Ppolska.starec← UrzadnikLog in

VII Pa 127/18

Common courts2018-12-20
Case number
VII Pa 127/18
Judgment date
2018-12-20
Type
SENTENCE

Judges

Dorota MichalskaMonika Rosłan-KarasińskaZbigniew Szczuka (PRESIDING_JUDGE)

Legal basis

Judgment text

<p>sygn. akt VII Pa 127/18</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> Dnia 20 grudnia 2018 r.</p> <p>Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <p>Przewodniczący: SSO Zbigniew Szczuka</p> <p>Sędziowie: SO Dorota Michalska</p> <p>SO Monika Rosłan- Karasińska (spr.)</p> <p>Protokolant: starszy sekretarz sądowy Mariusz Żelazek</p> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2018 r. w Warszawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">R. P.</span>, <span class="anon-block">A. J.</span>, <span class="anon-block">J. M.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">N.</span> </p> <p>o odsetki</p> <p>na skutek apelacji wniesionej przez powodów</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie VI Wydział Pracy <br/>i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 28 maja 2018 r., sygn. akt VI P 156/17</p> <p>1.  oddala apelację;</p> <p>2.  zasądza od każdego z powodów: <span class="anon-block">R. P.</span>, <span class="anon-block">A. J.</span>, <span class="anon-block">J. M.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">N.</span> tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego kwoty po 450,00 złotych (czterysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej.</p> <p>SSO Monika Rosłan- Karasińska SSO Zbigniew Szczuka SSO Dorota Michalska</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>W dniu 28 maja 2018 r. roku Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wydał wyrok w sprawie o sygn. akt VI P 156/17 z powództwa <span class="anon-block">R. P.</span>, <span class="anon-block">A. J.</span>, <span class="anon-block">J. M.</span> przeciwko <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">N.</span> o odsetki na podstawie którego:</p> <p>1.  Oddalił powództwo,</p> <p>2.  Zasądził od powoda <span class="anon-block">R. P.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">N.</span> kwotę 692 zł (sześćset dziewięćdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w sprawie,</p> <p>3.  Zasądził od powoda <span class="anon-block">A. J.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">N.</span> kwotę 692 zł (sześćset dziewięćdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w sprawie,</p> <p>4.  Zasądził od powoda <span class="anon-block">J. M.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block"> (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">N.</span> kwotę 692 zł (sześćset dziewięćdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w sprawie.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:</strong> </p> <p>Powód <span class="anon-block">R. P.</span> zatrudniony został w pozwanej Spółce i u jej poprzedników prawnych początkowo na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony na okres od 4 maja 1993 r. do 3 grudnia 1993 r., od dnia 4 grudnia 1993 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku zbrojarza – betoniarza w pełnym wymiarze czasu pracy. Powołana umowa o pracę zawarta na czas nieokreślony jako miejsce wykonywania pracy wskazywała budowy realizowane przez pracodawcę według dyspozycji. Natomiast wypowiedzeniem zmieniającym z dnia 14 sierpnia 2013 r. pozwana Spółka wypowiedziała powodowi <span class="anon-block">P.</span> umowę o pracę w zakresie miejsca wykonywania pracy - określając je jako budowy realizowane przez Spółkę na terenie <span class="anon-block">P.</span>. Powód <span class="anon-block">P.