VII Pz 55/18

<div> <h2>POSTANOWIENIE</h2> <p>Dnia 3 grudnia 2018 roku</p> <p>Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSO Marcin Graczyk (spr.)</p> <p>Sędziowie: SO Renata Gąsior</p> <p>SO Zbigniew Szczuka</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2018 roku w Warszawie</p> <p>na posiedzeniu niejawnym</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">L. L.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">(...)</span> sp. z o.o. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>o odszkodowanie</p> <p>na skutek zażalenia <span class="anon-block">(...)</span>sp. z o.o. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> wniesionego na pkt 2 wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południa w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 30 lipca 2018 roku, w przedmiocie rozstrzygnięcia o kosztach procesu</p> <p> <strong> <!-- -->postanawia:</strong> </p> <p>1.  zmienić zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południa w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, sygn. akt VI P 296/16, zawarte w punkcie 2 wyroku w ten sposób, że zasądzić od <span class="anon-block">L. L.</span> na rzecz <span class="anon-block">(...)</span>sp. z o.o. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3.600 zł (słownie: trzy tysiące sześćset złotych),</p> <p>2.  zasądzić od <span class="anon-block">L. L.</span> na rzecz <span class="anon-block">(...)</span> sp. z o.o. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 930 zł (słownie: dziewięćset trzydzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu w postępowaniu zażaleniowym.</p> <p> <em> <!-- -->SSO Renata Gąsior SSO Marcin Graczyk (spr.) SSO Zbigniew Szczuka</em> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie, VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie (pod sygn. akt VI P 296/16) z powództwa <span class="anon-block">L. L.</span> przeciwko <span class="anon-block">(...)</span> sp. z o.o. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> o odszkodowanie - wyrokiem z 30 lipca 2018 roku, sygn. akt VI P 296/16 w pkt 1 oddalił powództwo, a w pkt 2 zasądził od <span class="anon-block">L. L.</span> na rzecz <span class="anon-block">(...)</span> sp. z o.o. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> kwotę 360 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że o kosztach procesu orzekł na podstawie art. 98 § 1 i § 2 w zw. § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych. (<em> <!-- -->wyrok Sądu Rejonowego z 30 lipca 2018 roku wraz z uzasadnieniem, k. 251 – 270 a.s.</em>)</p> <p>Pozwana złożyła w dniu 20 września 2018 roku zażalenie, zaskarżając postanowienie zawarte w pkt 2 wyroku Sądu Rejonowego z 30 lipca 2018 roku. Strona pozwana zarzuciła rozstrzygnięciu Sądu I instancji w zakresie kosztów postępowania naruszenie prawa poprzez błędne zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 2)">art. 98 § 1 i § 2 k.p.c.</a> w związku z § 9 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804). Zdaniem skarżącej Sąd Rejonowy ustalając koszty zastępstwa procesowego powinien był zastosować <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 2)">art. 98 § 1 i § 2 k.p.c.</a> w związku z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804). W związku z powyższym pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kwoty 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Uzasadniając swoje stanowisko pozwana wskazała, że w niniejszej sprawie powód żądał w pozwie zasądzenia odszkodowania w wysokości 22.500 zł, a więc dochodził roszczenia pieniężnego w konkretnie oznaczonej kwocie. W związku z tym, w ocenie pozwanej, w niniejszej sprawie Sąd Rejonowy powinien zastosować jako podstawę ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego § 9 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym stawki minimalne wynoszą w sprawach z zakresu prawa pracy o wynagrodzenie za pracę lub odszkodowanie inne niż wymienione w pkt 4 — 75% stawki obliczonej na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 2)">§ 2</a> od wartości wynagrodzenia lub odszkodowania będącego przedmiotem sprawy. Stawka ta zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 2;art. 98 § 2 pkt. 5)">§ 2 pkt 5</a> ww. rozporządzenia przy wartości przedmiotu sprawy powyżej 10.000 zł ustalona została na kwotę 4.800 zł, a w konsekwencji w niniejszej sprawie pozwana powinna otrzymać zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 3.600 zł ( 75% z 4.800 zł).</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zażalenie <span class="anon-block">(...)