IV SAB/Wr 331/20
Administrative courts2020-10-27
Case number
IV SAB/Wr 331/20
Court
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Judgment date
2020-10-27
Type
Wyrok WSA we Wrocławiu
Judges
Ewa KamienieckaMarta Pająkiewicz-KremisMirosława Rozbicka-Ostrowska
Ruling
*Stwierdzono bezczynność organu
Judgment text
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka - Ostrowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka Asesor WSA Marta Pająkiewicz Kremis po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 października 2020 r. sprawy ze skargi E.G. na bezczynność Rektora A w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza bezczynność Rektora A w rozpoznaniu wniosku strony skarżącej z dnia 16 lipca 2020 r.; II. stwierdza, że bezczynność Rektora A, o jakiej mowa w punkcie I wyroku, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Rektora A do załatwienia wniosku, o którym mowa w pkt. I; IV. zasądza od Rektora A na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 16 lipca 2020 r. , adresowanym do Rektora A (dalej: organ, podmiot zobowiązany, Rektor), E. G. (dalej: wnioskodawca, skarżąca), zwróciła się z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie , a mianowicie :
- o podanie danych o nagrodach jakie zostały przydzielone od roku akademickiego 2011/12 do roku akademickiego 2019/20 nauczycielom akademickim – pracownikom Zakładu Rysunku Malarstwa i Rzeźby ( obecnie Zespołu Dydaktycznego) ,
- o wyszczególnienie imienne nagradzanych pracowników w podanych latach , z podaniem wysokości nagrody oraz ich rodzajem – indywidualna, zespołowa, a także uzasadnieniem otrzymanej nagrody.
Przy czym informacji , o których mowa w przedmiotowym wniosku , wnioskodawca domagał się udostępnienia w formie pisemnej drogą pocztową .
W odpowiedzi na wniosek Rektor pismem z dnia 21 lipca 2020 r. stwierdził ,że nie ma podstaw prawnych do udostępnienia żądanych przez wnioskodawcę informacji. Argumentując zasadność odmowy udzielenia informacji tym zakresie Rektor powołał się na art.140 ust. 5 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce , który stanowi ,że wynagrodzenie rektora i głównego księgowego oraz osób pełniących funkcje organów w uczelni publicznej są jawne. Według Rektora , oznacza to ,że wynagrodzenie pozostałych pracowników , nawet uczelni publicznej , bez względu na zajmowane stanowisko i pełnioną funkcję , nie są jawne i podlegają ochronie prywatności , o której mowa w art.5 ust.2 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W dniu 7 września 2020 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Rektora A w przedmiocie rozpoznania jej wniosku z dnia 16 lipca 20230r. r. o udostępnienie informacji publicznej , domagając :
1. zobowiązania organu do załatwienia wniosku z dnia 16 lipca 2020 roku o udostępnienie informacji publicznej ,
2 . zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania wedle norm przepisanych.
Skarga oparta została na zarzucie naruszenia przepisów :
1/ art. 61 ust. 1 Konstytucji RP , w zakresie jakim przepis ten stanowi podstawę prawną do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie , polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek ,
2/ art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429, dalej jako: u.d.i.p.) w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym ,że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych , poprzez niezasadne uznanie ,iż przedmiotem wniosku nie jest udostępnienie informacji publicznej , a w konsekwencji nieudostępnienie informacji publicznej na wniosek .
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że informacje , o których udostępnienie wnioskowała stanowią przedmiot konstytucyjnego uprawnienia , bowiem stanowią informacje o działalności osób pełniących funkcje publiczne .
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, a w przypadku stwierdzenia ,że organ dopuścił się bezczynności , stwierdzenia ,że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa i o umorzenie postepowania w przedmiocie zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 16 lipca 2020 r. Organ podniósł ,że z uwagi na brzmienie art.140 ust.5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce , informacją publiczną jest tylko informacja o wynagrodzenia rektora i głównego księgowego ( kwestora) uczelni publicznej. Jednocześnie wskazał ,że w trybie samokontroli wydał w dniu 17 września 2020r. decyzję , z powołaniem się na art.140 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce , w przedmiocie odmowy udostępnienia skarżącej żądanej wnioskiem z dnia 16 lipca 2020r. informacji , z argumentacją tożsamą , uprzednio przedstawioną w jego piśmie z dnia 21 lipca 2020r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 , poz. 2325 ze zm .) – zwanej dalej p.p.s.a , kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Uwzględniając skargę na bezczynność sąd administracyjny zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa , o czym stanowi art. 149 §1 p.p.s.a. W tym zakresie stwierdzić należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym w prawie terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności . Wniesienie skargi na bezczynność organu jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu , mimo istnienia ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu. Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności.
