I GSK 1637/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku A. S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej A.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 3043/22 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 października 2022 r., nr RYB.wpl.511.30.2022 w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 listopada 2023 r. oddalił skargę A. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 18 października 2022 r. w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku A. S. wniósł m.in. na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 oraz art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) o wstrzymanie wykonania w całości tego wyroku. W uzasadnieniu wniosku powołał się na obydwie przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. ryzyko wyrządzenia znacznej szkody oraz możliwość spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazał, że aktualnie skarżący mierzy się z szeregiem wyzwań związanych ze skutkami pandemii Covid-19 oraz z nadzwyczajną zmianą stosunków gospodarczych spowodowaną kryzysem gospodarczym, drastycznym wzrostem cen, wzrostem kosztów stałych, wysokim poziomem inflacji, niekorzystnym kursem walut itp. Wszystkie te okoliczności odcisnęły piętno w niemal każdej płaszczyźnie prowadzonej przez skarżącego działalności, a przede wszystkim okoliczności te wpływają niekorzystnie na aktualną zdolność finansową i sytuację majątkową skarżącego. Konieczność dokonania w tym momencie zwrotu środków (91 330 zł) istotnie wpłynęłaby na kondycję finansową przedsiębiorstwa skarżącego. Wnioskodawca wskazał, że wykonanie decyzji w znaczny sposób utrudniłoby skarżącemu prowadzenie działalności gospodarczej i wiązałoby się ze znacznymi stratami finansowymi oraz z istotnym pogorszeniem kondycji przedsiębiorstwa. Poprzez wstrzymanie wykonania decyzji skarżący uzyska możliwość kontynuowania działalności gospodarczej celem generowania dalszych przychodów i zysków, co będzie leżało w interesie nie tylko skarżącego, ale i finansów publicznych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie. Podkreślenia wymaga, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy (por. postanowienia NSA: z dnia 4 lipca 2012 r., II FZ 456/12; z dnia 26 lutego 2015 r., II FZ 2137/14; z dnia 14 kwietnia 2015 r., II FZ 207/15; z dnia 22 lipca 2015 r., II FZ 497/15). Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania aktu musi w sposób przekonujący przedstawiać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Na skarżącym ciąży zatem obowiązek wykazania, że wystąpiła co najmniej jedna z przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., to jest przedstawienia okoliczności uprawdopodobniających, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje u niego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Tymczasem w tej sprawie uzasadnienie wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji nie spełnia powyższych wymogów. Skarżący bowiem nie uzasadnił należycie sformułowanego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji ani też nie uprawdopodobnił, by w sprawie zaistniała którakolwiek przesłanka z art. 61 § 3 p.p.s.a. We wniosku pełnomocnik skarżącego jedynie w sposób bardzo ogólny wskazał, że wykonanie decyzji "w znaczny sposób utrudniłoby skarżącego prowadzenie działalności gospodarczej i wiązałoby się ze znacznymi stratami finansowymi oraz z istotnym pogorszeniem kondycji przedsiębiorstwa". Zdaniem NSA, powyższe argumenty nie są wystarczające do udzielenia stronie ochrony tymczasowej. Nie zostało bowiem przez stronę wykazane, jaka jest obecnie sytuacja finansowa spółki. W związku z tym NSA nie miał możliwości skonfrontować wysokości zobowiązania wynikającego z zaskarżonej decyzji z faktycznymi możliwościami płatniczymi spółki, a w konsekwencji nie mógł dokonać oceny, czy w związku z wykonaniem tej decyzji faktycznie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym miejscu zauważyć także należy, że samo wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywołuje co do zasady nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności wraz z odsetkami. Pomimo że realizacja zobowiązania publicznoprawnego, którego dotyczy przedmiotowa decyzja, opiewającego na kwotę 91 330 zł może być ze swej istoty dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego, to jednak wywieranie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją wydania decyzji zobowiązującej do zwrotu środków. Przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie jest wyłącznie szkoda, ale taka szkoda, którą można uznać za znaczną. A zatem aby ocenić, czy rzeczywiście wykonanie decyzji może wyrządzić znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest jej odniesienie do sytuacji majątkowej skarżącej. Tymczasem skarżący we wniosku w ogóle nie przedstawił, w jakiej sytuacji obecnie się znajduje, jakim dysponuje majątkiem ani tym bardziej nie uprawdopodobnił okoliczności świadczących o jego trudnej sytuacji stosownymi dokumentami źródłowymi, jak choćby wyciągiem z rachunków bankowych czy dokumentami finansowymi dotyczącymi aktualnej sytuacji prowadzonej działalności. Uzasadnienie wniosku skarżącego sprowadza się do ogólnych informacji i nie zawiera żadnych konkretnych danych obrazujących jego kondycję finansową. W świetle powyższej argumentacji należy uznać, że skoro skarżący we wniosku kierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego w żaden sposób nie wykazał, że spełniona została choć jedna z ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., to brak jest podstaw do zastosowania wobec niego ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania decyzji. Z powyżej przedstawionych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.