IX U 765/17
Common courts2018-11-27
Case number
IX U 765/17
Judgment date
2018-11-27
Type
SENTENCE
Judges
Renata Stańczak (PRESIDING_JUDGE)
Legal basis
Judgment text
<p>Sygn. akt IX U 765/17</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 27 listopada 2018 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<span class="underline">
<!-- -->Sąd Okręgowy___________________ </span>
</strong> w Gliwicach Wydział IX</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych </strong>Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku
</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="153"/>
<col width="408"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSR del. Renata Stańczak</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>Gabriela Jokiel</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>przy udziale ./.</p>
<p>po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2018 r. w Rybniku</p>
<p>sprawy z odwołania <span class="anon-block">B. K.</span> ( <span class="anon-block">B. K.</span> )</p>
<p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>o ponowne ustalenie wysokości emerytury</p>
<p>na skutek odwołania <span class="anon-block">B. K.</span>
</p>
<p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>z dnia 24 kwietnia 2017 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span>
</p>
<p>1.zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że stwierdza, iż ubezpieczony <span class="anon-block">B. K.</span> uprawniony jest do ponownego obliczenia wysokości emerytury zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art. 110a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, a to począwszy od dnia <span class="anon-block">(...)</span>
</p>
<p>2.zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span> na rzecz ubezpieczonego kwotę 180,00 zł ( sto osiemdziesiąt złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p>
<p>Sędzia</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt IX U 765/17</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Decyzją z 24 kwietnia 2017r. organ rentowy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">R.</span>, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art. 110a ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, odmówił ubezpieczonemu <span class="anon-block">B. K.</span> (<span class="anon-block">K.</span>) ponownego ustalenia wysokości emerytury, ponieważ wskaźnik wysokości podstawy wymiaru ustalony w najkorzystniejszy sposób nie jest wyższy niż 250%. Ustalony bowiem obecnie przez organ rentowy wwpw z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wyniósł 226,87%.</p>
<p>Ubezpieczony wniósł odwołanie od decyzji wskazując, że w związku z brakiem dokumentacji zarobkowej z <span class="anon-block"> KWK (...)</span> - <span class="anon-block">J.</span>” Ruch <span class="anon-block">Z.</span> prosi o ustalenie brakujących wynagrodzeń przez biegłego sądowego. Na rozprawie w dniu 3.10.2017r. pełnomocnik ubezpieczonego zgłosił wniosek o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (k.26v.a.s.).</p>
<p>Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak<br/>w zaskarżonej decyzji. Organ rentowy dodał, że za lata kalendarzowe, za które nie można ustalić podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, tj. za rok 1963 i lata 1970 - 79, przyjął minimalne wynagrodzenia pracowników.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Rozpoznając sprawę Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</strong>
</p>
<p>Ubezpieczonemu, <span class="anon-block">urodzonemu (...)</span>, przysługuje prawo do emerytury górniczej od 28 maja 1987r.Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury, wyliczony na podstawie wynagrodzenia z okresu od stycznia 1982r. do grudnia 1984r. wyniósł 320,71% i został ograniczony do 250%.</p>
<p>Po przyznaniu prawa do świadczenia ubezpieczony pozostawał w zatrudnieniu do 29.06.1990r.</p>
<p>Ubezpieczony<span class="anon-block">(...)</span> złożył wniosek o ponowne ustalenie wysokości świadczenia na podstawie art. 110a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wprowadzonym ustawą z 05.03.2015r. <br/>
<em>
<!-- -->(dowód: akta organu rentowego).</em>
</p>
