I GZ 239/07

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Rafał Batorowicz po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Z. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 16 października 2007 r. sygn. akt V SA/Wa 1979/07 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 16 października 2007 r., sygn. akt V SA/Wa 1979/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił Z. G. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego. W uzasadnieniu postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania może mieć miejsce tylko w sytuacjach ściśle określonych w przepisie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., tj. w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji podał, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego, co miałoby miejsce w wypadku utraty przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem. Nadto Sąd podał, że o wstrzymaniu wykonania sąd orzeka na wniosek skarżącego, a wobec tego jest on zobowiązany wykazać, że wykonanie aktu lub czynności przed rozpoznaniem skargi może spowodować dla niego ww. skutki. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji uznał, że wykonanie zaskarżonej decyzji związane jest bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym, które ze swej natury ma charakter odwracalny. Sąd zwrócił także uwagę na fakt, iż skarżący zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej, a więc wykonanie zaskarżonej decyzji nie może już spowodować zlikwidowania działalności, a tym samym miejsca pracy. Ze względu na powyższe, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego. Pismem z dnia 26 października 2007 r. Z. G. złożył zażalenie na powyższe postanowienie oraz wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. W uzasadnieniu zażalenia Z. G. stwierdził, iż w wypadku prowadzenia egzekucji zajęta zostałaby jego renta, stanowiąca główne źródło utrzymania, co skutkowałoby pozbawieniem zarówno skarżącego jak i jego dzieci "środków do życia, nawet gdyby zajmowano świadczenia rzędu kilkaset złotych". Nadto skarżący podał, że stan jego zdrowia uniemożliwia mu uzyskanie dodatkowych dochodów. W konkluzji Z. G. wskazał, iż z powyższych względów zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia dla niego skutków w wypadku niewstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wskazał na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku niewstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skutkiem takim, według Z. G. byłoby spowodowane zajęciem jego renty, pozbawienie skarżącego oraz jego dzieci środków do życia. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, iż ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w art. 8 - 10 wprowadza ograniczenia w egzekucji administracyjnej. Jedno z takich ograniczeń przewiduje art. 10 § 3 zgodnie z którym, do egzekucji z rent stosuje się przepisy o egzekucji ze świadczeń przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Nadto art. 10 § 4 wyłącza z egzekucji administracyjnej m. in. świadczenia alimentacyjne, zaliczki alimentacyjne i świadczenia rodzinne. Regulacje te stanowią odstępstwo od ogólnych reguł egzekucji w administracji, co stanowi o szczególnym, ochronnym podejściu ustawodawcy wobec osób znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej. Ponadto ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) w art. 139 – 141 wprowadza kolejną ochronę humanitarną polegającą na wyłączeniu z egzekucji kwot koniecznych dla zapewnienia niezbędnych środków do życia zarówno uprawnionemu z tytułu renty, jak i osobom wobec których zobowiązany jest on do wypłaty świadczeń alimentacyjnych. Wobec powołanych powyżej przepisów stanowiących rodzaj ochrony uprawnionych z tytułu renty, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący, wbrew swoim twierdzeniom, nie zostanie pozbawiony środków do życia, ani możliwości pomocy małoletnim dzieciom, w wyniku przeprowadzenia egzekucji. Ponadto zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, że wykonanie decyzji Dyrektora Izby Celnej, wiąże się ze świadczeniem pieniężnym, które ze swej istoty ma charakter odwracalny. O nieodwracalnym skutku można by mówić wtedy, kiedy wykonanie decyzji spowodowało zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego. W niniejszej sprawie ten skutek nie nastąpi, skoro Z. G. wcześniej zaprzestał prowadzenia tej działalności. W związku z niespełnieniem przesłanek wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.