</span> nie przyjął zaproponowanych mu nowych warunków pracy składając stosowne oświadczenie z dnia 23 września 2013 r. (data wpływu do pracodawcy 11 października 2013 r.). Odwołał się również od otrzymanego wypowiedzenia zmieniającego na drogę sądową składając poprzez swego pełnomocnika pozew sądowy w sprawie o sygn. akt: IV P 158/13 do Sądu Rejonowego w Gnieźnie. W następstwie nie przyjęcia nowych warunków pracy zaproponowanych powyższym wypowiedzeniem zmieniającym z upływem okresu wypowiedzenia, a więc z końcem listopada 2013 r. umowa o pracę powoda <span class="anon-block">P.</span> uległa rozwiązaniu.</p> <p>Powód <span class="anon-block">A. J.</span> zatrudniony został w pozwanej Spółce i u jej poprzedników prawnych początkowo na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony na okres od 12 listopada 1990 r. do 12 maja 1991 r., od dnia 13 maja 1991 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony jako murarz w pełnym wymiarze czasu pracy. Natomiast wypowiedzeniem zmieniającym z dnia 14 sierpnia 2013 r. pozwana Spółka wypowiedziała powodowi <span class="anon-block">J.</span> umowę o pracę w zakresie miejsca wykonywania pracy określając je jako budowy realizowane przez Spółkę na terenie Polski. Powód <span class="anon-block">J.</span> nie przyjął zaproponowanych mu nowych warunków pracy składając stosowne oświadczenie z dnia 23 września 2013 r. (data wpływu do pracodawcy 11 października 2013 r.). Odwołał się również od otrzymanego wypowiedzenia zmieniającego na drogę sądową składając poprzez swego pełnomocnika pozew sądowy w sprawie o sygn. akt: IV P 158/13 do Sądu Rejonowego w Gnieźnie. W następstwie nie przyjęcia nowych warunków pracy zaproponowanych powyższym wypowiedzeniem zmieniającym z upływem okresu wypowiedzenia, a więc z końcem listopada 2013 r. umowa o pracę powoda <span class="anon-block">J.</span> uległa rozwiązaniu.</p> <p>Powód <span class="anon-block">J. M.</span> zatrudniony został w pozwanej Spółce i u jej poprzedników prawnych początkowo na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony na okres od 18 lutego 1991 r. do 18 września 1991 r. natomiast od dnia 19 września 1991 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony jako robotnik budowlany w pełnym wymiarze czasu pracy. Natomiast wypowiedzeniem zmieniającym z dnia 14 sierpnia 2013 r. pozwana Spółka wypowiedziała powodowi <span class="anon-block">M.</span> umowę o pracę w zakresie miejsca wykonywania pracy określając je jako budowy realizowane przez Spółkę na terenie Polski. Powód <span class="anon-block">M.</span> nie przyjął zaproponowanych mu nowych warunków pracy składając stosowne oświadczenie z dnia 23 września 2013 r. (data wpływu do pracodawcy 11 października 2013 r.). Odwołał się również od otrzymanego wypowiedzenia zmieniającego na drogę sądową składając poprzez swego pełnomocnika pozew sądowy w sprawie o sygn. akt: IV P 158/13 do Sądu Rejonowego w Gnieźnie. W następstwie nie przyjęcia nowych warunków pracy zaproponowanych powyższym wypowiedzeniem zmieniającym z upływem okresu wypowiedzenia, a więc z końcem listopada 2013 r. umowa o pracę powoda <span class="anon-block">M.</span> uległa rozwiązaniu.</p> <p>Wyrokiem z dnia 29 maja 2015 r. w sprawie o sygn. akt: IV P 158/13 Sąd Rejonowy w Gnieźnie IV Wydział Pracy oddalił powództwo powodów o zapłatę odszkodowania z tytułu nieuzasadnionego wypowiedzenia warunków pracy i płacy oraz zapłatę diet z tytułu podróży służbowych.</p> <p>Od powyższego wyroku w prawem przewidzianym terminie apelację złożyli powodowie i inni powodowie zaskarżając wyrok w całości, wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie powództwa w całości. Sprawa zawisła przed Sądem Okręgowym w Poznaniu VIII Wydziałem Pracy i Ubezpieczeń Społecznych pod sygn. akt: VIII Pa 6/16.