W badanej sprawie spór między stronami dotyczy oceny tego ,czy żądana informacja mieści się w przedmiocie uregulowanym ustawą o dostępie do informacji publicznej , a w konsekwencji oceny prawidłowości zastosowanej przez organ prawnej formy działania .
Konstytucja RP w art. 61 ust.1 zagwarantowała obywatelowi podmiotowe prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu , o czym stanowi art.61 ust.2 ustawy zasadniczej . Ograniczenie prawa, o którym mowa, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa , co wynika z art. 61 ust. 3 Konstytucji RP . W tym kontekście wskazać również należy na art. 54 ust. 1 Konstytucji zapewniający każdemu wolność pozyskiwania informacji. Z przywołanych przepisów Konstytucji RP wynika, że prawo dostępu do informacji jest zasadą, a wszelkie ograniczenia są wyjątkami, które należy interpretować w sposób ścisły. Zwrócił na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2.07.2003 r. sygn. akt II SA 837/03 , formułując pogląd , wedle którego ogólną zasadą wynikającą z art. 61 Konstytucji jest dostęp do informacji. Wszelkie wyjątki od tej zasady powinny być formułowane w sposób wyraźny, a wątpliwości powinny przemawiać na rzecz dostępu.
Tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2 art. 61 Konstytucji RP, został określony w głównej mierze w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( tj. Dz.U. 2019 poz.1429 ) dalej u.d.i.p. , która reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu, i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Powyższa ustawa w kompleksowy sposób reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej, nie zawiera jednak przepisów, które dotyczyłyby bezczynności organu. Ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje wymienione w art. 7 ust. 1 u.d.i.p. różne sposoby udostępniania. Jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej na wniosek, o czym stanowi art. 10 u.d.i.p. Co do zasady , termin do załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wynosi 14 dni od dnia doręczenia adresatowi wniosku. W terminie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., adresat wniosku jest również zobligowany poinformować wnioskodawcę o tym, że żądana informacja nie ma waloru informacji publicznej lub o nieposiadaniu wnioskowanej informacji.
W kontrolowanej sprawie pozostaje poza sporem fakt ,że stosowny wniosek skarżąca złożyła . Jak wynika z materiału aktowego przedmiotowy wniosek wpłynął do organu w dniu 16 lipca 2020r. , zaś adresat wniosku Rektor zareagował na ten wniosek pismem z dnia 21 lipca 2020 r. , udzielając wnioskodawcy odpowiedzi. Analiza treści powyższego pisma organu z dnia 21 lipca 2020 r. , w kontekście złożonej przez wnioskodawcę skargi na bezczynność organu wymaga stwierdzenia, że złożenie wniosku przez osobę wykonującą prawo do informacji nie nakłada na podmiot zobowiązany obowiązku automatycznego udostępnienia informacji, gdyż w pierwszej kolejności powinien on stwierdzić, czy jest on w posiadaniu wnioskowanej informacji , a następnie czy przepisy komentowanej ustawy znajdują zastosowanie w danej sytuacji. W przypadku pozytywnej odpowiedzi w dalszej kolejności podmiot zobowiązany powinien ocenić, czy nie zachodzą przesłanki ograniczające dostępność informacji, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.
Mając na uwadze ograniczenie badania merytorycznego sprawy , jakim niewątpliwie jest bezczynność organu, należy wyjaśnić, czy informacja, o której udostępnienie wystąpiła skarżąca stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji. Jest to niezbędne, aby stwierdzić, że podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej pozostaje w bezczynności (por. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2007 r., sygn. akt. I OSK 50/06, Lex 291197).
W badanej sprawie pozostaje bowiem poza sporem między stronami fakt, że Rektor A jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 u.d.i.p. P. jest bowiem uczelnią publiczną i stanowi integralną część narodowego systemu edukacji i nauki, a organy tej uczelni wykonują władztwo administracyjne na zasadzie i w granicach określonych ustawą z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tj. Dz. U. 2020, poz. 85). Bezsporny jest zatem fakt , że organy tej uczelni wykonują zadania publiczne oraz dysponują majątkiem publicznym ( art. 4 ust. 1 pkt 5 w związku z ust. 3 u.d.i.p.). W świetle powyższego, nie ulega wątpliwości, że Rektor A jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udzielenia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu.
