III SA/Lu 586/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski Sędziowie Sędzia WSA Robert Hałabis, Sędzia WSA Anna Strzelec (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. O. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek postanawia: stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę właściwemu miejscowo Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. UZASADNIENIE J. O. (skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] (organ) z dnia [...] lipca 2020 r. utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2020 r. umarzającą postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] maja 2020 r. o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za maj 2020 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, a w piśmie z dnia [...] października 2020 r. o umorzenie postępowania, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), z uwagi na uwzględnienie wniosku skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Właściwość rzeczową i miejscową wojewódzkich sądów administracyjnych reguluje art. 13 § 1 i 2 p.p.s.a., który stanowi, że wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W związku z opisanym przedmiotem zaskarżenia należy zauważyć, że oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie posiada osobowości prawnej i nie można mu przypisać statusu strony postępowania. Stosownie natomiast do treści art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 266) Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest państwową jednostką organizacyjną i posiada osobowość prawną. Siedzibą Zakładu jest miasto stołeczne Warszawa. Z przytoczonych przepisów wynika zatem właściwość miejscowa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do rozpoznania niniejszej sprawy ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Jednocześnie trzeba wskazać, że w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2017 r., poz. 367). Na mocy wymienionego przepisu rozpoznawanie spraw z zakresu działania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zostało przekazane wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Jednakże przekazanie odnosi się wyłącznie do opisanego w powołanym przepisie zamkniętego katalogu spraw, których przedmiotem jest umorzenie, odroczenie terminu płatności lub rozłożenie na raty należności z tytułu składek określonych w art. 28 i art. 29 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Delegację ustawową do wydania wymienionego rozporządzenia zawiera art. 13 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze rozporządzenia, może przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. Natomiast przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wydana na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 31zo ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.). Zaskarżona decyzja dotyczy umorzenia postępowania w przedmiocie zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek, a zatem sprawy innej, niż wymienione w § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lutego 2017 r. Podkreślić należy, że treść regulacji zawartej w § 1 pkt 2 ww. rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej nie może być wykładana rozszerzająco. Jako wyjątek od zasady wymaga ścisłej interpretacji. Dlatego też odmiennej oceny co do właściwości miejscowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w niniejszej sprawie, nie uzasadnia treść art. 31zt ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (...), zgodnie z którym obsługa przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zwolnienia z obowiązku opłacania składek, o których mowa w art. 31zo, realizowana jest w trybie umorzenia składek. W ocenie Sądu, skoro przedmiot sprawy nie dotyczy umorzenia, odroczenia terminu płatności ani rozłożenia na raty należności z tytułu składek określonych w art. 28 i art. 29 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a Zakład Ubezpieczeń Społecznych – jako organ, który wydał zaskarżoną decyzję – ma swoją siedzibę w Warszawie, to zgodnie z art. 59 § 1 p.p.s.a. sprawę należało przekazać Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Z tych względów i na podstawie powołanych przepisów Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.