I SAB/Lu 5/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz Sędziowie NSA Danuta Małysz, WSA Andrzej Niezgoda (sprawozdawca) Protokolant starszy asystent sędziego Anna Gilowska po rozpoznaniu w dniu 23 października 2020 r. sprawy ze skargi M. G. na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w zakresie doręczenia decyzji postanawia - odrzucić skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...]. M. G., dalej: "podatniczka", "skarżąca", wniosła skargę na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...], dalej: "Naczelnik Urzędu Skarbowego", "organ", polegającą na niedoręczeniu podatniczce decyzji z dnia [...] i decyzji z dnia [...] orzekających o odpowiedzialności podatniczki za zobowiązania podatkowe H. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, dalej: "spółka". W skardze podatniczka zarzuciła organowi rażące naruszenie prawa, a konkretnie art. 211 w zw. z art. 120, 121 § 1, art. 122, 123 § 1, art. 125 § 1, art. 127, 139 § 1 i z art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez niedoręczenie skarżącej, jako jedynej stronie postępowania, wskazanych decyzji, tj. bezczynność w sprawie odpowiedzialności członka zarządu spółki za zobowiązania podatkowe. Formułując powyższe zarzuty skarżąca wniosła o: 1) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności poprzez niedoręczenie podatniczce będącej jedyną stroną postępowania decyzji; 2) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) zobowiązanie organu do doręczenia podatniczce decyzji; 4) orzeczenie, że istnieje obowiązek organu doręczenia decyzji podatniczce; 5) przeprowadzenie rozprawy; 6) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Uzasadniając skargę wskazała skarżąca, że organ przesłał decyzje na adres nieaktualnego już wówczas miejsca jej zamieszkania i zameldowania, czego konsekwencją było bezzasadne przyjęcie skutku doręczenia. Podniosła, że od kilku już lat mieszka w [...] przy ul. P. Organ nie uwzględnił próśb skarżącej o doręczenie jej decyzji, by mogła się z nimi zapoznać i ewentualnie zaskarżyć. Skarżąca podkreśliła, że doręczenie decyzji jest obowiązkiem organu. Brak doręczenia decyzji utrzymuje stan niezałatwienia sprawy. Wydanie decyzji należy zaś rozumieć szeroko, czyli zarówno sporządzenie dokumentu decyzji, jak i zakomunikowanie decyzji adresatowi, czyli jej doręczenie zgodnie z prawem (m.in. uchwała NSA z dnia 4 grudnia 2000 r., sygn. akt FPS 10/00). Skarżąca złożyła ponaglenie, które organ wyższego stopnia, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2020 r., uznał za nieuzasadnione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Jego zdaniem, wydane decyzje zostały doręczone i weszły do obrotu prawnego. Skarżąca nie dokonała aktualizacji danych w zakresie zmiany adresu miejsca zamieszkania, w związku z czym organ przesłał decyzje na adres ustalony na podstawie danych figurujących w rejestrze podatników. Z akt sprawy wynika, że organ w stosunku do skarżącej wydał decyzję datowaną na [...] oraz decyzję datowaną na [...] obie orzekające o solidarnej odpowiedzialności skarżącej jako członka zarządu spółki. Decyzje te zostały przesłane na adres podatniczki w [...], ul. C. i uznane za doręczone w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (obecnie Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.). Pismo zawierające pierwszą ze wskazanych decyzji zostało uznane za doręczone [...] marca 2016 r., zaś pismo zawierające drugą z decyzji – [...]. W dniu [...] kwietnia 2013 r. podatniczka złożyła do organu zgłoszenie aktualizacyjne ZAP-3 ze wskazaniem adresu w [...] ul. C. W złożonym do organu w dniu [...] kwietnia 2015 r. zeznaniu PIT-37 za 2014 r. wskazała, jako aktualny adres zamieszkania także adres: [...] ul. C. Dopiero w złożonym [...] kwietnia 2016 r. do właściwego organu zeznaniu PIT-37 za 2015 r. wskazała, jako aktualny adres zamieszkania [...], ul. P. Taki też adres zameldowania skarżącej wynika z dowodu osobistego wystawionego w dniu [...] listopada 2011 r. W okresie od 31 grudnia 2014 r. do 29 kwietnia 2016 r. skarżąca nie składała zgłoszenia aktualizacyjnego ZAP-3 lub innych dokumentów świadczących o zmianie adresu miejsca zamieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd odrzuca skargę: 1) jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego; 2) wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia; 3) gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi; 4) jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona; 5) jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie; 5a) jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego; 6) jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Jak zaś stanowi art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z kolei zgodnie z § 2 tego artykułu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sąd podziela pogląd prezentowany w piśmiennictwie, zgodnie z którym skarga na bezczynność, zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., przysługuje wyłącznie w zakresie, w jakim przysługuje skarga do sądu administracyjnego na akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a. (por. R. Hauser, M. Wierzbowski,, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H.Beck 2019, s. 91). Zdaniem Sądu, powyższy pogląd odnieść należy również do skargi na bezczynność ujętej w 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. Należy zatem zauważyć, że przedmiotem skargi do sądu mogą być decyzje oraz określone postanowienia, a także inne akty i czynności, które nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, są podejmowane w sprawach indywidualnych, mają charakter publicznoprawny oraz dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa (por. R. Hauser, M. Wierzbowski,, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H.Beck 2019, s. 72), a także pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających. Skarżąca zarzuca organowi bezczynność poprzez niedoręczenie jej dwóch wskazanych decyzji w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej. Istota sporu w sprawie niniejszej polega zatem na rozstrzygnięciu, czy dopuszczalna jest odrębnie realizowana sądowa kontrola czynności doręczenia decyzji. W ocenie Sądu, podzielającego pogląd sformułowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki z dnia 30 października 2017 r, sygn. akt I FSK 1479/17 oraz z dnia 4 września 2019 r., sygn. akt I OSK 1031/19), czynność doręczenia stronie decyzji nie mieści się w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-3 i 4a p.p.s.a. Nie stanowi także czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 4 wskazanej ustawy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 30 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 1979/14; 12 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1788/12; 19 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 438/08 oraz z 9 kwietnia 2015 r., sygn. akt I GSK 397/15). Ten ostatni przepis odnosi się bowiem do działań materialno-technicznych organu, wywołujących określone skutki prawne. Doręczenie wywołuje zaś ten skutek, że od daty doręczenia biegnie dla strony termin do wniesienia określonych środków zaskarżenia. Nie przyznaje jednak, nie stwierdza i nie uznaje żadnych uprawnień i obowiązków. Prawidłowość doręczenia decyzji może być oceniana przez organ podatkowy w toku postępowania odwoławczego. Może być też przedmiotem badania przez sąd administracyjny przy ocenie legalności danego aktu. Niewykonanie takiej czynności nie stanowi jednak przejawu bezczynności czy przewlekłego prowadzenia postępowania. Nie podlega zaś kontroli sądowej w drodze odrębnej skargi. Mając powyższe na uwadze, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jako że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.