</p> <p>Wyrokiem z dnia 20 października 2016 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie o sygn. akt: VIII Pa 6/16 zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że zasądził na rzecz powodów następujące kwoty:</p> <p>a) tytułem diet za podróże służbowe za okres od marca do listopada 2013 r.:</p> <p>- na rzecz powoda <span class="anon-block">R. P.</span> kwotę 2.985 zł;</p> <p>- na rzecz powoda <span class="anon-block">A. J.</span> kwotę 2.625 zł;</p> <p>- na rzecz powoda <span class="anon-block">J. M.</span> kwotę 3.450 zł;</p> <p>b) tytułem odpraw w związku z rozwiązaniem umowy o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika:</p> <p>- na rzecz powoda <span class="anon-block">R. P.</span> kwotę 9,628,20 zł;</p> <p>- na rzecz powoda <span class="anon-block">A. J.</span> kwotę 8.891,82 zł;</p> <p>- na rzecz powoda <span class="anon-block">J. M.</span> kwotę 9.204,52 zł.</p> <p>W pozostałym zakresie Sąd apelację oddalił.</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd Rejonowy ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy oraz aktach osobowych powodów, a także na podstawie wyroków z uzasadnieniem Sądu Rejonowego w Gnieźnie w sprawie o sygn. akt: IV P 158/13 oraz Sądu Okręgowego w Poznaniu w sprawie o sygn. akt: VIII Pa 6/16. Stan faktyczny w sprawie był niesporny. Spór dotyczył tego, czy w stosunku do roszczeń powodów znajduje zastosowanie zarzut przedawnienia i czy został on przerwany wytoczeniem powództwa przed ww. Sądami. Autentyczność i treść dokumentów stanowiących podstawę ustalenia stanu faktycznego, nie była kwestionowana przez żadną ze stron, toteż Sąd Rejonowy uznał je za pełnowartościowy materiał dowodowy.</p> <p> <strong> <!-- -->Przechodząc do rozważań</strong> nad zasadnością powództwa Sąd Rejonowy na wstępie zważył, że powództwa jako niezasadne nie zasługiwały na uwzględnienie.</p> <p>W niniejszej sprawie powodowie dochodzili najdawniej wymagalnych odsetek za zwłokę w płatności diet za podróże służbowe odbytych przez nich w okresie od marca do października 2013 r. oraz od odpraw pieniężnych. Podstawą obliczenia wysokości roszczeń odsetkowych powodów były kwoty należności głównych z tytułu diet za podróże służbowe oraz odpraw pieniężnych, które zostały zasądzone wyrokiem z dnia 20 października 2016 r. Sądu Okręgowego w Poznaniu w sprawie o sygn. akt: VIII Pa 6/16.</p> <p>Sąd Rejonowy w pierwszej kolejności badał zarzutem przedawnienia zgłoszony przez pełnomocnika pozwanej.</p> <p>Sąd I instancji wskazał, że co do zasady okres przedawnienia roszczeń pracownika ze stosunku pracy wynosi 3 lata (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291 § l k.p.</a>), zaś z mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 292)">art. 292 k.p.</a> roszczenia przedawnionego nie można dochodzić, chyba że ten, przeciwko komu roszczenie przysługuje, zrzeka się korzystania z przedawnienia. W odniesieniu do roszczenia o zapłatę odsetek, należałoby w tym względzie w ocenie Sądu stosować <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art. 118 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 k.p.</a>, który mówi o przedawnieniu roszczeń okresowych.</p> <p>W przedmiotowym stanie faktycznym, roszczenie odsetkowe w ogóle nie było dochodzone przez powodów, wobec czego, w ocenie Sądu Rejonowego uległo przedawnieniu i brak jest podstaw do tego, aby rozszerzać skutki wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu na to roszczenie. Dla przerwania biegu przedawnienia roszczenia stanowiącego przedmiot pozwu istotne znaczenie ma sposób zgłoszenia tego roszczenia.