Oceniając z kolei pod kątem przedmiotowym żądanie objęte wnioskiem w rozpatrywanej sprawie przypomnieć należy ,że zgodnie z art. 1 u.d.i.p. , każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym przyjęto, że informację publiczną stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji. Wymaga też podkreślenia ,że sposób realizacji zadań publicznych, ich wykonywanie i skutki nie zawsze wynikają z dokumentów mających walor dokumentu urzędowego. O zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji. A zatem informacja publiczna obejmuje swoim znaczeniem szerszy zakres pojęciowy niż dokumenty urzędowe i nie można zawężać i utożsamiać dostępu do informacji publicznej z dostępem do dokumentów urzędowych. Dokument zawierający informację publiczną jest bowiem pojęciem znacznie szerszym niż termin "dokument urzędowy" . Stąd też informacją publiczną będą nie tylko dokumenty zredagowane i wytworzone przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji, ale także te dokumenty, których podmiot używa do zrealizowania powierzonych mu prawem zadań. Dokumentami, których udostępnienie objęte jest trybem ustawy o dostępie do informacji publicznej , są wszelkiego rodzaju pisma wytworzone w związku z wykonywaniem zadań przynależnych właściwości danego organu.
Należy mieć zatem na uwadze, że również dane na temat sposobu wydatkowania środków publicznych będą mieściły się w ramach informacji o sprawach publicznych. Warto podkreślić, że z tych środków finansowane są m.in. wynagrodzenia osób zatrudnionych w publicznych uczelniach . Bez znaczenia dla uznania takich danych za informację publiczną jest okoliczność, czy dotyczą one konkretnego pracownika lub grupy stanowisk, a także czy obejmują osoby pełniące funkcje publiczne oraz wówczas, gdy żądana informacja pozostaje w związku z pełnieniem tej funkcji. To ma bowiem jedynie znaczenie dla zakresu ochrony wynikającej z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 30 września 2015 r., sygn. akt I OSK 59/14, dostępny w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wypada w tym miejscu przytoczyć brzmienie art. 5 ust. 2 u.d.i.p, który stanowi, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (zdanie pierwsze), ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (zdanie drugie). Wymaga też przypomnienia ,że zgodność cytowanego art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie ograniczenia prawa do prywatności z uregulowaniami konstytucyjnymi była już przedmiotem orzekania Trybunału Konstytucyjnego , który w wyroku z 20 marca 2006 r., K 17/05 (OTK — A 2006, nr 3, poz. 30) orzekł, że art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p. jest zgodny z art. 31 ust. 3, art. 47 i art. 61 ust. 3 Konstytucji RP oraz nie jest niezgodny z art. 61 ust. 4 Konstytucji RP. Trybunał stwierdził m.in., że prywatność osób pełniących funkcje publiczne, pozostając pod ochroną gwarancji konwencyjnych (zwłaszcza art. 8 Europejskiej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności; Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.), może podlegać ograniczeniom, które co do zasady mogą znajdować usprawiedliwienie ze względu na wartość, jaką jest jawność i dostępność informacji o funkcjonowaniu instytucji publicznych w państwie demokratycznym. Osoby wykonujące takie funkcje muszą zaakceptować szerszy zakres ingerencji w sferę ich prywatności niż w wypadku innych osób. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, regulacja zawarta w art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p. tylko wtedy naruszałaby normy konstytucyjne, jeśli jej stosowanie wykraczałoby poza niezbędność określoną potrzebą transparentności życia publicznego, ocenianą zgodnie ze standardami przyjętymi w demokratycznym państwie.
Podkreślić też należy, że jakkolwiek wartość związana z transparentnością życia publicznego nie może prowadzić do całkowitego przekreślenia i zanegowania ochrony związanej z życiem prywatnych osób wykonujących funkcje publiczne, to osoby wykonujące funkcje publiczne z momentem ich podjęcia muszą zaakceptować szerszy zakres ingerencji w sferze ich prywatności, niż w wypadku innych osób (por. wyrok TK z dnia 20 marca 2006 r. sygn. K 17/05, s. 4 i 14; Marek Safian "Prawo do prywatności i ochrona danych osobowych w społeczeństwie informatycznym", Państwo i Prawo" 2002/6/s. 10).
