I FZ 166/24

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki , po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia G. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2024 r. sygn. akt III SA/Wa 399/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 7 grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcie postępowania w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Postanowieniem z 28 marca 2024 r. (sygn. akt III SA/Wa 399/24), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA, Sąd pierwszej instancji), działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: u.p.t.u.) odrzucił skargę spółki G. sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: spółka, skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 7 grudnia 2023 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji ustalił, że zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 13 lutego 2024 r. wezwano skarżącą spółkę do usunięcia braków formalnych skargi przez własnoręczne podpisanie skargi przez uprawnioną do tego osobę lub nadesłanie własnoręcznie podpisanego egzemplarza skargi, bądź też nadesłanie egzemplarza skargi w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Ponadto wezwano skarżącą do złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę, do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału z dnia 20 lutego 2024 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Przesyłka zawierająca wezwania do usunięcia braków skargi została skutecznie doręczona skarżącej spółce 12 marca 2024 r. W terminie do usunięcia braków formalnych skargi skarżąca spółka nadesłała podpisany egzemplarz skargi oraz uiściła wpis od skargi. Nie uzupełniła jednak ostatniego braku formalnego skargi, tj. nie złożyła oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę, do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi. Zażalenie wniosła skarżąca, zaskarżając powyższe postanowienie w całości i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia wskazując, że Sąd pierwszej instancji niezasadnie odrzucił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Brakiem formalnym uzasadniającym odrzucenie skargi jest niezłożenie dokumentu określającego umocowanie osoby podpisującej skargę do reprezentowania spółki. Należy wskazać, że zgodnie z art. 28 § 1 P.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Z kolei art. 29 P.p.s.a. stanowi, że przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Treść ostatniego z przepisów nie pozostawia wątpliwości, że czynność procesowa dokonana w imieniu osoby prawnej przez osobę, która nie wykazała istniejącego umocowania dotknięta jest brakiem uniemożliwiającym nadanie sprawie dalszego biegu. W powołanym przepisie obowiązek osoby występującej w imieniu osoby prawnej (jednostki organizacyjnej mającej zdolność sądową) określony jest precyzyjnie jako wykazanie umocowania przy pomocy dokumentu, co w sytuacji wniesienia skargi należy rozumieć jako złożenie do akt sprawy sądowoadministracyjnej dokumentu, z którego wynika umocowanie. Realizacja tego obowiązku stanowi zatem wymóg, od którego uzależniona jest aktywność procesowa strony. Wobec możliwych zmian w zakresie reprezentacji osób prawnych dokument wykazujący umocowanie powinien obrazować stan aktualny. Zgodnie natomiast z art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei jak wskazano na wstępie, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. W niniejszej sprawie, pod wniesioną skargą, brak było podpisu osoby upoważnionej do jej podpisania. W związku z tym, Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącą spółkę do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia poprzez własnoręczne podpisanie skargi przez uprawnioną do tego osobę lub nadesłanie własnoręcznie podpisanego egzemplarza skargi, bądź też nadesłanie egzemplarza skargi w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Ponadto wezwano skarżącą do złożenia oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę, do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi. Ponadto zarządzeniem z 20 lutego 2024 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia wymagalnego wpisu od skargi w wysokości 100 zł. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca spółka nadesłała podpisany egzemplarz skargi oraz uiściła wpis od skargi. Nie uzupełniła jednak braku formalnego skargi poprzez złożenie oryginału lub uwierzytelnionego odpisu dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby, która podpisała skargę oraz do reprezentacji spółki w dacie wniesienia skargi. W tym stanie rzeczy, orzekający w tej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie, że brak formalny skargi nie został uzupełniony zgodnie z wymogami wezwania z 22 lutego 2024 r. z którego jednoznacznie wynika, że sąd pierwszej instancji oczekiwał przedłożenia dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osoby podpisującej skargę do reprezentowania skarżącej w toku postępowania sądowoadministracyjnego, w tym. m.in. do podpisania skargi. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określa, jakim dokumentem należy wykazać umocowanie organu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej posiadającej zdolność sądową do dokonywania czynności w jej imieniu. Naczelny Sąd Administracyjny podziela wyrażany w orzecznictwie i piśmiennictwie pogląd, że umocowanie do reprezentowania spółek prawa handlowego wykazują dokumenty wydawane przez Centralną Informację Krajowego Rejestru Sądowego, takie jak odpisy (pełne, aktualne), wyciągi zaświadczenia i pozostałe informacje (vide postanowienie NSA z 14 października 2008 r., sygn. akt I GSK 1080/07 i powołane tam orzecznictwo). Skoro pomimo prawidłowo wystosowanego wezwania, skarżąca nie uzupełniła wszystkich braków formalnych skargi o jakie była wyzwana, a realizacja tego obowiązku stanowi wymóg, od którego uzależniona jest aktywność procesowa strony, Sąd pierwszej instancji zasadnie zastosował art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i skargę spółki odrzucił. Natomiast, nadesłanie odpisu KRS-u na etapie postępowania zażaleniowego nie może konwalidować wcześniejszego wadliwego wykonania zarządzenia o wezwaniu do uzupełnienia braków skargi. Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. zażalenie oddalił.