<p>Ubezpieczony zatrudniony był w <span class="anon-block"> KWK (...)</span> - <span class="anon-block">J.</span>” Ruch <span class="anon-block">Z.</span> w <span class="anon-block">J.</span> (wówczas <span class="anon-block"> KWK (...)</span>) od 1 lutego 1971r. do 29 czerwca 1990r. na stanowisku górnika pod ziemią.</p>
<p>Ubezpieczony posiadał upoważnienia Okręgowego Urzędu Górniczego w <span class="anon-block">R.</span> z dnia 19.02.1971r, 7.06.1971r.i 12.08.1972r.do wykonywania robót strzałowych w charakterze przodowego.</p>
<p>W <span class="anon-block"> KWK (...)</span> ubezpieczony pracował w oddziałach wydobywczych przez cały czas zatrudnienia. Od czerwca 1971r.pracował jako strzałowy i równocześnie przodowy. Z tego tytułu miał dodatek do wynagrodzenia. Ubezpieczony wynagradzany był w akordzie. Oprócz wynagrodzenia zasadniczego otrzymywał deputat węglowy. Ożenił się w październiku 1957r. Ponadto otrzymywał takie dodatki jak wynagrodzenie z KG, 13-tkę, barbórkę i 14-tkę. Pracował przez cały okres zatrudnienia na trzy zmiany, dostawał dodatek za pracę w nocy oraz za drugą zmianę. Pracował często w niedziele i otrzymywał z tego tytułu dodatek w wysokości 100% wynagrodzenia zasadniczego. Nadto otrzymywał premie uznaniowe, przyznawane w zależności od ilości wydobycia. <br/>
<em>
<!-- -->(dowód: akta osobowe ubezpieczonego, zeznania ubezpieczonego złożone na rozprawie 3.10.2017r. czas nagrania protokołu elektronicznego 00:19:29-00:30:05 – k.26 a.s.i 17.04.2018r.czas na grania protokołu elektronicznego 00:03:04 – 00:30:09 – k.88v- 89 a.s.).</em>
</p>
<p>Najkorzystniejsze wynagrodzenie ubezpieczony uzyskał w latach 1966 – 1969, po odtworzeniu zarobków z lat 1971-1975 oraz w latach 1979 - 1989 przy przyjęciu, że ubezpieczony w tym okresie otrzymywał wynagrodzenie powszechnie obowiązujące w górnictwie, z uwzględnieniem dokumentacji zawartej w aktach osobowych ubezpieczonego, dokumentacji płacowej, legitymacji ubezpieczeniowej, uregulowań płacowych obowiązujących w górnictwie oraz przy przyjęciu, że ubezpieczony oprócz wynagrodzenia zasadniczego otrzymywał wynagrodzenie z Karty Górnika, deputat węglowy, dodatek nocny, oraz za drugą zmianę, za przepracowane niedziele oraz dodatek niebezpieczny, szkodliwy, przodowego i strzałowego.</p>
<p>Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyliczony z powyżej wskazanych lat jest wyższy niż 250% - wynosi 257,48%.<br/>
<em>
<!-- -->(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu emerytur i rent <span class="anon-block">Z. G.</span> k. 30 -57, 92 – 125 a.s.).</em>
</p>
<p>Organ rentowy w piśmie z 5.10.2018r. (k. 150 a.s.) wskazał, że gdyby w odtworzonym wynagrodzeniu pominąć wszelkie składniki, których wypłata nie została jednoznacznie udokumentowana tj. dodatek niebezpieczny, szkodliwy, zmianowy, za pracę w niedziele, strzałowego, przodowego, to wwpw z najkorzystniejszych lat wyniósłby 249,021 %.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>W ocenie Sądu odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie.</p>
<p>W rozpoznawanej sprawie kwestia sporna sprowadzała się ostatecznie do ustalenia, czy ubezpieczony spełnia warunki do przeliczenia emerytury górniczej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 110 a)">art.110a ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> (tekst jednolity Dz.U. 2018r., poz.1270).</p>
<p>Zgodnie z powołanym przepisem wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art.15, z uwzględnieniem art.110 ust.3, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia:</p>
<p>- z kolejnych 10 lat kalendarzowych przypadających w ostatnich 20 latach kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek <br/>o ponowne ustalenie emerytury od przeliczonej podstawy,</p>
<p>- dowolnie wybranych przez emeryta 20 lat kalendarzowych, w których podlegał ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia o ponowne ustalenie wysokości emerytury,</p>
<p>a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa w art.15 ust.5, jest wyższy niż 250%.</p>
<p>Ustalenie wysokości emerytury w sposób wskazany powyżej może nastąpić tylko raz.</p>
<p>Jak wykazało przeprowadzone postępowanie dowodowe ubezpieczony spełnia warunki umożliwiające przeliczenie emerytury na podstawie art.110a ustawy emerytalnej.</p>