W kontekście analizowanego przepisu art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p. oraz stanowiska organu zaprezentowanego w rozpoznawanej sprawie, konieczne jest rozważenie, czy nauczyciele akademiccy są osobami pełniącymi funkcję publiczną, jak wywodzi skarżąca . Zarówno w ustawie o dostępie do informacji publicznej jak i w polskim porządku prawnym nie sformułowano definicji pojęcia "osoby pełniącej funkcje publiczne". Niewątpliwie osobą pełniącą funkcję publiczną jest funkcjonariusz publiczny w rozumieniu art. 115 § 13 pkt 3 k.k., ale pojęcie to na gruncie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. należy rozumieć znacznie szerzej. We wspomnianym wyżej wyroku w wyroku z dnia 20 marca 2006 r., sygn. K 17/05 Trybunał Konstytucyjny zwrócił również uwagę na rozróżnienie pojęć "osoba pełniąca funkcje publiczne" i "osoba publiczna". Według Trybunału pojęcie osoby pełniącej funkcje publiczne obejmuje osoby, które są związane formalnymi więziami z instytucją (organem władzy publicznej). Osobom tym przysługuje wąski zakres kompetencji decyzyjnej w ramach instytucji publicznej, lub – innymi słowy – o takie stanowiska i funkcje, których sprawowanie jest równoznaczne z podejmowaniem działań wpływających bezpośrednio na sytuację prawną innych osób albo łączy się co najmniej z przygotowywaniem decyzji dotyczących innych podmiotów. Zasadniczym kryterium jest to, że informacja powinna być związana z działalnością publiczną. W związku z tym osobą pełniącą funkcję publiczną będzie każdy, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej lub też w strukturach jakichkolwiek osób prawnych i jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, jeżeli funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swych zadań przez władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym, lub majątkiem Skarbu Państwa. Funkcję publiczną pełnią osoby, które wykonują powierzone im przez instytucje państwowe lub samorządowe zadania i przez to uzyskują znaczny wpływ na treść decyzji o charakterze ogólnospołecznym. Cechą wyróżniającą osobę pełniącą funkcję publiczną jest posiadanie określonego zakresu uprawnień pozwalających na kształtowanie treści wykonywanych zadań w sferze publicznej (zob. wyrok WSA w Gliwicach z 29 marca 2004 r., 4 II SAB/Ka 144/03, niepubl.).
Nie ma przy tym znaczenia, na jakiej podstawie prawnej osoba wykonuje funkcję publiczną oraz jak szeroki jest zakres jej kompetencji, jeżeli tylko mają one wpływ na realizację zadań wykonywanych w sferze publicznej. Również orzecznictwo sądów administracyjnych wyraźnie skłania się za szeroką wykładnią pojęcia osoby pełniącej funkcję publiczną. Przyjmuje się w nim generalnie, że funkcja publiczna to funkcja związana z uprawnieniami i obowiązkami w zakresie realizacji zadań o znaczeniu publicznym (por. wyrok NSA z 28 marca 2018 r., I OSK 1526/16, wyrok NSA z 8 lipca 2015 r., I OSK 1530/14).
Niewątpliwie takim zadaniem o znaczeniu publicznym jest realizowanie konstytucyjnego prawa do wykształcenia. Z art. 70 ust. 4 Konstytucji RP wynika , że władze publiczne zapewniają obywatelom powszechny i równy dostęp do wykształcenia .Wykonywanie powyższych zadań publicznych odbywa się przede wszystkim poprzez pracę nauczycieli . W związku z powyższym w orzecznictwie sądowo-administracyjnym ugruntowane jest stanowisko , wedle którego nauczyciel jest osobą pełniącą funkcję publiczną (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego : z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. I OSK 125/11, z dnia10 kwietnia 2015 r. sygn. I OSK 1108/14, z dnia 12 października 2017 r. sygn. I OSK 537/17 oraz wojewódzkich sądów administracyjnych : w Krakowie z 16 dnia lutego 2016 r. sygn. II SA/Kr 1573/15, we Wrocławiu z dnia 4 maja 2017 r. sygn. IV SA/Wr 20/17 i z dnia 14 marca 2018r. sygn. IV SAB / Wr 10/18 , w Warszawie z 23 listopada 2017 r. sygn. VII SAB/Wa 105/17 , w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 października 2018r. sygn. II SA/Go 571/18 , z dnia 10 października 2018r. sygn. II SA/Go 572/18 , z dnia 17 października 2018r. sygn. II SA/Go 639/18 ). W związku z tym uznać należy ,że również nauczyciele akademiccy są osobami pełniącymi funkcje publiczne w rozumieniu art.5 ust.2 u.d.i.p. Nie ulega również wątpliwości, że prawo do prywatności nie chroni nauczyciela akademickiego, jako osoby pełniącej funkcję publiczną, w zakresie informacji mających związek z pełnieniem tej funkcji, a wysokość udzielonej mu nagrody z całą pewnością pozostaje w związku z pełnioną przez niego funkcją.
