VIII U 1724/18

<p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sygn. akt VIII U 1724/18</em> </strong> </p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzją z dnia 25 czerwca 2018 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w <span class="anon-block">Ł.</span>, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 136)">art. 136 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, po rozpoznaniu wniosku z dnia 13 czerwca 2018 r , odmówił <span class="anon-block">J. T.</span> prawa do niezrealizowanego świadczenia po zmarłym <span class="anon-block">T. T.</span>, z uwagi na złożenie wniosku o świadczenie po upływie 12 miesięcy od daty zgonu.</p> <p> <em> <!-- -->(decyzja – k. 65 akt ZUS). </em> </p> <p>W dniu 3 sierpnia 2018 roku wnioskodawczyni złożyła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę, wskazując, że nikt nie poinformował jej o możliwości złożenia takiego wniosku, była pogrążona w żałobie i nie ze swojej winy nie dopełniła formalności. Wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku i uznanie, że wniosek został złożony w terminie.</p> <p> <em> <!-- -->(odwołanie - k.3-4</em>).</p> <p>W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w <span class="anon-block">Ł.</span> wniósł o jego oddalenie, podnosząc argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, podnoszą także brak podstaw prawnych do przywrócenia terminu do złożenia wniosku.</p> <p> <em> <!-- -->(odpowiedź na odwołanie k. 6).</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">T. T.</span> pobierał emeryturę od 1 kwietnia 2005 r. Świadczenie było płatne do dnia 20 – go każdego miesiąca.</p> <p> <em> <!-- -->/decyzja – k. 33 akt ZUS/ </em> </p> <p> <span class="anon-block">T. T.</span> zmarł w dniu 10 marca 2016 roku.</p> <p> <em> <!-- -->/odpis skrócony aktu zgonu – akta ZUS/</em> </p> <p>W dniu 13 czerwca 2018 r <span class="anon-block">J. T.</span> złożyła wniosek o wypłatę niezrealizowanego świadczenia po zmarłym <span class="anon-block">T. T.</span>.</p> <p> <em> <!-- -->/wniosek – akta ZUS/</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Odwołanie jest niezasadne.</p> <p>Zgodnie z art. 116 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r o emeryturach i rentach z FUS / tekst jednolity Dz. U. z 2017 roku, poz.1383/ postępowanie w sprawach świadczeń wszczyna się na podstawie wniosku zainteresowanego, chyba że ustawa stanowi inaczej.</p> <p>Do wniosku w sprawie przyznania świadczeń powinny być dołączone dowody uzasadniające prawo do świadczeń i ich wysokości, określone w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego. (ust. 5).</p> <p>Przepis art. 116 ust. 1 wprowadza generalną zasadę postępowania emerytalno-rentowego, tj. zasadę wnioskowości (fakultatywności).Działanie z urzędu w sprawach świadczeń ma charakter wyjątkowy i musi wynikać wprost z ustawy. To do osoby występującej o przyznanie czy przeliczenie świadczenia należy przy tym zarówno wystąpienie z samym wnioskiem o przyznanie świadczenia, jak też zgromadzenie dokumentacji niezbędnej do uzyskania korzystnej decyzji organu rentowego. /tak wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 27 kwietnia 2017 r. ,III AUa 1219/16/</p> <p>Stosownie do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 136)">art. 136 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a>, w razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia określone ustawą, świadczenia należne jej <span class="underline"> <!-- -->do dnia śmierci </span>wypłaca się małżonkowi, dzieciom, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe, a w razie ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi osoba ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba.</p> <p>Zgodnie z ust. 3 tego przepisu <span class="underline"> <!-- -->roszczenia o wypłatę świadczeń, o których mowa w ust. 1, wygasają po upływie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby</span>, której świadczenia przysługiwały, chyba że przed upływem tego okresu zgłoszony zostanie wniosek o dalsze prowadzenie postępowania.</p> <p>Brzmienie art. 136 ust. 3 nie pozostawia wątpliwości co do tego, że warunkiem ubiegania się o prawo do niezrealizowanego świadczenia należnego zmarłemu jest złożenie przez osobę ubiegającą się o to świadczenie wniosku, o którym mowa w przywołanym przepisie (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 25 kwietnia 2013 r., III AUA 257/13, wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi - III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 29 grudnia 2015 r. III AUa 1069/15).</p> <p>Jednocześnie brak jakichkolwiek ustawowych przesłanek do przedłużania lub przywracania terminu do zgłoszenia wniosku o wypłatę niezrealizowanych świadczeń w razie upływu 12-miesięcznego okresu do złożenia wniosku w tym przedmiocie (wyrok SA w Katowicach z dnia 14 września 2005 r., III AUa 865/04, LEX nr 164653; zob. także wyrok SA w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2013 r., III AUa 257/13, LEX nr 1314809).</p> <p>Bowiem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981621118" title="Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 162, poz. 1118 (art. 136;art. 136 ust. 3)">artykuł 136 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych</a> ma kategoryczne brzmienie w zakresie terminu wygaśnięcia roszczeń objętych jego dyspozycją i brak jest jakichkolwiek ustawowych przesłanek do jego przedłużenia czy przywrócenia.</p> <p>Także zasady współżycia społecznego nie mają zastosowania w świetle wygaśnięcia prawa do wypłaty niezrealizowanych świadczeń. Prawo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych jest ustalane jedynie w sytuacji spełnienia ustawowych przesłanek, zaś wobec braku spełnienia choćby jednej z takich przesłanek prawo do świadczenia nie powstaje.</p> <p>W rozpoznawanej sprawie było bezsporne, iż wnioskodawczyni złożyła wniosek po upływie 12 miesięcznego terminu, zatem jej roszczenie wygasło. Podnoszone przez nią okoliczności dotyczące przyczyn uchybienia terminowi (pozostawanie w żałobie i brak pouczenia) pozostają, w świetle powyższych rozważań, bez znaczenia dla rozstrzygnięcia, bowiem brak jest podstaw prawnych do rozważenia możliwości przywrócenia tego terminu.</p> <p>Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477 ^{<!-- -->14}§ 1 k.p.c.</a> oddalił odwołanie.</p> </div>