</p> <p>Stosunki pracy pozwanej i powodów uległy rozwiązaniu z dniem 30 listopada 2013 r. W zakresie odsetek dochodzonych od odprawy, to należy zaznaczyć, że skoro odprawa wypłacana na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20030900844" title="Ustawa z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników - Dz. U. z 2003 r. Nr 90, poz. 844 (art. 10)">art. 10</a> zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20030900844" title="Ustawa z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników - Dz. U. z 2003 r. Nr 90, poz. 844 (art. 8)">art. 8 ustawy z dnia 13 marca 2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników</a> (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1474 ze zm.) przysługuje w związku z rozwiązaniem stosunku pracy, to prawo do odprawy powstaje z upływem okresu wypowiedzenia. Wobec tego, 3-letni termin do dochodzenia roszczeń z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291 § 1 k.p.</a> upłynął wobec powodów w ocenie Sądu w dniu 30 listopada 2016 r. Co prawda powodowie przerwali bieg przedawnienia co do zapłaty odprawy poprzez rozszerzenie powództwa przez sądem I instancji – Sądem Rejonowym w Gnieźnie, na rozprawie w dniu 12 listopada 2014 r. Jak jednak przyznaje sama strona powodowa w pozwie, na żadnym etapie tamtego procesu nie wniesiono o zapłatę odsetek od kwot głównych. Reasumując – nie wykazywano woli dochodzenia roszczenia o zapłatę odsetek. Potwierdzają to wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu oraz odwołania od wypowiedzeń warunków pracy, załączone do pozwu.</p> <p>Sytuacja ma się podobnie w odniesieniu do roszczenia zapłaty odsetek od diet za okres marzec – listopad 2013 r. (<span class="anon-block">R. P.</span>, <span class="anon-block">J. M.</span>) i marzec – sierpień 2013 r. (<span class="anon-block">A. J.</span>). Także tutaj bieg przedawnienia został przerwany poprzez wniesienie pozwu, jednak odsetki od tych kwot nigdy nie były dochodzone – tym samym upłynął termin ich przedawnienia.</p> <p>Wobec powyższego Sąd Rejonowy, w związku z przedawnieniem roszczeń powodów oddalił powództwo.</p> <p>O kosztach procesu Sąd I instancji orzekł zgodnie z ogólną regułą odpowiedzialności za wynik sprawy, jako że powodowie przegrali sprawę w całości, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a> Sąd zasądził od każdego z powodów na rzecz pozwanej po 692 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, ustaloną na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99 § 9;art. 99 § 9 ust. 1;art. 99 § 9 ust. 1 pkt. 2)">§ 9 ust. 1 pkt 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99 § 2;art. 99 § 2 pkt. 3)">§ 2 pkt 3</a> (675 zł) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804,) wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.</p> <p> <strong> <!-- -->Apelację od powyższego wyroku złożył w dniu 8 sierpnia 2018 r. pełnomocnik powodów zaskarżając rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego w całości.</strong> </p> <p>Zaskarżonemu wyrokowi pozwany zarzucił:</p> <p>1.  naruszenie przepisów prawa materialnego tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 § k.c.</a> , <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 1;art. 291 § 1 zd. 1)">art. 291 § 1 zd. 1 k.p.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 5)">art. 291 § 5 k.p.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118;art. 118 § 1)">art. 118 § 1 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 120;art. 120 § 1)">art. 120 § 1 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 124;art. 124 § 1;art. 124 § 1 pkt. 1)">art. 124 § 1 pkt 1 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 k.p.</a> poprzez błędne przyjęcie, że roszczenia odsetkowe powodów uległy przedawnieniu w całości w dniu w którym uległoby przedawnieniu świadczenie główne tj. z upływem trzech lat od chwili wymagalności świadczenia głównego w dniu 30 listopada 2016 r., pomimo że roszczenia odsetkowe powodów, jako świadczenia o charakterze okresowym stawały się wymagalne stopniowo do czasu spełnienia przez pozwaną świadczenia głównego, tj. do dnia 7 grudnia 2016 r., świadczenie główne mogło przedawnić się z upływem dziesięciu lat od dnia, w którym zostało zasądzone prawomocnym wyrokiem Sądu, a więc w 2026 r., a nie w dniu 30 listopada 2016 r.;</p> <p>2.  naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 120;art. 120 § 1)">art. 120 § 1 k.c.</a> w związku z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 124;art. 124 § 1;art. 124 § 1 pkt. 1)">art. 124 § 1 pkt 1 k.c.</a> poprzez błędne przyjęcie, że roszczenia odsetkowe powodów, które stały się wymagalne w okresie trzech lat poprzedzających wytoczenie powództwa w niniejszej sprawie są niezaskarżalne, w sytuacji, gdy wytoczenie powództwa skutecznie przerwało w stosunku do nich bieg terminu przedawnienia, a świadczenie główne stanowiące podstawę ich naliczenia nie było przedawnione;</p> <p>3.  <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 292)">art. 292 k.p.</a> poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że powodowie nie mogą dochodzić roszczeń o odsetki, Sąd I instancji doszedł bowiem do błędnego przekonania, że roszczenia odsetkowe powodów przedawniły się w całości w dniu, w którym świadczenie główne uległoby przedawnieniu, czyli - zdaniem Sądu - z upływem trzech lat od chwili wymagalności świadczenia głównego, tj. w dniu 30 listopada 2016 r., pomimo że świadczenie główne mogło przedawnić się z upływem dziesięciu lat od dnia, w którym zostało zasądzone prawomocnym wyrokiem Sądu, a więc w 2026 r.</p> <p>W oparciu o powyższe zarzuty pełnomocnik powodów wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie powództw w całości, bądź uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie od pozwanej indywidualnie na rzecz każdego z powodów kosztów procesu przed Sądem I oraz II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego, a także opłaty skarbowej od czynności złożenia dokumentu pełnomocnictwa, według norm przepisanych.</p> <p>W odpowiedzi na apelację z dnia 4 września 2018 r. pełnomocnik pozwanej wniósł o oddalenie apelacji w całości oraz zasądzenie na rzecz pozwanej zwrotu kosztów procesu przed Sądem II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Apelacja strony powodowej jest całkowicie bezzasadna i podlega oddaleniu.</p> <p>Zgodnie z treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 378;art. 378 § 1)">art. 378 § 1 k.p.c.</a>, sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w granicach zaskarżenia bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. Wynikający z ww. przepisu obowiązek rozpoznania sprawy w granicach apelacji należy rozumieć jako bezwzględny zakaz wykraczania przez sąd drugiej instancji poza te granice i zarazem jako nakaz wzięcia pod uwagę i rozważenia wszystkich podniesionych w apelacji zarzutów i wniosków (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2017 r. II UZ 15/17). Rozważając zakres kognicji sądu odwoławczego, Sąd Najwyższy stwierdził, iż sformułowanie "w granicach apelacji" wskazane w tym przepisie oznacza, iż sąd drugiej instancji między innymi rozpoznaje sprawę merytorycznie w granicach zaskarżenia, dokonuje własnych ustaleń faktycznych, prowadząc lub ponawiając dowody albo poprzestaje na materiale zebranym w pierwszej instancji, ustala podstawę prawną orzeczenia niezależnie od zarzutów podniesionych w apelacji oraz kontroluje poprawność postępowania przed sądem pierwszej instancji, pozostając związany zarzutami przedstawionymi w apelacji, jeżeli są dopuszczalne, ale biorąc z urzędu pod uwagę nieważność postępowania, orzeka co do istoty sprawy stosownie do wyników postępowania (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07, zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 9 czerwca 2016 r. III AUa 806/15). Sąd odwoławczy ma więc nie tylko uprawnienie, ale obowiązek rozważenia na nowo całego zabranego w sprawie materiału oraz jego własnej oceny (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 382)">art. 382 k.p.c.