Rekapitulując powyższe rozważania , stwierdzić należy ,że informacja dotycząca wysokości nagród nauczycieli akademickich ma charakter informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., albowiem informacją o sprawach publicznych jest również informacja o wydatkowaniu przez organ środków publicznych. Wymaga przypomnienia , że jednym z celów ustawy o dostępie do informacji publicznej jest społeczna kontrola procesu wydatkowania środków publicznych i transparentność działania organów w tym zakresie. Przemawia za tym również sformułowana w art.33 ust.1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych ( tj. Dz.U. z 2019. poz. 869) zasada jawności i przejrzystości gospodarowania środkami publicznymi . Z tych środków pochodzą m.in. nagrody nauczycieli akademickich .Wobec tego dla skuteczności takiej kontroli konieczna jest wiedza o wysokości tych nagród i uzasadnienia dla ich przyznania, o ile takowe istnieją .
Wobec tego informacja o nagrodach osoby pełniącej funkcję publiczną, niezależnie od tego, że dotyka także prywatności osoby, ma związek z pełnieniem tej funkcji publicznej. Przyznanie nagrody pieniężnej za sposób wykonywania obowiązków służbowych pozostaje w bezpośrednim związku z wykonywaniem przez osobę pełniącą funkcję publiczną jej obowiązków służbowych.
Spajając tę część rozważań , stwierdzić należy ,że nie ma racji organ , kiedy wywodzi ,że informacje o wysokości nagrody nauczyciela akademickiego – w znaczeniu podanym wyżej - objęte są sferą jego prywatności . Ta przesłanka negatywna nie mogła bowiem zostać zastosowana w analizowanej sprawie z uwagi na fakt, że żądana informacja dotyczy nauczyciela , a więc osoby pełniącej funkcję publiczną i pozostaje w bezpośrednim związku z pełnieniem przez tę osobę funkcji publicznej. W konsekwencji Sąd uznał, że organ z naruszeniem art. 5 ust. 2 zd. 2 u.d.i.p. odmówił skarżącej udostępnienia wnioskowanej informacji w powyższym zakresie.
Uwadze organu uszło również, że literalne odczytanie treści przedmiotowego wniosku jednoznacznie wskazuje na to ,że w istocie rzeczy może on dotyczyć on informacji o dwóch kategoriach pracowników jednostki organizacyjnej uczelni publicznej , a mianowicie : 1/ grupy nauczycieli akademickich , 2/ grupy pracowników niebędących nauczycielami akademickimi . Pierwsza grupa pracowników wymienionych wyżej , to pracownicy pełniący funkcje publiczne i w stosunku , do których – co do zasady – wyłączona jest ochrona prywatności , jeżeli żądana informacja pozostaje w związku z pełnioną funkcją , co wynika z art.5 ust.2 u.d.i.p. Drugą grupę stanowią pracownicy , którzy nie pełnią funkcji publicznych i wobec których wskazane jest zastosowanie przepisów o ochronie prawa do prywatności. Pod takim kątem organ w ogóle nie analizował przedmiotowego wniosku i nie dokonał wyodrębnienia – zgodnie z żądaniem wniosku - informacji o różnych grupach pracowników organu .
