III OSK 2223/23

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska (spr.) sędzia NSA Mirosław Wincenciak sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski Protokolant asystent sędziego Dawid Lis po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Opery na Zamku w Szczecinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 czerwca 2023 r. sygn. akt II SAB/Sz 35/23 w sprawie ze skargi P. C. na bezczynność Dyrektora Opery na Zamku w Szczecinie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z 15 czerwca 2023 r. (II SAB/Sz 35/23) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej "P.p.s.a.") w pkt I umorzył postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Dyrektora Opery na Zamku w Szczecinie do udostępnienia informacji publicznej; w pkt II na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. stwierdził bezczynność organu w sprawie wniosku P. C. z 2 lutego 2023 r. w części dotyczącej pkt 3 o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wymienienia podmiotów, od których Opera na Zamku w Szczecinie otrzymała dokumenty finansowe w związku z wydarzeniami: Gala Muzyki Poważnej w dniu 25 czerwca 2021 r. oraz Gala Muzyki Poważnej w dniu 22 kwietnia 2022 r.; w pkt III w oparciu o art. 149 § 1a P.p.s.a. stwierdził, że bezczynność Dyrektora nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; z kolei w pkt IV zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, zgodnie z art. 200 i art. 209 P.p.s.a. Wyrok wydany został w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Wnioskiem z 2 lutego 2023 r. skarżący, powołując się na przepisy art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.; dalej "u.d.i.p.") zwrócił się do instytucji kultury – Opery na Zamku w Szczecinie z żądaniem: 1. przekazania informacji (krótkiego opisu) o zaangażowaniu (ew. udziale) Opery na Zamku w realizację wydarzeń Fryderyk Festiwal: - Gala Muzyki Poważnej w dniu 25 czerwca 2021 r., - Gala Muzyki Poważnej w dniu 22 kwietnia 2022 r.; 2. wymienienia podmiotów, z jakimi Opera na Zamku współpracowała przy ww. wydarzeniach; 3. wymienienia podmiotów, na rzecz których Opera na Zamku sporządzała dokumenty finansowe i od których je otrzymywała w związku z ww. wydarzeniami. Pismem z 16 lutego 2023 r. Zastępca Dyrektora Opery wyjaśniła wnioskodawcy: "Na pytanie nr 1: Opera na Zamku była gospodarzem ww. wydarzeń ze szczególnym przygotowaniem i wykonaniem części artystycznej oraz obsługą techniczną tych wydarzeń. Na pytanie nr 2: 2021: TVP KULTURA, Związek Producentów AudioAfideo, High Events; 2022: Związek Producentów Audio-Video, High Events, TVP KULTURA. Na pytanie nr 3: Opera na Zamku sporządziła dokument finansowy na rzecz High Events". Pismem z 17 lutego 2023 r. wnioskodawca zażądał uzupełnienia informacji w zakresie części drugiej pytania 3 wniosku, a mianowicie wymienienia podmiotów na rzecz których Opera na Zamku sporządzała dokumenty finansowe i od których je otrzymała w związku z powołanymi we wniosku wydarzeniami, a 21 lutego 2023 r. tożsame żądanie skierowano bezpośrednio do Dyrektora Opery wnosząc o uzupełnienie informacji lub wydanie decyzji odmawiającej jej udostępnienia. W piśmie z 2 marca 2023 r. organ, wskazując, że udziela odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji przesłany 17 lutego 2023 r. wyjaśnił, że "nie jest możliwe wymienienie podmiotów, od których Opera na Zamku otrzymała dokumenty w związku z realizacja wydarzenia, ponieważ Opera na Zamku nie otrzymała dokumentów finansowych w związku z realizacją wydarzenia". Pismem z 1 marca 2023 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenia: 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek; 2) art. 10 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieprawidłowym, gdyż tylko częściowym, zrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący domagał się zobowiązania Dyrektora Opery do załatwienia jego wniosku z 2 lutego 2023 r. w zakresie nieudostępnionych informacji oraz zasądzenia od organu na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Z kolei, organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Dyrektor stanął na stanowisku, że nie jest możliwe uzupełnienie odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej już po jej udzieleniu i po terminie jej udostępnienia, co implikowało potraktowanie e-maila skarżącego z 17 lutego 2023 r. jako nowego wniosku o udostępnienie informacji, z terminem na jego odpowiedź upływającym 3 marca 2023 r. Stąd też udzielając odpowiedzi pismem z 2 marca 2023 r. zachowany został 14- dniowy termin wynikający z przepisów u.d.i.p., co uzasadnia wniosek o bezpodstawności skargi na bezczynność. Wspomnianym na wstępie wyrokiem WSA umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do udzielenia odpowiedzi na część drugą pytania 3 wniosku, ponieważ pismem z 2 marca 2023 r. Dyrektor udzielił skarżącemu wnioskowanej informacji. Sąd meriti nie podzielił jednak argumentacji organu, iż udzielona odpowiedź nastąpiła z zachowaniem ustawowego 14- dniowego terminu, co skutkowało stwierdzeniem, iż w sprawie zaistniała sytuacja kwalifikowana jako bezczynność. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, pismo skarżącego z 17 lutego 2023 r. o uzupełnienie stanowiska organu nie mogło zostać potraktowane jako nowy wniosek, gdyż jasno wynika z jego treści, że nawiązuje on do uprzednio złożonego wniosku o udostępnienie informacji, tj. brakującej informacji o którą wnioskował wnioskodawca, a przekazanej 2 marca 2023 r., już po wniesieniu skargi na bezczynność. Organ miał zatem obowiązek udostępnienia wnioskowanych informacji w terminie 14 dni liczonych od daty pierwotnego wniosku, tj. 2 lutego 2023 r., który upłynął bezskutecznie 16 lutego 2023 r. Po tym czasie Dyrektor pozostawał w bezczynności, o czym orzekł WSA w sentencji wyroku. Z racji jednak, że bezczynność ta nie była nacechowana złą wolą czy też poważnym zaniedbaniem Sąd meriti orzekł, iż nie miała ona cech rażącego naruszenia prawa. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zarzucił: I. naruszenie prawa materialnego: 1. art. 10 ust. 1 u.d.i.p. poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, iż złożony wniosek przez stronę przeciwną dnia 17 lutego 2023 r. jest częścią wniosku z dnia 2 lutego 2023 r.; 2. art. 13 ust 1 u.d.i.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, poprzez uznanie, iż termin na złożony 17 lutego 2023 r. wniosek upłynął 16 lutego 2023 r.; 3. art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r., nr 78, poz. 483) poprzez jego błędną wykładnię, nakazującą organowi postępowanie pomimo braku przepisów w obowiązującym systemie prawnym nakładających na stronę skarżącą uprawnienia do owego działania. W uzasadnieniu powyższych zarzutów organ podtrzymał stanowisko jakie zaprezentował w odpowiedzi na skargę, a mianowicie, że dochował terminu na udostępnienie skarżącemu informacji, albowiem pismo skarżącego z 17 lutego 2023 r. stanowiło nowy wniosek skarżącego. Organ wyjaśnił, że w procedurze uregulowanej w ustawie o dostępie do informacji publicznej nie jest unormowana procedura złożenia wniosku o udostępnienie już udostępnionej informacji, a zatem należało przyjąć, że pismo skarżącego z 17 lutego 2023 r. było nowym wnioskiem w sprawie. Organ wniósł o uchylenie w całości wyroku oraz przekazanie przedmiotowej sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zażądano rozpoznania sprawy na rozprawie. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została złożona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Istota problemu sprowadza się wyłącznie do jednego zagadnienia, a mianowicie czy Sąd pierwszej instancji zasadnie przyjął uchybienie przez podmiot zobowiązany 14 – dniowego terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie żądania skarżącego udzielenia mu informacji co do części pytania z punktu 3 wniosku z 2 lutego 2023 r. które dotyczyło "wymienienia podmiotów na rzecz których Opera na Zamku sporządzała dokumenty finansowe i od których je otrzymywała w związku z ww. wydarzeniami", a tym samym czy Sąd ten zasadnie stwierdził, że miała miejsce bezczynność organu w rozpoznaniu ww. wniosku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko Sądu pierwszej instancji jest poprawne. Analiza treści korespondencji stron dowodzi, że organ w piśmie z 16 lutego 2023 r. nie odpowiedział na wszystkie pytania skarżącego zawarte we wniosku z 2 lutego 2023 r. W odniesieniu bowiem do cytowanego wyżej pytania wyjaśnił jedynie: "Opera na Zamku sporządziła dokument finansowy na rzecz: High Events". Brak jest zatem w treści pisma z 16 lutego 2023 r. informacji na temat tego czy Opera od jakiś podmiotów otrzymała dokumenty finansowe w związku z wydarzeniami tj. Galami Muzyki Poważnej w dniach 25 czerwca 2021 r. i 22 kwietnia 2022 r. Odpowiedź w tym zakresie została udzielona dopiero na skutek prośby skarżącego z 17 lutego 2023 r. "o uzupełnienie odpowiedzi". Stanowisko organu, że prośba ta stanowiła nowy wniosek nie znajduje zatem potwierdzenia ani w treści powołanych pism, ani w argumentacji organu. Fakt, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje, jak wyjaśnił organ, "procedury złożenia wniosku o uzupełnienie już udostępnionej informacji", a to oznacza że "obligatoryjnie należało przyjąć, iż pismo strony z 17 lutego 2023 r. było osobnym wnioskiem" jest pozbawione logiki. Podmiot zobowiązany nie wyjaśnił skarżącemu w odpowiedzi na wniosek z 2 lutego 2023 r., że od żadnego z podmiotów nie otrzymał dokumentów finansowych w związku z podanymi wydarzeniami. Tej informacji zabrakło przecież w treści pisma z 16 lutego 2023 r. Pojawiła się ona dopiero na skutek ponaglenia organu przez skarżącego w mailu z 17 lutego 2023 r. Gdyby nie ten mail i udzielona na niego odpowiedź z 2 marca 2023 r. organ pozostawałby w bezczynności co do załatwienia części wniosku z 2 lutego 2023 r. W podanych okolicznościach Sąd pierwszej instancji prawidłowo zatem zastosował art. 13 ust. 1 ustawy i uznał, że podmiot zobowiązany uchybił 14 - dniowemu terminowi na udostępnienie informacji publicznej. W konsekwencji Sąd nie naruszył jakichkolwiek regulacji prawnych przywołanych w skardze kasacyjnej. Dodatkowo należy zauważyć, że ocena charakteru wniosku, jego treści, korespondencji stron to elementy stanu faktycznego sprawy, a prawidłowości ustaleń faktycznych nie można podważać zarzutami naruszenia prawa materialnego. Powołane przepisy nie umożliwiały zatem wzruszenia wyroku Sądu pierwszej instancji. Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, także z przyczyn branych pod uwagę z urzędu (art. 183 § 2 P.p.s.a. i art. 189 P.p.s.a.) orzeczono o jej oddaleniu stosownie do art. 184 P.p.s.a.