</a>), przy uwzględnieniu zasad wynikających z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2006 r., I PK 169/05).</p> <p>Kierując się prezentowaną wyżej wykładnią wskazanych przepisów Sąd Okręgowy w niniejszym postępowaniu rozważył prawidłowość skarżonego rozstrzygnięcia w kontekście podniesionych zarzutów oraz całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. W konsekwencji Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy dokonał analizy materiału dowodowego, poczynił właściwe ustalenia faktyczne, skutkiem czego zaskarżony wyrok zawiera trafne i odpowiadające prawu rozstrzygnięcie. Sąd Okręgowy podziela dokonane przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne i aprobuje argumentację prawną przedstawioną w motywach zaskarżonego wyroku, nie zachodzi zatem potrzeba ich szczegółowego powtarzania (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 1997r., II UKN 61/97, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 1999 r., I PKN 521/98). Zgodnie bowiem z poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z dnia 15 maja 2007 roku w sprawie V CSK 37/07, surowsze wymagania odnośnie do oceny zgromadzonego materiału i czynienia ustaleń na potrzeby wydania orzeczenia ciążą na Sądzie odwoławczym wówczas, gdy odmiennie ustala on stan faktyczny w sprawie niż to uczynił Sąd I instancji. Inaczej jest natomiast wtedy, gdy orzeczenie wydane na skutek apelacji zmierza do jej oddalenia, a tym samym utrzymuje w mocy ustalenia poczynione przez Sąd I instancji. W takim bowiem przypadku, jakkolwiek wyrok sądu odwoławczego powinien opierać się na jego własnych i samoistnych ustaleniach, za wystarczające można uznać stwierdzenie, że przyjmuje on ustalenia faktyczne i prawne Sądu I instancji jako własne.</p> <p>W ocenie Sądu Okręgowego zarzuty apelacyjne w istocie stanowią powtórzenie twierdzeń prezentowanych przez Sądem Rejonowym i są jedynie prawną polemiką z prawidłowymi motywami zaskarżonego rozstrzygnięcia wyrażonymi w pisemnym uzasadnieniu wydanego orzeczenia. Sprowadzają się one jedynie do forsowania tezy o 10 - letnim terminie przedawnienia roszczenia objętego pozwem. Sąd Okręgowy w pełni podziela ocenę prawną zaprezentowaną w pisemnym uzasadnieniu wyroku, że roszczenie powodów o odsetki od należności głównych z tytułu diet za podróże służbowe oraz odpraw pieniężnych, podlegały trzyletniemu terminowi przedawnienia zgodnie z normą <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291 § 1 k. p.</a> </p> <p>Sąd Okręgowy zważył, że zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291 § 1 k. p.</a> roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Terminy przedawnienia nie mogą być skracane ani przedłużane przez czynność prawną (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 4)">art. 291 § 4 k. p.</a>).</p> <p>Przedawnienie roszczenia oznacza, że objętego nim świadczenia nie można dochodzić przed sądem. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 292)">art. 292 k. p.</a> roszczenia przedawnionego nie można dochodzić, chyba że ten, przeciwko komu roszczenie przysługuje, zrzeka się korzystania z przedawnienia. W uchwale z dnia 6 marca 1998 r. (III ZP 50/97) Sąd Najwyższy stwierdził, że po upływie terminu przedawnienia roszczenia ze stosunku pracy ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się z korzystania z zarzutu przedawnienia.</p> <p>Warunkiem zachowania trzyletniego terminu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291)">art. 291 k. p.</a> jest wytoczenie powództwa przeciwko pracodawcy, który powinien w danej sprawie występować, jako pozwany.