W związku z tym ocena dotychczasowych działań adresata wniosku , podjętych w celu załatwienia wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej uzasadnia wyartykułowanie pod adresem organu skutecznie zarzutu bezczynności . Zaakcentować w tym miejscu należy, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej w zakresie dostępu do informacji publicznej jest wówczas, gdy podmiot zobowiązany nie podejmuje żadnych działań wobec wniosku o udzielenie takiej informacji lub odmawia udzielenia informacji w nieprzewidzianej dla tej czynności formie prawnej, względnie nie podejmuje innej czynności uzasadnionej przepisami powołanej ustawy dostępowej.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w analizowanej sprawie. Wprawdzie w ustawowym terminie , o którym mowa w art. 13 ust. 2 u.d.i.p. , adresat wniosku zareagował na wniosek i wystosował do wnioskodawcy pismo z dnia 21 lipca 2020 r. , którego treść jednoznacznie wskazuje na to, że ma ono charakter pisma informacyjnego, będącego reakcją podmiotu zobowiązanego na wniosek strony złożony w trybie i na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Z treści omawianego pisma wynika wprost, że adresat wniosku dokonał kwalifikacji prawnej żądanych przez skarżącą informacji wskazując, że z przyczyn , o których w nim mowa nie mogą być udostępnione. Powyższe stanowisko organu - z powodów , o których była już mowa wyżej - nie zasługuje na aprobatę Sądu . Dodatkowo wskazać należy ,że powołany przez organ przepis art.140 ust. 5 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce ,nie zastosowania w analizowanym przypadku , albowiem dotyczy on wyłącznie jawności wynagrodzenie rektora i głównego księgowego oraz osób pełniących funkcje organów w uczelni publicznej , a nie nagród przyznawanych nauczycielom akademickim.
Jedynie dla porządku dodać należy ,że jedyną , prawidłową prawną formą działania organu jako podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej w przypadku odmowy udostępnienia takiej informacji jest forma decyzji administracyjnej czyli działanie organu w trybie decyzyjnym , a nie w formie pisma informacyjnego.
Natomiast nie może o braku bezczynności w załatwieniu sprawy przesądzać jakakolwiek odpowiedź zredagowana przez adresata wniosku. Nie do zaakceptowania jest bowiem stanowisko, że niezależnie od treści i formy udzielonej odpowiedzi, jakikolwiek przejaw działania ze strony podmiotu zobowiązanego w sprawie udzielenia informacji wyklucza zarzut bezczynności.
Z tych względów należy stwierdzić, że w dacie zainicjowania postępowania sądowoadministracyjnego organ pozostawał w bezczynności w rozpoznaniu przedmiotowego wniosku skarżącej , bowiem nie zadziałał we właściwej prawnej formie, tj. formie przewidzianej w ustawie o dostępie do informacji publicznej, a mianowicie: udzielił żądanych informacji (czynność materialno-techniczna) , bądź uznając, że informacja – z uwagi na ograniczenia prawa dostępu do informacji publicznej nie może być udzielona - nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia. Z tych względów Sąd orzekł jak w pkt I wyroku.
Jednocześnie w ocenie Sądu , stwierdzony stan bezczynności w załatwieniu przedmiotowego wniosku skarżącej nie miał charakteru rażącego naruszenia prawa. Zachowanie podmiotu zobowiązanego w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa i nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego mocą ustawy o dostępie do informacji publicznej. Natomiast rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wnioskodawcy i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy , jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istota rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Taka sytuacja szczególna w badanej sprawie nie zaistniała .Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w pkt II sentencji wyroku.
Z materiału aktowego badanej sprawy wynika, że ostateczne rozpoznanie wniosku skarżącej nastąpiło w formie decyzji organu z [...] września 2020 r. , która może być przedmiotem oceny Sądu dopiero w odrębnym postępowaniu sądowoadministarcyjnym . W związku z tym decyzja ta pozostaje poza przedmiotem rozważań Sądu w badanej sprawie. Jednakże zauważyć należy ,że zadziałanie w tej prawnej formie działania nastąpiło dopiero po wniesieniu przedmiotowej skargi na bezczynność (7 września 2020 r.) . Wobec tego załatwienie wniosku poprzez wydanie przez organ decyzji , czyni bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie zobowiązania organu do jego rozpatrzenia. Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, kiedy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku zaistnieją zdarzenia, które czynią wydanie wyroku zbędnym lub niedopuszczalnym. Taka sytuacja wystąpiła w kontrolowanej sprawie , w związku z czym zobowiązanie organu do załatwienia wniosku skarżącej stało się zbędne. Z tych względów orzeczono w pkt III wyroku . O należnych skarżącej kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. ( pkt IV sentencji wyroku).