I OZ 1099/19

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Rafał Stasikowski po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 1959/18 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi R. P. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [..] września 2018 r. w przedmiocie określenia zdolności do służby w Policji postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 25 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 1959/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. Pr. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [..] września 2018 r. w przedmiocie określenia zdolności do służby w Policji. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że R. P. pismem z dnia 15 października 2018 r. wniósł skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [.].] września 2018 r. Sąd pismem z dnia 15 listopada 2018 r. wezwał Skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi przez nadesłanie jednego egzemplarza odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego celem doręczenia go uczestnikowi postępowania. Skarżący został pouczony, że nieusunięcie braku formalnego w terminie 7 dni spowoduje odrzucenie skargi. Przesyłka sądowa zawierająca wezwanie została z uwagi na niemożność jej osobistego doręczenia Skarżącemu złożona w placówce pocztowej 26 listopada 2018 r. na okres 14 dni z adnotacją o jej doręczeniu, o czym zawiadomiono Skarżącego umieszczając stosowne zawiadomienie w drzwiach adresata (awizo). Powtórnej awizacji dokonano 4 grudnia 2018 r. Skarżący, po upływie 14 dni od dnia pierwszej awizacji, nie odebrał przesyłki, dlatego Urząd Pocztowy zwrócił ją Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie z adnotacją – "nie podjęto w terminie dnia 12 grudnia 2018 r.". Sąd stwierdził, że skoro w świetle art. 57 § 1 w zw. z art. 47 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.) skarga obarczona była istotnym brakiem formalnym w postaci niedołączenia odpisu skargi dla uczestnika postępowania, a Skarżący w toku postępowania nie zmienił adresu, ani nie wskazał innego adresu do doręczeń, wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi uznano za doręczone z dniem 10 grudnia 2018 r. w trybie art. 73 p.p.s.a. Mając to na uwadze, Sąd przyjął, że termin do uzupełnienia braku formalnego skargi upłynął bezskutecznie z dniem 17 grudnia 2018 r. Zażalenie na to postanowienie wniósł R. P. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że mimo przedstawienia przez Skarżącego okoliczności uprawdopodabniających, że do uchybienia terminu uzupełnienia braku formalnego doszło bez jego winy, termin nie został przywrócony. Skarżący wskazał, że skargę przesłał za pośrednictwem Centralnej Komisji Lekarskiej, która miała możliwość wykonania kopii skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga musi odpowiadać wymaganiom stawianym przez art. 46 p.p.s.a. wszystkim pismom w postępowaniu sądowym oraz zawierać dodatkowe elementy określone w art. 57 § 1 pkt 1–4 p.p.s.a. Art. 47 § 1 p.p.s.a. wskazuje nadto, że do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Każde pismo strony, w tym także skarga, powinno zawierać jego odpisy, a w wypadku wymienienia w piśmie załączników – także odpisy załączników. Jest to bezwzględnie konieczne do doręczenia ich stronom i uczestnikom postępowania sądowoadministracyjnego. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13 wskazano, że niedołączenie przez stronę skarżącą wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. W glosie do tej uchwały słusznie wskazano, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi powinno być opatrzone wyznaczonym przepisami prawa rygorem określającym następstwa, jakich należy się spodziewać w wypadku niezrealizowania wezwania w określonym terminie. W wypadku gdy wezwanie nie zostaje zrealizowane, a przewodniczący przeszedłby nad tym do porządku dziennego i wydał polecenie sporządzenia odpisów w sądzie, kierując sprawę do dalszego procedowania, wnoszący pismo otrzymałby sygnał, że niezrealizowanie wezwania pochodzącego od sądu nie musi pociągać za sobą konsekwencji, jakie z niego wynikały. To zaś nie mogłoby pozytywnie wpływać na powagę sądu i potencjalną skuteczność kolejnych kierowanych do strony wezwań (K. Celińska-Grzegorczyk, Glosa do uchwały NSA z 18.12.2013 r., I OPS 13/13, OSP 2014/9, poz. 84; por. także M. Kiełbowski, Glosa do uchwały NSA z 18.12.2013 r., I OPS 13/13, "Palestra" 2014/7–8, s. 129–133). Argumentację tę w pełni podziela Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający tę sprawę. Wbrew argumentacji zażalenia, organ nie był uprawniony do samodzielnego sporządzenia odpisu skargi. Zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a., organ wyłącznie przekazuje sądowi skargę wraz z uporządkowanymi aktami sprawy. Przede wszystkim wskazać należy, że z przepisu tego w żadnej mierze nie wynika, aby organ był zarówno uprawniony, jak i zobowiązany do badania braków formalnych skargi przed jej przekazaniem do sądu, której to czynności dokonuje dopiero sąd administracyjny. W niniejszej sprawie, wobec stwierdzenia przez Sąd braku formalnego skargi w postaci niedołączenia jej odpisu dla doręczenia uczestnikowi postępowania, Sąd prawidłowo wezwał Skarżącego do uzupełnienia braku formalnego w stosownym terminie pod rygorem odrzucenia skargi. Następnie Sąd prawidłowo ocenił, że w sprawie miało miejsce skuteczne doręczenie przedmiotowego wezwania w trybie zastępczym zgodnie z art. 73 p.p.s.a. Instytucja doręczenia zastępczego została bowiem zastosowana z uwagi na niemożność doręczenia Skarżącemu przesyłki w trybie zwykłym, pozostawiono przedmiotowe pismo na przechowanie przez okres czternastu dni w placówce pocztowej oraz dwukrotnie zawiadomiono Skarżącego o pozostawieniu pisma i poinformowano o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej. Odpowiadając na stanowisko przedstawione w zażaleniu wskazać należy, że kwestia oceny istnienia okoliczności uprawdopodabniających przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi nie może podlegać weryfikacji na obecnym etapie postępowania zażaleniowego. Problem ten był już badany przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 8 maja 2019 r., sygn. akt I OZ 363/19 oddalił zażalenie R.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Wa 1959/19 o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Ocena okoliczności uprawdopodabniających brak winy w uchybieniu terminu nie może być dokonywana ponownie na obecnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego po prawomocnym rozstrzygnięciu tej kwestii przez Naczelny Sąd Administracyjnym we właściwym postępowaniu w tym przedmiocie. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.