</p> <p>W ocenie Sądu Okręgowego zarzut apelacyjny naruszenia przez Sąd I instancji przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a> oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 ()">kodeksu pracy</a> jest całkowicie chybiony i nie znajduje żadnego uzasadnienia w realiach niniejszej sprawy. Sąd Okręgowy w pełni podziela w tym zakresie prawidłowe rozważania Sądu Rejonowego, który precyzyjnie i wszechstronnie ustosunkował się do tego zarzutu zgłaszanego w toku postępowania pierwszo instancyjnego. W realiach faktycznych sprawy w odniesieniu do roszczenia o zapłatę odsetek, należałoby w tym względzie stosować <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 118)">art. 118 k.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 k. p.</a>, który mówi o przedawnieniu roszczeń okresowych.</p> <p>Przystępując do rozstrzygnięcia powyższej kwestii godzi się przypomnieć, że generalnie cel i funkcja instytucji przedawnienia sprowadzają się do usunięcia stanu niepewności prawnej w sytuacji, gdy uprawniony przez bardzo długi czas, określony przez ustawodawcę, nie wykonuje swoich praw podmiotowych, nie realizuje przysługujących mu roszczeń. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 295;art. 295 § 1;art. 295 § 1 pkt. 1)">art. 295 § 1 pkt 1 k. p.</a> termin przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed właściwym organem powołanym do rozstrzygania sporów lub egzekwowania roszczeń przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Czynnością taką jest wniesienie pozwu. Aby jego wniesienie było skuteczne należy zachować formalne wymogi tego pisma procesowego, w tym konieczne jest dokładne określenie żądania, co w sprawie o zapłatę, jak w sprawie niniejszej, sprowadza się do oznaczenia dochodzonej kwoty pieniężnej (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 187;art. 187 § 1;art. 187 § 1 pkt. 1)">art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.</a>). Pozew, w którym powód świadomie lub nieświadomie nie wystąpił z całym przysługującym mu w stosunku do pozwanego żądaniem nie przerywa biegu przedawnienia co do tej części roszczenia w znaczeniu materialnoprawnym, która pozostała poza żądaniem tego pozwu. Zasadnicze znaczenie ma w tej kwestii zmiana przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(1))">art. 477<sup> <!-- -->1</sup> k.p.c.</a> (skreślenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 187 § 1;§ 1(1))">§ 1 i 1<sup> <!-- -->1</sup> </a>) oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321)">art. 321 k.p.c.</a> (skreślenie § 2), które przewidywały możliwość orzekania przez sąd o roszczeniach, które wynikają z faktów przytoczonych przez pracownika także wówczas, gdy roszczenie nie było objęte żądaniem pracownika lub gdy było zgłoszone w rozmiarze mniejszym niż usprawiedliwiony wynikiem postępowania. Na skutek wyeliminowania z porządku prawnego powyższych przepisów sąd jest związany żądaniem zgłoszonym przez stronę i nie może orzekać ponad żądanie.</p> <p>Argumentacja taka – jako zgodna z celem instytucji przedawnienia, wykładnią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 321)">art. 321 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(1))">art. 477 <sup> <!-- -->1</sup> k.p.c.</a> w obecnym brzmieniu– znalazła swój wyraz w wyrokach Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2007 r., III PK 90/06 i z dnia 16 listopada 2010 r., I PK 79/10. Argumentację wskazaną w tych orzeczeniach Sąd Okręgowy w pełni podziela.