<p>Powyższe wynika jednoznacznie z opinii powołanego biegłego sądowego, który na podstawie posiadanej dokumentacji, przy uwzględnieniu obowiązujących w górnictwie przepisów płacowych, odtworzył wynagrodzenie ubezpieczonego za lata 1971-1978. Obliczony przez biegłego wskaźnik wysokości podstawy wymiaru okazał się ostatecznie wyższy od 250% i tym samym mógł stanowić podstawę przeliczenia świadczenia.</p>
<p>Uznając jw. Sąd oparł się na opinii biegłego w części w jakiej biegły wyliczył wwpw na 257,48 % (wariant II wyliczeń w opinii uzupełniającej – k.114 – 125 a.s.), uznając ją za przekonującą jako wydaną w oparciu o fachową wiedzę, wydaną po analizie dokumentacji przedłożonej w niniejszej sprawie: dokumentacji znajdującej się w aktach rentowych, aktach osobowych oraz w oparciu o obowiązujące w tym okresie przepisy płacowe.</p>
<p>Zauważyć należy, że zachowała się częściowo dokumentacja płacowa ubezpieczonego, w tym za 1979r., z której wynika, że ubezpieczony pracował w niedziele. W samym tylko 1979r. ubezpieczony przepracował 40 dni w niedziele i święta, co daje średnio ponad 3 niedziele w miesiącu. Podobnie w kolejnych latach. Zatem w pełni uzasadnionym jest założenie, że w spornych latach ubezpieczony pracował co najmniej 2 niedziele w miesiącu. Również zasadnym było przyjęcie, że ubezpieczony pracował wówczas na trzy zmiany, a także że otrzymywał dodatek szkodliwy i niebezpieczny. <span class="anon-block"> KWK (...)</span> do dnia dzisiejszego zaliczana jest do kopalń metanowych, niebezpiecznych. Nie ulega też wątpliwości, że ubezpieczony pracował jako górnik strzałowy i przodowy, bo wskazuje na to zebrana w aktach dokumentacja osobowa ubezpieczonego – zaświadczenia złożone do akt sprawy i karty obiegowe w aktach ZUS. Zauważyć też należy, że ustalając najkorzystniejszy wwpw biegły uwzględnił tylko 5 lat, z tych za które odtwarzał wynagrodzenie ubezpieczonego tj. lata 1971 – 1975. Wynagrodzenia za odtworzone lata w znacznym stopniu odbiegają na niekorzyść ubezpieczonego od wynagrodzeń za lata nieodtwarzane (udokumentowane), co przemawia za tym, że odtworzony zarobek stanowi minimum wynagrodzenia, które ubezpieczony faktycznie w spornym okresie otrzymał szczególnie, że nie uwzględnia premii, które niewątpliwie były ubezpieczonemu wypłacane. Również hipotetyczne wyliczenia organu rentowego przemawiają za przyjęciem, że faktyczny wwpw z 20 najkorzystniejszych lat przekracza 250%, skoro wskaźnik ten wyliczony został przez organ rentowy na 249,021 % z pominięciem wszystkich dodatków. Tymczasem jak wykazano wyżej ubezpieczony musiał otrzymywać co najmniej dodatki za przepracowane niedziele, niebezpieczny, zmianowe, strzałowego i przodowego oraz niewątpliwie musiał otrzymywać premie.</p>
<p>Prawdą jest co twierdzi organ rentowy w kolejnych pismach procesowych, że ustalenie wysokości podstawy wymiaru emerytury lub renty wymaga podania zarobków w sposób indywidualny, konkretny i precyzyjny, zaś ciężar dowodu spoczywa na osobie ubiegającej się o te świadczenia. <br/> Podkreślić jednak trzeba, iż w sprawie niniejszej ubezpieczony wykazał w świetle zebranych w sprawie dowodów, że wynagrodzenie uzyskane przez niego w spornym okresie pozwala na ustalenie wwpw z 20 najkorzystniejszych lat przekraczającego wartość 250%.</p>
<p>Sąd oddalił wioski dowodowe o przesłuchanie wskazanych świadków (k.25v.a.s.) i kolejną opinię uzupełniającą biegłego ds. rent i emerytur (k.161v.a.s.) , bowiem okoliczności sporne zostały już dostatecznie wyjaśnione.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze Sąd kierując się powołanymi przepisami, z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art.477<sup>
<!-- -->14</sup> §2 kpc</a> zmienił zaskarżoną decyzję jak w punkcie 1 wyroku, przy czym ponowne obliczenie emerytury powinno nastąpić od <span class="anon-block">(...)</span> (art. 129 ust.1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS).</p>
<p>W punkcie 2 wyroku orzeczono o kosztach zastępstwa procesowego w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art.98 §1 i §3 kpc</a> w zw. z §9 ust.2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j.Dz.U. 2018r., poz. 265).</p>
<p>SSR del. Renata Stańczak</p>
</div>