Kamińska po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku R. L. – PWPH L. I.-E. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 23 sierpnia 2011 r. sygn. akt II SA/Bd 672/11 w sprawie ze skargi R. L. – PWPH L. I.-E. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa [...] w T. z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej postanawia: 1. odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, 2. pozostawić skargę kasacyjną bez rozpatrzenia. UZASADNIENIE UZASDNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. wyrokiem z 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 672/11, oddalił skargę R. L. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa [...] w T. z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z budżetu Unii Europejskiej. Z akt sprawy wynika, że przesyłka zawierająca odpis wyroku z 23 sierpnia 2011 r. wraz z uzasadnieniem została doręczona pełnomocnikowi R. L. w dniu 20 października 2011 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 71 akt Sądu pierwszej instancji). Powyższy wyrok w dniu 9 listopada 2011 r. (k. 37 akt sądowych) pełnomocnik R. L. zaskarżył w całości. Skargę kasacyjną wniósł bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wniosek o przywrócenie terminu umotywował faktem choroby żony skarżącego i sprawowaniem nad nią stałej opieki, na potwierdzenie czego załączył kopie dwóch druków ZUS stwierdzające niezdolność żony do pracy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie, zaś konsekwencją nieuwzględnienia wniosku jest pozostawienie skargi kasacyjnej bez rozpatrzenia. Należy stwierdzić, że w sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm., dalej: u.z.p.p.r.). Przepisy u.z.p.p.r. regulują postępowanie sądowoadministrcyjne pod wieloma względami odmiennie od ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Z przepisu art. 30e u.z.p.p.r. wynika, że w zakresie w niej nieuregulowanym do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a. określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. z wyłączeniem stosowania art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. art. 146, 150 i 152 tej ustawy. Nie oznacza to jednak, że wszystkie niewymienione we wskazanym przepisie jednostki redakcyjne p.p.s.a. znajdują zastosowanie w postępowaniach sądowoadministracyjnych w sprawach uregulowanych przez u.z.p.p.r. Pomimo enumeratywnego wyliczenia niepodlegających zastosowaniu przepisów p.p.s.a., ustawodawca wprowadził w u.z.p.p.r. regulacje stanowiące przepisy szczególne, które w niektórych przypadkach wyłączają stosowanie niewymienionych w art. 30e jednostek redakcyjnych p.p.s.a. lub powodują ich daleko idące modyfikacje. Należy stwierdzić, że w przepisie art. 30e u.z.p.p.r. ustawodawca nie wymienił jako niepodlegających stosowaniu przepisów działu IV p.p.s.a. Mimo to, w art. 30d ust. 1 zd. pierwsze u.z.p.p.r. wprowadził inny niż przewidziany przez art. 177 § 1 p.p.s.a. termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Zgodnie z tym przepisem wynosi on 14 dni i jest liczony od dnia doręczenia rozstrzygnięcia wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ze zdania drugiego art. 30d ust. 1 u.z.p.p.r. wynika, że skargę kasacyjną wnosi się w trybie przewidzianym w art. 30c ust. 2, który w tym przypadku stosuje się odpowiednio. A zatem odpowiednio stosuje się przepis, który reguluje tryb wnoszenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, co oznacza, że skargę kasacyjną wnosi się bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego i podlega ona opłacie sądowej. Stąd też, art. 177 § 1 p.p.s.a. nie ma zastosowania. Ze stanu sprawy wynika, że pełnomocnik R. L. wniósł skargę bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego z uchybieniem 14 dniowego terminu do jej wniesienia. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej liczony od dnia 21 października 2011 r. (pierwszy dzień następujący po dniu doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem) upłynął w dniu 3 listopada 2011 r. Skarga kasacyjna została nadana paczką pocztową w dniu 9 listopada 2011 r. Uchybiono więc ustawowemu terminowi 14 dni do wniesienia tego środka zaskarżenia. Niemniej jednak, do skargi kasacyjnej załączono wniosek o przywrócenie terminu. Możliwość rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu przez Naczelny Sąd Administracyjny należy wywieść z art. 30e u.z.p.p.r. w zw. z przepisami p.p.s.a. normującymi przywracanie terminów (rozdział VI p.p.s.a.). Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności. Jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. post. SN z 14 września 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiK 1972/7-8/144). Przy ocenie winy strony lub jej braku należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. post. SN z 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/08, lex nr 50679). Brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie usunąć przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. W okolicznościach sprawy pełnomocnik R. L. wraz ze skargą kasacyjną złożył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia, który uzasadnił sprawowaniem przez skarżącego stałej opieki nad chorą żoną. Podejmując opiekę nad chorą żoną, skarżący zlecił wniesienie skargi kasacyjnej dopiero wtedy, gdy jej stan zdrowia uległ poprawie. Chorobę żony potwierdził dwoma załączonymi do wniosku drukami ZUS. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nastąpiło bez jego winy. Powoływanie się na chorobę żony i konieczność sprawowania nad nią opieki nie może stanowić przesłanki wyłączającej winę po stronie skarżącego w uchybieniu terminu. Składając druki ZUS potwierdzające stan zdrowia żony, skarżący po pierwsze nie wykazał, że sam został dotknięty jakąkolwiek chorobą i nie mógł wyręczyć się inną osobą (por. wyrok NSA z 3 sierpnia 2001 r., sygn. I SA/Wr 676/99), natomiast po drugie, nie podjął nawet próby uprawdopodobnienia w jaki sposób choroba żony i opieka nad nią wpłynęły na uchybienie przez niego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie wykazał żadnych obiektywnych przeszkód, które uprawdopodobniłyby brak winy w uchybieniu terminu, tym bardziej, że mimo sprawowania opieki nad chorą żoną skarżący miał możliwość należytego zadbania o swoje interesy. Z treści wniosku o przywrócenie terminu wynika, że sąd przywraca termin niejako obligatoryjnie, do czego wystarczy jedynie złożenie wniosku. Zapatrywanie takie jest błędne, bowiem instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy, a zatem sąd przywraca stronie termin do dokonania danej czynności procesowej tylko wtedy, gdy przedstawione we wniosku okoliczności jednoznacznie to uprawdopodabniają. Należy również zwrócić uwagę, że zwolnienie lekarskie od pracy strony nie uzasadnia braku winy w uchybieniu terminu (por. wyrok NSA z 4 listopada 1998 r., sygn. akt III SA 1243/97, lex nr 36902). Braku winy nie uzasadnia także zawinienie pełnomocnika strony w uchybieniu terminu (por. post. NSA z 4 czerwca 2003 r., sygn. akt II SA/Kr 3122/02). Mając wszystko powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, natomiast skargę kasacyjną, jako wniesioną po terminie, na mocy art. 30c ust. 5 pkt 1 w zw. z art. 30d ust. 2 u.z.p.p.r. pozostawił bez rozpatrzenia.