</span> sp. z o.o. z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> zasługuje na uwzględnienie.</p> <p> <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">Art. 98 § 1 kodeksu postępowania cywilnego</a> (Dz.U. z 2018 poz.1360, dalej: <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 ()">k.p.c.</a>) stanowi, że strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez radcę zalicza się wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 3)">art. 98 § 3 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a>).</p> <p>Stawki minimalne należne tytułem zastępstwa prawnego przez radcę prawnego określa szczegółowo rozporządzanie z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804) w brzmieniu obowiązującym na dzień wniesienia powództwa (w niniejszej sprawie – czerwiec 2016 roku).</p> <p>W myśl § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia stawki minimalne wynoszą za prowadzenie spraw z zakresu prawa pracy o:</p> <p>1.  nawiązanie umowy o pracę, uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, przywrócenie do pracy lub ustalenie sposobu ustania stosunku pracy - 360 zł;</p> <p>2.  wynagrodzenie za pracę lub odszkodowanie inne niż wymienione w pkt 4 - 75% stawki obliczonej na podstawie § 2 od wartości wynagrodzenia lub odszkodowania będącego przedmiotem sprawy;</p> <p>Zgodnie zaś z § 2 pkt 5 w zakresie roszczeń o wartości przedmiotu sprawy od 10.000 zł do 50.000 stawki minimalne wynoszą 4.800 zł.</p> <p>Istotnie w orzecznictwie podstawę zasądzenia przez sąd opłaty za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, w sprawie ze stosunku pracy o odszkodowanie, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 56;art. 56 § 1)">art. 56 § 1</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 58)">art. 58 k.p.</a>, stanowi stawka minimalna określona w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 11;§ 11 ust. 1;§ 11 ust. 1 pkt. 1)">§ 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> (<span class="underline"> <!-- -->przepis analogiczny do § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych</span>). Dotyczy to w jednakowym stopniu wynagrodzenia adwokatów i radców prawnych oraz do spraw o odszkodowanie dochodzone na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 56;art. 56 § 1)">art. 56 § 1</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 58)">art. 58 k.p.</a> albo na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 45;art. 45 § 1)">art. 45 § 1</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 47)">art. 47 k.p.</a> (postanowienie Sądu Najwyższego z 13 marca 2012 roku, II PZ 3/12).</p> <p>W sprawie o odszkodowanie, którego pracownik dochodzi na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 45)">art. 45 k.p.</a>, zastosowanie ma więc stawka z § 11 ust. 1 pkt 1 nie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631348" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 (pkt. 2)">pkt 2 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a> (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.) (postanowienie Sądu Najwyższego z 28 czerwca 2012 roku, sygn. akt II PZ 12/12, LEX nr 1235832).</p> <p>W sprawie toczącej się na skutek odwołania od wypowiedzenia - rozwiązania umowy o pracę należy przyjmować bowiem jednakową podstawę do zasądzania kosztów zastępstwa prawnego, niezależnie od wyboru żądania (por. uchwałę Sądu Najwyższego - Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 7 sierpnia 2002 roku, III PZP 15/02). Stawka minimalna opłat za czynności adwokata lub radcy prawnego powinna być taka sama zarówno w sprawie o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne (o przywrócenie do pracy), jak i w sprawie o odszkodowanie z tytułu nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę albo z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia. W każdej z tych spraw rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz wymagany i niezbędny nakład pracy pełnomocnika jest taki sam, niezależnie od wybranego przez pracownika lub uwzględnionego przez sąd pracy z urzędu alternatywnego roszczenia (postanowienie Sądu Najwyższego z 9 czerwca 2010 roku, II PZ 20/10, LEX nr 621336).