II OZ 912/20

SENTENCJA Dnia 27 października 2020 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 27 października 2020 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. S. i T. S. – działających w ramach spółki cywilnej [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 września 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 362/20 o odrzuceniu skargi K. S. i T. S. – działających w ramach spółki cywilnej [...] z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem z 2 września 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 362/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) we Wrocławiu odrzucił skargę K. S. i T. S. – działających w ramach spółki cywilnej [...] z/s w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] (SKO lub Kolegium) z [...] maja 2020 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że skargą z 25 czerwca 2020 r. (data nadania w placówce wyznaczonego operatora) K.S. i T. S. zakwestionowali ww. decyzję Kolegium w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Sąd pierwszej instancji zauważył, że z akt administracyjnych sprawy wynika, iż kwestionowana skargą decyzja SKO została doręczona stronie skarżącej w dniu 25 maja 2020 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął więc z dniem 24 czerwca 2020 r. Tymczasem skargę nadano w placówce operatora wyznaczonego w dniu 25 czerwca 2020 r., a więc po upływie ustawowego terminu, wobec czego, w myśl art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., Ppsa), sąd ten zobligowany był odrzucić skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli skarżący, reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonemu w całości postanowieniu zarzuca się naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 Ppsa w zw. z art. 53 § 1 oraz w zw. z art. 39 i n. Ppsa poprzez odrzucenie skargi, a to wobec błędnego uznania, że nie została wniesiona w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie skarżącej rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, w sytuacji gdy skarżący otrzymali zaskarżoną decyzję faktycznie w dniu 26 maja 2020 r., a sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że decyzja SKO została prawidłowo doręczona w dniu 25 maja 2020 r. Biorąc powyższe pod uwagę, strona skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Jednocześnie mając na uwadze oczywistą zasadność niniejszego zażalenia, poddano pod rozwagę sądu pierwszej instancji uchylenie zaskarżonego postanowienia w trybie autokontroli, stosownie do art. 195 § 2 Ppsa. W ocenie strony skarżącej decyzja SKO nie została prawidłowa doręczona skarżącym. Jak wynika z potwierdzeń odbioru decyzja ta została doręczona osobie nieuprawnionej do odbioru jakichkolwiek przesyłek w imieniu skarżących. Skarżący otrzymali bowiem zaskarżoną decyzję dopiero w dniu 26 maja 2020 r. z informacją, że została ona odebrana przez pracownika innej firmy. Z informacji otrzymanych od osoby, która finalnie przekazała korespondencję wynikało, że została ona odebrana w dniu 26 maja 2020 r. i taką datę skarżący przyjęli jako datę doręczenia decyzji. W dalszej części wskazano na widniejący na zwrotnym potwierdzeniu odbioru nieczytelny podpis odbiorcy i podkreślono, że skarżący nie zatrudniają, nie upoważniali do odbioru korespondencji, ani też nie prowadzą gospodarstwa domowego z osobą o imieniu U., której prawdopodobnie podpis widnieje na potwierdzeniu odbioru. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Istota sprawy sprowadza się do oceny prawidłowości doręczenia stronie skarżącej zaskarżonej decyzji SKO. Sąd pierwszej instancji przyjął, że została ona prawidłowo doręczona skarżącym w dniu 25 maja 2020 r. Skarżący kwestionują prawidłowość tego doręczenia podnosząc, że nie upoważniali, nie zatrudniają, ani też nie prowadzą gospodarstwa domowego z osobą o imieniu U., której prawdopodobnie podpis widnieje na potwierdzeniu odbioru. Ponadto wskazują na niedokonanie przez doręczyciela prawidłowej adnotacji na dowodzie obu doręczeń, komu istotnie doręczono przedmiotowe pismo. Doręczanie pism w postępowaniu administracyjnym regulują przepisy Działu 8 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2020, poz. 256, K.p.a.). Za skuteczne należy zatem uznać tylko doręczenie dokonane zgodnie z tymi przepisami, tj. art. 39 – 49 K.p.a. Stosownie do treści art. 39 K.p.a., organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy, zaś w myśl art. 40 K.p.a., pisma doręcza się stronie, a gdy działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Zgodnie natomiast z art. 42 § 1 K.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Z kolei, według przepisu art. 45 K.p.a., jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism. Art. 43 K.p.a. określa komu i w jak sposób powinno nastąpić skuteczne doręczenie zastępcze. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Ustawodawca, regulując w art. 43 K.p.a. tryb doręczenia pośredniego, określił kilka przesłanek, których łączne spełnienie umożliwia zastosowanie tej instytucji. Jednym z takich wymogów jest nieobecność adresata w mieszkaniu. Drugim istotnym warunkiem jest oddanie pisma za pokwitowaniem do rąk wskazanych osób, to jest dorosłego domownika, sąsiada lub dozorcy domu. W realiach niniejszej sprawy nie sposób jednak stwierdzić komu doręczono decyzję, kto faktycznie ją odebrał. Na potwierdzeniu odbioru nie zaznaczono bowiem wyraźnie i jednoznacznie właściwej opcji. Miejsce (kwadrat do zakreślenia) oznaczające faktycznego odbiorcę pozostał niezakreślony, co zasadnie podnosi się w zażaleniu, brak również chociażby odcisku pieczęci firmowej spółki. Dodatkowe wątpliwości budzi fakt wpisania przez doręczyciela nieczytelnego imienia i nazwiska odbiorcy przesyłki, co uniemożliwia jednoznaczną identyfikację osoby, która odebrała przedmiotową przesyłkę. Zatem doręczyciel nie ustalił komu doręczył przesyłkę. Również na podstawie akt sprawy nie jest możliwe stwierdzenie kim dla stron skarżących jest osoba o imieniu U., która odebrała przedmiotową przesyłkę. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy osoba o takim imieniu nie odbierała wcześniej korespondencji kierowanej do stron postępowania. Analiza akt niniejszej sprawy, wespół z argumentacją strony skarżącej wywiedzionej w zażaleniu nasuwają zatem wątpliwości co do tego, czy może być ona uznana za kogoś w rozumieniu art. 43 K.p.a. i czy pokwitowanie odbioru przez nią przesyłek adresowanych do skarżących mogło być uznane za skuteczne doręczenie w trybie powołanego przepisu. W tej sytuacji należało uznać, że odrzucenie skargi K. S. i T. S. – działających w ramach spółki cywilnej [...] z/s w [...] było przedwczesne z uwagi na brak jednoznacznego ustalenia, czy doręczenie zastępcze zaskarżonej decyzji w trybie art. 43 K.p.a. było prawidłowe. W toku ponownego rozpoznania sprawy sąd pierwszej instancji powinien wyjaśnić wszystkie okoliczności związane z doręczeniem zastępczym adresowanych do skarżących przesyłek zawierających decyzję Kolegium, w tym w szczególności powinien wziąć pod uwagę kwestię dotyczącą jednoznacznego ustalenia, kto odebrał przedmiotową przesyłkę i jeśli nie był to adresat, czy osoba ta była do odbioru takiej przesyłki upoważniona. Ewentualne nieprawidłowe doręczenie przedmiotu późniejszej skargi nie może stanowić zamknięcia drogi do sądowej ochrony interesów stron. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa, postanowił jak w sentencji.