</p> <p>Sąd II instancji zważył, że strona powodowa miała realną możliwość wystąpienia o odsetki w pozwie o roszczenie główne kierowanym wówczas do Sądu Rejonowego w Gnieźnie, bądź w oddzielnym powództwie. Strona powodowa mogła również wezwać pozwaną do próby ugodowej, co przerwałoby bieg przedawnienia. Nie można przy tym stwierdzić, że pozew o zapłatę odpraw lub diet z tytułu podróży służbowych był czynnością podjętą przed właściwym organem powołanym do rozstrzygania sporów przedsięwziętą bezpośrednio w celu ustalenia prawa powoda do roszczenia o zapłatę odsetek, gdyż roszczenie to, aż do momentu wytoczenia niniejszego powództwa nie było w ogóle podnoszone przez powodów. W odniesieniu wiec do roszczenia o zapłatę odsetek bieg przedawnienia nie został w ogóle przerwany w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 295;art. 295 § 1)">art. 295 § 1 k. p.</a> </p> <p>Sąd Okręgowy zwraca uwagę, że dochodzenie roszczenia o odsetki jest niezależne od dochodzenia roszczenia głównego. Wierzyciel może dochodzić najpierw roszczenia głównego, a dopiero później roszczenia o odsetki. W odniesieniu do przerwy biegu terminu przedawnienia nie ma normy prawnej wprowadzającej skutek przerwy przedawnienia roszczenia o odsetki, jeżeli dokonano czynności skutkującej przerwą przedawnienia roszczenia głównego. W rezultacie możliwe jest przerwanie biegu terminu przedawnienia roszczenia o zapłatę należności głównej i jednocześnie nieprzerwanie terminu przedawnienia roszczenia o zapłatę odsetek.</p> <p>Nie można zgodzić się z twierdzeniem strony skarżącej, że wobec stwierdzenia obowiązku zapłaty świadczenia głównego prawomocnym wyrokiem sądu wydanym w 2016 roku, roszczenie o odsetki przedawniłoby się najpóźniej w roku 2026. Sąd Okręgowy zwraca uwagę, że roszczenie o odsetki nie było dochodzone w postępowaniu wraz ze świadczeniem głównym. Z kolei świadczenie główne wygasło wobec dokonanej zapłaty. Wobec powyższego nie należy w tym przypadku stosować terminów przedawnienia wskazanych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 5)">art. 291 § 5 k. p.</a> do kwestii związanej z przedawnieniem roszczenia o odsetki.</p> <p>W realiach przedmiotowej sprawy pozew o zasądzenie odsetek od należności głównych z tytułu diet za podróże służbowe oraz odpraw pieniężnych został złożony dopiero w dniu 10 lutego 2017 r., a więc po upływie 3 letniego terminu przedawnienia wynikającego z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 291;art. 291 § 1)">art. 291 § 1 k. p.</a>, który upłynął w dniu 30 listopada 2016 r.</p> <p>Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy stwierdził, że skarżone rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego było prawidłowe, gdyż Sąd ten na podstawie zebranego materiału dowodowego wyczerpująco ustalił stan faktyczny, jak również zasadnie i adekwatnie do ustalonego stanu faktycznego wskazał przepisy prawa stanowiące podstawę rozstrzygnięcia. Z kolei podniesione przez stronę skarżącą zarzuty stanowiły jedynie nietrafną i nieuzasadnioną polemikę z prawidłowym rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego i nie mogły skutkować jego wzruszeniem. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a> oddalił apelację strony powodowej jako bezzasadną.</p> <p>O kosztach procesu Sąd orzekł zgodnie z ogólną regułą odpowiedzialności za wynik sprawy, jako że powodowie przegrali sprawę w całości, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 § 1 i 3 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 k.p.c.</a> Sąd zasądził od każdego z powodów na rzecz pozwanej po 450 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, ustaloną na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99 § 9;art. 99 § 9 ust. 1;art. 99 § 9 ust. 1 pkt. 2)">§ 9 ust. 1 pkt 2</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99 § 2;art. 99 § 2 pkt. 3)">§ 2 pkt 3</a> w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265 t.j.).</p> <p>SSO Monika Rosłan - Karasińska SSO Zbigniew Szczuka SSO Dorota Michalska</p> <p> <strong> <!-- -->Zarządzenie:</strong> <span class="anon-block">(...)</span> </p> <p> <span class="anon-block">(...)</span> </p> </div>