</p> <p>Niemniej jednak, jak słusznie podnosi skarżąca w sprawie o odszkodowanie w związku z wypowiedzeniem umowy o pracę zawartej na czas określony, z naruszeniem przepisów o wypowiedzeniu takiej umowy, opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego określa się z zastosowaniem § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych. W postanowieniu z 2 marca 2011 roku, sygn. akt II PZ 2/11, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że według § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, w sprawach z zakresu prawa pracy stawkę minimalną wynagrodzenia radcy prawnego w wysokości 60 złotych zastrzeżono jedynie dla spraw o nawiązanie umowy o pracę, uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, przywrócenie do pracy i ustalenie sposobu ustania stosunku pracy. Hipotezą normy zawartej w tym przepisie nie są natomiast objęte sprawy o odszkodowanie z tytułu nieuzasadnionego lub dokonanego z naruszeniem przepisów wypowiedzenia umowy o pracę zawartej <span class="underline"> <!-- -->na czas określony</span>.</p> <p>Podobne stanowisko zajął Sąd Najwyższy w uchwale z 24 lipca 2009 roku, I PZP 3/09, stwierdzając, że w sprawie o odszkodowanie w związku z wypowiedzeniem umowy o pracę zawartej na czas określony, z naruszeniem przepisów o wypowiedzeniu takiej umowy, opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego określa się z zastosowaniem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20021631349" title="Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu - Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 (§ 11;§ 11 ust. 1;§ 11 ust. 1 pkt. 2)">§ 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu</a>, czyli jako 75% stawki minimalnej obliczonej od wartości odszkodowania będącego przedmiotem sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2010 roku, sygn. akt I PZ 7/10).</p> <p>Na gruncie rozpoznawanej sprawy powód wystąpił z roszczeniem o zapłatę odszkodowania, z uwagi na niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę na czas określony (<em> <!-- -->pozew, k. 2 - 5</em>). Tylko takie roszczenie mu przysługiwało, co wynika wprost z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 50;art. 50 § 3)">art. 50 § 3 k.p.</a>, zgodnie z którym w przypadku wypowiedzenia przez pracodawcę umowy o pracę zawartej na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu tych umów, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie. Tym samym w niniejszej sprawie nie występowała możliwość - tak jak to ma miejsce w razie przysługiwania pracownikowi oprócz odszkodowania także innego roszczenia - rozpoznania roszczenia alternatywnego. Powyższe uniemożliwia zaś uwzględnienie regulacji prawnych dotyczących spraw, w których są lub mogą być rozpatrywane inne roszczenia alternatywne, a w tym uregulowania zawartego w § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.</p> <p>W świetle powyższych rozważań należało zatem przyjąć, że należne pełnomocnikowi strony pozwanej wynagrodzenie za prowadzenie sprawy przed Sądem I instancji, winno zostać określone na podstawie w § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.</p> <p>Zgodnie z cytowanym rozporządzeniem (w brzmieniu obowiązującym na dzień wniesienia pozwu) stawka minimalna w sprawie o wartości przedmiotu sporu w kwocie 22.500 zł wynosi 4.800 zł (§ 2 pkt 5 rozporządzenia). W sprawie z zakresu prawa pracy o odszkodowanie stawka obliczona na postawie § 9 ust. 1 pkt 2 redukcji do 75%, co w rozpoznawanym przypadku ostatecznie daje kwotę 3.600 zł (4.800 zł x 75%). Tym samym wynagrodzenie w takiej właśnie wysokości należało zasądzić na rzecz strony pozwanej, z tytułu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem I instancji.</p> <p>Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 386;art. 386 § 1)">art. 386 § 1 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 397;art. 397 § 2)">art. 397 § 2 k.p.c.</a> zmienił zaskarżone postanowienie o czym orzekł w pkt 1 sentencji.</p> <p>O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie § 10 ust. 2 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265 t.j.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia zażalenia. Zgodnie z § 10 ust. 2 pkt. 1 powyższego rozporządzenia, stawki minimalne za prowadzenie spraw w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Okręgowym wynoszą 25% stawki minimalnej, a jeżeli w pierwszej instancji nie prowadził sprawy ten sam radca prawny – 50% stawki minimalnej, w obu przypadkach nie mniej niż 120 złotych. W takim przypadku 25% tej kwoty stanowi 900 złotych (25% x 3.600 zł). Sąd do tej kwoty doliczył także kwotę 30 złotych tytułem wniesionej opłaty sądowej od zażalenia.</p> <p>Z tych względów Sąd orzekł jak w pkt 2 sentencji postanowienia.</p> <p> <em> <!-- -->SSO Renata Gąsior SSO Marcin Graczyk (spr.) SSO Zbigniew Szczuka</em> </p> </div> <div> <h2>ZARZĄDZENIE</h2> <p> <span class="anon-block">(...)</span> </p> </div>